Page Not Found - Forum Akademickie

Błąd 404 - Strona o podanym adresie nie istnieje





O anoreksji twórczej

Henryk Grabowski

W toku wieloletniej obserwacji uczestnicz±cej ¶rodowiska akademickiego natkn±³em siê na przypadki zachowañ, które – ze wzglêdu na podobieñstwo symptomów i skutków – zdaj± siê wyczerpywaæ znamiona dolegliwo¶ci systemowej. Mam na my¶li tych pracowników naukowo−dydaktycznych, których wspóln± cech± jest psychiczna (a nie intelektualna) niemo¿no¶æ ukoñczenia rozpoczêtych prac badawczych i tekstów przewidzianych do druku.

Z w³asnych obserwacji i informacji z „drugiej rêki” wynika, ¿e osobnicy dotkniêci t± dolegliwo¶ci± wykazuj± na ogó³ wy¿szy poziom inteligencji i erudycji ni¿ przeciêtni ciu³acze dorobku na stopnie i tytu³ naukowy. Ich wewnêtrzny przymus uporczywego doskonalenia swego dzie³a – mimo intelektualnego potencja³u – utrudnia im nie tylko karierê naukow±, ale tak¿e, jak ka¿de marnotrawstwo, jest szkodliwy spo³ecznie.

Choæ analogia taka mo¿e siê wydaæ kuriozalna, opisana przypad³o¶æ kojarzy mi siê z anoreksj±. Ich wspóln± cech± jest patologiczny perfekcjonizm odnosz±cy siê do wytworów w³asnego umys³u w pierwszym przypadku i kszta³tów w³asnego cia³a – w drugim. Osoby takie s± ca³kowicie g³uche na jak±kolwiek perswazjê oraz ¼le znosz± wszelk± krytykê. Potrafi± natomiast doskonale racjonalizowaæ swoje postêpowanie. Znam pracownika naukowego, który pisz±c kilkadziesi±t lat jedn± ksi±¿kê przekonywa³ mnie, ¿e nie mo¿e jej skoñczyæ, poniewa¿ stale ukazuj± siê nowe teksty na ten temat wymagaj±ce uwzglêdnienia. Mój argument, ¿e w ¶wietle wspó³czesnych mo¿liwo¶ci natychmiastowego dostêpu do ¶wiatowych zasobów informacji nigdy swego dzie³a nie dokoñczy, uzna³ za z³o¶liwo¶æ. Inny znajomy, ¶wietny erudyta i ceniony wyk³adowca filozofii, nie potrafi³ do emerytury obroniæ wci±¿ ¶wietnie zapowiadaj±cej siê rozprawy doktorskiej.

Tak jak lêk przed oty³o¶ci± u anorektyczek prowadzi niekiedy do ¶mierci g³odowej, tak lêk przed pominiêciem jakiego¶ ¼ród³a w pracy naukowej mo¿e doprowadziæ do ¶mierci zawodowej.

Nie wiem, czy niepohamowana potrzeba doskonalenia w nieskoñczono¶æ rozpoczêtych artyku³ów lub ksi±¿ek jest naukowo rozpoznana. Je¿eli tak, to wiedza na ten temat zas³uguje na upowszechnienie. Je¿eli nie, to problem ten winien staæ siê przedmiotem badañ psychologiczno−psychiatrycznych z ewentualnym wykorzystaniem dorobku naukowego w rozpoznawaniu i leczeniu anoreksji.

Page Not Found - Forum Akademickie

Błąd 404 - Strona o podanym adresie nie istnieje

Page Not Found - Forum Akademickie

Błąd 404 - Strona o podanym adresie nie istnieje