Filozofowie zasadniczo zaakcentowali dwa problemy: czy filozofia ma jeszcze racj bytu oraz jak rol mogaby odegra w XXI w. Odpowiedzi na pierwsze pytanie oscyloway midzy zwrceniem uwagi na aktualno filozoficznych problemw i integralno tej dyscypliny z jednej strony, z drugiej za – na partykularyzacj problematyki filozoficznej i zejcie rozwaa filozoficznych na poziom szczegowych problemw w ramach rnych dziedzin ycia czy wiedzy, jako dyscypliny pomocniczej, a moe nawet fundamentalnej, ale ju tylko dla poszczeglnych obszarw, a nie ycia ludzkiego w ogle. Prelegenci uwaali, e sama filozofia zasadniczo ma bardzo may oddwik spoeczny. Znajduje natomiast swj wyraz w kulturze: literaturze, filmie, teatrze, nawet muzyce. Wanie kultura jest nonikiem treci filozoficznych i za jej porednictwem filozofia moe wpywa na wiadomo spoeczestw czy poszczeglnych ludzi. Podkrelano te wtek z jednej strony braku, a z drugiej – potrzeby kultury filozoficznej.
Prof. Wadysaw Strewski (UJ), bodaj najbardziej prominentny obecnie filozof polski, zauway, e w XXI w. filozofowie wrcili do poszukiwania moliwie najgbszego sensu caoci rzeczywistoci. Minione stulecie doprowadzio filozofi na manowce analiz jzykowych, oddalio j od podstawowych, klasycznych problemw metafizycznych. Jednak analitycy ju w kocu XX w. stanli przed tradycyjnymi problemami filozoficznymi, zwaszcza metafizycznymi, antropologicznymi i etycznymi. Do powrotu do wielkich pyta zmusza filozofi rozwj nauk szczegowych, zwaszcza fizyki, kosmologii i biologii. Krakowski uczony zaakcentowa rosnc rol religii w poszukiwaniu ostatecznych racji. Wypowied tchna optymizmem co do kierunku rozwoju filozofii, podkrelaa rol poszukiwa filozoficznych i religijnych w zachowaniu porzdku wiata, wobec konfliktw, z ktrymi mamy obecnie do czynienia.
Prof. Jzef Ninik (IFiS PAN) wypowiada si w zupenie innym duchu. Zwrci uwag na zwizek filozofii z czasami, w ktrych jest uprawiana. Jej rola jest zawsze taka sama, sposb jej realizacji za zaley od kontekstu historycznego, kulturowego i cywilizacyjnego. – Rol filozofii jest intelektualne wsparcie ludzkiego denia do zachowania bd odbudowy spjnoci symbolicznego uniwersum. Jednak w filozofii „pogbi si procesy, ktre w XX wieku naruszyy w sposb dramatyczny t spjno”. Swoje wtpliwoci uzasadnia wrogoci midzy spoeczestwami, ambiwalencj nauki – rosnc specjalizacj z jednej, a interdyscyplinarnym podejciem z drugiej strony – oraz zachwianiem podstaw tosamoci czowieka i rosnc potg komunikacji z pozytywnymi oraz negatywnymi skutkami tego zjawiska. Filozofia w tej sytuacji jest potrzebna, ale jej skuteczno „nie zaley jedynie od samej filozofii”.
Prof. Pawe Dybel (IFiS PAN) uzna, e filozofia, ktra niegdy uksztatowaa wspczesn nauk, dzi wci sytuuje si w horyzoncie teoretycznym dyscyplin szczegowych, odpowiadajc na metafizyczne i egzystencjalne pytania, ktre implikuj odkrycia fizyki czy biologii. T wyrnion pozycj wobec nauk szczegowych filozofia zachowa. Zarazem jednak nie bdzie ju „krlow nauk”, a raczej stanie si partnerk w dialogu z innymi dyscyplinami. Prelegent zwrci uwag na rol filozofii w zachowaniu naszej samowiedzy kulturowej – „bez tej samowiedzy trudno by dzisiaj Europejczykiem.”(...)