Badania

Trzy nowe centra Dioscuri w Polsce

Opublikowano: 2019-12-27

forum akademickie

Paweł Dłotko, Gracjan Michlewski oraz Bartłomiej Wacław to trzej naukowcy, którzy już niedługo staną na czele nowych centrów doskonałości naukowej w Warszawie. Zostali wybrani spośród 24 naukowców z całego świata w drugiej edycji konkursu Dioscuri organizowanego wspólnie przez Narodowe Centrum Nauki oraz niemieckie Towarzystwo Maxa Plancka.

Wybrani liderzy centrów Dioscuri rozpoczną tworzenie swoich grup badawczych w drugiej połowie 2020 roku. Mimo że reprezentują różne dziedziny badawcze, ich ścieżki kariery naukowej wyglądają podobnie: po uzyskaniu stopnia naukowego doktora w Polsce wyjechali za granicę, żeby zrealizować staże typu post-doc w renomowanych jednostkach badawczych. Ostatnie kilka lat spędzili pracując na brytyjskich uniwersytetach. Teraz przeprowadzą się do Polski, aby zbudować centra doskonałości naukowej w Warszawie – i żeby móc prowadzić innowacyjne badania w konkurencyjny sposób.

Paweł Dłotko założy Centrum Dioscuri Topologicznej Analizy Danych (Dioscuri Centre in Topological Data Analysis) w Instytucie Matematycznym Polskiej Akademii Nauk. Jego partnerem po stronie niemieckiej będzie Dmitry Feichtner-Kozlov z Instytutu Algebry, Geometrii, Topologii i ich Zastosowań Uniwersytetu w Bremen (Institute of Algebra, Geometry, Topology and its Applications, University of Bremen). Celem tej interdyscyplinarnej grupy badawczej jest rozwinięcie i wdrożenie narzędzi topologicznej analizy danych, jak również udostępnienie ich przedstawicielom różnych dziedzin nauk.

– Chcemy znaleźć poprawne matematycznie rozwiązania praktycznych problemów – podkreśla Paweł Dłotko. – W Centrum Dioscuri będziemy pracowali nad nowymi, odpornymi na zaszumienia, deskryptorami kształtów. Będziemy analizować szeregi czasowe danych z zakresu biologii nowotworów jak również medyczne obrazy neuronów, kanalików płucnych oraz kości beleczkowych. Będziemy poszukiwać nowych materiałów nanoporowatych, które mogą skutecznie wyłapywać i przechowywać dwutlenek węgla – dodaje 35-letni matematyk, który na Uniwersytecie w Swansea w Wielkiej Brytanii pracował od 2017 r. na stanowisku Senior Lecturer.

Drugie Centrum Dioscuri będzie prowadzone przez Gracjana Michlewskiego, biologa badającego RNA. Centrum Dioscuri Interakcji RNA-Białko w Zdrowiu i Chorobach Człowieka (Dioscuri Centre for RNA-Protein Interactions in Human Health and Disease) powstanie w Międzynarodowym Instytucie Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie. Niemieckim partnerem centrum będzie Juri Rappsilber z Instytutu Biotechnologii Technicznego Uniwersytetu w Berlinie (Institute of Biotechnology, Technische Universität Berlin). Razem będą badać role komórkowe oraz charakterystykę strukturalną nowych białek wiążących RNA (RBPs) oraz interakcje między RNA i białkami. Głównym przedmiotem ich badań będą interakcje RNA-białka we wrodzonej odpowiedzi immunologicznej na wirusy RNA, takie jak np. grypa.

– Wirusy RNA spowodowały już kilka epidemii w XXI w. Wybuch nowej pandemii grypy albo wirusowy atak bioterrorystyczny mogą mieć katastrofalne skutki dla zdrowia publicznego oraz światowej gospodarki. Dlatego zrozumienie interakcji między gospodarzem a wirusem na poziomie komórkowym jest niezwykle istotne, aby znaleźć najlepszy sposób dezaktywacji wirusa oraz zapobiec dużym zakłóceniom i stratom – podkreśla Michlewski, który pracuje obecnie na stanowisku Senior Lecturer w Edynburskiej Szkole Biomedycznej na Uniwersytecie w Edynburgu w Wielkiej Brytanii (Edinburgh Biomedical School, University of Edinburgh) oraz jako profesor nadzwyczajny w Instytucie Uniwersytetu Zhejiang i Uniwersytetu w Edynburgu w Chinach.

Trzeci laureat konkursu Dioscuri 2 to Bartłomiej Wacław, z wykształcenia fizyk teoretyczny, który założy Centrum Dioscuri w zakresie Fizyki i Chemii Bakterii w Instytucie Chemii Fizycznej PAN. Jego partnerem po stronie niemieckiej będzie Arne Traulsen z Instytutu Biologii Ewolucyjnej Maxa Plancka w Plön (Max Planck Institute for Evolutionary Biology in Plön). W nowo powstałym Centrum Dioscuri planują połączyć eksperymenty, symulacje komputerowe oraz teorie matematyczne w celu stworzenia modeli wzrostu bakterii oraz ich ewolucji w złożonych środowiskach: we wnętrzu zwierzęcej komórki lub w wydzielinie takiej jak śluz. Badania te przysłużą się lepszemu zrozumieniu infekcji bakteryjnych oraz ewolucji odporności bakterii antybiotyki w organizmach ludzkich i zwierzęcych.

– Badania prowadzone w Centrum Dioscuri będą skupiać się na prostych modelach in vitro, jednak naszym długoterminowym celem jest stworzenie nowej generacji modeli infekcji bakteryjnych, które mogłyby być wykorzystane do opracowania nowych metod leczenia – podkreśla nowy lider Centrum Dioscuri. Bartłomiej Wacław pracuje obecnie jako profesor nadzwyczajny (Reader) w Instytucie Materii Skondensowanej oraz Systemów Złożonych Uniwersytetu w Edynburgu.

Dioscuri to program, który powstał z inicjatywy Towarzystwa Maxa Plancka (MPG) i jest organizowany wspólnie z Narodowym Centrum Nauki. Program umożliwia wybitnym naukowcom prowadzenie badań na najwyższym światowym poziomie w jednostkach naukowych zlokalizowanych w Polsce. W wyniku rozstrzygnięcia pierwszej edycji konkursu Dioscuri w Polsce powstały już dwa Centra. Każde z centrów otrzyma środki w wysokości ok. 1,5 miliona euro na okres 5 lat.

Centra Dioscuri są finansowane przez Narodowe Centrum Nauki ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego RP oraz Ministerstwa Edukacji i Badań Naukowych Republiki Federalnej Niemiec, zaś infrastrukturę do ich działania zapewniają polskie jednostki naukowe.

Trzeci konkurs Dioscuri został ogłoszony w grudniu 2019 r. i jest otwarty dla przedstawicieli wszystkich dyscyplin naukowych, w tym nauk humanistycznych, społecznych, nauk o życiu oraz przyrodniczych. Wnioski będą przyjmowane do 20 marca 2020 r. Więcej informacji: https://ncn.gov.pl/dioscuri/dioscuri3.

Źródło: NCN


PARTNERZY

forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie
forum akademickie