Odwagi i pomyślności

Notatki Przewodniczącego RGSzW

Koniec roku to okres podsumowań. 
Obfitował on w liczne spotkania, o których poniżej.

Jerzy Błażejowski

7 listopada odbyła się w Wyższej Szkole Ubezpieczeń i Bankowości w Warszawie ogólnopolska konferencja „Model współdziałania uczelni publicznych i niepublicznych – stan obecny i perspektywy”. Moim wkładem w spotkanie było opracowanie Udział uczelni publicznych i niepublicznych w ustalaniu standardów nauczania. Niewątpliwie pozytywny jest fakt, że przedstawiciele szkolnictwa publicznego i niepublicznego spotkali się i rozmawiali. Szkolnictwo wyższe jest bowiem jedno i wspólną naszą troską winno być utrzymanie jego wysokiego poziomu i stabilnych podstaw funkcjonowania. Jednak do wzajemnej akceptacji i konstruktywnego współdziałania jest daleko. Aby sytuację uzdrowić, niezbędne są przejrzyste reguły funkcjonowania obu sektorów oraz określenie ram współistnienia. Sytuację może uzdrowić nowa ustawa. Jednak równolegle z jej pojawieniem się niezbędna jest zmiana sposobu myślenia i żmudna praca nad budową wzajemnego zaufania.

8 listopada uczestniczyłem w posiedzeniu Prezydium KRASP, którego organizatorem był prof. Jan Krysiński, rektor Politechniki Łódzkiej. Ze swej strony przedstawiłem opinię Rady dotyczącą budżetu szkolnictwa wyższego na rok przyszły oraz kwestie związane z nowelizacją listy kierunków studiów oraz standardów nauczania. Ostatnie sprawy były przedmiotem wieloaspektowej dyskusji potwierdzającej znaczenie standardów i ich ważną rolę w porządkowaniu systemu szkolnictwa wyższego.

W dniach 13-15 listopada uczestniczyłem w Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich, której gospodarzem był prof. Andrzej Ceynowa, rektor Uniwersytetu Gdańskiego. Wiodącym tematem spotkania były studia doktoranckie w aspekcie ram ich funkcjonowania, warunków realizacji i perspektyw rozwoju. To dobrze, że temat ten został wywołany, bowiem kształci się na tym poziomie już kilkadziesiąt tysięcy osób, a brak jest przejrzystej wizji ich prowadzenia. Ważne jest nie tylko określenie zasad funkcjonowania studiów doktoranckich, ale również reguł ich budżetowego finansowania. Ten obszar jest również przedmiotem żywotnych zainteresowań Rady.

20 listopada odbyła się w Szkole Głównej Handlowej konferencja dotycząca procesu bolońskiego, zorganizowana przez Departament Współpracy Międzynarodowej Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu. Konferencja zgromadziła kilkuset uczestników z całego środowiska akademickiego. Pani Ewa Freyberg, podsekretarz stanu w MENiS, przedstawiła historię procesu bolońskiego oraz ustalenia przyjęte podczas ostatniej konferencji w Berlinie. Mój udział sprowadził się do przedstawienia spraw Kształcenia prowadzącego do wspólnych dyplomów – stanu obecnego i perspektyw.

1 grudnia uczestniczyłem w spotkaniu prorektorów uniwersytetów odpowiedzialnych za sprawy finansowe, zorganizowanym przez prof. Janusza Neidera, prorektora ds. rozwoju i finansów Uniwersytetu Gdańskiego. Zainteresowanie wzbudził referat profesora Marka Rockiego, rektora SGH, na temat kosztów kształcenia akademickiego. Mój głos dotyczył spraw finansowych, które opiniuje Rada i bieżących informacji o pracach Rady. Z zainteresowaniem przyjęta została zapowiedź nowelizacji listy kierunków studiów oraz standardów nauczania.

W sali plenarnej Senatu Rzeczypospolitej Polskiej miała miejsce 9 grudnia konferencja „Nauczyciel wobec współczesnych wyzwań edukacyjnych”. Jak powiedział we wprowadzeniu prof. Marian Żenkiewicz, przewodniczący Senackiej Komisji Nauki, Edukacji i Sportu, istnieje pilna potrzeba zmiany koncepcji kształcenia młodych Polaków. Zabierając głos w dyskusji przedstawiłem tezę, że nie zawsze jest możliwe dostosowanie kształcenia akademickiego do nauczania przedmiotów w szkole. Pierwsze odbywa się na kierunkach i winno dawać podstawy do wykonywania różnych zawodów, natomiast uprawnienia nauczycielskie winno się uzyskiwać po ukończeniu dodatkowych przedmiotów, względnie kwalifikacyjnych studiów podyplomowych i zdaniu egzaminu państwowego. Postulat kształcenia dwukierunkowego można by natomiast zrealizować odpowiednio konstruując programy studiów – w oparciu o istniejące standardy nauczania dla kierunków pokrewnych. W przypadku, gdy nie ma odpowiednika przedmiotu w kierunku, można kształcić przyszłych nauczycieli na kierunku zbliżonym, dostosowując odpowiednio program studiów. Powinny być precyzyjnie określone wymagania odnośnie poziomu wykształcenia – licencjackiego, magisterskiego, czy doktoranckiego – niezbędnego dla poszczególnych poziomów edukacji szkolnej. Wreszcie, nauczyciele muszą być przygotowani nie tylko do przekazywania wiedzy oraz kształtowania cech osobowych uczniów niezbędnych do funkcjonowania we współczesnym świecie, ale również do pełnienia roli wychowawczej.

18 i 19 grudnia, w Międzynarodowym Centrum Biocybernetyki PAN w Warszawie, miała miejsce 101. sesja Zgromadzenia Ogólnego Polskiej Akademii Nauk. W ramach spotkania odbyły się dwie sesje naukowe: „O roli nauki w jednoczącej się Europie” oraz „Przyszłość informatyki i nauk obliczeniowych w Polsce”. Wiele ważnych spraw zostało poruszonych w referatach i licznych głosach w dyskusji. Moja wypowiedź dotyczyła nierozłączności badań i procesu kształcenia. Zwróciłem uwagę na konieczność finansowania badań wspomagających kształcenie na poziomie magisterskim a szczególnie doktoranckim. Wskazałem na potrzebę uaktualnienia listy kierunków studiów oraz odpowiadających im standardów nauczania, zapraszając do włączenia się PAN w ten proces.

Zakończyliśmy rok 2003 w poczuciu wielu udanych dokonań, ale i ze świadomością niezrealizowanych zamierzeń. Nowy rok przyniesie nowe problemy i wyzwania. Przyjmijmy je w przekonaniu, że pokonamy wszystkie trudności. Życzmy więc sobie pogody ducha, odwagi w działaniach oraz pomyślności na każdy dzień się 2004 roku.
 

Komentarze