W okolicach koca sezonu urlopowego jeden z powanych dziennikw opublikowa wyniki sondau dotyczcego spdzania przez Polakw wolnego czasu i skonfrontowa je z wynikami podobnej ankiety przeprowadzonej w roku 1960. Co wynika z porwnania? Przede wszystkim mamy wicej czasu dla siebie, ale wykorzystujemy go w znacznie mniej zrnicowany sposb ni p wieku wczeniej. Statystycznie rzecz biorc, zdecydowanie preferujemy telewizj i Internet, kosztem przede wszystkim teatru i kina, ale take ksiek i gazet. Powodw, oczywicie, jest wiele. Nie najmniej wane z nich to, z jednej strony, nieporwnywalnie szerszy dzi ni w okresie gomukowszczyzny dostp do telewizji (o Sieci ju nie wspominajc), a z drugiej – wysokie i rosnce ceny biletw i ksiek. Ale to pewnie nie jedyne przyczyny.
Najbardziej zainteresoway mnie dane dotyczce czytelnictwa, bo sam niemal kad woln chwil spdzam z ksik w rce. Jedna czwarta respondentw odpowiedziaa, e w ogle nie czyta ksiek (w 1960 – 14 proc.), podobny wynik osignli czytajcy codziennie lub niemal codziennie (w 1960 – blisko jedna trzecia). Komentujcy to zjawisko socjolog twierdzi, e nie ma powodw do darcia szat, gdy nie oznacza to, e Polacy pograj si w ignorancji, ale e czerpi informacj z innych rde – to znaczy gwnie z telewizji i Internetu. Czyli jest dobrze, ale nie beznadziejnie?
Wiksze wraenie ni wyniki sondau zrobia na mnie wanie ta ich interpretacja. To ona stanowi dla mnie znak czasu. No bo przecie nie dla powikszenia zasobw posiadanych informacji, jak chce uczony autorytet, oddajemy si lekturze ksiek. A przynajmniej nie przede wszystkim dlatego. Od tego mamy gazety i czasopisma, a take telewizj i Sie. Lektura jest intelektualnym wyzwaniem, wiczeniem wyobrani, budowaniem wiatopogldu w konfrontacji z innym sposobem mylenia, moliwoci doznawania wrae artystycznych, wreszcie – fascynujc przygod przeywan bez wychodzenia z domu. Dla inteligenta stanowi bezsprzecznie najatrakcyjniejsz form rozrywki. Obok suchania muzyki, oczywicie.
Swoj drog, moe dobrze, e ankieterzy nie spytali o czstotliwo suchania muzyki i uczszczania do filharmonii, bo tu ju wyniki mogyby by, jak mniemam, naprawd przeraajce. A komentarza do nich bybym szczeglnie ciekaw...
Marek Remiszewski