Aktualności
Badania
22 Lutego
Źródło: Instytut Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego
Opublikowano: 2022-02-22

Zielonogórska stacja bolidowa ponownie działa

Na szczycie Wieży Braniborskiej w Zielonej Górze zainstalowano kamery, które będą monitorować niebo w poszukiwaniu bolidów, czyli meteorów jasno spalających się w atmosferze Ziemi. Tym samym Winny Gród wraca na mapę Polskiej Sieci Bolidowej po modernizacji stacji badawczej.

Meteor o jasności większej niż -4 mag (jasność Wenus to -4.6 mag) sam w sobie jest zjawiskiem intrygującym. Jednak poza ogólną fascynacją niesie również ze sobą wiele istotnych informacji. Meteory to tak naprawdę małe skaliste ciała pochodzenia kometarnego lub asteroidalnego, które orbitują w przestrzeni kosmicznej z prędkościami przekraczającymi 70 km/s. W szczególnych przypadkach może dojść do przecięcia orbity takiego obiektu z innym ciałem niebieskim, np. Ziemią. Interakcja z atmosferą powoduje gwałtowne spowolnienie meteoru i zamienia go w kulę ognia. Mały kometarny pył zwykle spala się i nigdy nie dociera na powierzchnię Ziemi. Natomiast materiał asteroidy może być większy i, jeśli warunki są odpowiednie, może przetrwać w atmosferze i wylądować na Ziemi jako meteoryt.

Spadki meteorów obserwowane za pomocą stacji bolidowych pomagają w ustaleniu interakcji ciała z atmosferą ziemską, jego zwalniania, jasności w zależności od obiektu oraz zmian masy podczas spadania. Obserwacja trajektorii atmosferycznej tych ciał pozwala obliczyć ich orbity, a jeśli obiekt nie spali się w całości i spadnie na Ziemię, jest duża szansa na jego odnalezienie. Taki meteoryt stanowi bezcenne źródło informacji o Układzie Słonecznym, gdyż zachowuje historię swoich macierzystych ciał, dając naukowcom wskazówki dotyczące formowania się i ewolucji ciał planetarnych w ciągu ostatnich 4,56 miliarda lat.

Od kwietnia 2005 roku Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Zielonogórskiego uczestniczy w projekcie PAVO (Polskie Automatyczne Video Obserwacje), który zajmuje się automatycznymi obserwacjami oraz rejestrowaniem meteorów i bolidów nad Polską. Działalność stacji badawczej w Zielonej Górze została w 2010 roku wstrzymana ze względu na konieczność jej modernizacji. Po zakończeniu prac, kilka dni temu na szczycie Wieży Braniborskiej, jednym z najwyższych punktów miasta, zainstalowano trzy wysokiej klasy kamery zakupione przez Instytut Astronomii im. prof. Janusza Gila Uniwersytetu Zielonogórskiego. Tym samym Zielona Góra powróciła na mapę Polskiej Sieci Bolidowej (Polish Fireball Network).

Zdalnie obsługiwane urządzenia będą monitorować praktycznie całe niebo w poszukiwaniu bolidów. Oprócz strony naukowej przedsięwzięcie ma na celu także promocję astronomii oraz zwiększenie aktywności studentów i uczniów szkół średnich w pogłębianiu wiedzy astronomicznej. IA UZ chce zaangażować młodych ludzi w obsługę sprzętu oraz analizę danych obserwacyjnych. Projekt stworzy dużą szansę na rozwój zainteresowań oraz umiejętności technicznych i programistycznych.

MK, źródło: UZ

Dyskusja (0 komentarzy)