Badania związane z wysychaniem Morza Aralskiego będą prowadzić naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego. Jednym z celów jest opracowanie mapy geochemicznej gleb pustyni Aralkum oraz stworzenie podstaw dla rekultywacji i zielonego zagospodarowania terenów.
Problem wysychania Morza Aralskiego oraz intensywnego pustynnienia obszarów wokół tego słonego jeziora położonego w Kazachstanie i Uzbekistanie doprowadził do powstania nowego ekosystemu zwanego pustynią Aralkum o powierzchni 3,2 mln ha. Nowo powstałe gleby, w większości zasolone sołonczaki i sołonce, cechują się znaczną dynamiką zmian zawartości soli oraz niedostatkiem wody, co stwarza szczególnie trudne warunki dla roślin kolonizujących te tereny.
Nazwa sołonczak pochodzi od rosyjskiego słowa солёный (słony). Termin ten funkcjonuje w klasyfikacji gleb, które w sposób naturalny występują na terenach, gdzie mamy odpowiedni typ klimatu, ukształtowanie terenu i warunki hydrologiczne. Są to gleby najsilniej zasolone, które bardzo łatwo rozpoznać, ponieważ na takiej glebie gołym okiem widać skrystalizowaną sól. Nie jest to czysty chlorek sodu, czyli sól kuchenna, tylko związki chemiczne, które wchodzą w skład minerałów budujących gleby – wyjaśnia prof. Małgorzata Suska-Malawska, dyrektorka Instytutu Biologii Środowiskowej na Wydziale Biologii UW.
Badacze z Uniwersytetu Warszawskiego rozpoczynają właśnie wspólny projekt z naukowcami z Narodowego Uniwersytetu w Uzbekistanie im. Mirzy Uług Bega. Dotyczy on ekologicznych wyzwań związanych z wysychaniem Morza Aralskiego, a jego celem jest opracowanie mapy geochemicznej gleb pustyni Aralkum oraz stworzenie podstaw dla rekultywacji i zielonego zagospodarowania terenów.
Dotychczasowe próby rekultywacji tego terenu nie przyniosły skutku. Posadzono tam kilkadziesiąt tysięcy drzew, niestety wszystkie te rośliny wyschły. Nasz projekt można nazwać inteligentnym. Najpierw skupimy się na dokładnej analizie i wytypujemy pięć różnych „poletek”, tj. reprezentantów terenu od strony geomorfologicznej, topograficznej, pedologicznej i geochemicznej, a dopiero potem będziemy wprowadzać przetestowane najpierw w szklarniach rośliny. Zbadamy ich odporność na typy i dynamikę zasolenia. Celem takiego zalesienia jest powstrzymanie erozji i stabilizowanie terenu – tłumaczy prof. Suska-Malawska.
Badania będą prowadzone przez naukowców z Wydziału Biologii oraz Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych UW. W ub.r. obie jednostki podpisały umowę o współpracy naukowej i dydaktycznej z Narodowym Uniwersytetem w Uzbekistanie, kontynuując ponad 20-letnią współpracę między uczelniami.
źródło: UW