Sprawy nauki

Komitet Językoznawstwa PAN w sprawie współczynnika kosztochłonności

Opublikowano: 19.02.2019

forum akademickie
Źródło: www.pixabay.com

Komitet Językoznawstwa Polskiej Akademii Nauk wystosował list do wicepremiera, ministra nauki i szkolnictwa wyższego Jarosława Gowina w sprawie współczynnika kosztochłonności językoznawstwa, nawołując – m.in. za Instytutem Slawistyki PAN – do utrzymania go przynajmniej na poziomie 1,5.

W swoim stanowisku Prezydium Komitetu Językoznawstwa PAN, reprezentujące „tysiącosobową rzeszę polskich lingwistów będących samodzielnymi pracownikami nauki”, sprzeciwia się określeniu współczynnika kosztochłonności badań w dyscyplinie językoznawstwo na poziomie 1,0. Sygnatariusze listu przypominają o wyrażających dezaprobatę protestach przedstawicieli środowisk zarówno stricte językoznawczych, jak i, szerzej, humanistycznych, w tym o uchwale Nadzwyczajnego Kongresu Nauk Humanistycznych z 26 stycznia tego roku. „Spośród 47 dyscyplin nauki współczynnik 1 przyznano 10 dyscyplinom, w tym językoznawstwu, sugerując zainteresowanym, że jest to i tak faktyczne podniesienie współczynnika w stosunku do Rozporządzenia MNiSW z 23 listopada 2018 r., gdyż ów współczynnik 1 jest co prawda najniższy, ale teraz w skali 1-4, a nie, jak poprzednio, w skali 1-6. Wyliczenia dowodzą jednak, że podczas gdy przypisany językoznawstwu przed 23 listopada 2018 r. współczynnik 1,5 stanowił 75% średniej kosztochłonności, dzisiejszy współczynnik 1 stanowi 40% średniej, co oznacza niemal dwukrotną realną redukcję kosztochłonności językoznawstwa względem innych dyscyplin” – przypominają autorzy.

W dalszej części prostują krzywdzący obraz dyscypliny wynikający ze stereotypowego jej postrzegania jako nauki gabinetowej, zamkniętej ścianami czytelni czy domowych pracowni, w których podstawowym narzędziem pracy jest długopis i papier, a w szczególnych wypadkach komputer osobisty. Argumentują, że lingwistyka jest dzisiaj jedną z najbardziej dynamicznie rozwijających się nauk. „Czy pod uwagę weźmie się kulturę narodową i tożsamość etniczno-kulturową, czy funkcjonowanie społeczeństw w całym ich zróżnicowaniu, czy przeszłość i pamięć o przeszłości, czy tradycję i dziedzictwo narodowe, czy politykę i biznes z ich retoryką negocjacyjną, czy terapie indywidualne i zbiorowe, czy skuteczną komunikację intra- i interkulturową – wszędzie tam i w wielu innych obszarach przestrzeni społecznej język odgrywa kluczowe role, a wiedza o języku, poprzedzona jego wielostronnymi analizami, jest niezbędnym warunkiem rozumienia procesów integrujących wspólnoty ludzkie w czasie i przestrzeni” – czytamy.

Drugim powodem, dla którego zdaniem Prezydium KJ PAN, należałoby zmienić wartość współczynnika, są znaczące dla rozwoju całej dyscypliny osiągnięcia polskiej lingwistyki m.in. na polu sieci leksykalnych o wielu miliardach węzłów, czy różnych typów korpusów, czy zabytków piśmiennictwa narodowego, czy zjawisk wymagających badań terenowych pozwalających ocalać od zagłady ginące gwary małych wspólnot ludzkich, czy systemów automatycznego rozpoznawania mowy i jej przetwarzania w obszarach inżynierii lingwistycznej, fonetyki eksperymentalnej, neurolingwistyki, logopedii, czy wreszcie pogłębionych badań nad sztuczną inteligencją. Autorzy zwracają uwagę, że te rozpoznawalne także poza granicami kraju dokonania „mogą zostać zahamowane, a nawet zniweczone faktycznym obniżeniem nakładów na badania językoznawcze, w tym na utrzymanie i rozwój czasopiśmiennictwa językoznawczego”.

Dlatego na koniec wystosowano apel do ministra Gowina o weryfikację Rozporządzenia z 22 stycznia 2019 roku i podniesienie współczynnika kosztochłonności prowadzenia badań w językoznawstwie przynajmniej do poziomu 1,5. Pod listem podpisali się prof. dr hab. Wojciech Chlebda – przewodniczący KJ PAN, a także wiceprzewodniczące i członkowie Prezydium.

MK

List Komitetu Językoznawstwa PAN


PARTNERZY

forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie