Strona główna „Forum Akademickiego”

Archiwum z roku 1999

Spis treści numeru 10/1999

[Okładka 10/99]

Artykuły
 

FELIETON REDAKCYJNY

Najpierw młotek
- Grzegorz Filip

INFORMACJE

Kronika

Notatki Przewodniczącego KBN
  - Andrzej Wiszniewski
Ubodzy krewni

Notatki Przewodniczącego RGSzW
  - Andrzej Pelczar
Mniejsze pole kontrowersji

Z prac KRASP
- Jerzy Woźnick
Status nauczyciela

Działalność UKA
- Stanisław Chwirot, Maciej Kozierowski
Pierwsze seminarium

Notatki Przewodniczącego KRUN
  - Krzysztof Pawłowski
Razem, mimo konkurencji

PRZEGLĄD AKADEMICKI

Rozmowa Forum
  Specjalnych zmian nie będzie
– rozmowa z Tadeuszem Popłonkowskim, dyrektorem Departamentu Nauki i Szkolnictwa Wyższego MEN

Raport o stanie nauki

Finansowanie nauki polskiej
  – Jan Kozłowski
Wydatki budżetowe na naukę w Polsce i na świecie

Agora

Uczelnia w każdym powiecie
  - Jacek Wojciechowski
Jakie środki zaradcze naprawdę zreformują szkolnictwo wyższe?

Brak dostępu
  - Janusz Dunin
Argumenty na rzecz udostępnienia prac magisterskich i doktorskich

Polemiki

Nie bójmy się Turcji!
- Zbigniew Żmigrodzki
Nie demonizujmy metod bibliometrycznych

Życie akademickie

Znak czasu czy przerost ambicji?
  - Stanisław Czachorowski
Czym jest uniwersytet w Olsztynie?

Spełnione marzenia
  - Piotr Kieraciński
Jak powstał Uniwersytet Warmińsko - Mazurski?

W centrum uwagi
  - Jacek Kochanowicz
O zarządzaniu uczelnią jako instytucją publiczną

Laboratoria nie tylko wirtualne
  - Jerzy Rużyłło
Promocja laboratoriów w kształceniu technicznym

Wileński szok
  - Halina Bykowska
Wileńscy uczeni 
– Polacy czy Litwini?

Nie wyrzucać indeksów
  - Paweł Tarczyński
Przywrócić rangę dydaktyki w uczelniach

Czytelnia czasopism

W STRONĘ HISTORII

Pomniki uczonych polskich (47)
  Pomnik Stefana Banacha

Kartki z dziejów nauki w Polsce (6)

Dobre obyczaje
  - Piotr Hübner
Potrzeba zachowania zwyczajów akademickich w Polsce

Gwiazdy i meteory

Wyspa złoczyńców
  - Grzegorz Filip
Bronisław Piłsudski, etnograf  i działacz niepodległościowy

Rody uczone (37)

Tarnowscy
  - Magdalena Bajer
Naukowe tradycje magnackiej rodziny

BADANIA NAUKOWE

Mapa nauki polskiej

Życie z wirusem
- Artur Wolski
Centrum Diagnostyki i Terapii AIDS w Warszawie

OKOLICE NAUKI

Będzie nagroda?
- Marek Remiszewski
VII Spotkanie Redaktrów Pism Akademickich w Częstochowie

Poczta elektroniczna

W sieci

Narzekania na koniec wieku
  - Paweł Misiak
Informatykom nie zaszkodziłaby znajomość historii i literatury

Esej

Bliżej czy dalej?
  - Zbigniew Drozdowicz
Co mamy do zaoferowania krajom Unii Europejskiej?

Recenzje
  Listy wybrane Darwina
Dzieje Polski. Kalendarium
Nauka i nauczanie
Historia odkryć geograficznych...
Traktat o przemocy
Książki nadesłane

FELIETONY

Szkiełko w oku

Newcastle górą
  - Piotr Müldner-Nieckowski

Wyznania szalonego humanisty

Uniwersytet
- Leszek Szaruga

Specjalnych zmian nie będzie

   Jeżeli pyta pan, czy istnieje w ministerstwie dokument precyzujący zadnia polityki edukacyjnej, to odpowiem, że nie, choć aktualnie nad nim pracujemy. Miejmy nadzieję, że w nieodległym czasie powstanie. Natomiast przyjęte są pewne założenia i cele, a wynikające z nich działania można nazwać polityką edukacyjną. Takim celem na pewno jest jak najszersze upowszechnienie kształcenia na poziomie wyższym, poprawa jakości kształcenia czy wprowadzenie zmian w prawie o szkolnictwie wyższym, dostosowujące prawo do wymagań obecnej sytuacji.

Rozmowa z Tadeuszem Popłonkowskim, dyrektorem Departamentu Nauki i Szkolnictwa Wyższego w MEN

 

Finansowanie nauki polskiej

Tab. 2
7.2 USA
7.7 Japonia
10.8 Niemcy
11.0 Francja
12.5 OECD
14.6 Wielka Brytania
14.8 UE
39.0 Rp. Czeska
69.3 Portugalia
86.7 Węgry
190.6 Turcja
Obliczenia własne na podstawie MSTI 1998/2,
 s. 15. Dane dla Portugalii za 1995.

   Wbrew popularnej w Polsce opinii – tylko w niewielu krajach wysoko rozwiniętych wystąpił stały wzrost wydatków na naukę. (...) Najogólniej, „model wzrostu” charakteryzował kraje skandynawskie oraz Irlandię, skutecznie ścigającą gospodarczą czołówkę, „model wzrostu, stabilizacji i spadku” cechował kraje „cudu gospodarczego” – Niemcy i Japonię, a spadek lub oscylacje zaszły w krajach, które wcześniej od pozostałych osiągnęły wysoki poziom rozwoju gospodarczego, technologicznego i naukowego.

Dr Jan Kozłowski, współautor raportu KBN o stanie polskiej nauki, pisze o wydatkach budżetowych na naukę w Polsce i na świecie

 

Uczelnia w każdym powiecie

   Niektóre uczelnie, same z siebie, bardziej od innych dbają o poziom kształcenia, lecz to nie wystarczy. Prędzej czy później trzeba będzie wdrożyć odpowiednie mechanizmy i przyjąć stosowną politykę, bowiem bez elity nie ma żadnego rozwoju nauki ani ogólnego postępu życia. (...) Generalnie wygląda na to, że postulaty, apele i podpowiedzi nie spowodują żadnych istotnych zmian w rodzimym szkolnictwie wyższym. Wobec tego może konkurencja, elementy rynkowości i pozapubliczne źródła zasilania byłyby zdolne do wywołania potrzebnego fenomenu.

O czynnikach podwyższających poziom kształcenia pisze prof. Jacek Wojciechowski

 

Brak dostępu

   Jeśli jawne są wyniki pracy, to również jawne powinno być z niej korzystanie. Utajnione prace nie giną z rynku, w domach studentów i naukowców leżą setki maszynopisów i komputeropisów, powstaje pokusa nadużyć. Zalew piśmiennictwa powoduje, że nawet najbardziej wytrawni badacze nie mogą ogarnąć całości. Wykrycie w tej sytuacji plagiatu może okazać się niewykonalne. Fakt, że praca jest publicznie dostępna, stanowi dla plagiatora pewne zagrożenie.

Prof. Janusz Dunin domaga się udostępnienia studentom i pracownikom uczelni prac magisterskich i doktorskich

 

Spełnione marzenia

   Wiele dyskutowano o tym, jak ma wyglądać ten uniwersytet. (...) Nikt jednak nie kwestionował samej idei utworzenia uniwersytetu. (...) Zaangażowanie ludzi z różnych stron sceny politycznej uwidoczniło się w składzie gości zaproszonych na uroczystą centralną inaugurację roku akademickiego. 1 października rektor Górecki tak zaczął swoje przemówienie: – Oto na Ziemi Warmińsko-Mazurskiej spełniło się jedno z największych naszych marzeń – pierwszy rok pracy naukowo-dydaktycznej rozpoczyna Uniwersytet Warmińsko-Mazurski.

O powstawaniu i inauguracji Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie pisze Piotr Kieraciński

 

Bliżej czy dalej?

   Słyszy się wprawdzie od czasu do czasu, że jesteśmy prawdziwą potęgą w sferze ducha, ale w europejskich targach i przetargach trzeba położyć na szalę coś, co da się wycenić. Nie jest tak, co prawda, że zupełnie się już nie liczą niegdysiejsze zasługi, np. udział w obaleniu komunizmu, ani też kariery międzynarodowe niektórych naszych obywateli, ale, niestety, nie ma to takiego znaczenia, by uczynić z Polski ważnego i poważnego partnera dla Europy Zachodniej.

Prof. Zbigniew Drozdowicz zastanawia się, co możemy zaoferować Unii Europejskiej

 

 

Uwagi.