Sprawy nauki

Mniej, lecz lepiej

Opublikowano: 09.11.2018

forum akademickie

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego opublikowało rozporządzenia dotyczące zasad sporządzania wykazów czasopism naukowych oraz – nowość! – wydawnictw. Nowy system oceny będzie, jak powiedział wicepremier, minister nauki Jarosław Gowin na spotkaniu z dziennikarzami 8 listopada, bardziej adekwatny, sprawiedliwy i unikatowy w skali nie tylko Europy, ale i świata.

Dowartościowane w nim zostaną monografie. Do tej pory, z punktu widzenia przepisów, w przypadku tych czaso- i pracochłonnych publikacji brano pod uwagę minimalną ilość arkuszy wydawniczych i można było otrzymać za nie jedynie 25 punktów, w szczególnych przypadkach 50, co było nieadekwatne zarówno do nakładu pracy, jak też zawartości merytorycznej. Zgodnie z nowym rozporządzeniem wprowadzono do systemu ewaluacji wykaz wydawnictw monografii naukowych, który będzie je dzielił na dwie grupy. W pierwszej znajdą się wydawnictwa, jak napisano, „spełniające etyczne i naukowe standardy wydawnicze”, a drugiej zaś znacznie bardziej elitarne, te o „dużej rozpoznawalności i prestiżu w środowisku międzynarodowym”. Monografie opublikowane w wydawnictwach z drugiej grupy otrzymają 200 punktów, pozostałe 80 punktów. Wykaz wydawnictw monografii naukowych opublikowany zostanie na początku 2019 r.

Humaniści docenieni

Wprawdzie ostateczny kształt wykazu czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych poznamy dopiero w przyszłym roku, ale już wiadomo, że zgodnie z rozporządzeniem wejdą do niego: czasopisma znajdujące się w międzynarodowych bazach Scopus i Web of Science; ujęte w bazie ERIH+ i zagraniczne czasopisma z dziedziny nauk humanistycznych, społecznych i teologicznych – po dodatkowej ocenie eksperckiej; recenzowane materiały z międzynarodowych konferencji informatycznych, które posiadają co najmniej rangę C w bazie The Computing Research and Education Association of Australasia (CORE) oraz polskie czasopisma naukowe finansowane w ramach programu „Wsparcie dla czasopism naukowych” – nawet 500 nie znajdujących się jeszcze w powyższych bazach. W tym ostatnim przypadku publikacje prezentujące wyniki najważniejszych polskich badań naukowych będą miały szanse, by zaistnieć w przestrzeni międzynarodowej. Istotną nowością w odniesieniu zarówno do bazy wydawnictw, jak i czasopism jest – wreszcie! – docenienie humanistów. Po pierwsze dzięki uwzględnieniu bazy Scopus oraz czterech indeksów z Web of Science – np. Arts&Humanities Citation Index – czasopisma humanistyczne, społeczne i teologiczne, najbardziej znane w międzynarodowym środowisku, zostaną ujęte w wykazie. Po drugie publikacje z zakresu szeroko rozumianej humanistyki będą punktowane tak jak z innych dziedzin. Czasopisma i materiały mają być oceniane w ramach dyscyplin naukowych i będą im przypisywane tzw. progi punktowe: 20, 40, 70, 100, 140 i 200 punktów. Skala punktowa będzie jednakowa dla wszystkich dyscyplin.

Rekrutacja ekspertów

Wykaz czasopism ma powstawać w trzech etapach. Wstępna wartość punktowa danego czasopisma będzie określana na podstawie jednego z sześciu wymienionych w rozporządzeniu wskaźników wpływu (m.in. wskaźników Journal Impact Factor, CiteScore czy Scimago Journal Rank). Następnie, wartości te zostaną zweryfikowane przez jeden z zespołów eksperckich. Będzie ich 44, tyle, ile dyscyplin naukowych. MNiSW ogłosiło nabór – trwa do 16 listopada – na ekspertów. Mają to być osoby cieszące się najwyższym autorytetem naukowym w środowiskach zajmujących się problematyką wchodzącą w zakres poszczególnych dyscyplin, a także posiadających wybitne osiągnięcia naukowe. Pod uwagę będą brane m.in.: kierowanie projektami badawczymi finansowanymi przez UE, nagrody np. NCN czy FNP, wyróżniający się w środowisku dorobek publikacyjny, w tym autorstwo artykułów naukowych w najbardziej prestiżowych czasopismach lub monografii naukowych postrzeganych przez dane środowisko naukowe jako wybitne.

Jarosław Gowin powiedział na konferencji, że aby ocena ekspertów była bardziej obiektywna, zespoły winne być z założenia pluralistyczne, a więc oczekuje, że znajdą się w nich także i ci, który kontestują Konstytucję dla Nauki. Zespoły będą liczyć od 5 do 10 osób, tak aby w przypadku niektórych dyscyplin uwzględnić także subdyscypliny.

Podstawowym zadaniem zespołów będzie wybór dwóch wskaźników bibliometrycznych najbardziej adekwatnych do oceny wpływu czasopism związanych z daną dyscypliną oraz przedstawianie uzasadnionych propozycji zmian w punktacji czasopism wynikającej z zastosowania wybranych wskaźników bibliometrycznych. Eksperci będą mieli możliwość zarówno podwyższyć o dwa progi punktację czasopisma, jak też ją w tej samej skali obniżyć.

Ostatnim etapem, czyli ustaleniem ostatecznej wersji wykazu czasopism, zajmie się Komisja Ewaluacji Naukowej.

Podpisane w czwartek 8 listopada rozporządzenie jest jednym z wielu przygotowanych przez resort nauki do nowej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, która weszła w życie 1 października br.

Joanna Kosmalska


PARTNERZY

forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie