Zablokowanie prac nad tym projektem mogłoby spowodować
powstanie sytuacji, w której ewentualne inne projekty, przewidujące rozwiązania, z którymi trudno byłoby się zgodzić, okazałyby się jedynymi dyskutowanymi
propozycjami legislacyjnymi.
POPRAWIAĆ,
NIE ODRZUCAĆ
Andrzej Pelczar
W związku z koniecznością wypowiedzenia się Rady Głównej w sprawie projektu ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym odbyły się w czerwcu dodatkowe posiedzenia, zarówno plenarne, jak i Prezydium Rady. Poprzedziło je posiedzenie (16 czerwca) specjalnego zespołu, który przygotował wstępną wersję stanowiska. Następnie była ona szczegółowo dyskutowana i poprawiana na nadzwyczajnym posiedzeniu Prezydium Rady (34. w bieżącej kadencji) 22 czerwca i stała się podstawą do ostatecznie zredagowanego i przyjętego (po wielogodzinnej dyskusji) 23 czerwca stanowiska Rady na jej 25. w tej kadencji posiedzeniu plenarnym.
WADY I ZALETY
PROJEKTU
Z tego, co powiedziano powyżej, wynika, iż dyskusje były długie i – jak się łatwo domyślić – prezentowano w ich trakcie różne, czasem przeciwstawne, stanowiska. Stanowisko Rady wymienia w części „ogólnej” zarówno zalety, jak i wady projektu ustawy. Wśród propozycji ujętych w projekcie, które uznano za korzystne, są m.in.: objęcie wszystkich szkół (publicznych i niepublicznych, akademickich i zawodowych) jedną ustawą oraz podporządkowanie ich (poza szkołami wojskowymi) nadzorowi jednego ministra; stworzenie warunków dla wprowadzenia jednolitego, obligatoryjnego systemu oceny jakości kształcenia i stworzenie instytucji dokonującej ocen; umożliwienie uczelniom prowadzenia bardziej niż do tej pory elastycznej polityki kadrowej i porządkowania spraw zatrudnienia. Wśród wad są, zdaniem Rady, m.in.: zdecydowanie niedobre propozycje dotyczące niektórych spraw związanych ze stopniami naukowymi i tytułem profesora (zarówno co do wymagań, które spełniać miałyby osoby ubiegające się o stopnie lub tytuł, jak i co do ograniczenia kategorii jednostek uprawnionych do przeprowadzania stosownych procedur, przy zastosowaniu kryteriów innych niż ściśle merytoryczne i opartych na organizacyjnym usytuowaniu tych jednostek); nieujęcie w sposób wystarczający zasad finansowania szkolnictwa wyższego przez budżet państwa oraz zbyt daleko idące ograniczenie roli Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego (zakres ich nie wynika wcale z tego, że – w sposób naturalny – zadania i uprawnienia Rady muszą być zmienione i zmniejszone wobec przewidywanego w projekcie ustawy utworzenia Akademickiego Komitetu Akredytacyjnego).
ZMIANY
KONCEPCYJNE
W tej samej części „ogólnej” przedstawiono w 10. punktach uwagi zasadnicze dotyczące najważniejszych problemów, co do których – jak uważa Rada – należy wprowadzić zmiany koncepcyjne w projekcie ustawy. W części „szczegółowej” przedstawiono znacznie ponad 100 propozycji zmian konkretnych artykułów projektu. Na zakończenie Rada sformułowała kilka ogólnych postulatów dotyczących spraw nieporuszonych w projekcie ustawy, a wymagających uregulowań prawnych. Ogromnie ważna sprawa „odpłatności za pewne usługi edukacyjne” może, a raczej – zdaniem Rady – powinna, być przedmiotem osobnej ustawy. Taką też propozycję zawiera omawiane stanowisko Rady.
Nie ma tu miejsca na szczegółowe omawianie stanowiska Rady, przekraczałoby to ramy nie tylko notatek, ale i dużego artykułu. Chciałbym wyrazić mocną nadzieję na uwzględnienie uwag zawartych w tym stanowisku. Należy też wyraźnie powiedzieć, że Rada uznała, iż pomimo bardzo wielu zastrzeżeń należy projekt poprawiać, a nie odrzucać w całości. Zablokowanie prac nad tym projektem mogłoby spowodować powstanie takiej sytuacji, w której ewentualne inne projekty, przewidujące rozwiązania, z którymi trudno byłoby się zgodzić, okazałyby się jedynymi dyskutowanymi propozycjami legislacyjnymi.
OPRÓCZ
TZW. RUTYNOWYCH
W dniach 23-24 czerwca odbyły się też zwyczajne posiedzenia: 35. Prezydium i – odpowiednio – 26. plenarne Rady. Oprócz spraw, które nazywam zwykle „rutynowymi” (w tym: uchwał opiniujących wnioski o utworzenie nowych szkół oraz rozszerzenie uprawnień szkół już działających, a także wniosków o udzielenie uprawnień do nadawania stopni naukowych), Rada zajęła się sprawą szpitali klinicznych, uznając, że dla należytego wypełniania obowiązków naukowych i dydaktycznych, które stoją przed akademickimi uczelniami medycznymi, absolutnie konieczne jest spowodowanie wejścia w skład tych uczelni szpitali klinicznych (co oznacza w praktyce powrót do stanu, który miał miejsce przed reformą prawa o służbie zdrowia).
Rada upoważniła Prezydium do podejmowania w jej imieniu uchwał w sprawach, które można załatwiać w tym trybie, zgodnie z odpowiednimi przepisami ustawy o szkolnictwie wyższym. Przewiduje się zwołanie posiedzenia Prezydium w lipcu.
Tytuł i śródtytuły pochodzą od redakcji.
|
