Przedstawiamy drugą część artykułu o centralnych ponaduczelnianych ciałach
kolegialnych działających w obszarze szkolnictwa wyższego niektórych
krajów Unii Europejskiej oraz Europy Środkowej.

Czesław Królikowski

Rys. Małgorzata Gnyś-Wysocka

Analiza aktów prawnych dotyczących szkolnictwa wyższego szeregu krajów daje obraz ciekawy i ze wszech miar pouczający.

Poniżej przedstawiam organizację oraz zadania i uprawnienia ponaduczelnianych organów kolegialnych Francji, Czech i Węgier.

FRANCJA

Francuski system szkolnictwa wyższego jest bardzo rozbudowany i złożony. Ważną rolę odgrywa w nim rektor Akademii danego regionu, któremu podlegają wszystkie uczelnie wyższe. Rektor Akademii jest reprezentantem ministra edukacji narodowej w "terenie". Na czele uniwersytetu stoi prezydent, a innego typu uczelni - dyrektor.

Obok organów kolegialnych funkcjonujących w uczelniach we francuskim systemie szkolnictwa wyższego działają: Państwowa i Regionalna Rada Szkolnictwa Wyższego i Badań, Państwowy i Regionalny Komitet Konsultacyjny, Państwowy Komitet ds. Oceny oraz Państwowa Komisja Pedagogiczna, bardzo rozbudowana i działająca także na niższych szczeblach organizacyjnych.

Państwowa Rada Szkolnictwa
Wyższego i Badań

PRSWiB działa przy ministrze EN. Ma w swoim składzie przedstawicieli wybieranych w uniwersytetach, w jednostkach szkolnictwa wyższego i badań niezależnych od uniwersytetów oraz, w jednej trzeciej, reprezentantów wielkiego biznesu. Wykładowcy i studenci, reprezentanci uniwersytetów i jednostek o charakterze naukowym i kulturowym, podlegających ministrowi EN, są wybierani na oddzielnych zebraniach, w głosowaniu tajnym, przez wykładowców i studentów, członków rad uniwersytetów i członków rad pozostałych jednostek. Skład Rady i warunki desygnowania jej członków są regulowane dekretem Rady Ministrów.

PRSWiB ma następujące zadania: przygotowuje plany rozwoju szkolnictwa wyższego i badań współpracując z organami odpowiedzialnymi za narodowe plany periodyczne; obligatoryjnie udziela konsultacji w sprawach podziału dotacji budżetowych między różne jednostki szkolnictwa wyższego; przedstawia propozycje i wyraża swoje zdanie odnośnie porównania statutów (regulaminów) różnych jednostek publicznych charakteru naukowego i kulturowego oraz podejmuje się zadania ogólnej koordynacji współpracy między uniwersytetami i innymi jednostkami badawczymi; przedstawia propozycje i wyraża swoją opinię co do warunków uzyskania dyplomu państwowego, działając w imieniu ministra EN, a w odniesieniu do innych jednostek szkolnictwa - wspólne zasady dla ubiegania się o podjęcie studiów.

W każdym regionie jest powoływana, na podstawie dekretu, Regionalna Rada Szkolnictwa Wyższego i Badań. Jej skład jest podobny do składu Rady Państwowej. Dekret ustala skład Rady i warunki delegowania lub wyboru jej członków. Przedstawiciele nauczycieli akademickich są wybierani w połowie spośród profesorów, a w połowie spośród wykładowców.

Państwowa
Komisja Konsultacyjna

Komisja umiejscowiona jest przy Ministerstwie Edukacji Narodowej. Opiniuje decyzje w sprawie obranego przez uczelnię profilu dydaktycznego, utworzenia lub zniesienia specjalności studiów, utworzenia nowych wydziałów itp.

W skład PKK wchodzą: prezydenci uniwersytetów, dyrektorzy IUT i IUP, przedstawiciele studentów, prezydenci rad administracyjnych IUT i IUP oraz przedstawiciele pracowników naukowo-dydaktycznych. Szczegółowe zasady działania i powoływania członków Komisji są regulowane dekretem Rady Ministrów. Każdy region powołuje natomiast Regionalny Komitet Konsultacyjny jednostek szkolnictwa wyższego, który składa się z przedstawicieli publicznego szkolnictwa wyższego, z reprezentantów państwa, regionu, kolektywów lokalnych, jak również z aktywistów oświaty, kultury, nauki, ekonomii i spraw socjalnych.

Komitet Departamentalny

W każdym departamencie krajowym może być utworzony Komitet Departamentalny, którego zadaniem jest koordynacja działalności jednostek w obszarze ponadpodstawowym (wyższym).

Generalnie jednak Komitet analizuje wszystkie problemy właściwe dla podtrzymywania i rozwijania aktywności naukowej i kulturowej w departamencie.

Komitet ma sprecyzowany, dekretem Rady Ministrów, zakres działania, skład i odpowiednie zasady powoływania i działania.

Państwowy Komitet ds. Oceny

Państwowy Komitet ds. Oceny Jednostek Publicznych o charakterze naukowym, kulturowym i zawodowym stanowi niezależną władzę administracyjną, ustalającą samodzielnie swoje zadania i wyposażoną w autonomię finansową. Komitet bada i ocenia całościowo aktywność uniwersytetów, szkół i jednostek podległych nadzorowi ministra EN oraz aktywność innych wyższych uczelni i jednostek badawczych. Może także dokonywać oceny jednostek podległych innym ministrom.

Działalność Komitetu ogranicza się do oceny jednostek, nie zaś pracujących w nich osób. Zakres oceny dotyczy realizacji obowiązków ustalonych ustawowo, a także realizacji umów realizowanych przez te jednostki. Członkowie komitetu, zobowiązani do dokonania oceny, mogą angażować ekspertów zewnętrznych. Raport końcowy, zaadresowany do ministra odpowiedzialnego za szkolnictwo wyższe, jest akceptowany przez Komitet na posiedzeniu plenarnym.

Komitet przedstawia także corocznie prezydentowi republiki raport o swojej działalności, o stanie kształcenia w szkolnictwie wyższym oraz o stanie badań.

Konferencja Kierowników
Jednostek publicznych
o charakterze naukowym,
kulturalnym i zawodowym

KKJ składa się z prezydentów uniwersytetów, dyrektorów instytutów i uczelni działających poza uniwersytetami, z osób odpowiedzialnych za duże zakłady, dyrektorów seminariów nauczycielskich i osób odpowiedzialnych za uczelnie francuskie dla cudzoziemców. Konferencji plenarnej przewodniczy minister EN. Wybiera on, według swojego uznania, wiceprezydenta oraz biuro na okres dwóch lat.

KKJ prowadzi analizę wszystkich problemów, będących w kręgu zainteresowań jednostek, które przedstawiciele reprezentują. Może ona formułować uwagi pod adresem ministra EN. Minister przedkłada Konferencji problemy oraz swoje umotywowane stanowisko z tych spraw.

W obszarze szkolnictwa wyższego Francji funkcjonują ponadto:

	Państwowa Komisja Pedagogiczna, której zadaniem jest wykonywanie ekspertyz dokumentacji w sprawie przyznawania jednostkom zdolności prawnych w zakresie wydawania dyplomów badań technologicznych. Komisja funkcjonuje przy ministerstwie odpowiedzialnym za szkolnictwo wyższe i składa się z 18 członków, w tym: 3 przedstawicieli uniwersytetów (1 przedstawiciel IUP), 3 przedstawicieli uczelni inżynierskich (1 z tytułem zawodowym inżyniera), 3 przedstawicieli przedsiębiorstw, 3 przedstawicieli pracowników naukowo-dydaktycznych, 3 przedstawicieli studentów, 3 przedstawicieli prowadzących działalność badawczą w przedsiębiorstwach lub w centrach techniki przemysłowej. Połowa członków komisji winna być pracownikami naukowo-dydaktycznymi. Członkowie Komisji powoływani są przez ministra na okres 4 lat, studenci na 2 lata.
	Państwowe Komisje Pedagogiczne (Specjalistyczne) są powoływane drogą uchwał przez ministra odpowiedzialnego za szkolnictwo wyższe, według grup specjalności ustalonych w aneksie do właściwego dekretu. Komisje te ustalają kierunki i treści pedagogicznego kształcenia prowadzącego do nadania tytułu zawodowego inżyniera-magistra. Komisje działają jako gremium specjalistyczne Komisji Państwowej i wyrażają swoje opinie na jej życzenie. Komisja składa się na ogół z 23 członków, w tym nauczycieli akademickich i pracodawców. Przewodniczy jej jeden z członków, związany ze środowiskiem ekonomicznym. Członkowie, przewodniczący i wiceprzewodniczący powoływani się przez ministra na okres 4 lat i mogą być powołani po raz drugi.
	Państwowa Komisja Uniwersyteckich Instytutów Zawodowych (IUP) działa wg programu zatwierdzonego przez ministra i prowadzi badania dotyczące działalności IUP oraz ekspertyzy (w powiązaniu z PKP), dotyczące w szczególności przyszłości zawodowej dyplomantów IUP. Komisja składa się z 30 członków powołanych przez ministra, z podobnych obszarów jak w przypadku PKP, ale 2 winno być studentami studiującymi w IUP, a jeden absolwentem IUP. Komisji przewodniczy minister odpowiedzialny za szkolnictwo wyższe lub jego reprezentant. Mandat członka Komisji trwa 4 lata, studentów i absolwenta IUP - 2 lata.

REPUBLIKA CZESKA

W Republice Czeskiej działają dwa bardzo ważne dla szkolnictwa wyższego organy: Rada Szkół Wyższych i

Komisja Akredytacyjna.
Rada Szkół Wyższych

RSW jest organem samorządowym szkół wyższych, który reprezentuje szkoły wyższe szczególnie w stosunku do Ministerstwa Szkolnictwa, Młodzieży i Wychowania Fizycznego. Składa się z przedstawicieli delegowanych przez senaty akademickie i wydziały uczelni wyższych.

Rada zajmuje się: rozwojem uczelni, zabezpieczeniem ekonomicznym, problematyką prawną, działalnością uczelni, organizacją i kierowaniem uczelnią, zasadniczymi sprawami dotyczącymi rozwoju działalności uczelni, zainteresowań uczelni i ich nauczycieli, studentów i pracowników. Rada zajmuje w tych sprawach stanowisko i rekomenduje je ministerstwu oraz innym organom i instytucjom.

Rada omawia i przyjmuje stanowisko szczególnie w odniesieniu do propozycji dotyczących: przygotowania, tworzenia i podziału państwowych środków na szkoły wyższe, ustaw i innych przepisów prawnych, które dotyczą zakresu działania Rady, organizowania (podziału, likwidacji) wydziałów oraz organizowania studiów zawodowych, magisterskich i doktoranckich, odbierania i przywracania prawa szkoły wyższej do przeprowadzania egzaminów i rygorów państwowych, organizowania habilitacji i procedury mianowania profesorów, organizowania i składu Komisji Akredytacyjnej oraz organizacji i składu organów doradczych ministerstwa, których działalność dotyczy zakresu działania Rady, organizacji ośrodków i miejsc pracy do realizacji zadań szkół wyższych, które są w resorcie szkół wyższych osobami prawnymi.

Rada zajmuje się wzajemnymi stosunkami szkół wyższych z Akademią Nauk RCz. oraz innymi instytucjami naukowymi, doświadczalnymi i specjalistycznymi, a także szkołami wyższymi, których nie dotyczy ustawa o szkołach wyższych.

Rada składa się z delegatów: po 2 z każdej szkoły wyższej, po 1 z każdego wydziału oraz spośród studentów delegowanych przez senaty akademickie szkół wyższych do Izby Studenckiej, po 1 z każdej szkoły wyższej.
Kadencja Rady trwa 3 lata, funkcje członka Rady można sprawować przez najwyżej dwie bezpośrednio następujące po sobie kadencje. Do Rady może być wydelegowany wyłącznie członek społeczności akademickiej. Członkami funkcyjnymi Rady są: przewodniczący i ich zastępcy w Radzie i jej organach. Członkostwo z głosem doradczym w organach Rady ma szereg osób, w tym: przewodniczący i wiceprzewodniczący senatów akademickich oraz akademiccy kierownicy szkół wyższych i wydziałów, kwestorzy szkół wyższych lub wyznaczeni przez nich zastępcy, a także przedstawiciele ministra, Akademii Nauk RCz. i in.

Organami Rady są: Posiedzenie Plenarne (Plenum), składające się z wszystkich członków Rady; Przedstawicielstwo Rady (Prezydium), składające się z członków Rady delegowanych przez senaty szkół wyższych (po 1 z każdej uczelni) oraz z przewodniczącego i dwóch wiceprzewodniczących Izby Studenckiej; Węższe Przedstawicielstwo (Ścisłe Prezydium) składające się z przewodniczącego i wiceprzewodniczących Rady (Rada ma z reguły 4 wiceprzewodniczących, z których jeden jest studentem); przewodniczący i wiceprzewodniczący Rady; Doradcze Komisje Zawodowe, w tym: komisje robocze, sekcje fachowe i inne organy doradcze; Izba Studencka, składająca się ze studentów delegowanych przez senaty szkół wyższych (po 1 z każdej szkoły); Sekretariat Rady (Agentura) jest administracyjnym urzędem Rady Szkół Wyższych i jest utworzony, na prośbę Rady, przy Uniwersytecie Karola (na czele Agentury stoi sekretarz Rady, który odpowiada przed przewodniczącym Rady za administracyjne i ekonomiczne zabezpieczenie działalności Rady).

Komisja Akredytacyjna

Komisja Akredytacyjna składa się z 21 członków, w tym 9 przedstawicieli uniwersytetów, 7 przedstawicieli instytutów badawczych i 5 zagranicznych przedstawicieli z obywatelstwem czeskim. Przewodniczącego, zastępcę oraz członków Komisji Akredytacyjnej mianuje rząd na wniosek ministra. Minister, przed przedłożeniem wniosku, zwraca się o rekomendację do Reprezentacji Szkół Wyższych, Rady Rządu ds. Badań i Rozwoju Republiki Czeskiej oraz do Akademii Nauk Republiki Czeskiej i wniosek z nimi uzgadnia. Członkowie KA są mianowani na okres 6 lat i mogą być mianowani najwyżej na jeszcze jedną kadencję. Przy pierwszym mianowaniu członków KA rząd określa nazwiska jednej trzeciej liczby członków, których kadencja skończy się po 2 latach oraz jednej trzeciej liczby członków, których kadencja skończy się po 4 latach. Członkiem KA może być mianowana wyłącznie osoba o nienagannej postawie, która jest powszechnie uznana za autorytet zawodowy. Funkcja członka KA nie może być łączona z funkcją rektora, prorektora lub dziekana. Przed upływem kadencji członek KA może zostać odwołany z funkcji jedynie z powodu utraty nienaganności, z powodu długiego nieuczestniczenia w pracach Komisji lub na własne żądanie. Członkowie KA są przy wykonywaniu swych funkcji niezależni.

KA w celu specjalistycznego przygotowania swych posiedzeń może powoływać grupy robocze, skład których musi odpowiadać zakresowi programu studiów, jego formie i celowi. Są to pracownicy uniwersytetów oraz instytutów badawczych. Sposób przeprowadzania posiedzeń KA oraz jej grup roboczych określa statut KA, który uchwala rząd. Ministerstwo statut uchwalony przez rząd podaje do publicznej wiadomości w dogodnej formie. Działalność KA od strony materialnej i finansowej zabezpiecza ministerstwo. Działalność członków KA i jej grup roboczych, zgodnie z ustawą, odbywa się w ramach obowiązków służbowych. Osoby takie mogą zostać oddelegowane i należy im się zwrot kosztów przejazdu i diety, zgodnie ze szczególnymi przepisami.

KA przedstawia swoje stanowisko: w odniesieniu do wniosków o uruchomienie (akredytację) programów studiów, w odniesieniu do wniosków o otwarcie i przeprowadzenie przewodów habilitacyjnych oraz o mianowanie profesorów, w odniesieniu do powołania, połączenia, rozdzielenia lub likwidacji wydziału w publicznej szkole wyższej, w sprawie przyznania rządowej zgody dla osoby prawnej, która chce powołać prywatną szkołę wyższą, w odniesieniu do wyznaczenia typu wyższej szkoły.

Ponadto w Republice Czeskiej działają ustawowo: Czeska Konferencja Rektorów Szkół Wyższych, Klub Kwestorów, Reprezentacja Szkół Wyższych, złożona z dwóch zespołów - przedstawicieli organów uczelni akademickich i przedstawicieli szkół wyższych.

REPUBLIKA WĘGIERSKA

W obszarze szkolnictwa wyższego Węgier działają następujące centralne organy ponaduczelniane: Rada Szkolnictwa Wyższego i Badań, Węgierski Komitet Akredytacyjny, Konferencja Węgierskich Rektorów, Konferencja Dyrektorów Generalnych Kolegiów (Wyższych Szkół Zawodowych), Rada Rektorów Węgierskich Akademii Sztuk Pięknych, Państwowa Rada Kredytowa.

Rada Szkolnictwa
Wyższego i Badań

RSWiB ma za zadanie przedstawiać propozycje, przygotowywać decyzje i dawać opinie kolegialne ministrowi kultury i edukacji, który wspomaga wykonanie zadań związanych ze szkolnictwem wyższym i badaniami naukowymi. Minister realizuje przedsięwzięcia Rady jako ciała profesjonalnie najważniejszego w obszarze edukacji, mającego prawo do wprowadzania swoich uprawnień.

RSWiB, jako najważniejsze ciało zawodowe (profesjonalne), winna: realizować swoje koncepcje dotyczące rozwoju i modernizacji struktur instytucji szkolnictwa wyższego i systemu edukacji zawodowej; zajmować stanowisko dotyczące zasad modernizacji państwowego wspomagania kształcenia specjalistów i systemu wspomagania w ogóle; wypracować system wskaźników sprawności, stosowany w szkolnictwie wyższym; zajmować stanowisko dotyczące zasad średnioterminowego rozwoju gospodarki, przez wypracowanie priorytetów obszarów, bazując na badaniach rynkowych, badaniach statystycznych odnośnie rynku pracy i profesjonalnych biur pracy; wyznaczać priorytety w programach rozwoju badań naukowych finansowanych przez kapitułę ministra KiE w obszarze szkolnictwa wyższego.

Rada, jako ciało przygotowujące decyzje ministra, winna: wyrażać opinie na temat wniosków o ustanowienie lub zlikwidowanie państwowych instytucji szkolnictwa wyższego, stowarzyszeń szkolnictwa wyższego i ich instytucji członkowskich, a także tworzenia i likwidowania wydziałów; w przypadku instytucji niepaństwowych zajmować stanowisko odnośnie przyznania lub wycofania uprawnień państwowych; zajmować stanowisko odnośnie wymagań kwalifikacyjnych w dziedzinach studiów i ich powoływania; wyrażać opinię o budżecie szkolnictwa wyższego odnośnie do raportów o jego wykonaniu i in. Jeśli decyzje ministerialne różnią się od rekomendacji Rady, minister musi je z Radą uzgodnić.

Rada składa się z 21 członków. 10 z nich powinno być ekspertami posiadającymi stopnie naukowe, wybranymi przez szkolnictwo wyższe. Pozostałych 10 członków powinno być przedstawicielami różnych organizacji użyteczności publicznej i winno być wybieranych przez izby zawodowe, pracodawców i gremia naukowe (np. z Węgierskiej Akademii Nauk, instytutów badawczych) oraz przez władze lokalne w Budapeszcie i kraju. Przy zmianach członków Rady pozostawać musi w Radzie chociaż jeden przedstawiciel danego środowiska. Jeden członek Rady powinien być delegowany przez ministra. Członkowie Węgierskiego Komitetu Akredytacyjnego nie mogą być członkami Rady. Podczas wyborów członków Rady musi być zagwarantowana proporcjonalna reprezentacja instytucji niepaństwowych.

Rada wybiera przewodniczącego spośród swoich członków. Jedna trzecia członków musi być co roku wymieniana na podstawie nowych wyborów. Wybór członków odbywa się maksymalnie na 3 lata bez przerwy. Komisja wyborcza przedstawia ministrowi listę członków Rady dla sprawdzenia legalności wyborów.
Przedstawiciele ministerstw zainteresowanych edukacją, powinni być obecni na posiedzeniach Rady jako stali goście.

Lista członków Rady musi być opublikowana w "Węgierskim Dzienniku Urzędowym" oraz "Dzienniku Urzędowym Ministerstwa".

Rada posiada 3 główne podkomisje: edukacji, badań naukowych i finansów. Podkomisja składa się z 9 członków wybieranych z grona ekspertów na 3 lata, wg propozycji przewodniczącego. Działalność Rady i jej podkomisji powinna być wspomagana przez Sekretariat Rady. Biuro Rady Narodowych Kredytów oraz inne ciała i organizacje promujące działalność i rozwój szkolnictwa wyższego, powinny pracować pod kontrolą Sekretariatu RSWiB.

Finansowy nadzór nad działalnością Rady spełnia parlament, niezależnie od ministra, w kwestii corocznego budżetu.

Węgierski Komitet Akredytacji

W celu bieżącego nadzoru nad standardami w obszarze edukacji i nad działalnością naukową w szkolnictwie wyższym, dla udoskonalenia oceny (klasyfikacji) w tym zakresie, rząd tworzy Węgierski Komitet Akredytacji, który składa się z 30 członków. Połowa z nich to przedstawiciele instytucji szkolnictwa wyższego, natomiast pozostali to: 10 przedstawicieli instytutów naukowych i 5 z jednostek zawodowych, posiadający stopnie doktorskie. Komitet wybiera ze swego grona przewodniczącego, który nie może być urzędnikiem państwowym. Członkowie Komitetu i przewodniczący są powoływani na okres 3 lat przez premiera, na wniosek ministra KiE. Mandat może być odnowiony tylko jeden raz.

Międzynarodowe Ciało Doradcze, składające się najwyżej z 11 członków, może działać poza WKA. Jego członkowie winni być zaproszeni przez przewodniczącego Komitetu z uwzględnieniem również stanowiska Komitetu. W posiedzeniach Komitetu bierze udział, z głosem doradczym, jeden student ze studenckiej samorządowej konferencji krajowej.

WKA może powoływać podkomitety zapraszając do nich członków zewnętrznych. Cudzoziemcy i reprezentanci sfery praktycznej mogą być okazjonalnie zapraszani jako eksperci. WKA jest jednostką prawną niezależną w działalności dla szkolnictwa wyższego. Sekretariat Komitetu jest finansowany ze środków państwowych i posiada osobowość prawną. Jego działalność jest finansowana przez parlament jako część wydzielonych centralnych środków budżetowych. Zasady zarządzania organizacją i działalnością Komitetu i procedury akredytacji są ustanowione dekretem rządowym. Minister KiE ma prawo nadzoru nad działalnością Komitetu.

Listę członków WKA publikuje "Węgierski (Rządowy) Dziennik Urzędowy" oraz "Ministerialny Dziennik Urzędowy".

WKA winien: oceniać programy studiów doktorskich i decydować, w jakich obszarach i dyscyplinach wiedzy poszczególne uniwersytety mogą prowadzić studia doktoranckie i nadawać stopnie doktorskie, a także ustalać obszary i dyscypliny nauk wyzwolonych, w których może być nadawany stopień doktorski; zajmować stanowisko w sprawach dotyczących jakości kształcenia w szkolnictwie wyższym, na podstawie tego dokumentu.

Na prośbę ministra KiE, RSWiB lub innej instytucji szkolnictwa wyższego, WKA winien wyrażać opinie odnośnie: powołania lub uznania instytucji lub stowarzyszenia szkolnictwa wyższego; powołania lub uznania wydziału, wymagań kwalifikacyjnych kadry; wydania pozwolenia na uruchomienie studiów wyższych lub specjalistycznych studiów podyplomowych, regulaminów uniwersyteckich dotyczących doktoratów lub habilitacji; uruchomienia akredytacji programów wyższego szkolnictwa zawodowego, organizowanych w granicach systemu instytucji szkół wyższych i wymagań przy uruchamianiu takich programów; regulaminów w przypadku stosowania systemu kredytowego; działalności zagranicznych instytucji szkolnictwa wyższego na Węgrzech; wniosków o umowach międzynarodowych odnośnie nostryfikacji i równoważności stopni zawodowych i naukowych.

WKA regularnie - nie rzadziej niż co 8 lat - winien dokonywać oceny poziomu aktywności edukacyjnej i naukowej w instytucjach szkolnictwa wyższego oraz przeprowadzać kontrolę na prośbę ministra KiE. Jeśli WKA stwierdzi, że pewne instytucje szkolnictwa wyższego nie spełniają określonych wymogów w badanych obszarach, to może proponować: zawieszenie prawa do wykonywania czynności prowadzących do końcowego egzaminu i wydania dyplomu w określonych specjalnościach, na określony czas lub - w przypadku instytucji niepaństwowych szkolnictwa wyższego - wycofanie uznania państwowego; likwidację instytucji szkolnictwa wyższego lub oddalenie uznania państwowego; wprowadzenie nadzoru w koniecznym wymiarze na określony czas.

Zarządzanie i administrowanie WKA jest realizowane przez Sekretariat. Kierownik i pracownicy Sekretariatu są urzędnikami państwowymi.

Pozostałe centralne organy wymienione na wstępie są organami ustawowymi i pracują na podstawie własnych statutów. Ustawa ogólnie formułuje kompetencje Konferencji Rektorów Węgierskich oraz Konferencji Dyrektorów Generalnych Kolegiów (Wyższe Szkoły Zawodowe).

Podsumowując powyższe informacje należy jedynie podkreślić, że na tle organów szkolnictwa wyższego działających w obszarze ponaduczelnianym w krajach europejskich, działające w naszym kraju ustawowe gremia o podobnych zadaniach i uprawnieniach wydają się co najmniej skromne.

Prof. dr hab. inż. Czesław Królikowski, elektrotechnik, jest emerytowanym profesorem Politechniki Poznańskiej.

Materiał opracowano na podstawie aktualnie obowiązujących ustaw, dekretów, rozporządzeń i informacji dotyczących szkolnictwa wyższego w omawianych krajach.

Uwagi.