Strona główna

Archiwum z roku 2002

Spis treści numeru 11/2002

Kronika
Poprzedni Następny

 

Archeolodzy w Berlinie

BERLIN We wrześniu w Stacji Naukowej PAN w Berlinie odbyła się polsko-niemiecka konferencja archeologiczna „O ratowaniu spuścizny kulturowej w Europie Środkowej i Afryce”. Towarzyszyły jej dwie wystawy w Instytucie Polskim: o gazociągu pełnym skarbów i o polskiej ekspedycji do Doliny Środkowego Nilu. Prof. Lech Krzyżaniak, dyrektor Muzeum Archeologicznego w Poznaniu, omówił możliwości, jakie stwarza archeologii rozwój infrastruktury przemysłowej, np. budowa gazociągu przebiegającego przez 4 kraje. Obecne rozwiązania prawne w Europie pozwalają na wykorzystanie takich inwestycji do wydobycia i ocalenia ukrytego w ziemi dorobku kulturowego naszych przodków. Wizyta w Niemczech stała się okazją do podpisania umowy o współpracy między PAN a Brandenburską Akademią Nauk.

Dziekani prawa

TORUŃ V Ogólnopolska Konferencja Dziekanów Wydziałów Prawa i Administracji Uniwersytetów Polskich odbyła się we wrześniu w Toruniu. Obrady dotyczyły m.in. minimalnego standardu programu nauczania na kierunku administracja, kształtowania czesnego na studiach zaocznych, studiów doktoranckim i podyplomowych, polityki kadrowej. 24 dziekanów i prodziekanów spotkało się także z dr. hab. Andrzejem Jamiołkowskim, prof. UMK, przewodniczącym Państwowej Komisji Akredytacyjnej, oraz z prof. Stanisławem Chwirotem, przewodniczącym Uniwersyteckiej Komisji Akredytacyjnej, którzy poinformowali o statusie reprezentowanych przez siebie komisji, a także o zakresach i metodach ich działania. Konferencja przyjęła propozycję standardów nauczania na administracji, przekazując jej treść przewodniczącym obu komisji akredytacyjnych oraz rektorowi UMK. Nowym przewodniczącym OKDWPiAUP został dr hab. Zbigniew Witkowski, prof. UMK, obecny dziekan WPiA UMK.

Dioksyn 
konsekwencje gospodarcze

KRAKÓW Politechnika Krakowska od lat specjalizuje się w badaniu zawartości dioksyn w środowisku i ich wpływu na nasze życie i zdrowie. Wydział Inżynierii Chemicznej tej uczelni zorganizował w dniach 26-27 września VI Międzynarodową Konferencję „Dioksyny w przemyśle i środowisku”. Omawiano na niej m.in. problemy związane z powstawaniem dioksyn w wyniku różnych procesów przemysłowych i ich wpływ na środowisko. Dyskutowano o gospodarczych konsekwencjach nowych rozporządzeń UE, dotyczących dopuszczalnych stężeń dioksyn w rybach bałtyckich. Omawiano kwestie metodologiczne oznaczania dioksyn. Polscy uczeni zaprezentowali zagranicznym kolegom swoją aparaturę do pobierania próbek spalin w celu oznaczania dioksyn oraz sprzęt analityczny do oznaczania tych substancji.

Doktorat h.c. 
– Kazimierz Dejmek

ŁÓDŹ 1 października Kazimierz Dejmek, wybitny reżyser teatralny, otrzymał doktorat honoris causa Uniwersytetu Łódzkiego. Uhonorowano go w ten sposób „za zasługi dla rozwoju kultury i teatru w Łodzi”. K. Dejmek stworzył łódzki Teatr Nowy, gdzie reżyserował swoje największe przedstawienia. Kilkakrotnie pełnił funkcję dyrektora tego teatru. W latach 1962-68 był dyrektorem Teatru Narodowego w Warszawie. Zdjęcie z afiszów jego inscenizacji Dziadów A. Mickiewicza stało się bezpośrednią przyczyną protestów studentów warszawskich w marcu 1968 r. w czasach III RP K. Dejmek dwukrotnie pełnił funkcję ministra kultury i sztuki.

Stypendia pomostowe

TORUŃ1 października, podczas inauguracji roku akademickiego w Uniwersytecie Mikołaja Kopernika, prof. Leszek Balcerowicz wręczył pierwsze stypendia pomostowe 27 studentom I roku pochodzącym z ubogich rodzin, z niedużych, prowincjonalnych miejscowości. W realizację programu wyrównania szans edukacyjnych młodzieży z prowincji włączyły się: Narodowy Bank Polski, Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz Polsko-Amerykańska Fundacja Wolności. Uzbierały na ten cel 4 mln 187 tys. zł, co pozwoliło ufundować w tym roku 1052 stypendia po 3,8 tys. zł rocznie (po 380 zł przez 10 miesięcy). Administratorem programu jest Fundacja Edukacyjna Przedsiębiorczości.

Collegium Polonicum wspólne

WARSZAWA/SŁUBICE Dzięki umowie, podpisanej 2 października przez minister edukacji RP Krystynę Łybacką i minister edukacji Brandenburgii, Collegium Polonicum w Słubicach będzie mogło stać się jednostką międzyuczelnianą Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu i Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą. Kwestie szczegółowe związane z tą formą działalności Collegium Polonicum zostaną uregulowane w umowie dwustronnej między obydwoma uniwersytetami. Organami międzyuczelnianej jednostki będą: Komisja Stała oraz Dyrekcja, w skład której wejdą m.in. rektorzy i prorektorzy obu partnerskich uczelni i dyrektor administracyjny CP. Obecnie w Słubicach kształci się 800 studentów stacjonarnych i 400 w trybie zaocznym.

Nauka w medalierstwie

WARSZAWA W ramach obchodów 50-lecia Polskiej Akademii Nauk 3 października otwarto w Warszawie wystawę „Nauka polska w medalierstwie”. Zaprezentowano na niej ponad 600 medali wybitych dla upamiętnienia wybitnych uczonych i znaczących wydarzeń naukowych. Są to medale z XVIII-XX w., pochodzące ze zbiorów PAN, Muzeum Marii Curie-Skłodowskiej, Zamku Królewskiego (związane głównie z osobą Ignacego Mościckiego), Muzeum Historycznego. Muzeum Marii Curie-Skłodowskiej wzbogaciło ekspozycję pamiątkami osobistymi dwukrotnej noblistki – dokumentami i zdjęciami oraz medalami wybitymi ku czci uczonej lub upamiętniającymi związane z nią wydarzenia naukowe.

140. rocznica psychiatrii

WARSZAWA 4 października w warszawskiej Akademii Medycznej sesją naukową uczczono 140. rocznicę utworzenia w 1862 r. w Szkole Głównej w Warszawie pierwszej na ziemiach polskich Katedry Psychiatrii i Kliniki Chorób Umysłowych. Podczas konferencji przypomniano dzieje kliniki i jej szefów, m.in. pierwszego w ogóle – dr. Romualda Pląskowskiego i pierwszego w odrodzonym Uniwersytecie Warszawskim – prof. Jana Mazurkiewicza, którego uczniowie do dziś pracują w warszawskiej AM i obecni byli na konferencji. Mówiono o depresji jako chorobie psychicznej XXI wieku oraz standardach jej leczenia. Przedstawiono tradycje opieki zakonu bonifratrów nad chorymi psychicznie – z ich Szpitalem Św. Jana Bożego przez 80 lat związana była klinika. Przedstawiono rozważania na temat filozoficznego sensu cierpienia. Pracownicy Katedry Psychiatrii AM otrzymali odznaczenia państwowe.

Japońska nagroda

WARSZAWA Fundacja Japońska przyznała nagrodę Zakładowi Japonistyki Uniwersytetu Warszawskiego w uznaniu osiągnięć tej placówki w zakresie wieloletnich badań japonistycznych. Nagroda pieniężna wynosi 2 mln jenów (ok. 17 tys. dolarów). 4 października nagrodę odebrał w Tokio prof. Mikołaj Melanowicz, kierownik Zakładu Japonistyki UW. Nagrodami Fundacji Japońskiej wyróżniane są osoby lub organizacje, które wnoszą cenny wkład w pogłębienie zrozumienia Japonii za granicą oraz w promowanie wzajemnej sympatii i przyjaźni między narodami. Pierwszą nagrodę Fundacja przyznała w 1973 roku. w Polsce pierwszym laureatem był w 1990 roku prof. Wiesław Kotański z Zakładu Japonistyki UW, którego wyróżniono Nagrodą Fundacji, a w 1997 roku Nagrodę za promocję otrzymało Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha w Krakowie.

Doktorat h.c. 
– prof. Umberto Veronesi

KRAKÓW Prof. U. Veronesi z Narodowego Instytutu Raka w Mediolanie otrzymał godność doktora honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Przełomowe dokonania prof. Veronesiego dotyczą opracowania oryginalnej metody oszczędzającego leczenia raka piersi, która pozwoliła na unikanie okaleczającej mastektomii. Drugim przełomem były badania nad czerniakiem złośliwym, a następnie wprowadzenie nowatorskiego oszczędzającego leczenia bez drastycznych okaleczających zabiegów chirurgicznych tego najbardziej złośliwego nowotworu. Jego dorobek badawczy opublikowany jest w ponad 600 pracach, a aspekty praktyczne przedstawione w 11 podręcznikach z zakresu onkologii i chirurgii onkologicznej. Tego samego dnia wręczono prof. Gerardowi Siestowi z Uniwersytetu w Nancy Odznakę Zasłużony dla UJ. Prof. Siest zyskał międzynarodowe uznanie za swe prace na temat metabolizmu leków i ksenobiotyków w organizmie człowieka oraz badania lipidowych czynników ryzyka miażdżycy. Uczony koordynuje europejskie badania nad związkiem pomiędzy występowaniem pewnych specyficznych wariantów apoliporoteiny E a ryzykiem demencji i choroby Alzheimera. Dorobek naukowy prof. Siesta obejmuje ponad 300 prac.

ASP dla IKEI

WARSZAWA Od lutego br. studenci III i IV roku Wydziału Wzornictwa Przemysłowego warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych uczestniczyli w projekcie „mieszkanie na małej powierzchni”. Szwedzkie przedsiębiorstwo IKEA zleciło polskim studentom znalezienie niekonwencjonalnego atrakcyjnego rozwiązania dla ludzi posiadających małe mieszkania. Laureatką stypendium ufundowanego przez szwedzki koncern, a wręczonego 4 października, została Bożena Malinowska, która zaprojektowała prosty system do przechowywania drobnych rzeczy BELT.

Honorowy Hutnikiewicz

TORUŃ 7 października prof. Artur Hutnikiewicz, wybitny historyk i teoretyk literatury z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Torunia. Prof. Hutnikiewicz to jeden z najwybitniejszych znawców literatury okresu Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego, a zwłaszcza twórczości Stefana Żeromskiego, Jana Lechonia, Marii Dąbrowskiej i Stefana Grabińskiego. Ma w swoim dorobku ponad 300 publikacji, w tym kilka monografii książkowych, wiele rozpraw, studiów, wstępów do edycji tekstów naukowych i literackich. Monografia Żeromskiego jego autorstwa doczekała się 8 wydań, a fundamentalny przewodnik po głównych zjawiskach literackich i artystycznych XX w. Od czystej formy do literatury faktu osiągnął 6 edycji. Z podobnym przyjęciem spotkała się obszerna historia literatury okresu Młodej Polski..

100 tys. absolwentów

LUBLIN Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej wykształcił w ciągu swojej 55-letniej historii przeszło 100 tys. absolwentów. Wręczenie dyplomu stutysięcznej absolwentce miało miejsce 9 października w obecności prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego i minister edukacji Krystyny Łybackiej. Dyplom UMCS nr 100 000 otrzymała absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Anna Amalia Fermus, dyplom nr 99 999 – absolwentka Wydziału Humanistycznego Magdalena Goławska, a dyplom nr 100 001 wręczono absolwentowi Wydziału Ekonomicznego Radosławowi Boguckiemu. Współorganizatorem uroczystości było Stowarzyszenie Absolwentów UMCS.

Prof. Maciejewski w ACR

KATOWICE Prof. Bogusław Maciejewski, dyrektor Centrum Onkologii – Instytutu im. Marii Curie-Skłodowskiej w Gliwicach, został członkiem American College of Radiology, jednego z najstarszych amerykańskich towarzystw naukowych w dziedzinie medycyny. Uhonorowano go za osiągnięcia w radioterapii nowotworów i rozwijanie współpracy z ośrodkami amerykańskimi. Polski uczony jest autorem metody leczenia nowotworów głowy i szyi przez codzienne naświetlania, co znacznie poprawiło skuteczność terapii tych schorzeń. Nowoczesna aparatura, w jaką wyposażony jest gliwicki ośrodek onkologiczny, pozwala na dawkowanie promieniowania z dokładnością do 1 mm. Instytut posiada linię do stereoatycznej radioneurochirurgii nowotworów mózgu. Prof. Maciejewski jest od ub.r. krajowym konsultantem w dziedzinie radioterapii.

Nagrody dla bibliotekarzy

WARSZAWA/TORUŃ Kustosz Wiesław Mincer (emerytowany pracownik Biblioteki UMK) oraz dr Andreas Lawaty, redaktorzy „Bibliografii stosunków polsko-niemieckich w historii i współczesności”, zostali laureatami honorowej nagrody Ministra Spraw Zagranicznych za wybitne zasługi dla promocji Polski w 2001 r. Cały zespół autorów „Bibliografii” (obok Andreasa Lawaty i Wiesława Mincera, bibliotekarka Anna Domańska z UMK, dr Krystyna Krzemień-Ojak, kustosz Danuta Poklewska z UMK, kustosz Jan Kotłowski z UMK, dr Henryk Baranowski, kustosz Kamila Maj z UMK, dr Waldemar Grzybowski i prof. Janusz Tondel z UMK) został ponadto uhonorowany nagrodą Zarządu Głównego Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich. Nagroda, przyznawana co 5 lat, została wręczona 10 października w Bibliotece Narodowej w Warszawie, podczas sesji z okazji 85. rocznicy powstania Stowarzyszenia.

Doktorat h.c. 
– prof. Henryk Jasiorowski

WROCŁAW Prof. Henryk Jasiorowski został uhonorowany doktoratem honoris causa wrocławskiej Akademii Rolniczej. Uczony zainicjował międzynarodowy program testowania 10 odmian bydła fryzyjskiego na populacji ok. 30 tys. krów rasy ncb. Był to jeden z największych eksperymentów w dziejach światowej zootechniki. Koordynował prace doświadczalne nad oceną przydatności włoskich ras bydła do poprawy cech użytkowości mięsnej bydła rasy ncb i na tej podstawie opracował „Program rozwoju bydła mięsnego w Polsce”, który od 1995 roku jest konsekwentnie wdrażany. Prof. Jasiorowski opublikował ponad 400 prac, w tym 155 publikacji naukowych, 30 książek i broszur, 44 referaty i doniesienia na kongresy międzynarodowe oraz 113 publikacji popularnych. Prof. Jasiorowski związany był z SGGW, pracował też na odpowiedzialnych stanowiskach w FAO. Jest doktorem honoris causa Uniwersytetu w Hohenheim, Akademii Rolniczej w Lublinie i swojej macierzystej uczelni.

Propaganda sukcesu

GDAŃSK W dniach 10-11 października Wydział Filologiczno-Historyczny UG wraz z IPN zorganizowały konferencję „Propaganda PRL-u”. Prelegenci w swych wystąpieniach dokonali analizy poczynań aparatu propagandowego państwa i jego roli w kreowaniu rzeczywistości, a także wskazywali, że niektóre tworzone przez PRL-owską propagandę stereotypy i mity przetrwały w świadomości Polaków. Pokazano strukturę PRL-owskiej propagandy i jej związki z cenzurą. Prof. Jerzy Bralczyk analizował język, jakim posługiwała się propaganda. Konferencji towarzyszyła wystawa plakatu „Propaganda PRL-u w latach 1944-1985”, prezentująca charakterystyczne dla PRL obrazy, począwszy od Manifestu PKWN, skończywszy na plakacie strony rządowej PZPR-ZSL-SD przed I turą wyborów w czerwcu 1989 r. („Okrągły Stół: słowa dotrzymamy!”).

Kompatybilność 
elektromagnetyczna

ZIELONA GÓRA Pod hasłem „Kompatybilność elektromagnetyczna układów biologicznych” w dniach 14-16 października w Dychowie miała miejsce konferencja Polskiego Towarzystwa Zastosowań Elektromagnetyzmu, w której organizację włączyły się też Instytut Informatyki i Elektroniki Wydziału Elektrotechniki, Informatyki i Telekomunikacji Uniwersytetu Zielonogórskiego (na fot. prof. J. Bolikowski, dziekan WEIT, otwiera konferencję), Instytut Elektrotechniki oraz Polsko-Japońska Wyższa Szkoła Technik Komputerowych z Warszawy. Tematem przewodnim obrad były oddziaływania pola elektromagnetycznego na organizmy biologiczne. Celem tych konferencji jest nie tylko dyskusja nad wpływem pola elektromagnetycznego wytwarzanego przez użytkowane na co dzień aparaty, ale także chęć przekazania społeczeństwu pozbawionej mitów, uprzedzeń i przekłamań wiedzy na temat oddziaływań elektromagnetycznych.

Doktorat h.c. 
– prof. Ludwig Adamovich

WROCŁAW 15 października tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego otrzymał prof. L. Adamovich, prezes Trybunału Konstytucyjnego Austrii, profesor Uniwersytetu w Grazu. Jego dorobek naukowy obejmuje ponad 100 prac, dotyczących m.in. prawa administracyjnego (prawnego charakteru rozporządzeń rządowych), prawa konstytucyjnego (podziału funkcji między rząd a parlament), teorii i filozofii prawa (porównania czystej teorii prawa i prawa natury w wydaniu nauki Kościoła katolickiego), filozofii państwa (studium o demokracji i państwie prawa) i wolności jednostki (prawa własności). Uczony jest doktorem honorowym uniwersytetów w Osijeku (Chorwacja) i Grazu. Jest członkiem honorowym Austriackiej Akademii Nauk.

Doktorat h.c. 
– kard. Camillo Ruini

LUBLIN Kardynał Camillo Ruini, przewodniczący Konferencji Episkopatu Włoch, został 57. doktorem honoris causa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Uroczystość nadania tytułu odbyła się 16 października. Senat Akademicki KUL przyznał kard. Ruiniemu tę godność jako wyraz najwyższego uznania dla działalności naukowej w dziedzinie teologii i filozofii, dla wielostronnej działalności kościelnej, talentu administracyjnego, jak również pastoralnej i dyplomatycznej troski o sprawy Kościoła powszechnego. Ks. abp Józef Życiński, Wielki Kanclerz KUL, oraz prof. Rocco Buttiglione, minister ds. integracji europejskiej w Rządzie Republiki Włoskiej, w laudacjach podkreślali mądre i odpowiedzialne wypełnianie przez kard. Ruiniego zadań Kościoła wyznaczanych przez Jana Pawła II. Doktor h.c. natomiast w swoim wykładzie ukazał, na czym polega powszechność pontyfikatu papieża.

Doktorat h.c. – prof. Jan Węglarz

KRAKÓW 16 października godność doktora honoris causa AGH otrzymał prof. Jan Węglarz z Instytutu Informatyki Politechniki Poznańskiej. Najwyższą godność akademicką krakowska uczelnia techniczna przyznała prof. Węglarzowi za wybitne osiągnięcia naukowe w dziedzinie informatyki i badań operacyjnych oraz wkład w budowę infrastruktury informatycznej dla nauki w Polsce, o ogromnym znaczeniu dla rozwoju badań w środowisku krakowskim. Prof. Węglarz jest członkiem PAN. Był laureatem Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej w dziedzinie nauk technicznych w 2000 r.

Profesor honorowy 
– Jorgen Ilkajaer

LUBLIN Podczas inauguracji roku akademickiego w UMCS 23 października tytuł honorowego profesora – pierwszy w dziejach tej uczelni – otrzymał prof. Jorgen Ilkajaer, duński archeolog, znawca okresu rzymskiego. Jest on autorem sposobu identyfikacji konfliktów zbrojnych na terenach Barbaricum, które nie są wzmiankowane w źródłach antycznych. Stworzył podstawy metodologiczne studiów nad dziejami barbarzyńskich elit społecznych. Prowadzone przez niego badania społeczności prehistorycznych Grenlandii radykalnie zmieniły stan wiedzy na temat zasiedlania północnej części kontynentu amerykańskiego. Od 1991 r. prof. Ilkajaer współpracuje z archeologami z UMCS, głównie z prof. Andrzejem Kokowskim. 

Opracował Piotr Kieraciński

Współpraca: Gdańsk – Tadeusz Zaleski, Kraków – Elżbieta Barowa, Zbigniew Sulima, Leszek Śliwa, Lublin – Agnieszka Bieńkowska, Elżbieta Mulawa-Pachoł, Toruń – Kinga Nemere-Czachowska, Warszawa – Artur Lompart, Andrzej Markert, Artur Wolski, Wrocław – Małgorzata Wanke-Jakubowska, Maria Wanke-Jerie, Zielona Góra – Ewa Sapeńko.
 

   
Co w prasie piszczy?

Błędne koło

We współczesnym społeczeństwie masowym obecna formuła masowego kształcenia będzie najpewniej musiała być przyjęta przez większość wyższych uczelni. (...) Problem w tym, czy znajdą się sposoby i wola, by uwolnić od tych tendencji kilka najlepszych uniwersytetów. (...) Nie będę udawał, że wiem, w jaki sposób da się zapobiec tym zagrożeniom. Można jednak starać się wskazać, jakie minimalne warunki muszą być spełnione, by dało się przedsięwziąć jakiekolwiek sensowne działania. Warunkiem podstawowym jest likwidacja bezpłatności studiowania. Takie prawo skazuje najlepsze uczelnie na śmiesznie niskie dotacje państwowe i zmusza je do robienia rzeczy absurdalnych z punktu widzenia ich interesów. (...) Warunek płatności studiów jest konieczny, ale niewystarczający. Można wszak łatwo sobie wyobrazić, że prestiżowe uniwersytety zmienią się w najdroższe wyższe szkoły zawodowe. Aby tego uniknąć, musi dojść do tego, czego jeszcze nie mamy, a mianowicie: dobre wykształcenie musi stać się towarem. (...) Zmiana stosunku Polaków do kształcenia jest jednak procesem skomplikowanym (...). Do pewnego stopnia mamy tutaj do czynienia z błędnym kołem: aby zmienił się nasz stosunek do wartości wykształcenia, powinniśmy mieć uniwersytety, które – sprzedając takie wykształcenie – stałyby się wpływowymi i zamożnymi instytucjami; ale aby taki status mogły osiągnąć, potrzebna jest zmiana naszego podejścia do towaru, jakim jest edukacja. (Ryszard Legutko, A jednak wykształcenie się opłaca, „rzeczpospolita”, 31.07.2002)

Pokora uczonego

Jestem wtopiony w „proces badawczy”, który obejmuje wielu ludzi i wiele pokoleń. (...) Współpracowników trzeba kochać (...) to znaczy cieszyć się z ich osiągnięć, pomagać im w tych osiągnięciach i uznawać, że (...) są lepsi ode mnie (jeżeli tak jest naprawdę). (...) Praca naukowa wymaga zaangażowania, dużej wiedzy, licznych umiejętności (...) i wysiłków, niekiedy aż do wyniszczenia. To wyjaławia: ujednolica perspektywę, polaryzuje kąt widzenia, wygasza szersze horyzonty. Dlatego od czasu do czasu trzeba pozwolić sobie na chwilę kontemplacji (a nawet wymusić ją na sobie), i to kontemplacji przedmiotu własnej pracy. (...) Myślę, że różnica między pracownikiem naukowym a uczonym polega na tym, że pracownik naukowy jest zdolny tylko do pracy, uczony – potrafi ją kontemplować. (...) Podejrzewam nawet, że tak rozumiana kontemplacja jest warunkiem koniecznym wielkich naukowych odkryć. (...) Intelektualna pokora (...) nie polega na pomniejszaniu swoich zasług, lecz na umiejętności i odwadze spojrzenia prawdzie w oczy. (...) Umiejmy dobrze ocenić swoje miejsce i rolę w tym wielkim procesie. Trzeba starać się o obiektywność, ale jeżeli przypiszę sobie mniej, na pewno popełnię mniejszy błąd, niż gdybym pretendował do więcej. (...) W nauce jest do wykonania masę roboty, do której nie potrzeba geniuszu, lecz tylko dobrego przygotowania i pracowitości. I jeżeli taka rola przypadła mi w udziale, powinienem ją podjąć z poczuciem odpowiedzialności. Praca wielu przeciętnych, ale odpowiedzialnych naukowców jest niezbędna do tego, aby wyprodukować jednego geniusza. (Michał Heller, Jak być uczonym. Ascetyka pracy naukowej, „Znak”, nr 9/2002)

Przedsiębiorstwo intelektualne

Co roku na rynek pracy trafia ponad trzysta tysięcy absolwentów wyższych uczelni, wielu z nich nie znajduje pracy, a jednocześnie atrakcyjna praca czeka. (...) Nawyk ustawicznego kształcenia to nie fanaberia, lecz przejaw instynktu zachowawczego człowieka w konkurencyjnym społeczeństwie (...) – uważa prof. Jan Winiecki, ekonomista. (...) Współczesna edukacja opiera się na przedsiębiorczości intelektualnej łączącej elementy nauki, wiedzy i dydaktyki z działalnością gospodarczą. (...) Standardy amerykańskich i brytyjskich uczelni są znacznie wyższe niż w Polsce i Europie, bo uczelnie te stały się „przedsiębiorstwami intelektualnymi” już kilkadziesiąt lat temu. Współczesny uniwersytet amerykański to po prostu firma: rektor odgrywa rolę szefa rady nadzorczej, kanclerz jest kimś w rodzaju menedżera, a studenci traktowani są jak klienci nabywający za określoną cenę towar, czyli wiedzę. A w firmie znacznie łatwiej nauczyć zasad rynku niż w akademii. (...) We współczesnym społeczeństwie nie ma miejsca na lifetime employment (zatrudnienie na całe życie), lecz liczy się lifetime employability (zdolność do znajdowania zatrudnienia). Tego właśnie uczą najlepsze uczelnie. (Dorota Macieja, Akademia bezrobotnych, „Wprost”, 13.10.2002)


 

Konferencja Rektorów Uniwersytetów Polskich

Czas na dyskusję

22 października odbyło się w Lublinie pierwsze w tej kadencji posiedzenie Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich. Jego gospodarzem był prof. Marian Harasimiuk, rektor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, przewodniczący KRUP.

Fot. A. Świć

Głównym tematem obrad była dyskusja nad przedstawioną przez ministerstwo edukacji Strategią rozwoju szkolnictwa wyższego do roku 2010. Rektorzy pozytywnie przyjęli fakt rozpoczęcia prac nad strategią jako podstawą do tworzenia nowej ustawy o szkolnictwie wyższym, zgłosili jednak szereg uwag szczegółowych dotyczących tego dokumentu. Wyrażali też obawę, czy dyskusja nad strategią i wypracowywanie ostatecznej jej wersji nie przedłuży prac nad nową ustawą.
Obecna na spotkaniu minister edukacji Krystyna Łybacka wyjaśniała, że przedstawiony dokument jest wersją wstępną, roboczą, mającą zachęcić do dyskusji, z której wnioski mogłyby być spożytkowane w pracach nad ustawą. Ministerstwo zakłada, że po intensywnej dyskusji jesieną tego roku i nadesłaniu przez jej uczestników opinii zawierających odpowiedzi na postawione w Strategii pytania, powołany zostanie zespół, w skład którego wejdą m.in. przedstawiciele Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego, Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, Konferencji Rektorów Uczelni Niepaństwowych. Zespół ten będzie miał za zadanie do marca przyszłego roku opracować projekt ustawy tak, aby mógł on przed wakacjami przejść cały proces legislacyjny i aby nowy rok akademicki można było rozpocząć już pod rządami nowej ustawy. Minister wyraziła pogląd, że ustawa powinna regulować szereg nowych zjawisk, np. nauczanie na odległość, ale nie może być zbyt szczegółowa, aby się za szybko nie dezaktualizowała, zadeklarowała się też jako zdecydowana zwolenniczka autonomii uczelni. Prof. Franciszek Ziejka, rektor UJ, przewodniczący KRASP, poinformował, że zainteresowanie inicjatywą tworzenia nowego prawa o szkolnictwie wyższym wyraził także prezydent Aleksander Kwaśniewski.

Minister Łybacka przedstawiła aktualne prace resortu. Budżet szkolnictwa wyższego będzie w roku przyszłym nieznacznie większy od tegorocznego (inflacja + 1-2 proc.), ale w sejmowych komisjach toczą się jeszcze rozmowy na temat zwiększenia niektórych pozycji o znaczące kwoty. W najbliższym czasie nastąpią zmiany w systemie kredytów studenckich – kwota kredytu wzrośnie do 450 zł i nie będzie już uzależniona od tzw. zdolności kredytowej studenta. Ministerstwo duże nadzieje wiąże z toczącymi się rozmowami na temat 2 mld euro pochodzących z funduszy unijnych, przeznaczonych na rozwój kapitału ludzkiego, z których znaczna część ma szansę być przeznaczona na edukację, także tę na poziomie wyższym.

Rektorzy zajmowali się również całym szeregiem spraw aktualnych: uniwersytecką akredytacją, pracami Komisji Programów Międzynarodowych oraz Uniwersyteckiego Centrum ds. Informatyzacji, które pracuje m.in. nad jednolitymi programami komputerowymi, ułatwiającymi zarządzanie w uczelniach i elektroniczną legitymacją studencką, Internetową Księgarnią Akademicką, wsparciem Instytutu Literackiego w Paryżu. Na konferencji autorzy programu „Plagiat” zaprezentowali jego możliwości. Program (www.plagiat.pl) może stać się wkrótce postrachem dla wszystkich nieuczciwych studentów i pracowników naukowych, ponieważ pozwala odnaleźć w sprawdzanych tekstach całe frazy i fragmenty zaczerpnięte z innych prac.

(as)

Konferencja Rektorów Polskich Uczelni Technicznych

Strategia i zmiany

Fot. S. Ciechan

W dniach 17-19 października br. członków Konferencji Rektorów Polskich Uczelni Technicznych gościła Politechnika Łódzka. Jest ona jedną z największych polskich uczelni technicznych – na 9 wydziałach kształci 21 tys. studentów. Wszystkie wydziały posiadają prawo do doktoryzowania, a 7 także do nadawania stopnia doktora habilitowanego.

Podczas konferencji znaczna część dyskusji dotyczyła ogłoszonej przez MENiS Strategii rozwoju szkolnictwa wyższego do roku 2010. Prof. Stanisław Mańkowski, rektor PW przedstawił autorską analizę tego dokumentu. Zdaniem rektora Mańkowskiego i wielu dyskutantów, aby można było mówić o strategii rozwoju szkolnictwa na najbliższe lata, dokument powinien zawierać także analizę zapotrzebowania państwa i gospodarki na absolwentów, odnosić się do badań naukowych prowadzonych w uczelniach, a także zawierać plany finansowe (artykuł prof. Mańkowskiego na str. 36). Zgromadzeni rektorzy w przyjętej uchwale wyrazili swoją chęć i gotowość do współpracy nad ostateczną wersją dokumentu, który powinien być skorelowany z postanowieniami przyszłego prawa o szkolnictwie wyższym.

Gościem konferencji był prof. Marek Bartosik, sekretarz stanu w Komitecie Badań Naukowych, na co dzień profesor PŁ. Wiceminister przedstawił kwestie związane z przekształceniem KBN w Ministerstwo Nauki. Przygotowywane są i w najbliższym czasie, po uwzględnieniu wyników środowiskowej dyskusji, zostaną przekazane do Sejmu trzy ustawy – o przekształceniu KBN, o finansowaniu nauki i o informatyzacji. Najwięcej istotnych zmian przyniesie ustawa o finansowaniu nauki, która będzie określała nowe zasady i strumienie finansowania. W dyskusji zastanawiano się czy podstawową jednostką ocenianą i finansowaną przez KBN powinien być wydział, czy raczej cała uczelnia, a dopiero rektor dokonywałby podziału wewnątrz niej. Zdania były podzielone. Prof. Bartosik mówił też o podstawowym priorytecie ministra nauki, jakim jest wspieranie badań na rzecz rozwoju gospodarczego oraz o budżecie nauki na rok 2003. Będzie on realnie, po uwzględnieniu inflacji, niemal identyczny z tegorocznym – 99,7 proc., co ma stanowić 0,346 proc. przyszłorocznego PKB. Aby złagodzić niedobór środków przeznaczonych na badania, największe cięcie nastąpi w inwestycjach – 20 proc. Spadek rzeczywistych nakładów na naukę w stosunku do roku 1991 to aż 32 proc. Nadzieją są tu środki pozabudżetowe, głównie unijne, które w najbliższych 3 latach mogą wynieść 1 mld euro.

Obecny na konferencji prof. Andrzej Jamiołkowski, przewodniczący Państwowej Komisji Akredytacyjnej, przedstawił aktualny stan jej prac. Komisja uporała się już z ponad 600 wnioskami o utworzenie nowych szkół i rozszerzenie uprawnień szkół istniejących. Zdecydowana większość dotyczyła tej drugiej kwestii. Tylko 19 proc. wszystkich wniosków zaopiniowano pozytywnie. Teraz PKA przystępuje do drugiego etapu prac, czyli weryfikacji warunków kształcenia na pierwszych wybranych kierunkach. Całość tej weryfikacji potrwa ok. 3 lat.

Andrzej Siemaszko, dyrektor Krajowego Punktu Konsultacyjnego 5.PR, mówił o rezultatach polskich zespołów badawczych w 5.PR UE i warunkach, jakie będą obowiązywać w 6.PR, który właśnie się rozpoczyna. Uroczysta inauguracja nastąpi 25 i 26 listopada br. na dużej konferencji, organizowanej przez KBN w Warszawie. 

Przy okazji spotkania w Łodzi uczestnicy konferencji mieli okazję podziwiać umiejętności jej gospodarza, prof. Jana Krysińskiego, rektora PŁ, który okazał się znawcą muzyki poważnej i doskonałym konferansjerem. Od ponad 10 lat prof. Krysiński prowadzi w politechnice akademickie wieczory muzyki poważnej.

(as)

Globalna 
Wioska Badawcza

Wykluczenie informacyjne, czyli znalezienie się poza światowym obiegiem naukowym, grozi krajom pozbawionym nowoczesnych technologii informacyjnych, stwierdzono na odbywającej się w dniach 10-12 października w Warszawie IV konferencji „Global Research Village”. Spotkania z tego cyklu, organizowane przez Komitet ds. Polityki Naukowej i technologicznej OECD, służą jako forum wymiany doświadczeń w zakresie rozwoju technologii informacyjnych i ich zastosowań w nauce i gospodarce dla krajów kandydujących do Unii Europejskiej. Na obradującej w Warszawie konferencji przedstawione zostały możliwości, jakie dla rozwoju nauki i postępu technicznego w polskich warunkach stwarzają nowe technologie informatyczne.

Sprawna sieć telefoniczna, telefonia komórkowa, dostęp do Internetu, powszechna komputeryzacja, nauczanie na odległość, podpis elektroniczny – to dziedziny zastosowań technologii informatycznych, które są ważne dla nauki, a zarazem dla rozwijającej się gospodarki, stwierdził prof. Michał Kleiber, minister nauki, przewodniczący KBN.
Internet i komputeryzacja mają znaczenie nie tylko dla nauki i edukacji, ale także dla różnych dziedzin gospodarki. Bez wsparcia technik telekomunikacyjnych trudno myśleć o innowacyjności i konkurencyjności polskich przedsiębiorstw, wskazywano na konferencji.

– Nie przypadkiem na miejsce IV konferencji wybraliśmy Warszawę – mówił Herwig Schloegl, sekretarz OECD. – Chcieliśmy pokazać, że w technologiach informacyjnych tkwi duży potencjał, który może być wykorzystany do niwelowania różnic w rozwoju infrastruktury społecznej, technicznej i naukowej między państwami i regionami. Pozwoli to zapobiec tzw. wykluczeniu informacyjnemu, które jest rezultatem nierównego dostępu do nowoczesnych technologii. Pomocą w rozwoju w naszym kraju technologii informatycznych mogą być fundusze strukturalne UE, przeznaczone na wyrównywanie poziomu regionów.

ert

Rosyjski renesans

W dniach 10-15 października delegacja przedstawicieli Polskiej Akademii Nauk odwiedziła swoich rosyjskich kolegów. Wizyta związana była z 50-leciem PAN. Placówki PAN od dawna prowadziły współpracę z instytutami Rosyjskiej Akademii Nauk, m.in. w dziedzinie medycyny, biologii, techniki. Ostatnio polskie instytuty naukowe zwróciły się ku Zachodowi, a kooperacja ze Wschodem osłabła. Prof. Jerzy Kołodziejczak, p.o. prezesa PAN, przypomniał, że swój pierwszy zagraniczny staż odbył w Instytucie Fizyko-Technicznym w Leningradzie, a później, jako dyrektor Instytutu Fizyki PAN, dbał o rozwój współpracy badawczej z tą placówką.

Fot. Arch.

Prof. J. Kołodziejczak (w środku)
w instytucie Fizyki RAN

Dyrektor Instytutu Fizyki RAN poinformował polskich uczonych o nowym materiale, nazwanym od miejsca powstania fionitem, który twardością zbliżony jest do diamentu, a wyglądem przypomina cyrkonię. Może on jednak być wykorzystywany nie tylko w przemyśle jubilerskim, zainteresowali się nim już astrofizycy i przemysł kosmiczny.

Profesorowie Wiktoria Śliwowska i Stanisław Bylina reprezentowali polską slawistykę. Prowadzili rozmowy w Instytucie Słowianoznawstwa. Dyskutowali m.in. o metodach badawczych w historii najnowszej, pozyskiwaniu materiałów archiwalnych do celów badawczych – jak poinformowała strona rosyjska: wiele akt z okresu 1920-35 udostępniono uczonym do wglądu. – Jest to bardzo ważny materiał do studiów dla historyków – mówi prof. Eugeniusz Duraczyński, stały przedstawiciel PAN przy RAN. Niestety, wygląda na to, że wiele czasu upłynie, zanim do rosyjskich szkół zostaną wprowadzone korekty w zakresie nauki historii najnowszej. Pracownicy Instytutu Historii RAN zapewniali, ze pracują już nad nowymi podręcznikami, w których inaczej niż dotychczas przedstawia się epokę stalinizmu i stosunki z Polską.

Nauki rolnicze i ekonomiczne reprezentowali profesorowie Joanna Kotowicz-Jawor i Zbigniew Hockuba. W tych dziedzinach Polacy i Rosjanie mają podobne problemy: transformacja i zarządzanie gospodarką i nauką, wolny rynek i konkurencja, eksport i rentowność istniejącej bazy przemysłowej. Życie narzuciło kierunek prowadzonych dyskusji i wskazało możliwości wspólnych badań. – Oprócz funkcji poznawczych nauki, dziś na pierwszy plan wysuwa się jej funkcja społeczna – zauważa prof. Kołodziejczak. – Badania naukowe finansowane są w przeważającej mierze ze środków publicznych, zatem powinny przynosić społecznie odczuwalne efekty. Spełnienie tego warunku jest gwarantem akceptacji prowadzenia badań naukowych. Nowym wyzwaniem dla nauki, tak polskiej, jak rosyjskiej, jest wpisanie jej w procesy transformacyjne i ściślejsze związanie z gospodarką i edukacją na poziomie wyższym. Wszystkie te kwestie omawiano podczas spotkania z kierownictwem RAN w Moskwie.

Gospodarz jednej z dyskusji prof. Stefan Meller, ambasador RP w Rosji, wyraził nadzieję, że wkrótce granica polsko-rosyjska nie będzie dzielić, ale łączyć. Zaangażowanie ambasady RP w organizację i przebieg spotkania znacznie podniosło jego rangę i wzmocniło nadzieję na ponowne zacieśnienie rozluźnionych w ostatnich latach więzów polsko-rosyjskich w dziedzinie nauki. Komentując rosyjską wizytę prof. Kołodziejczak powiedział: – Renesans – to chyba najlepsze określenie obecnego stanu stosunków polsko-rosyjskich w dziedzinie nauki.

Artur Wolski
dziennikarz pr. I PR

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Informatyka w szkole

XVIII Konferencja „Informatyka w szkole” odbyła się we wrześniu w Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. Spotkanie umożliwiło prezentację i wymianę najnowszych osiągnięć i propozycji dotyczących wykorzystania technologii informacyjnej w edukacji.

W obradach uczestniczyło ok. 700 osób. Specjalne grupy słuchaczy zaproszono zwłaszcza na sesje: „Skomputeryzowane biblioteki” i „Technologia informacyjna w życiu i edukacji dzieci sprawnych inaczej”. Ponadto zorganizowano sesje dla dyrektorów i administracji oświatowej oraz warsztaty przedmiotowe dla nauczycieli. Otwierający konferencję referat Internet jako narzędzie dydaktyczne wygłosił prof. Ryszard Tadeusiewicz, rektor AGH.

Główny nurt konferencji stanowiły sesje tematyczne, poświęcone wybranym działom edukacji informatycznej oraz wykorzystaniu komputerów i technologii informacyjnej w innych dziedzinach nauczania. Wygłoszono ponad 140 referatów, odbyło się 37 seminariów i warsztatów dotyczących m.in.: informatycznego przygotowania nauczycieli technologii informacyjnej i innych przedmiotów, integrującej roli technologii informacyjnej i europejskich aspektów tej technologii, matematyki z komputerem, pedagogicznych aspektów multimediów, metodyki nauczania programowania, roli Internetu w szkole i w nauczaniu, wykorzystania komputerów w nauczaniu fizyki, przedmiotów przyrodniczych i przedmiotów zawodowych, zastosowania komputerów w administracji szkolnej i oświatowej, oceny osiągnięć uczniów i nauczycieli.

Dzięki obecności największych krajowych wydawnictw książek i producentów multimediów, konferencja była również okazją do zapoznania się z najnowszą ofertą podręczników, oprogramowania edukacyjnego oraz sprzętu komputerowego i innych pomocy komputerowych dla szkół. Prezentowano także najnowsze podręczniki do technologii informacyjnej dla szkół ponadgimnazjalnych oraz platformy dla e-learningu.

Do grona organizatorów konferencji należą: Polskie Towarzystwo Informatyczne oraz Studium Edukacji Informatycznej przy Wydziale Matematyki i Informatyki UMK, a do grona instytucji współorganizujących spotkanie – biblioteka Główna UMK oraz Gimnazjum i Liceum Akademickie w Toruniu.

knc

Politechnika Warszawska

10 lat Szkoły Biznesu

Szkoła Biznesu Politechniki Warszawskiej (Warsaw University of Technology Business School) powstała w 1991 r. jako wspólne przedsięwzięcie PW i trzech renomowanych szkół europejskich posiadających akredytację EQUIS: LBS – London Business School, HEC Paris Graduate Business School i Norwegian School of Economics and Business Administration.

Szkoła Biznesu PW jest jednym z pionierów kształcenia menedżerskiego według standardu MBA w Polsce. Po III miejscu w rankingach MBA „Businessman Magazine” (maj 2000), miesięcznika „Perspektywy” (listopad 2001) oraz tygodnika „Wprost” (maj 2002), Szkoła Biznesu PW zajęła II miejsce w rankingu magazynu „BusinessWeek”.

Wykłady prowadzą tu profesorowie ze szkół partnerskich oraz cenieni specjaliści polscy. Do 30 proc. zajęć realizowane jest przez praktyków z renomowanych firm, m.in.: Accenture, Hay Groupe, Giełdy Papierów Wartościowych, McKinsey, NBP, Oracle, Pricewaterhouse Coopers, Procter & Gamble, Shella oraz Wedla.

Fot. Arch.

Program International MBA to 1000 godzin zajęć przez cały rok – są to studia dzienne (koszt 2,8-5,6 tys. euro), natomiast Executive MBA to 700 godzin studiów zaocznych przez 2 lata (koszt 11 tys. euro). Wielokulturowy charakter procesu dydaktycznego realizowany jest poprzez obecność międzynarodowego środowiska wykładowców i studentów. Dzięki temu możliwe jest poznanie trzech różnych europejskich stylów zarządzania. Wykładowcy stosują nowoczesne metody dydaktyczne, m.in.: studium przypadku (Case Study), symulacje komputerowe czy warsztaty menedżerskie. Język angielski jest wyłącznym językiem wykładowym.

Po ukończeniu studiów absolwenci otrzymują dyplom Master of Business Administration. Jego jakość i międzynarodową rangę potwierdza zapisany w dyplomie udział trzech wiodących europejskich szkół zarządzania: London Business School, HEC-Paris, NHH-Bergen. Dotychczas uczelnia wykształciła 876 absolwentów, a obecnie w kursach MBA uczestniczy 175 osób.

W ramach wymiany studenckiej każdego roku do Polski przyjeżdża grupa 70 studentów Executive MBA z London Business School, aby uczestniczyć w warsztatach menedżerskich na terenie polskich przedsiębiorstw. Organizowane są też wyjazdy polskich studentów do partnerskich szkół. Szkoła Biznesu PW jest organizatorem cyklu spotkań „Friday & Five” z ludźmi sukcesu oraz ciekawymi osobistościami z życia gospodarczego. Każdego roku w marcu szkoła organizuje wewnętrzne, kameralne targi pracy MBA Career Fair dla studentów i absolwentów szkoły. Przy szkole istnieje Stowarzyszenie Studentów i Absolwentów Szkoły Biznesu PW zrzeszające 1051 członków, z prężnie działającą sekcją Women MBA Networking. Przykłady karier absolwentów SB PW można znaleźć na stronie internetowej www.biznes.edu.pl 

Inwestycje: Politechnika Łódzka

Nowa siedziba Biblioteki Głównej

19 września, po 4 latach prac, otwarto nową siedzibę Biblioteki Głównej Politechniki Łódzkiej. Inwestycję wsparły finansowo Komitet Badań Naukowych i Fundacja na rzecz Nauki Polskiej. Gmach, o kubaturze ok. 40 tys. m3 i powierzchni 9,3 tys. m2, wzniesiony w 1912 r., jest budynkiem przemysłowym, mieszczącym początkowo tkalnię Karola Scheiblera. Osobliwość jego stanowi konstrukcja żelazobetonowa, będąca przykładem jednego z pierwszych w Europie zastosowań popularnego dziś żelbetu. Pięciokondygnacyjny budynek był w ostatnich latach własnością łódzkiego „Stomilu”, od którego obiekt kupiła Politechnika. Żelbetowa konstrukcja stropów budynku zapewnia magazynom bibliotecznym odpowiednią wytrzymałość. W efekcie współpracy Pracowni Projektowej Sp. z o.o. ARTA w Łodzi z dyrekcją Biblioteki Głównej PŁ budynek fabryczny, figurujący w ewidencji zabytków, ponadto podlegający ochronie konserwatorskiej Zespołów Zabudowy Przemysłowej, stał się ciekawą architektonicznie i funkcjonalną biblioteką.
Zbiory Biblioteki Głównej PŁ liczą łącznie ok. 600 tys. woluminów, w tym ok. ćwierć miliona książek oraz drugie tyle czasopism i zbiorów specjalnych. Do większości będzie teraz zapewniony wolny dostęp. Zarządzanie i dystrybucję informacji zapewniają sieć komputerowa i system biblioteczny HORIZON. Prof. Józef Mayer wyraził nadzieję, że nowa biblioteka jest zalążkiem Biblioteki Technicznej Łodzi.

ech

Akademia Pedagogiki Specjalnej w Warszawie

80 lat

Akademia Pedagogiki Specjalnej powstała w 1922 r. jako Państwowy Instytut Pedagogiki Specjalnej. Inicjatorem powołania instytutu była prof. Maria Grzegorzewska, która od 1967 r. jest patronką uczelni. PIPS istniał przez blisko 50 lat. W 1970 r. otrzymał status wyższej szkoły zawodowej, a w 1976 r. został przekształcony w Wyższą Szkołę Pedagogiki Specjalnej. W 2000 r. uczelnia przyjęła obecną nazwę. W 1973 r. rozpoczęła prowadzenie studiów magisterskich. W 1989 r. uczelnia uzyskała uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora w zakresie nauk pedagogicznych. W ciągu 50 lat istnienia mury APS opuściło ponad 20 tys. absolwentów. od 1989 r. uczelnia nadała 45 stopni naukowych doktora. Obecnie otwartych jest w niej ponad 40 przewodów doktorskich. APS kształci studentów na kierunkach pedagogika i pedagogika specjalna. Spośród ponad 7 tys. studentów, 2,1 tys. kształci się na studiach stacjonarnych, 4,4 tys. na zaocznych, 155 to eksterniści, a 500 to słuchacze studiów podyplomowych.

Fot. Arch.

Kadrę APS stanowi blisko 400 pracowników, z których 295 to nauczyciele akademiccy. 16 z nich to profesorowie tytularni, 34 – doktorzy habilitowani, zatrudnieni na stanowiskach profesorów nadzwyczajnych, a 83 – adiunkci. Ponadto uczelnia zatrudnia 103 asystentów i 19 starszych wykładowców.

APS jest uczelnią jednowydziałową. Strukturę Wydziału Rewalidacji i Resocjalizacji tworzą katedry: Historii Wychowania, Polityki Edukacyjnej, Podstaw Pedagogiki, Dydaktyki i Pedeutologii, Nauk Psychologicznych, Nauk Społecznych, Pedagogiki Specjalnej, Pedagogiki Resocjalizacyjnej i Kryminologii, zakłady: Metodologii i Pedagogiki Twórczości, Logopedii i Wychowania Estetycznego. Biblioteka APS posiada zbiory liczące 110 tys. woluminów i obsługuje 11 tys. czytelników. Wydawnictwo publikuje rocznie ok. 20 pozycji zwartych.

APS dysponuje salami wykładowymi i ćwiczeniowymi o powierzchni 5,8 tys. m2. W trzech domach studenckich może mieszkać 232 słuchaczy. Poprawę warunków lokalowych ma przynieść uczelni nowy obiekt, którego budowę rozpoczęto w br. Realizowana inwestycja to 7-piętrowy gmach o 4,6 tys. m2 powierzchni i kubaturze 35 tys. m3. Oprócz trzech dużych audytoriów, znajdzie się w nim ponad 80 mniejszych sal.

(pik)

Lubelski Park Naukowo-Technologiczny

Problemy z lokalizacją

Województwo lubelskie, w porównaniu z innymi regionami kraju, charakteryzuje się wolniejszym tempem rozwoju gospodarczego. Do zmiany tej sytuacji niezbędne jest stworzenie podstaw dla wzrostu konkurencyjności Lubelszczyzny. Temu celowi służyć ma Lubelski Park Naukowo-Technologiczny. Ideą parku jest wprowadzenie na rynek badań naukowych realizowanych przez miejscowe szkoły wyższe. Zaangażowanie uczelni różni takie parki od licznych parków biznesu czy parków przemysłowych. Przedsięwzięcie ma powstać jako spółka akcyjna non profit, którą będą tworzyć: lubelskie państwowe szkoły wyższe (PL, UMCS, AM, AR, KUL), samorząd wojewódzki i miejski oraz regionalne organizacje wspierające rozwój technologii (Lubelskie Towarzystwo Postępu Technologicznego, Lubelska Fundacja rozwoju).

Warunkiem rozpoczęcia realizacji projektu jest zawiązanie spółki oraz zgromadzenie niezbędnego kapitału, czyli 12,5 mln zł. Z tego 6 mln jest zarezerwowane w budżecie państwa i musi zostać wykorzystane do końca 2003 r. Pozostała kwota, czyli ok. 6,5 mln zł, zarezerwowana została w budżecie województwa lubelskiego.

Jedynym problemem jest niemożność porozumienia z Urzędem Marszałkowskim w Lublinie w sprawie lokalizacji parku. UM optuje za terenami po byłej Odlewni Ursus lub Daewoo Motor Polska, co z kolei jest dla szkół wyższych nie do przyjęcia z przyczyn ekonomicznych (bardzo wysokie koszty utrzymania tych obiektów). Uczelnie wolałyby zlokalizować inwestycję w dzielnicy Felin na 40-hektarowej działce należącej obecnie do Akademii Rolniczej. W pierwszym etapie miałby tam powstać budynek centralny o powierzchni 3 tys. m2 oraz sala wystawowa – 800 m2. W drugim etapie powstałby drugi budynek (siedziba firm) o powierzchni 1,6 tys. m2, centrum hotelowo-gastronomiczne i centrum rekreacyjno-sportowe.

Parki naukowe i technologiczne są znane prawie we wszystkich krajach europejskich. Obecnie jest 15 parków w Szwecji, 10 w Finlandii, 6 w Szwajcarii, 45 we Francji, 8 w Hiszpanii, ponad 60 w Wielkiej Brytanii. W krajach europy Środkowej i Wschodniej najbardziej zaawansowane w tworzeniu takich przedsięwzięć są Polska, Węgry, Czechy i Słowacja, które na początku lat 90. rozpoczęły tworzenie centrów innowacji i przedsiębiorczości. Również na Łotwie i w Estonii powstały w ten sposób parki, które powołały bardzo aktywne Bałtyckie Stowarzyszenie Parków Naukowych i Technologicznych.

(WW, icd)

Płock akademicki

Tradycja i nowoczesność

Tradycje akademickie Płocka, niegdyś jednego z najważniejszych miast Polski – miejscowi szczycą się tym, że jest jednym z nielicznych miast, w których znajdują się groby władców, tu Władysława Hermana i Bolesława Krzywoustego – sięgają XII w. W 1180 r. powstaje bowiem, istniejąca w tym samym miejscu do dziś, szkoła – obecnie Liceum Ogólnokształcące im. St. Małachowskiego. W 1820 r. założono Towarzystwo Naukowe Płockie, jedno z najstarszych i do dziś najaktywniejszych regionalnych stowarzyszeń naukowych. Posiada ono Bibliotekę im. Zielińskich, której zbiory należą do narodowego zasobu bibliotecznego, a liczą 317 tys. woluminów, w tym niezwykle cenny zbiór specjalny, zawierający ponad 13 tys. starodruków, w tym 92 inkunabuły. TNP jest wydawcą książek, organizatorem wystaw i konferencji naukowych. Prowadzi unikalne w skali kraju seminarium doktoranckie i wydaje kwartalnik „Notatki Płockie”. Oddziały TNP działają w Łęczycy, Sierpcu i Wyszogrodzie (więcej o działalności TNP pisaliśmy w numerze 9-10/2002 „FA”).

Fot. P. Kieraciński

Właściwa historia Płocka jako miasta akademickiego rozpoczyna się jednak dopiero w 1967 r., gdy w mieście powstaje filia Politechniki Warszawskiej. W 1993 r. rozpoczyna działalność niepaństwowa Wyższa Szkoła Zarządzania i Bankowości, przemianowana później na Szkołę Wyższą im. Pawła Włodkowica. W 1999 r. powołano Państwową Wyższą Szkołę Zawodową. Do grona płockich uczelni należy też Wyższe Seminarium Duchowne. Rektor seminarium ks. prof. Janusz Mroczkowski stoi na czele Kolegium Rektorów Szkół Wyższych Płocka.

Obecnie dawna filia PW nosi nazwę Szkoły Nauk Technicznych i Społecznych PW. W jej ramach działają wydziały Budownictwa oraz Mechaniki i Petrochemii, a także Kolegium Nauk Ekonomicznych i Społecznych. Kształci się tam blisko 4 tys. studentów, w tym 2,5 tys. na studiach dziennych. Prof. Janusz Zieliński, jeden z nielicznych „rodowitych płockich” profesorów, prorektor PW ds. szkoły w Płocku, zauważa, że 25 proc. kadry inżynierskiej PKN Orlen to absolwenci płockiej filii PW. Przedsiębiorstwo nie tylko organizuje praktyki dla najlepszych studentów (ok. 40 osób rocznie), ale także należy do głównych sponsorów uczelni.

Szkoła Wyższa im. Pawła Włodkowica, mimo że w prasowych rankingach do dziś klasyfikowana bywa wśród uczelni ekonomicznych, jest uczelnią o charakterze uniwersyteckim, o czym świadczy bogata i różnorodna oferta dydaktyczna. Kształci się tam 9,5 tys. studentów, z tego 1,9 tys. na studiach dziennych, a 7,6 tys. na zaocznych. Kadrę stanowi blisko 600 nauczycieli akademickich, w tym 129 samodzielnych pracowników naukowych na etatach. Uczelnia ma 2 działające na podstawie zezwolenia MENiS filie, w Wyszkowie i Iławie (więcej o SWPW na str. 39).

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa powstała na bazie kolegiów nauczycielskich. Obecnie jej strukturę tworzą 4 instytuty: Pedagogiki, Neofilologii, Matematyki i Informatyki oraz Nauk Ekonomicznych. Kształci się tam ponad 2 tys. osób, z których 1,5 tys. to słuchacze studiów dziennych, a 600 osób – zaocznych. Ze względu na specyficzny, zawodowy charakter uczelni jej studenci zobowiązani są do odbycia 15 tygodni stażu zawodowego.

Ogółem w Płocku studiuje obecnie ok. 16 tys. studentów. Jednak pytanie, czy jest szansa na powstanie w tym mieście uniwersytetu, na razie pozostaje bez odpowiedzi.

(pik)

UMK, UWr. i UJ

Karta dla uniwersytetów

W październiku pojawiła się na rynku karta kredytowa „Uniwersytet Mikołaja Kopernika” wydana przez Bank Zachodni WBK. Część dochodu z jej sprzedaży przeznaczana będzie na rzecz toruńskiej uczelni. Promocję karty wspiera prof. Aleksander Wolszczan, którego wizerunek znalazł się na ulotce i plakacie reklamującym kartę. – Tego rodzaju karta to znakomity sposób na promocję uniwersytetu, a także pomoc w jego dalszym rozwoju – twierdzi prof. Wolszczan. – Myślę, że ta atrakcyjna i skuteczna forma wspierania uczelni przyciągnie wszystkich, którym jest ona bliska.

Bank Zachodni WBK jako pierwszy w Polsce wprowadził produkt typu affinity, tzn. taki, z którego część dochodów przeznacza się na cel charytatywny lub wsparcie jakiejś instytucji, w tym wypadku – uniwersytetu. Uczelnia natomiast użycza swojego wizerunku, jako elementu promującego produkt bankowy. Pierwszą kartę kredytową wydano z okazji 300-lecia Uniwersytetu Wrocławskiego. Drugą – w październiku, w wyniku współpracy z UMK. Trzecią – z wizerunkiem Collegium Novum – wydano dla Uniwersytetu Jagiellońskiego. Dochód, jaki uczelnia osiągnie ze sprzedaży karty, władze UJ zamierzają przeznaczyć na wsparcie Funduszu Stypendialnego im. Królowej Jadwigi.

Im więcej kart się sprzeda, tym więcej pieniędzy wpłynie na rzecz uczelni. Dlatego UMK podejmuje szeroką akcję promocji karty, zwłaszcza wśród swoich absolwentów, spodziewając się znaleźć w tym gronie potencjalnych nabywców. Ulotka informująca o karcie kredytowej i zachęta do jej nabycia trafi m.in. do 2,5 tys. uczestników Programu „Absolwent UMK”, a także do kolejnych roczników absolwentów. Kartę można kupić w każdym oddziale Banku Zachodniego WBK w Polsce oraz zamówić przez Internet. 

knc

Nagrody FNP 2002

29 października Rada Fundacji na rzecz Nauki Polskiej zadecydowała o przyznaniu Nagród FNP za wybitne osiągnięcia i odkrycia naukowe. W dziedzinie nauk humanistycznych nagrodzono prof. Lecha Leciejewicza z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN oraz Instytutu Nauk Historycznych Uniwersytetu Wrocławskiego za dzieło Nowa postać świata. Narodziny średniowiecznej cywilizacji europejskiej. Rada doceniła nowatorski i oryginalny sposób rozumienia i zaprezentowania cywilizacji europejskiej w jej wczesnośredniowiecznej fazie. W dziedzinie nauk przyrodniczych i medycznych nagrodę otrzymał prof. Mariusz Jaskólski z Wydziału Chemii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu za wyjaśnienie sposobu powstawania agregatów amyloidalnego białka ludzkiego – cystatyny C. Odkrycie to znacznie przybliżyło zrozumienie mechanizmu niektórych schorzeń mózgu człowieka. W dziedzinie nauk ścisłych laureatem został prof. Andrzej Udalski z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego. Uznano jego zasługi w rewizji skali odległości we wszechświecie i odkryciu wielu ciemnych obiektów towarzyszących gwiazdom. W dziedzinie nauk technicznych Rada nagrodziła prof. Adama Pronia z Wydziału chemicznego Politechniki Warszawskiej, doceniając jego wkład w badania nad polimerami przewodzącymi prąd elektryczny oraz otrzymywaniem przetwarzalnych polimerów przewodzących.

Wysokość nagrody w tym roku wyniesie 60 tys. zł.

(mit)

Inwestycje – Uniwersytet Jagielloński

Rośnie III Kampus

Społeczność Uniwersytetu Jagiellońskiego otrzymała cenne prezenty na inaugurację roku akademickiego 2002/03. 30 września na terenie Kampusu 600-lecia Odnowienia Uniwersytetu Jagiellońskiego oddany został do użytku Zespół Dydaktyczno-Biblioteczny Kompleksu Nauk Biologicznych. Obiekt o powierzchni użytkowej 8,2 tys. m2 jest wyposażony w inteligentny system zarządzania BSM, który umożliwia sterowanie klimatyzacją, wentylacją i oświetleniem oraz dostępem do poszczególnych pomieszczeń. Sieć komputerowa i telefoniczna pozwala na prowadzenie telekonferencji. Rozmieszczone na terenie budynku kamery cyfrowe służą do monitorowania i rejestrowania wydarzeń, co zwiększa bezpieczeństwo. Obiekt jest w pełni dostosowany do potrzeb osób niepełnosprawnych. Nowoczesny system zarządzania sprawia, że koszty eksploatacji są prawie o połowę niższe w stosunku do zabytkowych budynków uniwersyteckich.

W Zespole Dydaktyczno-Bibliotecznym znajduje się 7 sal wykładowych, aula (400 miejsc), 2 sale audytoryjne (po 150 miejsc), 3 sale ćwiczeniowe płaskie (po 80 miejsc). Sale ćwiczeniowe są podzielone ruchomymi modułami, które można szybko złożyć, uzyskując w ten sposób jedną salę wykładową z 240 miejscami.

W części bibliotecznej rozpoczęła działalność międzywydziałowa biblioteka przyrodnicza. Skupiła zbiory kilku instytutów z Wydziału BiNoZ i Wydziału Biotechnologii. Ponadto w Zespole Dydaktyczno-Bibliotecznym nowe siedziby znalazły: Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa oraz Zakład Ekonomii Stosowanej. Umieszczono tam także Zakład Mechaniczny Wydziału Biotechnologii.

Nowy obiekt został od razu włączony do życia uniwersyteckiego. Ze względu na ogromny deficyt powierzchni dydaktycznych, zajęcia i wykłady w ZDB prowadzone są dla studentów z 6 wydziałów UJ. Przeciętnie 800 studentów słucha wykładów lub uczestniczy w innych formach zajęć w godz. 800-2100. Pełne wykorzystanie możliwości ZDB nastąpi po wybudowaniu kolejnych budynków na terenie Kampusu. Mimo niewielkiej odległości nowego Kampusu od starych budynków uniwersyteckich (3,5 km w linii prostej), komunikacja miejska uniemożliwia łączenie pojedynczych zajęć w centrum miasta i w III Kampusie. W tej sytuacji do ZDB przenoszone są całe bloki zajęć. Władze uczelni zabiegają o zwiększenie intensywności komunikacji autobusowej oraz o budowę linii tramwajowej do nowego Kampusu.
Na ukończeniu jest trzeci człon Kompleksu Nauk Biologicznych – siedziba Instytutu Nauk o Środowisku, który zostanie otwarty w przyszłym roku. Jeśli rząd dotrzyma obietnic odnośnie wysokości finansowania budowy Kampusu 600-lecia Odnowienia UJ, to za rok w stanie surowym powinien być także gotów budynek Instytutu Geografii.

Równocześnie z otwarciem ZDB Kompleksu Nauk Biologicznych otwarto zmodernizowaną oficynę Pałacu Pusłowskich. Inwestycja ta zrealizowana została dzięki aktywności zaledwie kilku osób z Instytutu Muzykologii. Pod kierunkiem prof. Zygmunta Szweykowskiego zdołały one pozyskać środki z KBN oraz od sponsorów na przebudowanie zrujnowanej oficyny Pałacu Pusłowskich. Poparcie władz uczelni umożliwiło przeniesienie 6 mieszkających w oficynie rodzin do zaadaptowanej na ten cel części akademików na Łęgu.

W odnowionej oficynie na powierzchni blisko 1000 m2 znajdują się gabinety pracowników, sale seminaryjne i wykładowe, pracownia komputerowa, a także pokoje gościnne Instytutu Muzykologii. Wybudowanie oficyny było wstępem do przeprowadzenia remontu Pałacu Pusłowskich – rozpoczął się on natychmiast po jej otwarciu.
Prace remontowe trwają w szeregu innych budynków uniwersyteckich. Na ukończeniu są przygotowania do rozpoczęcia budowy Audytorium Maximum – kompleksu sal wykładowych w centrum Krakowa przy ul. Krupniczej. Obiekt ten powstanie ze środków własnych uczelni.

Leszek Śliwa

Ochrona praw twórców i wydawców

Najwięcej tracą uczeni

W dniach 14-16 października w Warszawie odbyło się doroczne generalne zebranie IFRRO (International Federation of Reproduction Rights Organisation), międzynarodowej organizacji zajmującej się ochroną praw twórców i wydawców w sferze reprografii. Współorganizatorem zebrania było Stowarzyszenie KOPIPOL, członek IFRRO.

Generalne zebranie IFRRO stanowi forum, na którym przedstawiane są funkcjonujące w poszczególnych krajach rozwiązania legislacyjne w zakresie reprografii oraz trudności w ich stosowaniu. Problematyce ochrony praw twórców i wydawców na polu reprografii, poświęcone było również zorganizowane przez Stowarzyszenie KOPIPOL we współpracy z IFRRO, sympozjum „Development of copyright protection in Central and Eastern Europe and the CIS”. W jego trakcie analizowano sytuację panującą w reprografii w krajach Europy Środkowowschodniej.

Jak wynika z badań statystycznych struktury kopiowania, przeprowadzonych przez Stowarzyszenie KOPIPOL, aż 70 proc. kopiowanych materiałów stanowią utwory, z czego 80 proc. to utwory naukowe i naukowo-techniczne. Zatem straty wywoływane kopiowaniem reprograficznym ponoszą przede wszystkim środowiska naukowe. Mówiąc o kopiowaniu reprograficznym należy odróżnić zwielokrotnianie utworów, dokonywane w ramach dozwolonego przez ustawę o prawie autorskim i prawach pokrewnych powielania do użytku osobistego, od wykonywania kopii utworów poza jego granicami. O ile bowiem to pierwsze jest zgodne z prawem, zaś straty powstające w ten sposób są w pewnym zakresie rekompensowane, o tyle działanie poza granicami dozwolonego użytku ma charakter nielegalny i jest określane mianem piractwa reprograficznego.

Omawiany proceder godzi nie tylko w interesy majątkowe twórców i wydawców. Nielegalne kopiowanie powoduje spadek sprzedaży legalnie wydanych egzemplarzy utworów, co w konsekwencji prowadzi do zmniejszenia nakładów i obniżenia honorariów autorskich. W ten sposób nikną szanse na dodruki, rosną koszty i ceny, ograniczane są plany wydawnicze, a niekiedy dochodzi nawet do ogłoszenia upadłości wydawcy. To, poza oczywistymi skutkami materialnymi, jakie niesie dla twórców i wydawców piractwo reprograficzne, hamuje rozwój nauki, ogranicza naukowe dyskusje i wymianę poglądów, utrudnia współpracę polskich wydawców z kontrahentami zagranicznymi, coraz głośniej domagającymi się zapewnienia właściwej ochrony ich praw.

Obecną sytuację ma nieco poprawić podpisana właśnie przez prezydenta nowelizacja ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Nakłada ona na właścicieli punktów kserograficznych obowiązek uiszczania opłat na rzecz twórców i wydawców.

Andrzej Gąsiorowski

Lista wybranych 
w tym roku czŁonków PAN

Członkami rzeczywistymi PAN wybrano profesorów:

WYDZIAŁ I: Henryk Samsonowicz (historia, UW), Piotr Sztompka (socjologia, UJ), Tadeusz Zieliński (prawo, UJ).

WYDZIAŁ II: Halina Krzanowska (genetyka, UJ), Andrzej Legocki (genetyka, IChB PAN, Poznań), Zdzisław Pucek (biologia, Zakład Badania Ssaków PAN, Białowieża).

WYDZIAŁ III: Andrzej Białynicki-Birula (matematyka, UW), Marian Mikołajczyk (chemia, Centrum Badań Molekularnych i makromolekularnych PAN), Stanisław Lech Woronowicz (fizyka, UW).

WYDZIAŁ IV: Stefan Hahn (elektrotechnika, PW), Michał Kleiber (mechanika, IPPt PAN), Czesław Strumiłło (chemia, PŁ).

WYDZIAŁ V: Jan Gliński (agrofizyka, Instytut Agrofizyki PAN, Lublin), Rudolf Michałek (rolnictwo, AR, Kraków), Andrzej Szujecki (leśnictwo, SGGW).

WYDZIAŁ VI: Stefan Angielski (nefrologia, Centrum Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN, AM Gdańsk), Stanisław Konturek (fizjologia, gastroenterologia, CM UJ), Jan Steffen (onkologia, Centrum Onkologii – Instytut im. M. Skłodowskiej-Curie).

WYDZIAŁ VII: Jerzy Dera (fizyka, oceanografia, Instytut Oceanologii PAN), Ryszard Domański (geografia, gospodarka przestrzenna, AE, Poznań), Bogdan Ney (geodezja, teledetekcja, Instytut Geodezji i Kartografii).

Członkami korespondentami PAN wybrano:

WYDZIAŁ I: Wiesław Grudzewski (ekonomia, zarządzanie, SGH), Antoni Mączak (historia, UW), Edward Nęcka (psychologia, UJ), Hubert Orłowski (literaturoznawstwo, UAM), Andrzej Rottermund (historia sztuki, Zamek Królewski w Warszawie, UW, Instytut Sztuki PAN), Stanisław Waltoś (prawo, UJ).

WYDZIAŁ II: Szczepan Biliński (zoologia, UJ), Mariusz Jaskólski (biologia molekularna, UAM), Andrzej Jerzmanowski (biologia molekularna, UW), Małgorzata Kossut (neurobiologia, Instytut Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN).

WYDZIAŁ III: Marek Chmielewski (chemia, IChO PAN), Bogumił Jezierski (chemia, UW), Jan Kwieciński (fizyka, IFJ im. H. Niewodniczańskiego, Kraków), Jerzy Zabczyk (matematyka, IM PAN).

WYDZIAŁ IV: Jacek Błażewicz (informatyka, PP), Janusz Kacprzyk (automatyka, IBS PAN), Jerzy Klamka (automatyka i robotyka, PŚ), Roman Maniewski (biocybernetyka, inżynieria biomedyczna, IBiIB PAN), Jarosław Mikielewicz (termodynamika, wymiana ciepła, IMP PAN), Ryszard Tadeusiewicz (biocybernetyka, inżynieria biomedyczna, AGH).

WYDZIAŁ V: Tomasz Brandyk (kształtowanie środowiska, SGGW), Janusz Nowicki (rolnictwo, UWM), Marian Różycki (zootechnika, IZ, Kraków).

WYDZIAŁ VI: Zbigniew Herman (choroby wewnętrzne, farmakologia, ŚAM), Janusz Limon (genetyka, onkologia, AM, Gdańsk), Sławomir Majewski (dermatologia, immunologia, onkologia, AM, Warszawa), Jerzy Stachura (patomorfologia, CM UJ), Tomasz Trojanowski (neurochirurgia, AM, Lublin).

WYDZIAŁ VII: Piotr J. Kowalik (hydrologia i gospodarka wodna, PG), Stanisław Massel (oceanologia, IO PAN), Jakub Siemek (nauki górnicze, AGH).

Członkami zagranicznymi PAN zostali:

WYDZIAŁ I: Thomas da Costa Kaufmann (historia sztuki, Princeton University), Emmanuel le Roy Ladurie (historia, College de France), Bernd von Maudell (prawo, Max Planck Institut fur auslandisches und internationales Sozialrecht, Monachium), Grayham E. Mizon (ekonometria, University of Southampton), Rene Remond (politologia, historia, Fondation Nationale des Sciences Politiques).

WYDZIAŁ II: Jan Bures (neurobiologia, Instytut Fizjologii Czeskiej Akademii Nauk), William Z. Lidicker (zoologia, University of California, Berkeley), Hubert Markl (biologia, etologia, Max Planck Society), Nicholas John Severs (biologia komórki, University of London), Robert D. Wells (biologia molekularna i genetyka człowieka, Institute of Biosciences and Technology).

WYDZIAŁ III: Jerry L. Atwood (chemia, University of Missouri, Columbia), Carl de Boor (matematyka, University of Visconsin), Jean Bourgain (matematyka, Institute for Advanced Study, Princeton), Savo Bratos (fizyka, Uniwersytet Pierre et Marie Curie, Paryż), Joseph H. Eberly (fizyka, University of Rochester), Jaap J.M. Franse (fizyka, Uniwersytet Amsterdamski), Philip Kocieński (chemia, Uniwersytet Glasgow), Jean-Pierre Majoral (chemia, Laboratorium Chemii Koordynacyjnej, CNRS, Tuluza).

WYDZIAŁ IV: Tapani Jokinen (elektrotechnika, Uniwersytet Techniczny, Helsinki), Ernest Bruce Lee (automatyka, Uniwersytet Stanu Minnesota), Herbert A. Mang (inżynieria lądowa, Uniwersytet Techniczny, Wiedeń), Ryszard Michalski (informatyka, Uniwersytet George Mason).

WYDZIAŁ V: Michaił Pawłowicz Lesowoj (rolnictwo, Instytut Ochrony Roślin Ukraińskiej Akademii Nauk Rolniczych), Iwan Iwanowicz Lisztwan (ekologia rolnicza, Instytut Problemów Wykorzystania Zasobów Przyrody i Ekologii Narodowej Akademii nauk Białorusi), Robert R. Kraeling (zootechnika, Rolnicze Centrum Badawcze im. R.B. Russela, Athens, USA), Junichi Ueda (fizjologia roślin, Osaka Prefecture University).

WYDZIAŁ VI: Nikolaus Blin (genetyka molekularna, Universitat Tubingen), Jean-Claude Czyba (histologia, Uniwersytet im. Cl. Bernarda, Lyon), Detlev Ganten (farmakologia, Max Delbruck Centrum fur Molekulare Madizin, Berlin), Alberto Malliani (medycyna, Uniwersytet w Mediolanie), Nathan Aharon (chemia, biochemia, Instytut Weizmanna, Izrael).

WYDZIAŁ VII: Adam M. Dziewoński (geofizyka, Harvard University), Zygmunt Kowalik (fizyka morza, University of Alaska), Peter A. Ziegler (geologia, Uniwersytet w Bazylei).

Nominacje profesorskie

30 października 2002 roku Prezydent RP wręczył akty nadania tytułu naukowego profesora 52 nauczycielom akademickim oraz pracownikom nauki i sztuki.

nauki ekonomiczne: Stanisław Nowosielski (AE, Wrocław), Marek Jacek Stankiewicz (UMK).

nauki fizyczne: Elżbieta Maria Richter-Wąs (UJ).

nauki humanistyczne: Aleksander Barszczewski (UW), Maria Kujawska (UAM), Elżbieta Maria Umińska-Tytoń (UŁ).

nauki medyczne: Stanisław Radowicki (AM, Warszawa), Michał Wojtalik (AM, Poznań).

nauki prawne: Ewa Urszula Gdulewicz (UMCS).

nauki rolnicze: Danuta Bobrzecka (UWM), Dolores Marta Ciepielewska (UWM), Krystyna Elkner (Instytut Warzywnictwa, Skierniewice), Lucyna Kątska-Książkiewicz (Instytut Zootechniki, Kraków), Maria Janina Klein (AR, Kraków), Janusz Alfons Olejnik (AR, Poznań), Danuta Parylak (AR, Wrocław), Ryszard Jerzy Pikuła (AR, Szczecin), Zbigniew Skinder (ATR), Halina Wilkońska (Instytut Rybactwa Śródlądowego, Olsztyn), Jan Zastawny (Instytut Melioracji i Użytków Zielonych, Falenty), Jacek Stanisław Żarski (ATR).

nauki techniczne: Jan Barcik (UŚ), Krzysztof Tadeusz Chrzanowski (WAT), Zbigniew Sławomir Matras (PK), Adam Mazurkiewicz (Instytut Technologii Eksploatacji, Radom), Stanisław Henryk Płaska (PL), Jerzy Sobczak (Instytut Odlewnictwa, Kraków), Tadeusz Wiesław Więckowski (PWr.), Marian Żenkiewicz (AB).

nauki teologiczne: ks. Jerzy Bolesław Lewandowski (UKSW), ks. Ryszard Rumianek (UKSW).

sztuki muzyczne: Zygmunt Krauze (AMuz., Łódź), Marek Marczyk (AMuz., Warszawa), Stanisław Moryto (AMuz., Warszawa).

sztuki plastyczne: Jacek Cupryś (ASP, Kraków), Józef Drążkiewicz (ASP, Poznań), Paweł Frąckiewicz (ASP, Wrocław), Jerzy Handermander (ASP, Katowice), Wojciech Hora (ASP, Poznań), Bogumiła Jung (ASP, Poznań), Krzysztof Kochnowicz (ASP, Poznań), Andrzej Lerch (ASP, Gdańsk), Grzegorz Dobiesław Mazurek (UMCS), Zdzisław Niedźwiedź (UMCS), Marian Oslislo (ASP, Katowice), Jan Pręgowski (UMK), Manuel Sabalczyk (ASP, Katowice), Jerzy Stanecki (ASP, Łódź), Rosław Szaybo (ASP, Warszawa), Jerzy Sztuka (WSP, Częstochowa), Lech Wolski (UMK), Roman Żygulski (ASP, Kraków).

 

Komentarze