Strona główna „Forum Akademickiego”

Archiwum z roku 2003

Spis treści numeru 7-8/2003

Elitarny klub

Poprzedni Następny

Działalność UKA

UKA weszła w kolejną kadencję bardzo płynnie. 
Część nowych członków brała bezpośredni udział w akredytacji uniwersyteckiej 
jako członkowie grup ekspertów i zespołów oceniających.

Stanisław Chwirot, Maciej Kozierowski

W listopadzie ubiegłego roku rozpoczęła się trzecia kadencja Uniwersyteckiej Komisji Akredytacyjnej. Obecnie komisję tworzą profesorowie: Henryk Babis (USz., druga kadencja), Tadeusz Borowiecki (UMCS), Andrzej Chwalba (UJ, druga kadencja), Stanisław Chwirot (UMK, trzecia kadencja), Zbigniew Cieślak (UKSW), Krystyna Gabryjelska (UWr.), Józef Górniewicz (UWM, druga kadencja), Leszek Kuberski (UO), Eliza Małek (UŁ), Bogusław Nowowiejski (UwB, druga kadencja), Ewa Orlof (URz.), Halina Piekarek-Jankowska (UG), Kazimierz Przyszczypkowski (UAM), Andrzej Radzimiński (UMK), Wojciech Świątkiewicz (UŚ), Marek Wąsowicz (UW), ks. Stanisław Wilk (KUL, druga kadencja), Zdzisław Wołk (UZ), ks. Wojciech Życiński (PAT, druga kadencja).

Dwie trzecie komisji stanowią nowi członkowie. Niemniej UKA weszła w kolejną kadencję bardzo płynnie. Część nowych członków brała bezpośredni udział w akredytacji uniwersyteckiej jako członkowie grup ekspertów i zespołów oceniających. Wiceprzewodniczącymi komisji są profesorowie Józef Górniewicz i Kazimierz Przyszczypkowski.

WYRÓŻNIK JAKOŚCI

Standardy akredytacji są opracowane już dla 39 kierunków studiów. Certyfikatem jakości kształcenia legitymuje się 241 jednostek oraz Academia Artes Liberales, w tym 30 jednostek pozauniwersyteckich. W maju br. certyfikat uzyskała kolejna taka jednostka – Collegium Civitas dla kierunku socjologia. UKA zakończyła w czerwcu procedurę akredytacyjną dla dziennikarstwa i komunikacji społecznej. Oceniamy, że certyfikat jakości nauczania KRUP powinno uzyskać łącznie tylko nieco ponad 300 jednostek. Nasz certyfikat jest wyróżnikiem najwyższej jakości edukacji, a jego posiadacze tworzą elitarny klub. Do tego zresztą miała z definicji prowadzić akredytacja uniwersytecka.

UKA monitoruje spełnianie standardów akredytacji przez jednostki prowadzące akredytowany kierunek studiów. W przypadku wyraźnych odstępstw od standardów komisja może się zwrócić do KRUP z wnioskiem o odebranie jednostce certyfikatu jakości kształcenia. Na razie taki drastyczny przypadek nie zaistniał, a oceniano archeologię, filologię angielską, filologię germańską, filologię polską, fizykę, psychologię, socjologię oraz teologię. Niemniej stwierdzono, szczególnie dla filologii angielskiej (poza UAM) i germańskiej oraz psychologii, naruszenie przede wszystkim stosunku liczby studentów do liczby pracowników naukowo-dydaktycznych oraz zbyt małą liczbę pracowników pomocniczych. Uczelnie od dłuższego już czasu nie zatrudniają asystentów. Awans naukowy prowadzi do tego, że maleje liczba adiunktów. Wyż demograficzny i zwiększone limity przyjęć na studia powodują, że jednostki zaczynają mieć problem ze spełnianiem wymogów kadrowych ustalonych w naszych standardach (z reguły wyższych niż ministerialne). Innym niepokojącym faktem jest to, że przy corocznie zmniejszanych nakładach na edukację wciąż w wielu uczelniach występuje tendencja do zwiększania naboru na płatne studia wieczorowe lub zaoczne. W procesie dydaktycznym uczestniczą słuchacze dziennych studiów doktoranckich, zastępując asystentów. UKA podjęła uchwałę, że słuchaczy dziennych studiów doktoranckich, prowadzących zajęcia dydaktyczne na danym kierunku studiów, można zaliczyć do kadry nauczycieli akademickich zatrudnionych do prowadzenia zajęć. W przypadku doktoranta należy stosować pojęcie „równoważnika etatowego”, tzn. przypisać jednemu słuchaczowi studiów doktoranckich część etatu w wymiarze określonym przez stosunek liczby godzin zajęć zlecanych doktorantom w danej uczelni do pensum obowiązującego na stanowisku asystenta. 

WYZWANIA

Ciągle otwartą kwestią pozostaje współpraca środowiskowych komisji akredytacyjnych oraz tych komisji i PKA. Płaszczyzną koordynacji działań komisji środowiskowych jest Komisja Akredytacyjna KRASP, która jednak wciąż nie do końca uporała się z tym zadaniem. Sukcesem na polu współpracy jest niewątpliwie przeprowadzone wspólnie przez UKA i KAFPiAKE przygotowanie i rozpoczęcie akredytacji kierunków ekonomicznych, a także przygotowana wspólnie przez UKA i KAUT akredytacja kierunku informatyka. Ogromną i doniosłą rolę w porządkowaniu systemu wyższej edukacji w naszym kraju odgrywa PKA. W komisjach środowiskowych istnieje jednak wciąż poczucie pewnego niedosytu w sprawach współpracy z PKA. Wydaje się, że rozwinięcie szerszej i bardziej sformalizowanej współpracy byłoby z pożytkiem zarówno dla tempa prac, jak i lepszego wykorzystania środków budżetowych.

Jednym z wyzwań, które stawia przed nami Deklaracja Bolońska jest przygotowanie polskich uczelni do zwiększonej mobilności studentów, w tym szczególnie przyjmowanie kandydatów mających za sobą różne okresy kształcenia na różnych szczeblach i w różnych dziedzinach. Sztywna u nas struktura kierunków studiów może tutaj stanowić istotną przeszkodę. Pomocne w rozwiązaniu tego problemu jest wprowadzenie systemu punktów kredytowych kompatybilnego z ECTS. Przygotowaniu uczelni do tych nowych wyzwań ma służyć prowadzony przez UKA od ponad 3 lat program MOST. Program ten, umożliwiający studentom spędzenie do jednego roku w uczelni innej niż macierzysta, zyskuje coraz większą popularność. W kończącym się roku akademickim skorzystało z niego 410 studentów, a w pierwszym semestrze roku 2003/04 będzie uczestniczyło w nim 308 osób. 

Od listopada 2000 roku UKA jest członkiem Agencji Jakości Kształcenia Państw Europy Środkowej i Wschodniej. Przewodniczący UKA został pod koniec ubiegłego roku wybrany na członka Komitetu Sterującego tej organizacji. Członkami CEE Network zostały w 2002 roku Rada Akredytacyjna z Austrii oraz Instytut Akredytacji, Certyfikacji i Jakości Kształcenia z Niemiec.


 

Komentarze