Forum Akademickie Page Not Found - Forum Akademickie

Błąd 404 - Strona o podanym adresie nie istnieje



Problemy nauki


Nawet wielka produktywno uzyskana dziki wielkiej liczbie pracownikw nie da wysokiego wskanika i, jeeli wrd tych pracownikw nie znajdzie si wystarczajca liczba jednostek wybitnych.

i – wskanik bibliometryczny

Marek Kosmulski

J.E. Hirsch z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Diego („P. Natl. Acad. Sci. USA”, 102, 16569, 2005) zaproponowa sposb oceny osigni naukowych poprzez wskanik h, rwny liczbie prac danego autora, z ktrych kada cytowana bya co najmniej h razy. Oczywicie, im wikszy h, tym lepiej. Rekordowe wartoci h osigaj kierownicy duych zespow badawczych pracujcy w dziedzinie nauk biomedycznych, a stosowanie wskanika h do oceny modych naukowcw jest pozbawione sensu, chocia i takie pomysy mona znale w literaturze. Adam Pro i Halina Szatyowicz z Politechniki Warszawskiej bardzo trafnie nazwali wic wskanik h „wspczynnikiem dostojestwa naukowego” („FA” 3/2006). Wskanik h ma wiele wad i ogranicze, ktrych nie da si unikn w adnym systemie opartym na liczbie cytowa, ale generalnie zosta on pozytywnie przyjty w rodowisku.

P.D. Batista i wsppracownicy z Uniwersytetu w Sa~o Paulo (www.arxiv.org/abs/physics/ 058025, pobrano 12 lipca 2006) zaproponowali poprawk, ktra ma dowartociowa publikacje o niewielkiej liczbie wspautorw. Leo Egghe z Uniwersytetu Hasselt w Belgii (ISSI Newsletter, 2,8, 2006) stwierdzi, e wskanik h faworyzuje autorw stosunkowo wielu publikacji, z ktrych kada ma skromn liczb cytowa w stosunku do autorw niewielu publikacji o duej liczbie cytowa, i zaproponowa swj wskanik a` la Hirsch, ktry ma dowartociowa tych drugich. Obliczenia s stosunkowo skomplikowane i dlatego trudno oczekiwa, aby powysze poprawki zyskay szerok akceptacj.

Liczba wybitnych

Pomys Hirscha mona wykorzysta do tworzenia rankingw instytucji naukowych. W tym celu zdefiniujmy wskanik i jako liczb pracownikw danej instytucji, z ktrych kady ma wskanik h co najmniej rwny i. Tabela przedstawia najlepsze wskaniki h profesorw zwyczajnych wydziau chemicznego jednej z polskich uczelni w kolejnoci malejcej. Wiele wskazuje na to, e osoby nie posiadajce tytuu naukowego plasuj si poza czowk, chocia przyznam, e sprawdzaem to tylko wyrywkowo. Wskanik i tego wydziau wynosi 13, poniewa trzynasty w kolejnoci wskanik h jest rwny 13, a czternasty jest mniejszy ni 14.

W ostatniej kolumnie tabeli podano wskaniki h pracownikw tego samego wydziau z poprawk na autocytowania (ch). Aby otrzyma t poprawk, od liczby cytowa kadej pracy danego autora odjto cytowania w pracach jego autorstwa i otrzymane w ten sposb rnice uporzdkowano w kolejnoci malejcej. W analizowanej grupie uzyskano ch < h z wyjtkiem jednej osoby i kolejno na licie ulega znacznym przetasowaniom. Wskanik i z poprawk na autocytowania wynosi 11, poniewa jedenasty w kolejnoci wskanik ch jest rwny 11, a dwunasty jest mniejszy ni 12.

Korzystajc z powyszego przykadu, przyjrzyjmy si pewnym waciwociom wskanika i, ktre s poniekd analogiczne do waciwoci, dziki ktrym wskanik h zyska tak wielk popularno. Obliczenia s szybkie i proste, chocia nie a tak, jak sugeruje „FA” (12/2005). Najwiksz trudno stanowi weryfikacja autorstwa danej publikacji, tzn. stwierdzenie, czy przypadkiem nie mamy do czynienia z globalnym wspczynnikiem h kilku osb o tym samym nazwisku i inicjaach imienia. W powyszym przykadzie wskanik i nie zmieniby si, gdyby pierwszy na licie zamiast h = 27 mia h = 191 (wg Hirscha taki jest rekord wiata), a wic jeden wybitny naukowiec nie poprawi wyniku caej instytucji, jeeli pozostali s duo sabsi. Wyniki uzyskane przez pracownikw, ktrzy znaleli si poza pierwsz trzynastk, s w powyszym przykadzie bez znaczenia. Nawet wielka produktywno uzyskana dziki wielkiej liczbie pracownikw nie da wysokiego wskanika i, jeeli wrd tych pracownikw nie znajdzie si wystarczajca liczba jednostek wybitnych.

Wskaniki a` la Hirsch daj wielostopniow skal oceny publikacji i ich autorw, w przeciwiestwie do kryteriw synnego rankingu Uniwersytetu Jiao Tong w Szanghaju (http://ed.sjtu.edu.cn/ranking.htm), ktry wyrnia tylko dwie kategorie publikacji: prace w „Science” i „Nature” oraz wszystkie pozostae, a take trzy kategorie autorw: noblici, najczciej cytowani naukowcy w rnych kategoriach (lista opracowana przez ISI, cznie ok. 5000 osb) i wszyscy pozostali.

Dr hab. Marek Kosmulski, prof. PL, specjalista w dziedzinie chemii fizycznej, elektrochemii i zastosowa informatyki, jest kierownikiem Katedry Elektrochemii na Wydziale Elektrycznym Politechniki Lubelskiej.
Forum Akademickie Page Not Found - Forum Akademickie

Błąd 404 - Strona o podanym adresie nie istnieje

Forum Akademickie Page Not Found - Forum Akademickie

Błąd 404 - Strona o podanym adresie nie istnieje