Prof. Józef Kubik z Instytutu Mechaniki ¦rodowiska i Informatyki Stosowanej zosta³ wybrany na stanowisko rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. Podczas g³osowania popar³o go 77 elektorów, a 40 by³o przeciw. Obecnie rektorem uczelni jest prof. Adam Marcinkowski, wybrany wiosn± rektorem Akademii Bydgoskiej im. Kazimierza Wielkiego tu¿ przed jej przekszta³ceniem w uniwersytet. Rektor-elekt obejmie swój urz±d 1 wrze¶nia. Prof. Kubik jest absolwentem Politechniki Poznañskiej, a z bydgosk± uczelni± jest zwi±zany od 1974. Stworzy³ tu Instytut Mechaniki ¦rodowiska i Informatyki Stosowanej. W latach 1999-2005 pe³ni³ funkcjê prorektora ds. nauki i wspó³pracy z zagranic±. Zajmuje siê mechanik± i fizyk± nasyconych materia³ów porowatych i biomateria³ów. Jest autorem 160 artyku³ów i 5 ksi±¿ek. Wypromowa³ 5 doktorów.
16 grudnia Katedra Ekonomii i Ekologii Wy¿szej Szko³y Finansów i Zarz±dzania w Bia³ymstoku (WSFiZ) wspólnie z Polskim Oddzia³em ESRI w Warszawie zorganizowa³a Forum Nowoczesnych Technologii Informatycznych „Technologie GIS fundamentem procesów decyzyjnych”. Syntetycznego podsumowania ca³ego dorobku GIS w Polsce dokona³a dr Emilia Wi¶niewska, reprezentantka Instytutu Geodezji i Kartografii (wiod±cej w problematyce GIS instytucji w Polsce) oraz Polskiego Towarzystwa Informacji Przestrzennej, kierowanego przez prof. dr. hab. Jerzego Ga¼dzickiego, prekursora i guru GIS w Polsce. Adam Gryko, reprezentant Krajowej Izby Gospodarczej, wykaza³ znaczenie technologii GIS w rozwoju gospodarczym. Grzegorz Kwiatkowski, kierownik Zespo³u ds. Stanu Posiadania i Planowania Przestrzennego Biebrzañskiego Parku Narodowego, zaprezentowa³ dotychczasowe osi±gniêcia GIS BPN.
Marek Krajewski odebra³ 10 stycznia nagrodê kulturaln± „Polityki” za „cykl powie¶ciowy o Eberhardzie Mocku i udowodnienie, ¿e polski autor potrafi napisaæ krymina³ na wysokim poziomie”. Dr Marek Krajewski, filolog klasyczny ze specjalno¶ci± jêzykoznawstwo ³aciñskie, adiunkt w Zak³adzie Filologii £aciñskiej Uniwersytetu Wroc³awskiego (doktorat Prozologia greckich zapo¿yczeñ u Plauta, 1999), zdoby³ rozg³os seri± krymina³ów osadzonych w realiach miêdzywojennego Wroc³awia. Rozgrywaj±ca siê w 1934 r. debiutancka powie¶æ ¦mieræ w Breslau (1999) ³±czy w sobie elementy „czarnego krymina³u” i horroru, nawi±zuj±c do najlepszych tradycji gatunku (Raymond Chandler). Koniec ¶wiata w Breslau (2003) to druga ksi±¿ka o przygodach Mocka. W 2005 ukaza³y siê Widma w mie¶cie Breslau. W po³owie 2006 uka¿e siê czwarta ksi±¿ka Festung Breslau, koñcz±ca ten cykl.
11 stycznia prof. Peter Offermann z Uniwersytetu Technicznego w Dre¼nie otrzyma³ tytu³ doktora honoris causa Politechniki £ódzkiej. Dzia³alno¶æ naukowo-badawcza niemieckiego uczonego dotyczy w³ókien, nitek, dzianin i tkanin, a tak¿e maszyn w³ókienniczych. W ostatnich latach zajmuje siê on badaniami medtekstyliów. Z Politechnik± £ódzk± wspó³pracuje od ponad 40 lat. Od wielu lat jest cz³onkiem komitetów naukowych konferencji IMTEX, organizowanych przez Wydzia³ In¿ynierii i Marketingu Tekstyliów. Zwi±zki prof. Offermanna z P£ przynios³y wymierne korzy¶ci we wspó³pracy dydaktycznej i naukowej dotycz±cej technologii w³ókienniczych. W niemieckich placówkach doktoranci P£ odbywaj± sta¿e naukowe po³±czone z prowadzeniem badañ do swoich prac doktorskich. Prof. Offermanm jest doktorem honoris causa Pañstwowego Uniwersytetu Technologii i Projektowania w Petersburgu.
14 stycznia Ko³o Studentów Biotechnologii PG zorganizowa³o konferencjê po¶wiêcon± powszechnie spo¿ywanym produktom spo¿ywczym. Spotkanie rozpoczê³a prezentacja wyników ankiety „Czy wiesz, co jesz?”, przeprowadzonej przez cz³onków ko³a w grudniu minionego roku na reprezentatywnej grupie gdañszczan. Oprócz referatów, które dotyczy³y m.in.: dodatków do ¿ywno¶ci, powszechnie spotykanego w produktach spo¿ywczych glutaminianu sodu, zalet i wad witaminy C, przeprowadzono do¶wiadczenia chemiczne z wykorzystaniem powszechnie znanych i chêtnie spo¿ywanych produktów gospodarczych, m.in. sposób zachowania napoju gazowanego w kontakcie z zardzewia³ym kawa³kiem stali. Poprzednia konferencja, zorganizowana przez ko³o w grudniu ub.r., dotyczy³a genetycznie modyfikowanej ¿ywno¶ci i tak¿e mia³a charakter otwarty, wzbudzaj±c du¿e zainteresowanie gdañszczan.
16 stycznia w najbardziej uczêszczanych miejscach g³ównego gmachu Politechniki Wroc³awskiej pojawi³o siê kilka e-kiosków, które w przysz³o¶ci – po wprowadzeniu elektronicznej legitymacji studenckiej – powinny staæ siê terminalami jednolitego systemu obs³ugi studentów. Na razie jedyn± realizowan± w nich us³ug± jest dostêp do Internetu. Czytniki kart zosta³y chwilowo za¶lepione. Testowane s± ergonomia i funkcjonalno¶æ urz±dzeñ oraz zabezpieczenia sieciowe. Monitorowany jest ruch generowany przez studentów. Ustala siê, z jakich stron korzystaj± najczê¶ciej i z jakich programów zewnêtrznych chcieliby korzystaæ w przysz³o¶ci. Zebrane dane wskazuj±, ¿e studenci najczê¶ciej sprawdzaj± wyniki kolokwiów oraz wysy³aj± pocztê i sms-y przez strony www. Wkrótce PWr. rozpisze przetarg na kolejne kilkana¶cie e-kiosków. Maj± one uwzglêdniaæ wnioski zgromadzone w wyniku obecnego testu.
17 stycznia prof. Jaros³aw Mikielewicz, cz³onek korespondent PAN, dyrektor Instytutu Maszyn Przep³ywowych PAN w Gdañsku oraz prof. Jan Kiciñski, zastêpca dyrektora ds. naukowych IMP PAN odebrali w Warszawie z r±k prof. Andrzeja B. Legockiego, prezesa Polskiej Akademii Nauk, Nagrodê Prezesa PAN za dzia³alno¶æ w zakresie integracji ¶rodowiska naukowego placówek Akademii, instytutów resortowych i szkolnictwa wy¿szego. Obaj uczeni opracowali m.in. za³o¿enia projektu badawczego „Kompleksowy model sprzê¿onych oddzia³ywañ aerodynamicznych, mechanicznych i elektrycznych zachodz±cych w obiektach energetycznych du¿ej mocy”, w którego realizacji uczestniczy³y zespo³y badawcze z uczelni, JBR-ów i PAN. Wyró¿nieni naukowcy zaanga¿owali siê tak¿e w ustanowienie Centrum Zaawansowanych Technologii „RIMAMI” oraz zawi±zanie sieci naukowej (tworzy j± 5 instytutów Akademii oraz 3 instytuty resortowe), której celem jest prowadzenie prac badawczych w kompleksie ekologiczno-energetycznym.
Polski astrofizyk prof. Bohdan Paczyñski, pracuj±cy obecnie w Uniwersytecie Princeton w USA, otrzyma³ najwy¿sze wyró¿nienie Amerykañskiego Towarzystwa Astronomicznego – Henry Norris Russell Lectureship. Jest to nagroda przyznawana za ¿yciowy dorobek w dziedzinie astronomii. Prof. Paczyñski, absolwent UW, przez wiele lat zwi±zany by³ z Centrum Astronomicznym im. Miko³aja Kopernika PAN w Warszawie. ¦wiatowe uznanie przynios³y mu prace z zakresu ewolucji gwiazd, natury promieniowania gamma, teorii dysków akrecyjnych. Jest on twórc± teorii mikrosoczewkowania grawitacyjnego, umo¿liwiaj±cej odkrywanie odleg³ych planet.
106 cudzoziemców studiuje w tym roku akademickim w Uniwersytecie ¦l±skim (nie licz±c tych, którzy przyjechali w ramach wymiany z partnerskimi uczelniami zagranicznymi). Obecnie najbardziej miêdzynarodowo jest na Wydziale Radia i Telewizji, gdzie re¿yserii i kunsztu operatorskiego ucz± siê m.in. obywatele: Wietnamu, Sudanu, Szwecji, USA, Wielkiej Brytanii. Najliczniejsz± (67-osobow±) grupê w¶ród zagranicznych studentów U¦ stanowi± Czesi. Kilkuosobowe reprezentacje maj± przybysze z Ukrainy, Bia³orusi i Wêgier, a pozostali przyjechali z ró¿nych pañstw Europy (np. Bu³garii, Litwy, Armenii), Azji (Japonii, Turkmenii, Kazachstanu, Uzbekistanu, Mongolii, Wietnamu), Afryki, Ameryki. Ranking popularno¶ci kierunków studiów na ¦l±sku w¶ród obcokrajowców w tej chwili otwiera pedagogika.
Prof. W³odzimierz Borodziej z Instytutu Historii Uniwersytetu Warszawskiego zosta³ jednym z 5 laureatów dorocznej Nagrody im. Herdera, przyznawanej w Niemczech uczonym i twórcom z Europy Wschodniej za wspieranie europejskiego dziedzictwa kulturowego. Prof. Borodziej zajmuje siê badaniem historii najnowszej, a szczególnie stosunków polsko-niemieckich. Wiele uwagi po¶wiêci³ Konferencji Poczdamskiej, zmianie granic Polski w 1945 i problematyce przesiedleñ. Jest on autorem wielu prac historycznych, w tym monografii Terror i polityka. Policja niemiecka a polski ruch oporu w Generalnym Gubernatorstwie 1939-1944.
19 stycznia prof. Aleksander Fiut, historyk literatury i krytyk, odebra³ Nagrodê im. Kazimierza Wyki za ca³okszta³t osi±gniêæ krytycznoliterackich, ze szczególnym uwzglêdnieniem prac o Czes³awie Mi³oszu i refleksji nad to¿samo¶ci± ¶rodkowoeuropejsk±. Zainteresowania prof. Fiuta skupiaj± siê zasadniczo wokó³ antropologii literatury, socjologii i psychologii spo³ecznej. Prof. Fiut jest kierownikiem Katedry Literatury Polskiej XX wieku na Wydziale Polonistyki UJ. Nagroda ta przyznawana jest od 1980 w rocznicê ¶mierci jej patrona za wybitne osi±gniêcia w dziedzinie eseistyki, krytyki literackiej i artystycznej przez marsza³ka województwa ma³opolskiego i prezydenta Krakowa. Jej wysoko¶æ to 10 tys. z³.
Dziêki umowie Uniwersytetu Warmiñsko- Mazurskiego w Olsztynie i Uniwersytetu Nauk Stosowanych w Offenburgu studenci po ukoñczeniu studiów otrzymaj± dyplomy obu uczelni. 20 stycznia rektorzy UWM i Uniwersytetu w Offenburgu, mie¶cie partnerskim Olsztyna, podpisali umowê o wspó³pracy. Umowa umo¿liwi studentom studia magisterskie i pisanie prac dyplomowych w Offenburgu lub w Olsztynie. Jêzykiem wyk³adowym bêdzie angielski. Ka¿dy student zakwalifikowany na te studia bêdzie siê uczy³ 2 semestry w partnerskim uniwersytecie. W pierwszej kolejno¶ci uczelnie bêd± kszta³ciæ specjalistów biotechnologii i ochrony ¶rodowiska. Koszty pokrywaj± obie uczelnie. – To wa¿ny krok w rozszerzaniu Procesu Boloñskiego – zaznacza prof. Ryszard Górecki, rektor UWM. Pierwsza grupa (10 osób) wyjedzie do Offenburga w pa¼dzierniku 2007. – Nastêpnym etapem wspó³pracy bêdzie wymiana pracowników, a potem wspólne badania naukowe – mówi prof. Winfried Lieber, rektor Uniwersytetu w Offenburgu. W przysz³o¶ci obejmie ona tak¿e informatykê, mechatronikê i nanotechnologiê.
23 stycznia dr hab. Krzysztof Skóra, kierownik Stacji Morskiej Instytutu Oceanografii Uniwersytetu Gdañskiego, odebra³ Wyró¿nienie Honorowe za Zas³ugi dla Województwa Pomorskiego, przyznane stacji przez Sejmik Województwa Pomorskiego. W uzasadnieniu wyró¿nienia napisano m.in.: „Stacja Morska Instytutu Oceanografii UG zaistnia³a po raz pierwszy w ¶wiadomo¶ci spo³ecznej w latach 1981/82 akcj± na rzecz ratowania Zatoki Puckiej, a szczególnie masowo gin±cych wówczas wêgorzy. Jako jedyna tego typu placówka w Polsce otwarta jest na potrzeby badawcze ca³ego ¶rodowiska naukowego z kraju i zagranicy. W marcu 1994 r. Stacja Morska w Helu zosta³a w³±czona do Europejskiej Sieci Morskich – Biologicznych Stacji Badawczych. Za ca³okszta³t swej dzia³alno¶ci badawczej i edukacyjnej otrzyma³a presti¿owe nagrody”.
Prowadzone przez Uniwersytet Miko³aja Kopernika Gimnazjum i Liceum Akademickie w Toruniu zajê³o 5. miejsce w rankingu szkó³ ¶rednich, og³oszonym w styczniu przez dziennik „Rzeczpospolita” oraz miesiêcznik „Perspektywy”. Eksperymentalna szko³a dla wybitnie uzdolnionych „skoczy³a” w rankingu z 28. miejsca, jakie zajê³a w roku ubieg³ym. W zestawieniu poszczególnych województw, GiLA zajê³o pierwsze miejsce w kujawsko-pomorskim. O pozycji szko³y w rankingu zdecydowa³y sukcesy uczniów w ogólnopolskich olimpiadach przedmiotowych, odniesione w 2005. Uczniowie toruñskiej szko³y zostali laureatami lub finalistami olimpiad: biologicznej, geograficznej i nautologicznej, historycznej, informatycznej, matematycznej oraz dotycz±cej losów Polaków na Wschodzie po 17 wrze¶nia 1939. W obecnym roku szkolnym rekordzista bierze udzia³ a¿ w 3 olimpiadach.
O¶rodek Kultury Matematycznej Akademii Podlaskiej, kierowany przez dr. Miros³awa Jakubiaka, zorganizowa³ w dniach 27-31 stycznia XXXVI Szko³ê Matematyki Pogl±dowej „Pomys³ czy rachunek”. Odczyty (by³o ich 26) dotyczy³y najró¿norodniejszych dyscyplin matematyki: kombinatoryki, probabilistyki, topologii, geometrii, algebry, analizy. Ale nie tylko o niej by³a mowa. Wg opinii dr. Jakubiaka, bardzo ciekawa by³a po³±czona z wystaw± prelekcja o eksperymentalnym programie nauczania matematyki na Wydziale Architektury Politechniki Bia³ostockiej – najistotniejszym elementem zaliczeñ jest skonstruowanie odpowiedniego modelu matematycznego i zrealizowanie go z powszechnie dostêpnych materia³ów. Wielogodzinn± dyskusjê wywo³a³ referat lingwisty o paradoksie polegaj±cym na tym, ¿e struktura liczenia w ró¿nych jêzykach jest zupe³nie inna, choæ w ka¿dym odpowiada tej samej arytmetyce. Z du¿± uwag± (i nadziejami na wykorzystanie) wys³uchano odczytu o najnowszych modelach rynku finansowego.
Uniwersytet Szczeciñski na remont i adaptacjê budynku przy ulicy Wawrzyniaka 15 otrzyma³ ze ¶rodków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego dofinansowanie w kwocie 2 767 650 z³. Dziêki temu powstanie Akademickie Centrum Kszta³cenia Jêzykowego, które bêdzie dysponowa³o: salami dydaktycznymi, sal± konferencyjn±, laboratorium jêzykowym, sal± komputerow±, multimedialn± bibliotek± jêzykow± i pokojami lektorskimi. Warto¶æ ca³ej inwestycji wyniesie 3 871 056 z³. Ca³kowita powierzchnia zmodernizowanego budynku wyniesie 1 596,2 m2 i bêdzie on w ca³o¶ci przystosowany dla osób niepe³nosprawnych. Inwestycja zakoñczy siê w 2007.
27 stycznia odby³a siê uroczysto¶æ z okazji 60-lecia Wydzia³u Prawa i Administracji Uniwersytetu Miko³aja Kopernika. Jest to najwiêkszy pod wzglêdem liczby studentów wydzia³ UMK. Na 3 kierunkach studiów – prawie, administracji i europeistyce – kszta³ci siê prawie 8,2 tys. studentów, a na pierwszy rok przyjmowanych jest ok. 2 tys. osób. Kszta³ci ich 100 nauczycieli akademickich, w tym prawie 20 z tytu³em naukowym profesora. Wydzia³ powsta³ w listopadzie 1945 jako Wydzia³ Prawno-Ekonomiczny, staj±c siê jednym z 3 wydzia³ów powsta³ego w tym samym roku uniwersytetu. W 1951, w okresie ataku w³adz stalinowskich na ¶rodowiska naukowe, ministerstwo podjê³o decyzjê o wstrzymaniu zapisów na studia na wydziale. Dzia³alno¶æ wznowiono dopiero w roku akademickim 1958/59. Najwa¿niejszym wydarzeniem ostatnich lat by³y przenosiny wydzia³u do miasteczka uniwersyteckiego na Bielanach. Collegium Iuridicum Novum, o powierzchni ok. 9 tys. m2, oddano do u¿ytku w lipcu 2000.
Kurhany charakterystyczne dla stepowego krajobrazu Ukrainy interesuj± botaników z Uniwersytetu Warszawskiego. Dr Barbara Sudnik-Wójcikowska z Instytutu Botaniki UW realizuje – we wspó³pracy z botanikami ukraiñskimi – projekt „Kurhany jako refugia flory stepowej w krajobrazie rolniczym po³udniowej Ukrainy”. Badania prowadzone s± na dawnych stepach miêdzy rzekami Dniepr i Boh oraz Morzem Czarnym. Znajduje siê tu wiele staro¿ytnych kurhanów, na których mog³a przetrwaæ w swoistych ostojach pierwotna ro¶linno¶æ stepowa, zniszczona na innych terenach w wyniku dzia³alno¶ci gospodarczej cz³owieka.
Fundacja na rzecz Nauki Polskiej oraz Stowarzyszenie Maxa Plancka (MPG) zorganizowa³y 3 lutego w Berlinie konferencjê po¶wiêcon± mo¿liwo¶ciom wspierania najlepszych polskich m³odych uczonych powracaj±cych do Polski z zagranicznych sta¿y naukowych. Nowe mo¿liwo¶ci w tym zakresie stwarza uruchomiony w bie¿±cym roku przez FNP program Powroty (Homing). FNP i MPG (które obecnie wspiera polskich naukowców w ramach programu Partner Group) zawar³y porozumienie, dziêki któremu mo¿liwe bêd± wspólne dzia³ania u³atwiaj±ce polskim uczonym kontynuacjê wspó³pracy z Instytutami Maxa Plancka w Niemczech po powrocie do kraju.
Krakowska AR od roku akademickiego 2006/07 powo³uje na Wydziale Rolniczo-Ekonomicznym, w ramach kierunku ochrona ¶rodowiska, miêdzynarodowe studia magisterskie II stopnia na specjalno¶ci Agroecology (Agroekologia). Dwuletnie studia prowadzone w jêzyku angielskim przeznaczone bêd± dla absolwentów studiów in¿ynierskich lub licencjackich. Agroecology powstaje w porozumieniu z 14 uniwersytetami z 8 pañstw europejskich. Z inicjatyw± uruchomienia tej specjalno¶ci wyst±pi³o 5 francuskich uczelni rolniczych, do których do³±czy³y uczelnie z: Holandii, W³och (2), Norwegii, Litwy, Rumunii, Wêgier i Polski (ATR Bydgoszcz i AR Kraków). Zajêcia prowadzone bêd± w oparciu o wspólny plan studiów. Ponad 30 proc. godzin stanowiæ bêd± przedmioty wybierane przez studentów oraz seminaria magisterskie. Studenci osi±gaj±cy najlepsze wyniki, III semestr studiów odbêd± w jednym z uniwersytetów francuskich, a pracê magistersk± (IV semestr) bêd± mogli realizowaæ w wybranej przez siebie – jednej z 14-uczelni partnerskiej. Uzyskaj± oni podwójny dyplom: „Diplôme National de Master”, nadawany przez francuskie Ministerstwo Edukacji i Badañ, oraz dyplom magistra uczelni macierzystej.
Nagroda im. Prof. A. Gieysztora przyznawana jest przez Fundacjê Bankow± im. Leopolda Kronenberga za szczególne osi±gniêcia w dzia³alno¶ci na rzecz ochrony polskiego dziedzictwa kulturowego. W tym roku laureatem nagrody zosta³ prof. Krzysztof Kazimierz Paw³owski z Politechniki £ódzkiej, wiceprezes Polskiego Komitetu Narodowego Miêdzynarodowej Rady Ochrony Zabytków ICOMOS. Kapitu³a uhonorowa³a uczonego za szereg dzia³añ w zakresie rewaloryzacji zabytków polskich miast, w szczególno¶ci za¶ za doprowadzenie do uznania odbudowy warszawskiego Starego Miasta za najwybitniejsze dzie³o konserwatorskie okresu powojennego, co zaowocowa³o wpisaniem go na Listê ¦wiatowego Dziedzictwa UNESCO, oraz za inicjatywê stworzenia Funduszu Konserwacji i Rewaloryzacji Zabytków Warszawy. Nagrodê w wysoko¶ci 50 tys. z³ ³ódzki architekt odebra³ 9 lutego, podczas uroczysto¶ci w Zamku Królewskim w Warszawie.
Wydzia³ Agroin¿ynierii Akademii Rolniczej w Krakowie wzbogaci³ siê o instalacjê do produkcji biopaliwa do silników wysokoprê¿nych. Umo¿liwia ona chemiczny proces transestryfikacji oleju ro¶linnego (np. rzepakowego). W wyniku tego procesu otrzymuje siê paliwo do silników Diesla o w³a¶ciwo¶ciach bliskich paliwu uzyskiwanemu z ropy naftowej. Biopaliwo (zwane te¿ metyloestrem rzepakowym lub ekodieslem) mo¿e byæ stosowane – bez ¿adnych modyfikacji i regulacji silnika – w mieszance z olejem napêdowym lub w postaci czystej. Instalacja do produkcji biopaliwa jest fragmentem szerszego, wdro¿eniowo-eksperymentalnego projektu „Samozaopatrzenie energetyczne rolnictwa i wsi”, realizowanego na wydziale. Projekt ukierunkowany jest m.in. na stworzenie bazy aparaturowo-technicznej do produkcji, przetwarzania i wszechstronnego zastosowania biomasy, jako no¶nika energii do celów produkcyjnych i socjalnych.
Prawdopodobnie wiosn± tego roku ¦l±ski Park Nauki przyjmie pierwszych zwiedzaj±cych. Powstanie w Chorzowie, jego siedzib± bêdzie tzw. budynek H przy Szkole Zarz±dzania U¦. Uczelnia zabiega o finansowe ¶rodki z UE na ten niezwyk³y projekt – kosztorys mówi o 1,2 mln z³. Prof. Jerzy Zio³o, prorektor U¦, szacuje, ¿e na pokazowe lekcje fizyki co roku we wrze¶niu przyje¿d¿a ok. 20 tys. uczniów. ¦l±ski Park Nauki bêdzie interdyscyplinarny. Na pocz±tku bêdzie prezentowa³ do¶wiadczenia i eksponaty z Instytutu Fizyki, Wydzia³u Nauk o Ziemi oraz Wydzia³u Biologii i Ochrony ¦rodowiska. Sporo ciekawostek wnios± pracownicy Wydzia³u Informatyki i Nauki o Materia³ach. Lokalizacja PN w kompleksie chorzowskiej Szko³y Zarz±dzania U¦ umo¿liwi organizowanie ekspozycji i pokazów tak¿e na zewn±trz. Na terenie przysz³ego parku ju¿ jest zielnik. Wkrótce bêd± tam minera³y, by pokazaæ zwiedzaj±cym budowê Ziemi.
Od 6 lat Instytut Pojazdów Politechniki £ódzkiej wspó³pracuje z Oddzia³em firmy Rucker GmbH w Gifhorn, która jest kooperantem Fabryki Samochodów Volkswagen w Wolfsburgu. Z my¶l± o szerokiej wspó³pracy z VW zbudowano w instytucie stanowisko do badañ trwa³o¶ciowych silników VW 1.8 GT, na którym bada siê reakcjê materia³u na gwa³town± zmianê temperatury cieczy w silniku, czyli na tzw. szok termiczny. Prof. Zbigniew Pawelski, dyrektor instytutu, uwa¿a, ¿e „stanowisko to jest jednym z najlepiej wyposa¿onych w Polsce. Pozwala prowadziæ równocze¶nie ocenê parametrów ekologicznych i ekonomicznych silnika i ca³ego uk³adu napêdowego samochodu”. Instytut zamierza w³±czyæ siê w prace zwi±zane z projektowaniem elementów wyposa¿enia oraz nadwozi. Z my¶l± o studentach w Instytucie Pojazdów powsta³a nowa pracownia komputerowa, któr± wyposa¿ono w 12 stacji roboczych Silikon Grafiks Octane, przekazanych przez Oddzia³ Ruckera w Gifhorn.
„Polish Journal of Natural Sciences”, czasopismo naukowe Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego, znalaz³o siê w¶ród najwy¿ej punktowanych tytu³ów na tzw. li¶cie filadelfijskiej. Czasopismo uzyska³o 10 pkt. Znajduj± siê w nim teksty m.in. z: agrotechniki, zootechniki, ochrony ¶rodowiska, rybactwa, nauk weterynaryjnych, fizjologii ro¶lin, biologii. – Punktacja w rankingu przek³ada siê i na presti¿, i na pieni±dze – mówi prof. Janusz Falkowski z Katedry Hodowli Trzody Chlewnej, redaktor czasopisma. – Zespó³, który nie ma publikacji w takich czasopismach, dostaje mniej funduszy na dalsze badania. Za³o¿ycielami czasopisma (pierwotna nazwa „Nauki Przyrodnicze”) byli: prof. Barbara Grudniewska, Alina Lewczuk, Jerzy Dziuba.
Z po³±czenia dotychczas istniej±cych w Uniwersytecie Wroc³awskim, ale s³abo eksponowanych zbiorów ma powstaæ Park Historii Naturalnej. Bêd± go tworzyæ muzea: Mineralogiczne, Geologiczne, Cz³owieka i Przyrodnicze. Wszystkie maj± wspania³e zbiory. Muzeum Mineralogiczne szczyci siê najwiêksz± kolekcj± w kraju (30 tys. minera³ów!), w Muzeum Przyrodniczym mo¿na zobaczyæ dawno wymar³e gatunki zwierz±t (np. wilka tasmañskiego i alkê olbrzymi±), a w¶ród eksponatów Muzeum Cz³owieka jest mumia egipska i najstarsza czaszka paleolityczna z terenu Polski. Muzeum bêdzie siê mie¶ci³o w budynku zajmowanym obecnie przez Instytut Zoologiczny. Jego naturalnym uzupe³nieniem bêdzie ogród botaniczny. Na dzia³ce przylegaj±cej do ogrodu uniwersytet chce wybudowaæ planetarium. W realizacji projektu we¼mie udzia³ miasto Wroc³aw – podpisano ju¿ list intencyjny w tej sprawie.
Obawy, ¿e ujawnione fakty, na przyk³ad wspó³pracy z tajnymi s³u¿bami, mog± dotkn±æ wielu osób, a przez to powa¿nie zachwiaæ autorytetem uczelni, s±, moim zdaniem, zdecydowanie przesadzone. Kwerenda materia³ów archiwalnych znajduj±cych siê w zasobach IPN, dokumentuj±cych inwigilacjê Uniwersytetu Jagielloñskiego w latach 190-82, nie potwierdza plotek o skali tego zjawiska. (...)
Od wrze¶nia 1980 roku do lipca 1981 roku w przegl±danych materia³ach wystêpuje (...) ³±cznie dwudziestu jeden agentów. Do wprowadzenia stanu wojennego przyby³o ich jeszcze dziewiêciu. Z pewno¶ci± to nie wszyscy, nale¿y tez pamiêtaæ o grupie pozyskanych do wspó³pracy studentów. Niektórzy z nich po ukoñczeniu studiów pozostali w uczelni i dzi¶ s± samodzielnymi pracownikami naukowymi, piastuj± odpowiedzialne funkcje uniwersyteckie. (...)
Obraz, jaki wy³ania siê z lektury archiwów S³u¿by Bezpieczeñstwa, jest z³o¿ony i wielobarwny, ale czerñ w nim nie dominuje. Przede wszystkim okazuje siê, ¿e ogólna liczba zwerbowanych przez SB pracowników Uniwersytetu Jagielloñskiego w latach 1980-81 nie by³a du¿a. Pozytywne jest, ¿e w gronie ówczesnych agentów nie ma, jak siê wydaje, przedstawicieli w³adz uczelni (dziekanów, rektorów) czy cz³onków Prezydium Komisji Zak³adowej „Solidarno¶ci”. Ponadto, je¶li wczytaæ siê uwa¿nie w tre¶æ donosów, okazuje siê, ¿e czêsto informatorzy tak opisywali zdarzenia, by nadmiernie nie zaszkodziæ instytucji, w której byli zatrudnieni. Analiza obszernych materia³ów z przes³uchañ cz³onków Komisji Zak³adowej „Solidarno¶ci” UJ w stanie wojennym mo¿e wrêcz stanowiæ ¼ród³o satysfakcji ze wzglêdu na ich godn± i m±dr± postawê. Dlatego warto ten obraz ods³oniæ. Na pewno nie zmniejszy on wiarygodno¶ci uniwersytetu, a wrêcz przeciwnie – znacznie j± podniesie. Natomiast zaniechanie tego bêdzie droga donik±d. (Tomasz G±sowski, Uniwersytet i cienie przesz³o¶ci, „Nowe Pañstwo”, nr 1 (361) zima 2006)
Konferencja Rektorów Publicznych Szkó³ Zawodowych
Trzy kolejne pañstwowe uczelnie zawodowe: w Jaros³awiu, Nysie i Skierniewicach, zosta³y przyjête do grona Konferencji Rektorów Publicznych Szkó³ Zawodowych na posiedzeniu plenarnym w dniach 27-28 stycznia w PWSZ w Ciechanowie. £±cznie mamy ju¿ 34 tego typu uczelnie.
Choæ skrót Konferencji (KRePSZ) siê nie zmieni³, to, zgodnie z terminologi± u¿yt± w nowej ustawie o szkolnictwie wy¿szym, przymiotnik „pañstwowe” zosta³ zast±piony nowym – „publiczne”. Ustawa przewidywa³a, i¿ uczelnie te bêd± bra³y udzia³ w pracach powsta³ej w grudniu Konferencji Rektorów Zawodowych Szkó³ Polskich (skupiaj±cej uczelnie nie posiadaj±ce uprawnieñ do doktoryzowania, w praktyce blisko 300 uczelni niepañstwowych), jednak przyjê³y one ju¿ wcze¶niej uchwa³ê, potwierdzon± tak¿e dyskusj± w Ciechanowie, i¿ jako konferencja do KRZaSP nie wchodz±, choæ nie zamykaj± takiej drogi przed poszczególnymi szko³ami. KRePSZ jest konferencj± stowarzyszon± z Konferencj± Rektorów Akademickich Szkó³ Polskich. – Du¿o wiêcej ³±czy nas z uczelniami akademickimi, które, tak jak my, s± w swej znakomitej wiêkszo¶ci uczelniami publicznymi, ni¿ z uczelniami prywatnymi – mówi³ prof. Tomasz Winnicki, rektor Kolegium Karkonoskiego w Jeleniej Górze i przewodnicz±cy KRePSZ.
Wzorem konferencji umocowanych ustawowo, rektorzy powo³ali stowarzyszenie pod nazw± KRePSZ. W sk³ad Prezydium weszli: prof. Tomasz Winnicki – przewodnicz±cy (Jelenia Góra), prof. Zbigniew Walczyk (Elbl±g), prof. Józef Berger (Bia³a-Podlaska), prof. Andrzej Kolasa (Ciechanów) i prof. Romana Fedan (Jaros³aw). Utworzono równie¿ Komisjê Akredytacyjn± Procesu Boloñskiego KRePSZ w sk³adzie: prof. Zbigniew Walczyk (Elbl±g), prof. Andrzej Kolasa (Ciechanów) i prof. Józef Zaj±c (Che³m).
W trakcie dyskusji z udzia³em prof. Jerzego B³a¿ejowskiego, przewodnicz±cego Rady G³ównej, i prof. Zbigniewa Marciniaka, przewodnicz±cego PKA, podkre¶lano, i¿ wszystkie uczelnie oczekuj± pilnie na rozporz±dzenia wykonawcze do ustawy, które okre¶l± m.in. standardy i minima kadrowe, by móc np. og³aszaæ kierunki i zasady naboru na kolejny rok studiów. Liczne by³y te¿ g³osy, ¿e minima kadrowe dla kierunków licencjackich (dotychczas 4 samodzielnych pracowników naukowych i 6 doktorów) powinny byæ obni¿one, poniewa¿ w zwi±zku z ograniczeniami wynikaj±cymi z ustawy brakuje samodzielnej kadry, a przy tak wysokim minimum czêsto zdarza siê, ¿e na niektórych kierunkach osobom koniecznym do zapewnienia minimum kadrowego nie mo¿na zapewniæ dostatecznej ilo¶ci zajêæ i wype³nienia pensum. Wskazywano te¿ na konieczno¶æ uwzglêdnienia w finansowaniu uczelni zwiêkszonych zadañ w zwi±zku z dwuprzedmiotowym kszta³ceniem nauczycieli. Choæ wymagania co do wiedzy absolwenta znacznie wzros³y – musi umieæ wyk³adaæ dwa przedmioty – w uzasadnieniu do ustawy napisano, ¿e odbêdzie siê to bezkosztowo, co ministerstwo interpretuje dos³ownie.
(as)
Do 30 kwietnia Fundacja zbiera wnioski o subsydia dla m³odych polskich uczonych powracaj±cych z zagranicy do krajowych o¶rodków naukowych. Programu ma na celu nie tylko zachêcenie m³odych uczonych do powrotu do Polski, ale tak¿e dynamizowanie rozwoju ich karier naukowych poprzez poprawienie im warunków pracy oraz wspieranie nawi±zanej przez nich miêdzynarodowej wspó³pracy naukowej.
Problem dobrze wykszta³conych, zdolnych doktorów, którzy po sta¿ach podoktorskich zostaj± za granic±, dostrzegany jest od dawna. Od kilku lat w FNP trwa³y dyskusje, jak zachêciæ ich do powrotu do krajowych instytucji badawczych. – Ka¿dy m³ody uczony pracuj±cy za granic± staje przed pytaniem, czy wracaæ do kraju? – mówi prof. Maciej ¯ylicz, prezes FNP. – Podczas konferencji w Berlinie rozmawia³em z blisko czterdziestoma m³odymi Polakami, pracuj±cymi w niemieckich instytucjach badawczych. Wielu zadeklarowa³o chêæ powrotu, ale obawiaj± siê, ¿e nie maj± do czego.
Dr Piotr Garstecki piêæ miesiêcy temu zdecydowa³ siê wróciæ z Harvardu. – Chcia³em pracowaæ w Polsce – mówi. Zamierza aplikowaæ o subsydium z programu POWROTY. – Jest bardzo potrzebny. Ludzie prowadz±cy prace na ¶wiatowym poziomie z ³atwo¶ci± znajd± pracê w zagranicznych laboratoriach, a sam sentyment do kraju nie musi byæ wystarczaj±cym motywem do powrotu. Jest chemikiem i ma nadziejê, ¿e uda mu siê w Polsce prowadziæ badania na tym samym poziomie, jaki mia³ zagwarantowany w USA. – Jeden program nie zmieni jednak sytuacji – dodaje. – Potrzebne s± zmiany systemowe w organizacji i finansowaniu badañ.
Fundacja doskonale to rozumie, dlatego program POWROTY ma kilka „warstw”. – Nasz program bêdzie dobrze dzia³a³ tylko wtedy, gdy z³o¿y siê nañ kilka czynników – mówi prof. ¯ylicz. – Oprócz subsydium fundacji, do stworzenia dobrych warunków mog± przyczyniæ siê instytucja zagraniczna, z której polski uczony wraca do kraju oraz polska placówka, która go zatrudni. Z tego powodu FNP ju¿ podpisa³a stosowne umowy z Max Planck Society oraz Research Council of Norway. Zabiega o podobn± wspó³pracê z innymi zagranicznymi instytucjami. Towarzystwo Maxa Plancka zaoferowa³o laureatom programu POWROTY dodatkowe subsydium w wysoko¶ci 20 tys. euro. Prezes FNP deklaruje, ¿e fundacja bêdzie negocjowaæ z placówkami polskimi, aby zapewni³y powracaj±cym odpowiednie wsparcie. Fundacja zamierza przyznaæ w 2006 nie mniej ni¿ 6 subsydiów, ka¿de w wysoko¶ci co najmniej 50 tys. z³ rocznie. Subsydia zostan± przyznane na okres 2 lat, z mo¿liwo¶ci± przed³u¿enia o jeden rok.
Preferowani bêd± kandydaci, którzy mog± wykazaæ siê pozyskaniem ¶rodków na wspó³pracê z innego ¼ród³a (tzw. matching funds). W zwi±zku z podpisaniem porozumienia pomiêdzy FNP i Max Planck Gesellschaft, fundacja szczególnie zachêca do sk³adania wniosków o subsydia osoby, które uzyska³y ju¿ finansowanie w ramach programu MPG Partner Group.
Aby odpowiednio „sprzedaæ” konkurs i dotrzeæ do najlepszych polskich uczonych pracuj±cych poza krajem, umieszczono stosowne og³oszenia m.in. w „Nature” i „Science”. Nie tylko w wersjach drukowanych, ale tak¿e na stronach internetowych tych czasopism.
(pik)
Informacje o subsydiach dostêpne s± u koordynatora programu, Micha³a Pietrasa
Nagrody im. Jana Heweliusza
W ostatnich dniach stycznia wrêczono Nagrody Naukowe Miasta Gdañska im. Jana Heweliusza za rok 2005. 27 stycznia nagrody odebrali: w kategorii nauk humanistycznych – prof. Józef Borzyszkowski z Uniwersytetu Gdañskiego, a w kategorii nauk ¶cis³ych i przyrodniczych – prof. Janusz Limon z Akademii Medycznej w Gdañsku. 28 stycznia Nagrody M³odego Heweliusza otrzymali: w kategorii nauk humanistycznych – mgr Julia Mielczarek z Uniwersytetu Gdañskiego, a w kategorii nauk ¶cis³ych i przyrodniczych – dr in¿. Micha³ Ma³afiejski z Politechniki Gdañskiej. Obaj laureaci Nagrody Heweliusza otrzymali po 16 tys. z³, a laureaci M³odego Heweliusza – po 5 tys. z³.
Prof. Borzyszkowskiego, kierownika Pracowni Historii Pomorza i Krajów Nadba³tyckich Wydzia³u Filologiczno-Historycznego UG, nagrodzono za ca³okszta³t badañ nad dziejami Pomorza, Kaszub i Gdañska. Laureat jest autorem ponad 300 artyku³ów i 20 ksi±¿ek. Prof. Borzyszkowski jest cz³onkiem Gdañskiego Towarzystwa Naukowego i prezesem Instytutu Kaszubskiego w Gdañsku. Nale¿y równie¿ do towarzystw naukowych w Toruniu, Olsztynie i £om¿y. Jest cz³onkiem rad naukowych i muzealnych (Biblioteka Gdañska PAN, Fundacja Archiwum Pomorskie AK w Toruniu, Fundacja „Pogranicze” w Sejnach, Centralne Muzeum Morskie w Gdañsku).
Prof. Limon, kierownik Katedry i Zak³adu Biologii i Genetyki gdañskiej AM, zosta³ uhonorowany za wk³ad w rozwój cytogenetycznych i molekularnych metod diagnozowania nowotworów z³o¶liwych cz³owieka. Prof. Limon jest laureatem Nagrody FNP.
Julia Mielczarek jest s³uchaczk± Filologicznego Studium Doktoranckiego na Wydziale Filologiczno-Historycznym UG oraz Collegium Invisible w Warszawie. Od I roku studiów mia³a ¶redni± ocen 5,0, co zdarzy³o siê po raz pierwszy w historii gdañskiej polonistyki. W roku 2004/05 otrzyma³a II Nagrodê Czerwonej Ró¿y dla Najlepszego Studenta Trójmiasta. By³a stypendystk± Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w roku akademickim 2004/2005, czterokrotnie stypendystk± Prezydenta Miasta Gdañska i dwukrotnie – Marsza³ka Województwa Pomorskiego. Dwukrotnie otrzyma³a Nagrodê Rektora UG I stopnia.
Micha³ Ma³afiejski jest adiunktem na Wydziale Elektroniki, Telekomunikacji i Informatyki PG. Jeszcze w trakcie studiów otrzyma³ pierwsz± nagrodê w konkursie wroc³awskiego oddzia³u Polskiego Towarzystwa Informatycznego na najlepsze prace magisterskie z informatyki za rok 1999. Laureat M³odego Heweliusza otrzyma³ te¿ m.in.: Nagrodê Prezesa Rady Ministrów RP (2003), Nagrodê Ministra Edukacji Narodowej i Sportu (zespo³owa) za ksi±¿kê Optymalizacja dyskretna – modele i metody kolorowania grafów (2003), stypendium naukowe firmy INTEL (2002), stypendium FNP (2003, 2004).
Naukowa Nagroda Miasta Gdañska im. Jana Heweliusza przyznawana jest od 1987 gdañskim naukowcom za wybitne osi±gniêcia badawcze. Od 2000 r. przyznaje siê j± w dwóch dziedzinach: nauk ¶cis³ych i przyrodniczych oraz nauk humanistycznych. Od 2003 przyznawana jest Nagroda M³odego Heweliusza dla naukowców w wieku do 30 lat. Przewodnictwo Komitetu Nagrody Naukowej Miasta Gdañska im. Jana Heweliusza powierzono przewodnicz±cemu Oddzia³u PAN w Gdañsku. W sk³ad komitetu wchodz± tak¿e: prezes Gdañskiego Towarzystwa Naukowego, rektorzy gdañskich wy¿szych uczelni, przedstawiciel Prezydenta Miasta Gdañska i przedstawiciel gdañskich uczelni niepublicznych.
(rat)
Nagroda im. Marcelego Handelsmana
Redakcja rocznika naukowego „Historyka” oraz Krakowski Oddzia³ Polskiego Towarzystwa Historycznego ustanowi³y konkurs na najlepsz± pod wzglêdem metodologicznym pracê magistersk± z zakresu historii. Fundatorem Nagrody im. Marcelego Handelsmana jest Wydawnictwo Naukowe PWN.
Nagroda ma promowaæ ambitnych m³odych historyków w chwili ich startu do kariery zawodowej. Do ogólnopolskiego konkursu kwalifikowane s± prace napisane przez studentów historii z ka¿dej dziedziny wiedzy historycznej i z ka¿dego okresu dziejów, spe³niaj±ce warunek nowatorskiego charakteru zastosowanych metod badawczych (regulamin nagrody mo¿na znale¼æ na stronach internetowych Krakowskiego Oddzia³u PTH, http:\\jazon.hist.uj.edu.pl).
Laureatk± pierwszej edycji Nagrody im. Marcelego Handelsmana w zosta³a Katarzyna Paszko, absolwentka Instytutu Historii Uniwersytetu Jagielloñskiego, autorka pracy magisterskiej Polacy i ¯ydzi w dialogu w latach 1979-1997. Obszerne jej fragmenty publikowaæ bêdzie „Historyka”, a nagroda pieniê¿na wynosi 2 tys. z³.
Nominacjê do nagrody uzyska³y ponadto dwie inne prace: Jakuba Muchowskiego (Instytut Historii UJ) Historyka Shoah. Problematyka morfologii narracyjnych przedstawieñ historiograficznych nazistowskiego ludobójstwa oraz Magdaleny Kruszewskiej (Instytut Historii UMCS) ¦wiat kobiet w „Tygodniku Ilustrowanym”. Z badañ nad dyskursem feminologicznym. Fragmenty rozpraw równie¿ bêd± opublikowane na ³amach „Historyki”.
Kapitu³a konkursu podjê³a decyzjê, by rekomendowaæ Wydawnictwu Naukowemu PWN do druku pracê zwyciêsk± oraz rozprawê J. Muchowskiego.
Nagroda im. Marcelego Handelsmana zostanie wrêczona podczas ogólnopolskiej konferencji, organizowanej pod patronatem Prezydenta RP, „Jakiej historiografii Polacy dzisiaj potrzebuj±? Wyzwania polityki historycznej IV RP”, planowanej na 1-2 czerwca w Jab³onnie.
Inwestycje: Uniwersytet Warmiñsko-Mazurski w Olsztynie
Jeszcze niedawno olsztyñscy humani¶ci uczyli siê w trzech ró¿nych budynkach w centrum Olsztyna. W ka¿dym by³o za ma³o miejsca. W nowym, trzykondygnacyjnym gmachu Centrum Nauk Humanistycznych, powsta³ym w miasteczku akademickim Kortowo, s± przestronne, wygodne i klimatyzowane aule oraz hole przypominaj±ce promenady. Obiekt jest m.in. wyposa¿ony w system inteligentnego zarz±dzania i system audiowizualny. Dziêki specjalnym windom bez przeszkód mog± z niego korzystaæ niepe³nosprawni.
10 lutego, podczas oficjalnego otwarcia obiektu, prof. Norbert Kasparek, dziekan wydzia³u, mówi³: „Dziêkujemy za spe³nienie naszych marzeñ”. Doda³, ¿e sentyment do starych gmachów szybko minie, gdy humani¶ci poczuj± siê w nowym budynku, jak u siebie. – Teraz trzeba wype³niæ intelektualnie ten obiekt – mówi³ podczas uroczysto¶ci prof. Ryszard Górecki, rektor UWM.
Centrum zosta³o zaprojektowane przez zespó³ pod kierunkiem prof. Romany Ciel±tkowskiej z Wydzia³u Nauk Technicznych UWM. Wykonawc± by³a firma BUDIMEX DROMEX S.A. Prace na placu budowy rozpoczêto w 2002. Ca³kowity koszt inwestycji wyniós³ 39,2 mln z³. Wiêksz± czê¶æ uczelnia pokry³a ze ¶rodków w³asnych. Dotacja Ministerstwa Edukacji wynios³a 7 mln z³, za¶ subwencja fundacji Marii i Georga Dietrichów z Niemiec – 1,3 mln z³.
W nowym budynku Wydzia³u Humanistycznego znajduje siê 5 auli wyk³adowych, w tym: aula im. M i G. Dietrichów (364 miejsca), aula owalna (teatralna) na 147 miejsc, dwie aule po 180 miejsc i jedna ze 144 miejscami oraz ok. 30 sal seminaryjnych. Obiekt ma 10,5 m2 powierzchni u¿ytkowej, a prawie 13 tys. m2 powierzchni ca³kowitej.
Wydzia³ Humanistyczny UWM zatrudnia 259 pracowników, w tym 236 nauczycieli akademickich; 59 z nich to samodzielni pracownicy naukowi. Na 6 kierunkach studiów kszta³ci siê tu 4447 studentów, w tym na studiach stacjonarnych 3276.
(am, lk)
Politechnika Warszawska
23 stycznia wrêczono dyplomy za najlepsze prace magisterskie i doktorskie laureatom IX edycji konkursu o stypendium Fiata.
Stypendia Fiata s± rezultatem umowy Politechniki Warszawskiej z Centrum Badawczym Fiata w Turynie, podpisanej w 1997, w wyniku której W³osi nagradzaj± prace doktorskie i magisterskie zawieraj±ce efekty badawcze zgodne z ich zapotrzebowaniem. W tym roku wysoko¶æ nagrody to 4 tys. z³.
Za prace doktorskie zostali nagrodzeni: Edyta Wielgus-Barry z Wydzia³u Chemicznego (za pracê Badania nad syntez± i modyfikacj± polielektrolitów o wysokim przewodnictwie protonowym), Arkadiusz Hajduga z Wydzia³u Samochodów i Maszyn Roboczych (Dobór mechaniczno-elektrycznych parametrów napêdu hybrydowego z silnikiem spalinowym metod± symulacji cyfrowej), Piotr Czy¿ewski z Wydzia³u In¿ynierii Produkcji (Optymalizacja trwa³o¶ci matryc przy uwzglêdnieniu ich zu¿ycia ¶ciernego i pêkania zmêczeniowego), Anna Kozanecka-Szmigiel z Wydzia³u Fizyki (Struktura i w³a¶ciwo¶ci elektryczne zwi±zku Bi3Nb07 domieszkowanego tlenkami wybranych metali).
Za najlepsze prace magisterskie jury uzna³o prace dwóch absolwentów Wydzia³u Elektrycznego: Paw³a Wójcika (Budowa stanowiska laboratoryjnego do sterowania falownikiem napiêcia z wykorzystaniem metody bezpo¶redniej regulacji momentu z modulacj± wektorow±) oraz Paw³a Sadowskiego (Urz±dzenie do pomiaru parametrów pr±dowo-temperaturowych ¶wiec ¿arowych z krytym elementem grzejnym). Zaprojektowane przez Paw³a Sadowskiego urz±dzenie zosta³o ju¿ wykonane i stanowi jeden z elementów systemu kontroli jako¶ci ¶wiec ¿arowych zak³adów Iskra w Kielcach.
Ewa Chybiñska
Inwestycje: Uniwersytet Jagielloñski
Wydzia³ Matematyki i Informatyki UJ powsta³ w 2003 po podziale du¿ego Wydzia³u Matematyki, Fizyki i Informatyki. Jego strukturê tworz± instytuty Matematyki oraz Informatyki. Obie jednostki posiadaj± akredytacje PKA na prowadzonych przez siebie kierunkach kszta³cenia. Wydzia³ zatrudnia 25 profesorów z tytu³em naukowym, 23 doktorów habilitowanych i 74 doktorów. Rada Wydzia³u ma uprawnienia do nadawania stopni doktora i doktora habilitowanego zarówno w dziedzinie matematyki, jak i informatyki. Na obu kierunkach studiów kszta³ci siê ok. 1320 studentów oraz 78 doktorantów.
Miar± jako¶ci kszta³cenia na wydziale mo¿e byæ liczba stypendiów Ministra Edukacji i Nauki dla najlepszych studentów (21 w roku akademickim 2005/06) oraz takie sukcesy miêdzynarodowe, jak zakwalifikowanie siê trzyosobowego zespo³u informatyków do ¶wiatowego fina³u ACM International Collegiate Programming Contest w roku 2006, który odbêdzie siê w San Antonio w USA (udzia³ we¼mie 80 dru¿yn wy³onionych spo¶ród ponad 6 tys. zespo³ów, reprezentuj±cych 1,7 tys. uniwersytetów z 84 krajów). Równolegle z dzia³alno¶ci± dydaktyczn± na wydziale prowadzone s± zaawansowane badania naukowe w dziedzinie matematyki i informatyki. Wyniki badañ gwarantuj± jednostce najwy¿sz± kategoriê w klasyfikacji MEiN i zapewniaj± dop³yw ¶rodków finansowych za realizacjê projektów badawczych (aktualnie 21 grantów).
Obecnie wydzia³ dzia³a w bardzo trudnych warunkach lokalowych. Jednak wkrótce rozpocznie siê realizacja nowego obiektu na terenie Kampusu 600-lecia Odnowienia UJ. Stosown± umowê z firm± BUDOSTAL 2 S.A., która bêdzie generalnym realizatorem inwestycji, podpisa³ 26 stycznia prof. Karol Musio³, rektor UJ. Dotyczy ona zaprojektowania, wykonania i wyposa¿enia nowej siedziby WMiI UJ oraz odpowiedniej infrastruktury. Nowy budynek zostanie przekazany wydzia³owi w marcu 2008. Warto¶æ kontraktu wynosi 53 985 796,00 z³ netto, co daje kwotê brutto 65 827 744,67 z³. Kubatura obiektu wyniesie oko³o 50 349 m3, a powierzchnia netto 12 430 m2. Inwestycja bêdzie finansowana z bud¿etu pañstwa w ramach wieloletniego programu „Budowa Kampusu 600-lecia Odnowienia Uniwersytetu Jagielloñskiego”, ustanowionego ustaw± z 23 maja 2001.
Leszek ¦liwa
Inwestycje: Collegium Medicum UMK
26 stycznia uroczy¶cie podpisano akt erekcyjny nowego obiektu Wydzia³u Farmaceutycznego Collegium Medicum Uniwersytetu Miko³aja Kopernika im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy. Projektantem obiektu jest bydgoska Autorska Pracownia Architektury VECTOR sp. cyw. Grzegorz Wdowiak, Dorota Urbaniak. Wykonawc± zosta³o Konsorcjum ERBUD-EBUD Przemys³ówka z Warszawy. Budowa i wyposa¿enie obiektu finansowane s± z dotacji Marsza³ka Województwa Kujawsko-Pomorskiego, który na inwestycjê (na lata 2005-06) przyzna³ prawie 24 mln z³. Rozpoczêcie robót nast±pi³o we wrze¶niu 2005, a koñcowy odbiór budynku zaplanowano na koniec listopada 2006.
Nowy budynek Wydzia³u Farmaceutycznego powstanie obok Szpitala Uniwersyteckiego im. dr. A. Jurasza. Bêdzie mia³ 3 kondygnacje nadziemne i piwnice. Kubatura wyniesie 23 307,45 m3, a powierzchnia u¿ytkowa 5 324,39 m2. W budynku usytuowane bêd±: sala wyk³adowa dla 150 studentów, 3 sale seminaryjne dla 70 osób, laboratoria dydaktyczne i pracownie naukowe dla 9 jednostek wydzia³u. Pracownie studenckie, w których powstanie 210 stanowisk do prowadzenia æwiczeñ, wyposa¿one zostan± równie¿ w dygestoria (oszklone szafy do prac z substancjami toksycznymi, palnymi, cuchn±cymi) oraz aparaturê dydaktyczn±. W ca³ym obiekcie funkcjonowaæ bêdzie nowoczesna sieæ komputerowa. £±cznie w budynku bêd± mog³y odbywaæ siê zajêcia dydaktyczne dla ponad 430 studentów, a oko³o po³owa powierzchni obiektu przeznaczona bêdzie na prowadzenie badañ naukowych. Pracownie uzyskaj± zarówno podstawowe wyposa¿enie, jak i niezbêdn± aparaurê badawcz±. W obiekcie bêdzie prowadzone tak¿e kszta³cenie podyplomowe dla farmaceutów.
Na pierwszy rok studiów na kierunku farmacja przyjmowanych jest corocznie 120 studentów, ich ³±czna liczba w przysz³ym roku akademickim wyniesie oko³o 600 osób.
Biblioteka G³ówna Politechniki ¦wiêtokrzyskiej
Nowy budynek Biblioteki G³ównej Politechniki ¦wiêtokrzyskiej oddano do u¿ytku w 2002. Jest to trzykondygnacyjna, podpiwniczona rotunda o powierzchni u¿ytkowej 6048 m2. Zamierzonym akcentem architektonicznym jest ¶wietlik dachowy w kszta³cie kopu³y oraz portal wej¶cia g³ównego oparty na formie kwadratu. Interesuj±ce elementy architektury budynku to 16 kabin do pracy indywidualnej i zespo³owej, które usytuowano na obrze¿ach rotundy na wszystkich poziomach.
Podziemia zajmuj± magazyny biblioteczne, w których na rega³ach przesuwnych sk³adowane s± zbiory zgromadzone przed rokiem 1980, pomieszczenia techniczne oraz obs³ugi budynku. Na parterze znajduj± siê pomieszczenia pe³ni±ce funkcje us³ugowe: hol g³ówny, szatnia, recepcja, kawiarnia, pomieszczenia administracyjne oraz dwie sale konferencyjne. Na poziomie pierwszego piêtra budynek jest zespolony ³±cznikiem z budynkami dydaktycznymi, a tym samym z ci±giem wewnêtrznym uczelni.
Na piêtrze oraz antresoli znajduj± siê – w systemie wolnego dostêpu do pó³ek – zbiory, które zosta³y zakupione po 1980. Usytuowano tu stoliki dla u¿ytkowników. Miejsce – u¿ytkownik – ksiêgozbiór – komputer potraktowano jako jedno¶æ. Z tego powodu nie przewidziano oddzielnych pomieszczeñ pe³ni±cych funkcje czytelni. Jedyn± wyodrêbnion± pod wzglêdem zagospodarowania powierzchni czê¶ci± jest katalog on-line.
Obiekt jest wyposa¿ony w instalacje podstawowe oraz sygnalizacje: alarmow±, przeciwpo¿arow±, klimatyzacyjn±, komputerow± z instalacj± zasilania awaryjnego UPS, szybkie ¶wiat³owodowe po³±czenie z sieci± uczelni i ³±czem internetowym oraz monitoring.
Ksiêgozbiór bezpo¶rednio zwi±zany jest z kierunkami kszta³cenia w P¦w. i wzbogacony o literaturê interdyscyplinarn±. Liczy: 220 525 j. inw. zbiorów specjalnych, 31 985 tytu³ów czasopism bie¿±cych (w tym 345 drukowanych), 120 000 woluminów ksi±¿ek. Biblioteka oferuje te¿ kilkadziesi±t baz danych dostêpnych w wersji elektronicznej: jednostanowiskowej, w sieci lokalnej oraz w Internecie. Aby zgromadzona informacja mog³a szybko trafiæ do u¿ytkownika, zapewniono odpowiednie zaplecze: 256 miejsc dla u¿ytkowników, 95 komputerów z dostêpem do Internetu oraz 2 SelfChecki (maszyny do samodzielnego wypo¿yczania i zwrotów). Biblioteka pracuje 11 godzin dziennie, a jej kadrê stanowi 24 wyspecjalizowanych pracowników: 21 bibliotekarzy i 3 informatyków.
Mimo ¿e u¿ytkownicy sami siê obs³uguj±, zbiory biblioteczne pozostaj± bezpieczne. Elektromagnetyczny system zabezpieczenia ksiêgozbioru obejmuje procedury zarz±dzania materia³ami bibliotecznymi w obszarach: udostêpniania, przetwarzania, wydawania i zwrotów.
Efektywne funkcjonowanie biblioteki jest mo¿liwe dziêki systemowi personalizacji kart czytelniczych, na który sk³adaj± siê karty biblioteczne z kodem kreskowym i paskiem magnetycznym oraz bramka wej¶cia. System identyfikuje nadany u¿ytkownikowi status zgodnie z obowi±zuj±cym regulaminem udostêpniania, a tym samym okre¶la zakres us³ug, z których mo¿e korzystaæ.
Biblioteka sta³a siê miejscem kompleksowej obs³ugi u¿ytkownika poprzez stworzenie mo¿liwo¶ci korzystania z informacji dostêpnej zarówno na no¶nikach elektronicznych, jak i tradycyjnych. Wspó³istnienie obu tych no¶ników oraz po³±czenie us³ug bibliotecznych z informatycznymi sprawi³y, ¿e Bibliotekê G³ówn± P¦w. coraz czê¶ciej okre¶lamy mianem Akademickiego Centrum Zasobów Informacyjnych.
Politechnika Wroc³awska
19 stycznia w PWr. rozstrzygniêto trzeci Konkurs Wynalazczy, organizowany przez prof. Tadeusza Wiêckowskiego, prorektora ds. badañ naukowych i wspó³pracy z gospodark±. Zg³oszono 90 wynalazków pracowników uczelni. W konkursie premiuje siê tylko prace zg³oszone w Urzêdzie Patentowym RP. Laureaci odebrali dyplomy z r±k rektora Tadeusza Lutego. Towarzysz±ce dyplomom nagrody pieniê¿ne (dwie po 9 tys. z³, pozosta³e po 8 tys. z³ oraz studencka – 3 tys. z³) przeznaczone s± na dofinansowanie warsztatów badawczych laureatów. Stanowi± rodzaj dotacji do ich dzia³alno¶ci naukowej.
W analizowanym okresie prof. Czes³aw Koziarski (Wydzia³ Mechaniczny) przedstawi³ a¿ 14 wynalazków dotycz±cych uk³adów napêdowych. Uhonorowano go za najwiêksz± liczbê zg³oszonych do ochrony wynalazków. Prof. Miros³aw Soroka (Wydz. Chemiczny) zosta³ wyró¿niony za najwiêksz± liczbê zg³oszonych do ochrony wynalazków dotycz±cych wytwarzania nowych zwi±zków chemicznych. W minionym roku by³o to 9 wynalazków, co daje mu drugie miejsce w¶ród autorów zg³oszeñ. Prof. Romuald Bêdziñski (Wydz. Mechaniczny) znalaz³ siê w¶ród laureatów za zg³oszone do ochrony wynalazki dotycz±ce wewn±trznaczyniowych stentów wieñcowych (stosowanych w medycynie, zw³aszcza w kardiologii interwencyjnej przy leczeniu choroby niedokrwiennej serca). Ma te¿ w dorobku zg³oszenia dotycz±ce protezy rêki. Prof. Henryk Górecki wraz z dr in¿. Katarzyn± Chojnack±, dr Helen± Góreck± oraz dr. hab. in¿. Józefem Hoffmannem (Wydz. Chemiczny) zostali wyró¿nieni za zg³oszone do ochrony wynalazki dotycz±ce metod oczyszczania ¶cieków przemys³owych z jonów metali ciê¿kich oraz utylizacji osadów z biologicznego oczyszczania tych ¶cieków. Dr in¿. Jaros³aw Jaroñski (IF Wydz. PPT) i dr Artur Bednarkiewicz (Instytut Niskich Temperatur PAN) przedstawili wynalazek dotycz±cy sposobu pomiaru i urz±dzenia do pomiaru stopnia zaawansowania i rozleg³o¶ci choroby nowotworowej oraz chorobowych zmian powierzchniowych skóry, takich jak: rak, dysplazja, ³uszczyca, grzybica, zaka¿enia bakteryjne. Wykorzystano tu metody spektroskopii fluorescencyjnej. Mgr Dariusz Sztafrowski (Wydz. Elektryczny) zg³osi³ do ochrony nadaj±ce siê do szybkiego wdro¿enia wynalazki umo¿liwiaj±ce zabezpieczenie urz±dzeñ pomiarowych (np. liczników energii elektrycznej) przed zewnêtrznym polem magnetycznym.
Nagrodê studenck± otrzyma³ Maciej Marosz (Wydz. Mechaniczny, Zamiejscowy O¶rodek Dydaktyczny w Wa³brzychu), który zg³osi³ do ochrony wynalazki dotycz±ce uk³adu kinematycznego silnika spalinowego przeznaczonego do wszelkiego rodzaju pojazdów mechanicznych.
Uniwersytet Jagielloñski
Jak kszta³ciæ osoby niepe³nosprawne, jakim jêzykiem opisywaæ ich ograniczenia i w jaki sposób wykorzystaæ najnowsze zdobycze techniki? – zastanawiali siê uczestnicy konferencji „Osoby niepe³nosprawne w spo³eczeñstwie wiedzy”, zorganizowanej pod auspicjami Uniwersytetu Jagielloñskiego, który by³ promotorem realizacji europejskiego programu pilota¿owego IDOL.
Nauczyciele akademiccy, psychiatrzy i studenci przybyli 20 stycznia do Auditorium Maximum UJ, by zapoznaæ siê z wynikami trzyletniej pracy konsorcjum, w sk³ad którego wesz³o jedena¶cie instytucji z ca³ego kontynentu.
Studenci z dysleksj± mog± w czasie pisemnego egzaminu skorzystaæ z pomocy asystenta i maj± do dyspozycji o wiele wiêcej czasu – opowiada³ prof. Alan Hurst (University of Central Lancashire). W czasie wyk³adu wielokrotnie podkre¶la³, ¿e uczelnie mog± pokonywaæ ró¿ne ograniczenia studentów, ale nie maj± wp³ywu na wzajemne stosunki miêdzy studentami.
– Nie dziwi Pana fakt, ¿e im mniej mo¿emy polegaæ na wzajemnej pomocy, tym bardziej uzale¿niamy siê od zdobyczy techniki? – pyta³a Maria Darska, cz³onek Towarzystwa Psychiatrycznego, dla której tzw. mówi±ce komputery pomog± tylko w zdobyciu wiedzy, a nie przyja¼ni. – Niepe³nosprawni w Trzecim ¦wiecie potrafi± ¿yæ i uczyæ siê bez wykorzystywania elektroniki – dyskutowa³a z prof. Hurstem, który trzymaj±c telefon komórkowy w rêku udowadnia³, ¿e nowoczesno¶æ sprzyja niepe³nosprawnym.
Taka wymiana s³ów bez mo¿liwo¶ci porozumienia siê nie by³a niczym nadzwyczajnym. Temperaturê spotkania podgrza³ do granic mo¿liwo¶ci g³os dziennikarza, który nie zgodzi³ siê z propozycj± mgr. Ireneusza Bia³ka, pe³nomocnika rektora UJ ds. osób niepe³nosprawnych, by jêzyk nie by³ narzêdziem warto¶ciowania. Jêzyk musi byæ nacechowany emocjonalnie, bo nie da siê opowiadaæ o ¿yciu wspólnoty za pomoc± jednowymiarowych s³ów – mówi³ przedstawiciel Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. Jego s³owa o znaczeniu jêzyka i swoistym baga¿u do¶wiadczeñ, które on zawiera, wzbudzi³y wiele emocji.
Unikajmy mówienia rzeczy przykrych, bo to nie s³u¿y pielêgnowaniu kontaktów miêdzyludzkich – apelowa³a Monika Kamiñska z uniwersyteckiego Centrum Jêzykowego, a Marek Wysocki z Politechniki Gdañskiej podkre¶la³, ¿e w jego pracowni architektonicznej nie mówi siê o niepe³nosprawno¶ci, tylko o ograniczonej mobilno¶ci.
O tym, ¿e jêzyk spe³nia funkcjê czarodzieja rzeczywisto¶ci, jest przekonana równie¿ Renata Chruszcz, przewodnicz±ca Powiatowej Rady ds. Osób Niepe³nosprawnych, która powiedzia³a m.in.: – Je¿eli nie zmienimy nazewnictwa, osoba niepe³nosprawna nie zdobêdzie szacunku.
W czasie przedpo³udniowego wyk³adu prof. Ewa Chmielecka pyta³a, czy w spo³eczeñstwie wiedzy powinno ceniæ siê informacjê, wiedzê, czy m±dro¶æ? Ale nie wspomnia³a nic o emocjach. Szkoda, bo z ich opanowaniem uczestnicy mieli najwiêcej k³opotów.
Politechnika Gdañska
„Bez matematyki kariery nie zrobisz” – to has³o, pod którym w dniach 26-27 stycznia przebiega³o ogólnopolskie seminarium po¶wiêcone kszta³ceniu matematycznemu w szko³ach ponadgimnazjalnych i wy¿szych w perspektywie rynku pracy. Jego organizatorami by³y Politechnika Gdañska oraz Centrum Edukacji Nauczycieli w Gdañsku.
Pracodawcy zgodnie podkre¶laj± niedobór kadry in¿ynierskiej. Niestety, w ostatnich latach zauwa¿alny jest spadek zainteresowania kierunkami technicznymi i ¶cis³ymi. Spo¶ród 380 tys. absolwentów szkó³ wy¿szych w 2005 r. a¿ 90 proc. ukoñczy³o kierunki humanistyczne. Statystyki s± tym bardziej niepokoj±ce, ¿e prognozowane jest pog³êbianie siê tego stanu. Ju¿ w 2001 na posiedzeniu w Uppsali ministrowie edukacji z krajów UE zwrócili uwagê na konieczno¶æ zwiêkszenia naboru na kierunki ¶cis³e. Wymaga to m.in. zasadniczych zmian w metodach nauczania. Nauczyciele przyznaj±, ¿e dzisiejsza szko³a uczy matematyki i przedmiotów ¶cis³ych w sformalizowany sposób. Na zajêciach nie wymaga siê ani analizy, ani z³o¿onych operacji my¶lowych. W efekcie wiedza uczniów jest martwa, gdy¿ nie potrafi± wykorzystaæ jej w praktyce. Konieczna jest umiejêtno¶æ matematycznego my¶lenia, które prowokuje wysi³ek intelektualny oraz uczy strategicznego planowania, pomocnego w przysz³ej pracy zawodowej. Obecnie wiod±ce firmy wprowadzaj± do systemu rekrutacji pracowników testy sprawdzaj±ce umiejêtno¶æ analitycznego my¶lenia. Okazuje siê, i¿ tylko nieliczni osi±gaj± satysfakcjonuj±ce wyniki. Zatem – „bez matematyki kariery nie zrobisz”...
Uczestnicy seminarium, w¶ród których znale¼li siê tak¿e humani¶ci, np. wybitny filozof i etyk ks. prof. Andrzej Szostek z KUL, starali siê wykazaæ, ¿e matematyka nie sprowadza siê jedynie do obliczeñ. Wielokrotnie akcentowano zalety matematycznego my¶lenia i podkre¶lano konieczno¶æ wychowania przez matematykê. Udowadniano, ¿e „matematyka = uczciwo¶æ”, a abstrakcyjny jêzyk matematyki jest najbardziej rzetelnym sposobem opisu ¶wiata, równie przydatnym w karierze zawodowej, jak i w codziennym ¿yciu.
Najwa¿niejszym punktem seminarium by³y jednodniowe warsztaty, podczas których nauczyciele, pracownicy placówek o¶wiatowych, przedstawiciele urzêdów pracy i samorz±dów lokalnych pochylili siê nad opracowaniem projektu edukacyjnego prowadz±cego do rozbudzenia matematycznych zainteresowañ oraz podniesienia poziomu kultury i edukacji matematycznej. Jego opracowanie jest szczególnie wa¿ne przy niskich wska¼nikach oceny z matematyki i fizyki na egzaminie maturalnym. Projekt ten ma te¿ u³atwiæ pozyskiwanie ¶rodków z funduszy strukturalnych dla szkó³, uczelni oraz innych instytucji o¶wiatowych. Najistotniejszym za³o¿eniem projektu jest stworzenie platformy wspó³pracy nauczycieli matematyki w celu wyeliminowania ró¿nic miêdzy wymaganiami szkó³ wy¿szych na I roku studiów a przygotowaniem absolwentów szkó³ ponadgimnazjalnych.
Politechnika Warszawska
14 lutego rektorzy Politechniki Warszawskiej, Uniwersytetu Warszawskiego, Akademii Medycznej, Szko³y G³ównej Gospodarstwa Wiejskiego, Polsko-Japoñskiej Wy¿szej Szko³y Technik Komputerowych, Wojskowej Akademii Technicznej, Szko³y G³ównej Handlowej, Wy¿szej Szko³y Przedsiêbiorczo¶ci i Zarz±dzania im. Leona Ko¼miñskiego oraz prezes Polskiej Akademii Nauk i dyrektor O¶rodka Przetwarzania Informacji podpisali umowê powo³uj±c± Warszawskie Konsorcjum Naukowe. Strony deklaruj± wolê zintegrowania warszawskiego ¶rodowiska naukowego w pracach nad rozwojem nowoczesnych technologii oraz ich aplikacji, wspieraj±c poprzez te dzia³ania poprawê konkurencyjno¶ci gospodarki Warszawy. Najbli¿sze prace konsorcjum skoncentruj± siê na wspieraniu inicjatywy zorganizowania Warszawskiego Parku Technologicznego, przy wspó³pracy z powo³an± do tego celu spó³k± miejsk±.
Konsorcjum bêdzie stanowiæ platformê dla pozyskiwania ¶rodków finasowych i realizacji wspólnych projektów w zakresie: badañ naukowych, prac rozwojowych, projektów inwestycyjnych, zgodnie z celami konsorcjum. Projekty konsorcjum bêd± mog³y uzyskaæ finansowanie ze ¶rodków wspólnych partnerów, funduszy Ministerstwa Edukacji i Nauki, innych funduszy krajowych, funduszy europejskich, ¶rodków partnerów prywatnych i innych dostêpnych ¼róde³ finansowania.
Podstaw± do ubiegania siê o dofinansowanie projektu wspólnego ze ¶rodków MEiN bêdzie opracowany „Program dzia³ania Warszawskiego Konsorcjum Naukowego na lata 2007-2013”, corocznie aktualizowany przez Radê Konsorcjum.
Inicjatywa powo³ania Warszawskiego Konsorcjum Naukowego zosta³a zapocz±tkowana w sierpniu 2005 przez podpisanie porozumienia pomiêdzy prof. Micha³em Kleiberem, ministrem nauki i informatyzacji, i Lechem Kaczyñskim, prezydentem m.st. Warszawy. W porozumieniu sygnatariusze wyrazili wolê wspó³dzia³ania przy utworzeniu Warszawskiego Parku Technologicznego. Zgodnie z tre¶ci± porozumienia, w³adze m.st. Warszawy powo³a³y spó³kê miejsk± w celu dokonywania czynno¶ci organizacyjnych oraz zarz±dzaj±co-administracyjnych dotycz±cych utworzenia, rozwijania i eksploatacji WPT, Ministerstwo Nauki i Informatyzacji zainicjowa³o natomiast utworzenie Konsorcjum Naukowego.
Powstanie Warszawskiego Parku Technologicznego umo¿liwi wykorzystanie olbrzymiego potencja³u naukowo-badawczego, jakim dysponuje Warszawa, a ponadto przyczyni siê do intensyfikacji transferu wiedzy i technologii, u³atwi komercjalizacjê rezultatów badañ naukowych oraz przyspieszy rozwój innowacyjnych przedsiêbiorstw i projektów w regionie mazowieckim. Dziêki WPT powstanie wiele nowych miejsc pracy, a m³odzi uczeni uzyskaj± szansê rozwoju zawodowego i mo¿liwo¶æ realizowania badañ we wspó³pracy z wiod±cymi firmami high-tech z Polski i zagranicy.
Politechnika Wroc³awska
12 stycznia odby³o siê seminarium „Praktyczne aspekty wdra¿ania zapisów ustawy o zu¿ytym sprzêcie elektrycznym i elektronicznym” z udzia³em ponad 50 przedstawicieli ¶wiata nauki, administracji oraz firm z ca³ej Polski zobowi±zanych do recyklingu i utylizacji zu¿ytego sprzêtu elektrycznego i elektronicznego. Inicjatorem spotkania by³ dr Lech Poprawski, by³y prezes Wojewódzkiego Funduszu Ochrony ¦rodowiska i Gospodarki Wodnej we Wroc³awiu, a organizatorami Dolno¶l±skie Centrum Zaawansowanych Technologii i Politechnika Wroc³awska. Przedmiotem dyskusji by³ stopieñ przygotowania producentów, importerów, sprzedawców i specjalistycznych firm zajmuj±cych siê recyklingiem do skutecznego odzyskiwania i recyklingu wyrobów elektrycznych i elektronicznych.
Wchodz±ce w ¿ycie 1 lipca 2006 przepisy sprawi±, ¿e nie wolno bêdzie w Polsce wyrzucaæ na ¶mietnik zu¿ytego sprzêtu elektrycznego i elektronicznego. Mo¿emy natomiast przy zakupie nowego urz±dzenia oddaæ stary w sklepie, a sprzedawca ma obowi±zek przyj±æ nieodp³atnie zu¿yty odbiornik od klienta kupuj±cego nowy telewizor czy przestarza³y komputer za jego nowsz± odmianê. G³ówny ciê¿ar odzysku i recyklingu zu¿ytego sprzêtu spoczywa na wprowadzaj±cych sprzêt na rynek, a wiêc na producentach i importerach. St±d zainteresowanie firm konferencj±. Obecni byli m.in. przedstawiciele: Optimusa, Wrozametu, Zelmera, Mesko AGD, 3M Poland. Musz± oni zapewniæ zbiórkê zu¿ytych wyrobów (w ilo¶ci 70-80 proc. masy towarów wprowadzonych na rynek) oraz zorganizowaæ sieæ zak³adów demonta¿u i przetwarzania zu¿ytego sprzêtu. Na pocz±tku roku ka¿dy producent i importer jest zobowi±zany do wniesienia stosownego zabezpieczenia finansowego – 1,80 z³ za kilogram towaru wprowadzonego na rynek – na poczet ewentualnego niewykonania obowi±zku odzysku.
Prof. Tadeusz Wiêckowski, prorektor PWr., przedstawi³ mo¿liwo¶ci w³±czenia siê uczelni wroc³awskich w proces przygotowania kadr i technologii dla tego przedsiêwziêcia. Prof. Miros³aw Miller (PWr., koordynator DCZT) omówi³ mo¿liwo¶ci wdra¿ania proekologicznych dzia³añ innowacyjnych i wspó³pracy miêdzynarodowej w tym zakresie. Reprezentantki Ministerstwa ¦rodowiska oraz G³ównego Inspektora Ochrony ¦rodowiska przedstawi³y obowi±zki wynikaj±ce z ustawy o zu¿ytym sprzêcie elektrycznym i elektronicznym, aktualny stan prawny oraz przygotowania administracji do kontroli, nadzoru i koordynacji dzia³añ zwi±zanych z wdra¿aniem w ¿ycie zapisów ustawy.
Interesuj±ce by³y referaty przedstawicieli PWr: prof. Marka Koz³owskiego na temat recyklingu tworzyw sztucznych stosowanych w sprzêcie AGD i elektronice, prof. Kazimierza Friedla i mgr. in¿. Przemys³awa Matkowskiego dotycz±cy recyklingu sprzêtu elektrycznego i elektronicznego wykonanego w technologii bezo³owiowej oraz prof. W³odzimierza Szczepaniaka o kszta³ceniu kadr maj±cych zajmowaæ siê gospodarowaniem odpadami.
Po seminarium odby³o siê spotkanie robocze po¶wiêcone powo³aniu do ¿ycia organizacji odzysku zu¿ytego sprzêtu elektrycznego i elektronicznego z siedzib± we Wroc³awiu. Uzgodniono, ¿e wraz z Ministerstwem ¦rodowiska podjête zostan± prace nad poradnikiem metodycznym dotycz±cym recyklingu zu¿ytego sprzêtu elektrycznego i elektronicznego. Kolejne, robocze spotkanie (24 stycznia w Warszawie) by³o okazj± do dyskusji o klasyfikacji zu¿ytego sprzêtu. Uzgodniono, ¿e w pierwszej dekadzie kwietnia w Ministerstwie ¦rodowiska odbêdzie siê konferencja dla wojewódzkich s³u¿b administracyjnych i ochrony ¶rodowiska dotycz±ca wdra¿ania ustawy.
Konkurs Videko
Aneta Dziuba, absolwentka Wydzia³u Biologii i Ochrony ¦rodowiska Uniwersytetu ¦l±skiego, zdoby³a g³ówn± nagrodê w IX edycji Videko – miêdzynarodowego akademickiego konkursu na najlepsze filmy i fotografie o tematyce ekologicznej.
Na konkurs nades³ano 256 fotografii, spo¶ród których jury wybra³o 3 najlepsze. Uroczyste og³oszenie wyników odby³o siê w grudniu ub.r. w galerii Katedry Sztuk Piêknych Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego. Zwyciêska praca Anety Dziuby to cykl zdjêæ z li¶ciem niszczonym uderzeniami m³otka i wbijaniem gwo¼dzia. Arek Howara (na fot. powy¿ej), student matematyki w UWM, uzyska³ II miejsce za cykl malarskich zdjêæ ukazuj±cych rybaków z £ê¿an przy pracy. III miejsce przypad³o Dawidowi Tatarkiewiczowi, studentowi biologii z UAM w Poznaniu za cykl zdjêæ przedstawiaj±cych drogê kurczaka na... ro¿en.
¯adnego spo¶ród 24 nades³anych na konkurs filmów jury nie uzna³o godnym I nagrody. Drug± otrzyma³ student V roku edukacji artystycznej UWM Janusz Skierkowski za film o... krowie Maltydzie. Autor filmowa³ krowê m.in. na pastwisku i w czasie transportu do rze¼ni. III nagroda przypad³a Annie Wo¼niak, studentce Katedry Sztuki Politechniki Radomskiej, za film Nibylandia. Wysoko¶æ nagród wynios³a odpowiednio 1 tys., 750 i 400 z³.
Uniwersytet Zielonogórski
W dniach 1-4 lutego w Zielonej Górze odby³a siê VI konferencja rzeczników prasowych i pracowników biur promocji szkó³ wy¿szych. Organizatorem spotkania by³o Biuro Promocji Uniwersytetu Zielonogórskiego. Na pierwszym tego rodzaju spotkaniu, zorganizowanym przez UMCS w Kazimierzu Dolnym, by³o tylko kilkana¶cie osób, rok pó¼niej w Uniwersytecie Warszawskim pojawi³o siê ju¿ kilkudziesiêciu rzeczników prasowych i pracowników PR. W Zielonej Górze by³o ponad 110 osób. – To oznacza, ¿e jest ogromna potrzeba wymiany do¶wiadczeñ, podnoszenia kwalifikacji i podejmowania wspó³pracy – mówi Ewa Sapeñko, rzecznik prasowy UZ.
Konferencjê rozpocz±³ prof. Czes³aw Osêkowski, rektor UZ. Uwa¿a on, ¿e uczelnia nie mo¿e funkcjonowaæ bez biura promocji, zw³aszcza w obliczu ni¿u demograficznego oraz wej¶cia w przestrzeñ europejsk±. Jednak wizerunek uczelni powinien byæ kszta³towany nie tylko przez pracowników PR, ale przez wszystkich pracowników i studentów. Uczeni s± szczególnie odpowiedzialni za promocjê osi±gniêæ naukowych, tego bowiem nie zrobi± kompetentnie pracownicy PR. Prof. Ryszard Tadeusiewicz, do niedawna rektor AGH, dostrzeg³ znaczenie promocji dopiero po zakoñczeniu swojej kadencji. – Bêdê mocno mówi³ rektorom o znaczeniu waszej pracy – mówi³ do zgromadzonych rzeczników i PR-owców. – Podczas mojej kadencji tê rolê znakomicie spe³nia³y dwie osoby: Ma³gorzata Krokoszyñska, jako rzeczniczka prasowa i Zbigniew Sulima, jako dokumentalista-fotograf. Teraz jednak czasy siê zmieniaj± – mówi³ do mnie po wyj¶ciu z sali obrad. Prof. Tajdu¶, obecny rektor AGH, ju¿ zatrudni³ dwie dodatkowe osoby do promocji uczelni.
W¶ród trzech zaproponowanych przez organizatorów bloków tematycznych, najwiêksze zainteresowanie uczestników wzbudzi³ Internet jako narzêdzie promocji uczelni. Dla Kingi Nemere-Czachowskiej, kierowniczki Centrum Informacji i Promocji UMK, najcenniejszym punktem obrad by³y warsztaty na temat pozycjonowania stron w Internecie: – Prowadz±ca je Lucyna Michniewicz otworzy³a mi oczy na wiele spraw z tym zwi±zanych. Ewa Zaw³ocka, rzecznik prasowy Pañstwowej Wy¿szej Szko³y Informatyki i Przedsiêbiorczo¶ci w £om¿y, uzupe³nia opiniê przedmówczyni – prowadz±ca zajêcia powiedzia³a, co wp³ywa na to, ¿e strona wy¶wietla siê wysoko w wyszukiwarkach i poda³a kilka prostych sposobów, jak dobr± pozycjê uzyskaæ: – Po powrocie do pracy okaza³o siê, ¿e moi informatycy ich nie znali. Rzeczniczka PWSJiP zamierza te¿ wykorzystaæ wskazówki dr Moniki Kaczmarek-¦liwiñskiej (PKosz.) dotycz±ce budowy stron internetowych. Prelegentka bada³a witryny szkó³ wy¿szych i okre¶li³a 90 punktów, których realizacja wp³ywa na ich jako¶æ i czytelno¶æ. – Poniewa¿ dopiero budujê stronê, mogê wykorzystaæ te wskazówki, by unikn±æ b³êdów – mówi E. Zaw³ocka. Wielu uczestników konferencji tu¿ po warsztatach umawia³o siê na spotkanie z uczelnianymi informatykami.
Tak¿e panel dotycz±cy sytuacji kryzysowych wzbudzi³ du¿e zainteresowanie. Niestety, okaza³o siê, ¿e po¶wiêcony by³ w du¿ej mierze sytuacjom w mie¶cie (np. zagro¿eniom terrorystycznym czy klêskom ¿ywio³owym). Podczas dyskusji prowadzonej przez dr. Dariusza Tworzyd³ê (Wy¿sza Szko³a Informatyki i Zarz±dzania w Rzeszowie), Leszek ¦liwa, sekretarz prasowy rektora UJ, zwróci³ uwagê, ¿e debata dotyczy tylko jednej sfery promocji uczelni – oferty edukacyjnej. Tymczasem szko³y wy¿sze maj± jeszcze ofertê badawcz± i funkcjonuj± na rynku technologicznym. Biura promocji chyba nie s± przygotowane do dzia³añ w tym zakresie. Tu¿ po powrocie do pracy sekretarz prasowy rektora UJ trafi³ na sytuacje kryzysow±: policja aresztowa³a jednego z cenionych i szanowanych profesorów pod zarzutem kradzie¿y cennych starodruków. Niestety, warsztaty nie wyja¶ni³y, jak powinien j± rozwi±zaæ...
Podczas spotkania rozegrano II Turniej Pingpongowy – ma on szansê wej¶æ na sta³e do programu spotkañ rzeczników prasowych. Zwyciê¿y³ Jerzy Wi¶niewski z AWF Katowice (co nie dziwi). Za nim na czo³owych miejscach uplasowali siê: Maciej Okoñ z AGH i Marcin ¯ukowski z UwB.
Esperanto w uczelniach
Studium Praktycznej Nauki Jêzyków Obcych Uniwersytetu Miko³aja Kopernika organizuje kurs neutralnego, miêdzynarodowego jêzyka esperanto, który potrwa od marca do czerwca br. UMK bêdzie kolejn± uczelni± – po Uniwersytecie Jagielloñskim oraz Wy¿szej Szkole Zarz±dzania i Bankowo¶ci w Krakowie – która daje mo¿liwo¶æ nauki tego jêzyka na poziomie podstawowym. Zainteresowani zg³êbianiem tajemnic esperanta na najwy¿szym poziomie mog± studiowaæ eksternistycznie na trzyletnich podyplomowych studiach interlingwistycznych w Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie jêzykiem wyk³adowym jest w³a¶nie esperanto, s³uchaczami – ludzie z ca³ego ¶wiata, a kadrê stanowi± znani interlingwi¶ci i esperantolodzy z: Niemiec, Francji, Wielkiej Brytanii, Rosji, Wêgier, krajów Beneluksu i USA. Nabór prowadzony jest co 3 lata.
W 2004, podczas Lubelskiego Festiwalu Nauki, prof. Reinhard Selten, wybitny niemiecki matematyk i ekonomista, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii, wyg³osi³ w Politechnice Lubelskiej wyk³ad w jêzyku esperanto, t³umaczony symultanicznie na jêzyk polski przez prof. Witolda Stêpniewskiego, prorektora PL ds. nauki.
Esperanto to najbardziej udany, jak dot±d, sztuczny jêzyk miêdzynarodowy. Jego twórc± jest Ludwik Zamenhof, warszawski lekarz, ¿yj±cy w latach 1859-1917. Esperanto jest oparte na bazie jêzyków indoeuropejskich i choæ jest to jêzyk sztuczny, nieustannie podlega ewolucji.
Swobodne pos³ugiwanie siê esperantem mo¿na osi±gn±æ w krótkim czasie, dziêki regularnej i bardzo ³atwej do nauki gramatyce. Jêzyk ten jest „najgenialniejszym po³±czeniem logiki i prostoty”, powiedzia³ kiedy¶ prof. T. Kotarbiñski. Jak wynika z wieloletnich do¶wiadczeñ esperantystów na ca³ym ¶wiecie, znajomo¶æ esperanta pomaga w uczeniu siê innych jêzyków.
Od kilku lat w UE dyskutuje siê, jak rozwi±zaæ problem jêzykowy i jednym z projektów jest wykorzystanie esperanta jako neutralnego i ³atwego dla wszystkich jêzyka.