Pozytywnie o budżecie

Notatki Przewodniczącego RGSzW

Uczelnie niepaństwowe mogą ubiegać się o dotacje z budżetu 
państwa na inwestycje i działalność dydaktyczną. 
W budżecie winny więc zostać wydzielone na ten cel środki.

Jerzy Błażejowski

Z początkiem października witaliśmy rok akademicki 2003/04, uczestnicząc w uroczystościach środowiskowych z tym związanych. Były to tradycyjnie uroczyste spotkania, podczas których rektorzy prezentowali osiągnięcia minionego roku oraz plany na przyszłość. W wystąpieniach dominowała troska o byt uczelni w oczekującej nas – po 1 maja przyszłego roku – rzeczywistości. Nie da się jej do końca przewidzieć, chociaż szkolnictwo wyższe wydaje się być względnie dobrze przygotowane do funkcjonowania w europejskiej przestrzeni edukacyjnej.

Inauguracje poprzedziło spotkanie rektorów uczelni państwowych z kierownictwem resortu 24 września, na którym pani minister, wiceministrowie oraz przewodniczący PKA i Rady Głównej poinformowali o tym, co nas czeka w najbliższej przyszłości. Oprócz projektu budżetu, była mowa o możliwościach korzystania uczelni z funduszy strukturalnych, elektronicznych legitymacjach studenckich oraz konieczności szybkiego ustalenia reguł przyjęć na studia osób uzyskujących świadectwa maturalne według nowych zasad.

Uroczystą oprawę miało spotkanie z okazji Dnia Edukacji Narodowej, które odbyło się 15 października w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. W tym roku mija 230. rocznica powstania Komisji Edukacji Narodowej. Premier odniósł się do tego doniosłego wydarzenia w swym wystąpieniu, podkreślając ważną rolę stanu nauczycielskiego w społeczeństwie.

Z licznych uroczystości i spotkań, w jakich uczestniczyli członkowie Rady w ostatnim okresie, wymienię jubileusz 50-lecia Akademii Rolniczej w Krakowie oraz posiedzenia Konferencji Rektorów Uczelni Pedagogicznych, Artystycznych i Technicznych. Jednym z tematów przewijających się w tych spotkaniach były standardy nauczania.

18 października uczestniczyłem w uroczystości otwarcia konferencji „Nowa ustawa o szkolnictwie wyższym a ocena jakości kształcenia w świetle procesów integracyjnych ze strukturami UE”, zorganizowanej przez Parlament Studentów Rzeczypospolitej Polskiej. Zaprezentowałem zasady funkcjonowania i główne obszary działania Rady Głównej. Miałem też możliwość wysłuchania opinii studentów o przygotowywanej ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym. Studenci żywo interesują się życiem uczelni i chcą współuczestniczyć w działalności akademickiej i społecznej. Pozytywne odczucia, jakie wyniosłem, napawają optymizmem wobec perspektyw otwarcia naszego kraju w obszarze edukacji na poziomie wyższym.

Na zaproszenie Bydgoskiego, Toruńskiego i Włocławskiego Towarzystwa Naukowego oraz Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego 23 października wziąłem udział w konferencji „Koncepcja rozwoju nauki w regionie kujawsko-pomorskim”, na której przedstawiłem Radę Główną Szkolnictwa Wyższego i jej działania w świetle nowych przepisów.

Prezydium Rady Głównej spotkało się 15 października, a posiedzenie plenarne odbyło się dzień później. Żywiołową dyskusję wywołał projekt budżetu na rok 2004. W stanowisku 19/2003 Rada pozytywnie odnosi się do zapisów mówiących o wzroście wydatków budżetowych na szkolnictwo wyższe o 12,9 proc., w porównaniu z rokiem 2003, w związku z wdrażaniem II i III etapu poprawy wynagrodzeń. Pozytywnie należy też odnotować proponowany wzrost funduszy na pomoc materialną dla studentów (łączny wzrost ma wynieść 25,8 proc., a łączny budżet szkolnictwa wyższego ma osiągnąć poziom 1,03 proc. PKB). Oprócz niewątpliwych pozytywów, Rada odnotowuje spadkową tendencję w zakresie finansowania inwestycji szkolnictwa wyższego (o 15 proc.), ponadto nie przewidziano w budżecie szkolnictwa wyższego środków na dotacje dla wyższych szkół niepaństwowych. Zgodnie ze znowelizowaną w 2001 roku Ustawą o szkolnictwie wyższym (DzU nr 85, poz. 924) oraz rozporządzeniami ministra edukacji narodowej i sportu z 4 kwietnia 2003 roku (DzU nr 62, poz. 558 i 559), uczelnie niepaństwowe mogą ubiegać się o dotacje z budżetu państwa na inwestycje i działalność dydaktyczną. Jeśli więc nie mają to być puste zapisy, w budżecie winny zostać wydzielone na ten cel środki. Powyższą opinię przedstawiłem na posiedzeniu Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży Sejmu RP 22 października.

Rada negatywnie zaopiniowała wnioski Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu oraz Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie o dotacje z budżetu państwa na działalność dydaktyczną. W uchwałach 49 i 50/2003 odwołujemy się do uchwał 9 i 10/2003 Prezydium Rady (z 13 lutego 2003 roku), w których zawarte jest sformułowanie: wnioski uczelni niepaństwowych o przyznanie dotacji powinny dotyczyć roku budżetowego 2004. Rada pozytywnie zaopiniowała Propozycje zmian w systemie uznawania wykształcenia uzyskanego za granicą w kontekście członkostwa RP w Unii Europejskiej, jakie napłynęły z MENiS. Zaopiniowaliśmy też liczne wnioski uczelni o uzyskanie uprawnień do nadawania stopnia doktora bądź doktora habilitowanego. Pozytywne opinie zyskały ponadto standardy nauczania dla kolejnych kierunków studiów – 2 na poziomie magisterskim i 6 zawodowym.

Podjęliśmy dyskusję dotyczącą wypracowania formuły przyszłych standardów nauczania. Czynnie uczestniczył w niej prof. Tadeusz Szulc, podsekretarz stanu w MENiS, zajmujący się szkolnictwem wyższym. Dyskusja i liczne rozmowy, jakie przeprowadziłem, wskazują, że zanim rozpoczniemy nowelizację i modernizację standardów, winno się – w drodze szerokich konsultacji środowiskowych – sprecyzować: listę i nazwy kierunków studiów (w tym prowadzonych jako jednolite studia magisterskie), formę standardów studiów I i II stopnia oraz ramy funkcjonowania studiów doktoranckich (III stopnia). Rada wystąpi wkrótce z inicjatywą w tym zakresie.


 

Komentarze