|
Ukazał się nowy zeszyt kwartalnika "Ethos" (nr 4/98) poświęcony problemom etyki badań naukowych i dylematom rozwoju nauki, numer bardzo ciekawy, który warto polecić naszym Czytelnikom. Ogólnym rozważaniom o etyce nauki towarzyszy w tym zeszycie blok tekstów dotyczących szczegółowych problemów etyki w badaniach genetycznych oraz artykuły związane z encykliką Jana Pawła II Fides et ratio.
Redakcja "Ethosu" pisze we wstępie: Nauka jako przedsięwzięcie ludzkie nie może być oceniana wyłącznie wedle miary jej teoretycznych i praktycznych sukcesów, lecz musi być jednocześnie mierzona kryterium etycznym: normą wymagającą poszanowania godności każdego człowieka.
W eseju wprowadzającym Tadeusz Styczeń SDS zastanawia się, czy istnieje etyka dla naukowca i rozważa dwa warianty: według pierwszego, wszystkich ludzi obowiązuje jedna etyka, zgodnie z drugim, naukowca wiąże etyka szczególna. Jerzy Umiastowski rozważa kilka konkretnych problemów etycznych związanych z eksperymentami na człowieku, na ludzkich embrionach, z klonowaniem, z pozorowaną działalnością naukową i plagiatem, a także z odpowiedzialnością badacza za wybór tematu pracy naukowej. Barbara Chyrowicz SSpS (Bioetyka i ryzyko) prowadzi dyskusję nad moralną oceną ryzyka towarzyszącego praktycznym zastosowaniom osiągnięć współczesnej nauki.
W bloku Genetyka - szanse i zagrożenia znalazły się artykuły niemieckiego filozofa i teologa Roberta Spaemanna o interwencjach genetycznych w naturę ludzką i profesora medycyny Zbigniewa Chłapa, który pisze: Genom jest antropologicznym dziedzictwem ludzkości i dlatego wspólnie ponosimy odpowiedzialność za zachowanie jego integralności. Genomu ludzkiego dotyczy też artykuł genetyka Jerzego Nowaka. O etycznych problemach diagnostyki genetycznej pisze zaś włoski lekarz i bioetyk Antonio G. Spagnolo.
W dalszych częściach zeszytu znajdujemy artykuły o eksperymentach medycznych w świetle etyki katolickiej (m.in. o transplantacji), o ageing research, czyli próbach powstrzymania starości, o wartościach wcielonych w globalną infrastrukturę informacyjną, o zniekształcaniu wyników w badaniach nad rasą i ilorazem inteligencji. Omawiany numer zawiera także bibliografię wypowiedzi Jana Pawła II o odpowiedzialności uczonych, a w dziale recenzji - omówienia książek dotyczących etyki badań naukowych i refleksji nad kwestiami moralnymi związanymi z komputerami.
(fig) |