W styczniu 2003 r. Prezydium KRASP podjo uchwa apelujc o modyfikacj wprowadzonych z inicjatywy Ministerstwa Finansw zmian w ustawie o podatku dochodowym, ktre zawziy zakres zwolnie od opodatkowania diet i innych nalenoci stanowicych zwrot kosztw podry tylko do pracownikw, pozbawiajc tej ulgi m.in. studentw, doktorantw, osoby zatrudnione na umow o dzieo lub zlecenie oraz pracownikw podrujcych dziki funduszom z grantw i umw z przemysem. Interwencja przyniosa podany skutek – nastpiy odpowiednie zmiany w treci ustawy. We wrzeniu 2003 Prezydium KRASP przyjo obszerne stanowisko w sprawie przedoonych przez rzd – bez konsultacji ze rodowiskiem akademickim – projektw zmian ustaw podatkowych, wprowadzajcych rozwizania godzce w interes szkolnictwa wyszego w Polsce. W szczeglnoci rektorzy zaprotestowali przeciw uderzajcemu w najlepszych studentw i doktorantw wycofaniu zwolnienia z podatku dochodowego stypendiw doktoranckich, stypendiw naukowych oraz innych stypendiw, finansowanych zarwno z budetu pastwa, jak i innych rde. M.in. w wyniku przyjcia tego stanowiska wiele kontrowersyjnych zapisw zostao usunitych z przedoonych projektw.
I wreszcie sprawa 50−procentowych kosztw uzyskania przychodw zwizanych z wynagrodzeniami za prace o charakterze twrczym. Projekty likwidacji lub ograniczenia zakresu tej regulacji pojawiy si ju wiosn 2003. Propozycje te zostay skrytykowane najpierw przez Prezydium, a nastpnie przez Zgromadzenie Plenarne KRASP. Przedstawiona wwczas argumentacja trafia do przekonania autorw projektowanych zmian. Niestety, cakiem niedawno kwestia kosztw uzyskania przychodw pojawia si na nowo i rodowisko akademickie znw musiao zabra gos w tej sprawie. W kwietniu i w maju br. senaty niemal wszystkich uczelni akademickich podjy uchway w sposb jednoznacznie negatywny oceniajce propozycj zlikwidowania 50−procentowych kosztw uzyskania przychodw zwizanych z pracami o charakterze twrczym. W lad za stanowiskiem uczelni, 12 maja, Zgromadzenie Plenarne KRASP podjo uchwa, w ktrej wyraa niepokj wobec przedstawionych propozycji i po raz kolejny przytacza zasadniczy argument za utrzymaniem dotychczasowych regulacji. Obecnie obowizujca stawka 50−procentowych kosztw uzyskania przychodu nie jest – wbrew twierdzeniom ministra finansw – „ulg podatkow” ani „przywilejem” grupy podatnikw, ale oszacowaniem realnie ponoszonych, rozoonych w czasie kosztw zwizanych z gromadzeniem wiedzy, dorobku naukowego i twrczego oraz narzdzi sucych ich wytwarzaniu, ktrych obliczenie nie jest moliwe w aden inny sposb.
KRASP reprezentuje i bdzie reprezentowaa w stosunku do organw wadzy publicznej interes rodowiska akademickiego – tak wynika z naszego statutu. Jednake – o czym rwnie mwimy w naszej uchwale – w tym konkretnym przypadku chodzi take, a moe przede wszystkim, o spraw waniejsz. Proponowane przez rzd rozwizanie byoby odebrane przez opini publiczn jako wyrany sygna ze strony wadz, e inwestowanie w zdobywanie zaawansowanej wiedzy i umiejtnoci, stanowicych podstaw pracy twrczej oraz dziaa o charakterze innowacyjnym, ma ograniczone uzasadnienie z punktu widzenia zarwno przyszego statusu materialnego, jak i uznania spoecznego. Rozwizanie takie stoi zatem w wyranej sprzecznoci z deklarowanym przez rzd deniem do budowania w Polsce spoeczestwa wiedzy i gospodarki opartej na wiedzy. Co gorsza, byoby ono bardzo zym sygnaem dla najzdolniejszych modych naukowcw, stajcych dzi czsto wobec dylematu – czy kontynuowa karier zawodow w kraju, czy te szuka szczcia za granic.
Informacj o rosncym niezadowoleniu w rodowisku oraz stanowisko KRASP w kwestii proponowanych zmian podatkowych mielimy okazj – obok innych spraw – zaprezentowa podczas spotkania Kazimierza Marcinkiewicza, prezesa Rady Ministrw, z delegacj Prezydium KRASP, ktre odbyo si 2 czerwca w Kancelarii Premiera. Premier przedstawi moliwoci dofinansowania szkolnictwa wyszego i nauki tak, aby zrekompensowa skutki proponowanych zmian podatkowych. Wyrazi te nadziej, e by moe dyskusja na ten temat nie bdzie potrzebna, co odebralimy jako moliwo odstpienia od zaproponowanych zmian.
Kilka dni pniej, 8 czerwca, grono rektorw – czonkw Prezydium KRASP uczestniczyo, obok innych przedstawicieli rodowisk twrczych, w spotkaniu z Lechem Kaczyskim, Prezydentem RP. Pan Prezydent zadeklarowa zdecydowane poparcie dla naszego stanowiska w sprawie projektu zlikwidowania 50−procentowych kosztw uzyskania przychodu. Dyskusja podobno nie zostaa zakoczona, lecz deklaracja Prezydenta przywraca jake potrzebny spokj w salach wykadowych. Miejmy nadziej, e – tak jak poprzednio – przyjte ostatecznie rozwizania bd zbiene z postulatami rodowiska akademickiego, a tym samym – z interesem naszego kraju.
Na zakoczenie spotkania przedstawiem pogld – propozycj, e zaproszone grono twrcw, zamiast dyskutowa o sprawach podatkowych, winno rozpocz dyskusj nad opracowaniem koncepcji rozwoju intelektualnego i kulturowego kraju, pod patronatem Prezydenta RP. Propozycja ta zostaa przyjta, a KRASP bdzie aktywnie w tej inicjatywie uczestniczya.