Symptomy zmian

Sytuacja szkolnictwa wyższego w krajach byłego bloku sowieckiego po 1989 roku wymagała wprowadzenia reform usprawniających działanie oświaty. Czy było to zadanie łatwe i czy przyniosło pożądane efekty? Częściowej odpowiedzi na te pytania udziela kolejny numer kwartalnika "International Higher Education" (nr 20, Summer 2000). Zawiera on wypowiedzi przedstawicieli środowisk naukowych m.in. z Węgier, Rumunii i Białorusi. Autorzy wszystkich artykułów za najważniejsze symptomy zmian w szkolnictwie wyższym swoich krajów uznają gwałtowny wzrost zainteresowania studiami i powstanie nowych instytucji dydaktycznych (zwłaszcza prywatnych). Autor jednej z publikacji, profesor Uniwersytetu Ekonomicznego w Budapeszcie Iolikó Hrubos, zwraca uwagę na konieczność wprowadzenia zmian w systemie działania uczelni, które ułatwiałyby współpracę między różnymi ośrodkami, a jednocześnie zwiększałyby zasięg aktywności akademickiej. Ważny wydaje się przy tym aspekt przejmowania przez uniwersytety roli centrów intelektualnych odpowiadających na potrzeby regionu.
Dla rumuńskich naukowców największym utrudnieniem w dostosowywaniu systemu szkolnictwa wyższego do standardów europejskich jest jego centralizacja, promowanie przestarzałych sposobów rozwoju naukowego, akcentującego nie jakość, ale ilość podejmowanych inicjatyw oraz podatność środowisk akademickich na korupcję.
Autorzy publikacji dotyczącej białoruskiego systemu szkolnictwa wyższego zastanawiają się nad sposobami zwiększenia zasięgu współpracy międzynarodowej. Przywołują mało optymistyczne fakty dotyczące ograniczeń w swobodnej wymianie informacji, dotykają też istotnej kwestii finansowania badań oraz gratyfikacji pracowników naukowych.

(bm)

Uwagi.