okladka.jpg (303935 bytes)

Spis treści
 

FELIETON REDAKCYJNY

Idzie ku lepszemu
Andrzej Świć

INFORMACJE

Kronika

Notatnik Ministra EN
  - Mirosław Handke
Batalia o budżet

Notatki Ministra Nauki
  - Andrzej Wiszniewski
Idea Expo przeżyła się

Notatki Przewodniczącego RGSzW
- Andrzej Pelczar
Kraj ludzi wykształconych

Z prac KRASP
  - Jerzy Woźnicki
Zbieżne intencje

Zapowiedzi konferencji naukowych

PRZEGLĄD AKADEMICKI

Rozmowa Forum
  Zdrowy mechanizm 
– rozmowa z prof. J. Jóźwiak, wiceprzewodniczącą KBN

Agora

Państwo i uczelnia
  - Cezary Szczepaniak
Czy projekt ustawy „Prawo o szkolnictwie wyższym” ogranicza autonomię uczelni?

Ocena rankingów

Gdzie są jasne kryteria?
  - Marek Rocki

Wizja autorska
  - Marek Ratajczak

Cenna wielość opinii
  - Ewa Chmielecka
Uwagi na temat rankingów szkół wyższych, które ukazały się w maju na łamach kilku ogólnopolskich czasopism

Polemiki

Publikować równolegle
- Grzegorz Racki
Kontynuacja sporu o publikowanie w języku angielskim w czasopismach o wysokim impact factor

Życie akademickie 

Reformowanie dydaktyki uniwersyteckiej
- Zbigniew Jabłonowski, Stanisław Czachorowski
Postulat zmian w dydaktyce na przykładzie przedmiotu podstawy biologii

Logistyka czy marketing?
- Tadeusz Wojciechowski
Kontynuacja sporu o publikowanie w języku angielskim w czasopismach o wysokim impact factor

Ocena wartości czasopism i publikacji
- Edmund K. Prost
Co publikować za granicą, a co w rodzimych czasopismach naukowych?

Czy medycyna akademicka jest na sprzedaż?
- Andrzej Górski
O niekorzystnych dla uczelni związkach uczonych z przemysłem medycznym

Tak dłużej być nie może
- Irena Harasimowicz, Tadeusz Maciejkianiec
Polskie prawo dyskryminuje studentów zagranicznych

Szkice do portretu uczonego
- Krzysztof Maślanka
Dzisiejszy uczony to bardziej specjalista w wąskiej dziedzinie niż mistrz o szerokich horyzontach

Niech żyje młodość!
- Magdalena Sitarz, Andrzej Sitarz
Kryteria wiekowe w rozdziale grantów i stypendiów pozostawiają wiele do życzenia

Współpraca z zagranicą

Partnerskie układy
- Halina Bykowska
Owocna współpraca Katedry Chemii Analitycznej PG z zagranicznymi placówkami badawczymi

KRYZYS TWÓRCZY

Kryzys twórczy? Nie rozumiem 
- Marcin Kula

Nie ma kryzysów w pracy twórczej!
- Andrzej Grzegorczyk
Pierwsze wypowiedzi w redakcyjnej ankiecie dotyczącej kryzysów twórczych w pracy uczonego

Czytelnia czasopism

BADANIA NAUKOWE

Pieniądze od sponsora
- Halina Bykowska
Zespół prof. G. Węgrzyna z UG jako pierwsza ekipa z Polski wygrał rywalizację o grant Unii Europejskiej

Przestrzeń wielka, czas daleki
- rozmowa z prof. J. Kaźmierczakiem, geologiem i paleobiologiem

W STRONĘ HISTORII

Muzea dawnej kultury
- Irena Turnau
Dzieje muzealnictwa skansenowego w Europie i na świecie

Historia nauki jest dzieckiem niechcianym
- rozmowa z prof. A. Śródką i doc. B. Ostrowskim

Ostatni Mohikanin
- Ryszard Herczyński
Wspomnienie o George’u Batchelorze, 
związanym z Polską uczonym z Cambridge 

Pomniki uczonych polskich (56)
  Pomnik Ignacego Łukasiewicza

Rody uczone (46)

Longchamps de Berier
  - Magdalena Bajer
Lwowscy potomkowie francuskich hugenotów z Montpellier

Kartki z dziejów nauki w Polsce (15)

Korporacjoniści
  - Piotr H?bner
Korporacje – samorządne organizacje akademickie w Polsce

OKOLICE NAUKI

Obserwacje Słońca
  - Krzysztof Szatkowski
Przydatność amatorskich obserwacji Słońca dla profesjonalnych badań naukowych

System upowszechniania baz
  - Magdalena Waga, Andrzej Koziara
Najlepsze rozwiązanie technologiczne dla głównych bibliotek akademickich

Poczta elektroniczna

Którędy do Sieci?
  - Paweł Misiak
Jak uzyskać tani i szeroki dostęp do Internetu?

Sposób bycia

Czarowanie z rondla
  - Piotr Kieraciński
Gastronomiczne zainteresowania prof. Ryszarda Tadeusiewicza

Esej

Recenzje
  Rewolucja naukowa
Przekonania religijne
Hinduizm
Ziemie Polskie w X wieku
Zapomniani bohaterowie

Zdrowy mechanizm

 

Z całym szacunkiem dla środowiska – w każdym z nas tkwi naturalna tendencja, aby podkreślać wagę tego, co robimy. Musi istnieć instytucja, która potrafi oderwać się od nawyków środowiska naukowego, popatrzeć na to, co robimy nieco z boku – nie chcę powiedzieć z góry – i umieć przewidywać kierunek rozwoju badań, a także przyszłe oczekiwania wobec nauki. Formułowanie polityki naukowej musi wynikać ze zdefiniowanej wcześniej wizji rozwoju państwa. Tak zresztą dzieje się na świecie.

Rozmowa z prof. Janiną Jóźwiak, wiceprzewodniczącą Komitetu Badań Naukowych 

 

Państwo i uczelnia

 

Można zrozumieć, że władza państwowa nie chce pozbawić się możliwości bezpośredniego oddziaływania na środowisko akademickie. Jeżeli jednak jest to państwo suwerenne, rządzone w sposób demokratyczny, uczelnie akademickie muszą być w pełni autonomiczne. Nie ma dzisiaj wartości argument, że państwo musi mieć wpływ na działanie uczelni, choćby państwowych, tylko dlatego, że je finansuje. W demokratycznym kraju zapewnienie rozwoju nauki i oświaty jest obowiązkiem państwa. W takim przypadku uczelnie za otrzymanie środków budżetowych nie muszą się państwu odwdzięczać rezygnacją ze swobód wynikających z autonomii uczelni.

Prof. Cezary Szczepaniak porównuje ustawy z czasów PRL oraz najnowszy projekt „Prawo o szkolnictwie wyższym” pod kątem stosunku państwa do autonomii uczelni 

 

Wizja autorska

 

Ranking to nie tworzenie bezdyskusyjnej listy referencyjnej, bo tak naprawdę nie da się w pełni ocenić każdego aspektu funkcjonowania instytucji dydaktycznych, a na dodatek sprowadzić to do jednej wielkości wynikowej. Rankingi są na ogół oparte głównie na kryteriach ilościowych, co nie jest w pełni tożsame z oceną jakości. Nie można więc wysnuwać prostych wniosków jednoznacznie identyfikujących wyższą pozycję w rankingu z lepszą jakością edukacji w danej uczelni. Trzeba się pogodzić się z tym, że różne rankingi, przygotowywane przez różne zespoły, mogą niekiedy prowadzić do odmiennych wyników.

Artykuł prof. Marka Ratajczaka na temat rankingów szkół wyższych jest jednym z trzech głosów na ten temat w niniejszym numerze „Forum” 

 

Nie ma kryzysów w pracy twórczej!

 

Pracownik nauki, który ma motywację poznawczą właściwie rozwiniętą, kryzysów twóczych po prostu nie przeżywa. Zawsze jest dużo rzeczy, których jeszcze można się nauczyć. Kryzysy sugerowane przez Redakcję, powstają z troski o karierę, a nie o poznanie. Jeśli ktoś natomiast naprawdę utracił wiarę w „sens prowadzenia badań” w najszerszym sensie, a więc też w sens uczenia się, to powinien czym prędzej zmienić zawód. Lepiej zamiatać ulice, ale mieć poczucie sensu, że robi się coś pożytecznego, aniżeli wysilać się nad pomysłami, które nie wiadomo, czy komukolwiek do czegoś służą.

Prof. Andrzej Grzegorczyk odpowiada na pytanie redakcyjnej ankiety „FA” o tworcze kryzysy w pracy uczonego 

 

FELIETONY

Reformy czy nonszalancja?
  - Marek Baterowicz

Szkiełko w oku

Wstyd
- Piotr M?ldner-Nieckowski

Wyznania szalonego humanisty

Humanista
- Leszek Szaruga

 

 

 

Uwagi.