Życie akademickie

24 Sierpnia

Między badaniami a praktyką. Dlaczego młodzi badacze potrzebują przestrzeni do rozmowy?

Z jednej strony kariera naukowa wymaga samodzielności, odwagi i zdolności do podejmowania własnych decyzji badawczych. Z drugiej – nawet najbardziej samodzielny doktorant potrzebuje środowiska, które pozwoli mu sprawdzić swoje pomysły. Potrzebuje rozmowy nie tylko z promotorem czy zespołem macierzystej jednostki, ale także z osobami spoza własnej instytucji, które patrzą inaczej, zadają inne pytania i pracują w odmiennych tradycjach badawczych – pisze Oskar Szczygieł z Instytutu Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN.

W nauce wiele zaczyna się od pytania. Czasem od bardzo precyzyjnie sformułowanej hipotezy, czasem od niezgody na oczywiste wyjaśnienia, a czasem od zwykłego zdziwienia: dlaczego coś działa właśnie tak, a nie inaczej. Później następują kwerendy, rozmowy, badania terenowe, ankiety, wywiady, analizy danych, kolejne wersje tekstów, poprawki, recenzje i wystąpienia konferencyjne. W oficjalnym obiegu nauka wygląda jak uporządkowany proces prowadzący od problemu badawczego do publikacji. W praktyce znacznie częściej przypomina drogę pełną zawahań, prób, korekt, pytań i dyskusji, które nie zawsze zostawiają po sobie ślad w bibliografii. Właśnie tych rozmów młodym badaczom często brakuje najbardziej.

Współczesna nauka daje dziś wiele możliwości. Można publikować, brać udział w konferencjach, aplikować o granty, pracować w zespołach badawczych, tworzyć podcasty, popularyzować wyniki badań, być obecnym w mediach społecznościowych. Na pierwszy rzut oka wszystko wydaje się bardziej dostępne niż kiedykolwiek wcześniej. A jednak w tym bogactwie form komunikacji coraz wyraźniej widać pewną lukę – brakuje przestrzeni, w której młodzi naukowcy mogą rozmawiać o badaniach wtedy, gdy one jeszcze trwają.

Nie wtedy, gdy tekst jest już opublikowany. Nie wtedy, gdy projekt trzeba rozliczyć. Nie wtedy, gdy wystąpienie konferencyjne zostaje zamknięte w piętnastu minutach i dwóch pytaniach z sali. Chodzi o moment wcześniejszy, mniej efektowny, ale często znacznie ważniejszy – kiedy badacz ma już temat, pierwsze dane, intuicje, fragmenty analizy, ale wciąż potrzebuje konfrontacji. Potrzebuje kogoś, kto zapyta o metodologię, wskaże ograniczenia, podsunie literaturę, opowie o podobnym badaniu albo po prostu powie: „to jest ważne, idź dalej”.

Z tej potrzeby wyrosło Forum Wymiany Myśli Młodych Ekspertów Polityki Społecznej (obecnie Forum Wymiany Myśli). Nie jest to kolejna konferencja, ani konkurs na najlepszy referat czy też jeszcze jeden formalny obowiązek w akademickim kalendarzu. To miejsce, w którym można ćwiczyć najważniejszą kompetencję naukową: myślenie w rozmowie z innymi.

Między publikacją a samotnością

Kariera naukowa na wczesnym etapie kryje w sobie paradoks. Z jednej strony wymaga samodzielności, odwagi i zdolności do podejmowania własnych decyzji badawczych. Z drugiej – nikt nie uczy się nauki sam. Nawet najbardziej samodzielny doktorant potrzebuje środowiska, które pozwoli mu sprawdzić swoje pomysły. Potrzebuje rozmowy nie tylko z promotorem czy zespołem macierzystej jednostki, ale także z osobami spoza własnego grona, które patrzą inaczej, zadają inne pytania i pracują w odmiennych tradycjach badawczych.

Problem polega na tym, że akademia nie zawsze dobrze organizuje przestrzeń do wymiany myśli. W wielu ośrodkach istnieją seminaria instytutowe, zebrania katedr czy spotkania zespołów projektowych. Są one ważne, ale często zamknięte w obrębie jednej jednostki, dyscypliny lub szkoły myślenia. Bywają też zbyt formalne, hierarchiczne albo podporządkowane bieżącym obowiązkom. Młody badacz może więc przez lata pracować nad ważnym tematem, nie wiedząc, że ktoś w innym mieście, uczelni czy instytucie zmaga się z podobnym problemem. Potrzebna jest zatem przestrzeń, która pozwala zobaczyć, nad czym pracują młodzi naukowcy i „co w trawie piszczy”, jeszcze zanim wyniki ich badań zostaną szerzej przedstawione w publikacjach. Dzięki takim spotkaniom można odkryć osoby zajmujące się tymi samymi zagadnieniami, „sparować” je i ułatwić im nawiązanie kontaktu. Nie jest to organizacyjny detal, lecz sedno funkcjonowania środowiska naukowego.

W świecie, w którym dużo mówi się o interdyscyplinarności, sieciowaniu i transferze wiedzy, czasem brakuje najbardziej podstawowego narzędzia – miejsca, w którym ludzie mogą się po prostu usłyszeć. Forum odpowiada właśnie na ten brak.

Odwrócenie akademickiej hierarchii

Już podczas pierwszego Forum wyraźnie zaznaczono, że najważniejsi mają być w nim doktoranci, młodzi pracownicy nauki, członkowie kół naukowych, początkujący analitycy i praktycy. Padło tam bardzo ważne zdanie o akademickiej „pułapce hierarchii” – o przekonaniu, że jedni mają prawo mówić, a inni przede wszystkim słuchać. Forum od początku miało odwrócić tę logikę. Ma być miejscem, w którym naukowi adepci mogą prezentować pomysły, testować hipotezy, dzielić się wynikami badań, także wtedy, gdy są one jeszcze wstępne. Właśnie dlatego, że są wstępne.

To założenie jest ważniejsze, niż mogłoby się wydawać. W akademii często nagradza się gotowość, kompletność i pewność. Wystąpienie powinno być dopracowane, artykuł spójny, metodologia obroniona, wnioski jasne. Tymczasem realny proces badawczy rzadko wygląda tak elegancko. Jest w nim miejsce na niepewność, błądzenie, zmianę koncepcji, korektę narzędzi, odejście od pierwotnych założeń. Jeśli młody badacz pokazuje publicznie tylko gotowy efekt, traci możliwość skorzystania z najcenniejszej części pracy naukowej, jaką jest wspólne myślenie nad tym, co jeszcze można poprawić.

Forum daje przyzwolenie na niedomknięcie. Ale nie w sensie braku jakości. Przeciwnie – chodzi o połączenie życzliwości z intelektualną dyscypliną. Na inaugurację organizatorzy mówili o miejscu, w którym można „bez lęku zapytać, zakwestionować, doprecyzować, a może także popełnić błąd i wyciągnąć z niego wniosek”. To bardzo precyzyjny opis dobrej kultury naukowej – nie chodzi o pochwałę dla każdego pomysłu, ale o taki rodzaj krytyki, który rozwija, a nie zamyka rozmowę.

W tym sensie Forum jest próbą praktykowania określonego modelu akademii: bardziej partnerskiej, mniej hierarchicznej, otwartej na głos osób rozpoczynających karierę, ale jednocześnie korzystającej z doświadczenia starszych badaczy.

Dlaczego polityka społeczna potrzebuje takiego miejsca?

Nieprzypadkowo Forum powstało właśnie w środowisku polityki społecznej. To obszar szczególny, bo stale znajduje się pomiędzy teorią a praktyką. Polityka społeczna bada instytucje, świadczenia, usługi publiczne, rynek pracy, ubóstwo, migracje, starzenie się ludności, pomoc społeczną, zdrowie psychiczne, rodzinę, lokalne wspólnoty i wiele innych zjawisk, które bezpośrednio wpływają na życie ludzi. W tej dziedzinie wyniki badań nie są wyłącznie elementem akademickiej debaty. Mogą stać się podstawą decyzji publicznych, zmian organizacyjnych, programów wsparcia albo nowych sposobów diagnozowania problemów społecznych.

Dlatego polityka społeczna potrzebuje rozmowy szczególnie. Nie wystarczy tu dobrze opisać dane zjawisko. Trzeba jeszcze zapytać, co z tego opisu wynika dla instytucji, praktyków i obywateli. Jak przełożyć diagnozę na działanie? Jak uniknąć uproszczeń? Jak sprawić, aby polityki publiczne nie były tworzone wyłącznie intuicyjnie, ale również w oparciu o dane, badania i doświadczenia osób, których dotyczą?

Ten wątek pojawia się już w idei Forum jako „budowanie mostów między nauką a praktyką”. Forum określa się jako przestrzeń wymiany myśli i doświadczeń młodego pokolenia badaczy polityki społecznej. Chodzi o połączenie energii młodych osób z doświadczeniem, o możliwość prezentowania wyników badań i koncepcji badawczych, a także o ćwiczenie umiejętności łączenia teorii z praktyką.

Forum nie zastępuje konferencji, seminariów, publikacji ani zajęć akademickich. Wypełnia przestrzeń pomiędzy nimi. Tworzy miejsce, w którym praktycy mogą usłyszeć język nauki, a naukowcy zderzyć swoje wnioski z realiami instytucji. Miejsce, w którym młodzi badacze mogą zobaczyć, że ich praca ma znaczenie nie tylko dla ich doktoratu, ale również dla szerszej debaty o sprawach społecznych.

Mapa współczesnych wyzwań

Pierwsze pięć spotkań Forum można czytać jak mapę problemów, z którymi mierzy się współczesna polityka społeczna. Każde wystąpienie otwierało inny obszar, ale wszystkie łączyło pytanie o to, jak społeczeństwo, instytucje i polityki publiczne odpowiadają na zmieniającą się rzeczywistość.

Pierwsze Forum otworzyło wystąpienie dr Agaty Mróz dotyczące modeli postępowania władz lokalnych w warunkach kurczenia się obszarów wiejskich. Już sam temat pokazuje, jak szeroko należy rozumieć politykę społeczną. Depopulacja, starzenie się mieszkańców, dostępność usług publicznych, przyszłość wspólnot lokalnych i zdolność samorządów do adaptacji nie są wyłącznie zagadnieniami demograficznymi czy administracyjnymi. To kwestie dotyczące jakości życia, bezpieczeństwa społecznego i przyszłości terytoriów znajdujących się poza głównym nurtem rozwoju. W zapowiedzi podkreślano, że jest to temat ważny nie tylko dla badaczy wsi, ale także dla tych, którzy myślą o usługach publicznych, demografii i lokalnych politykach społecznych.

Drugie Forum poświęcone było poczuciu sprawiedliwości w kontaktach z instytucjami publicznymi i pomocowymi przez uchodźczynie z Ukrainy. To temat niezwykle aktualny, ale też teoretycznie wymagający. Z jednej strony dotyczy konkretnego doświadczenia osób, które znalazły się w nowej rzeczywistości instytucjonalnej. Z drugiej – otwiera pytania o sprawiedliwość proceduralną, przejrzystość zasad, jakość kontaktu z urzędnikami i realne konsekwencje niedostosowanych procedur. W wystąpieniu wskazywano, że poczucie sprawiedliwości nie wynikało jedynie z faktu otrzymania świadczenia, ale zależało od jakości procedur, zasad i sposobu traktowania przez instytucje oraz pojedynczych urzędników.

Trzecie Forum przyniosło rozmowę o przeobrażeniach systemu pomocy społecznej w Polsce po 1989 roku – od nurtu osłonowego do nurtu usługowego. To jeden z tych tematów, które pokazują, że polityka społeczna jest także historią idei, instytucji i zmian języka. Pomoc społeczna nie jest statycznym systemem wypłacania świadczeń. Przekształca się pod wpływem reform, funduszy europejskich, nowych koncepcji aktywizacji, rozwoju usług społecznych i współpracy z organizacjami pozarządowymi. Dyskusja po tym wystąpieniu pokazywała, że za zmianą pojęć kryją się realne napięcia: między osłoną a aktywizacją, między świadczeniem a usługą, między administracją publiczną a sektorem społecznym.

Czwarte Forum dotyczyło potencjału odporności małych lokalnych rynków pracy. W świecie naznaczonym polikryzysami, zmianami demograficznymi, transformacją technologiczną i przestrzenną nierównowagą rozwoju, pytanie o odporność staje się jednym z kluczowych w polityce społecznej. Dr Krystian Koliński wskazywał, że odporność lokalnego rynku pracy nie jest statyczną cechą, lecz procesem związanym ze zdolnością dostosowywania się do czynników zewnętrznych i wewnętrznych. Obejmuje demografię, kapitał ludzki, inwestycje, działalność instytucji, postęp techniczny i umiejętności adaptacyjne lokalnych społeczności.

Piąte Forum, poświęcone suicydologii, było być może najbardziej wymagające emocjonalnie. Mgr Magdalena Jagodzińska przedstawiła temat, który wymaga szczególnej odpowiedzialności języka. Już we wprowadzeniu podkreślono, że o suicydologii należy mówić bez sensacji, bez uproszczeń i bez łatwych diagnoz, ale także bez milczenia. To zdanie dobrze oddaje sens całego spotkania: chodziło o połączenie danych, wiedzy i uważności wobec ludzkiego cierpienia.

Te pięć tematów pokazuje, że polityka społeczna nie jest jedną wąską specjalizacją. Jest raczej sposobem patrzenia na rzeczywistość społeczną: przez pryzmat instytucji, nierówności, ryzyk, solidarności, usług, wsparcia i odpowiedzialności publicznej. Forum stało się miejscem, w którym ta różnorodność mogła się ujawnić bez konieczności sprowadzania jej do jednego schematu.

Akademia codzienności

W wypowiedziach uczestników Forum uderza jeszcze jedna rzecz – naturalność. Poważne rozmowy często potrzebują ludzkiej oprawy. Spotkania odbywają się nie w oderwaniu od codzienności, lecz w jej środku. Po pracy, po zajęciach, między podróżą a kolejnym obowiązkiem, z herbatą, z opóźnieniem, z kamerą włączoną albo wyłączoną. W tym sensie Forum ma w sobie element lifestyle’owy – pokazuje naukę jako część życia, a nie jako odświętny rytuał zarezerwowany dla sal konferencyjnych.

To ważne zwłaszcza dla młodych badaczy. Nauka nie dzieje się tylko wtedy, gdy mamy idealne warunki, lecz i wtedy, gdy trzeba połączyć obowiązki zawodowe, dydaktykę, projekty, życie prywatne, dojazdy, zmęczenie i ambicję. Forum tworzy przestrzeń, która jest na tyle elastyczna, by młodzi ludzie mogli w niej uczestniczyć mimo różnych życiowych napięć.

Właśnie dlatego format online okazał się tak ważny. Pozwolił przekroczyć granice jednego miasta, jednej uczelni, jednego instytutu. Z czasem niewykluczona jest również formuła stacjonarna, ale punkt wyjścia był bardzo pragmatyczny – stworzyć dostępne miejsce wymiany myśli.

Laboratorium kultury akademickiej

Słowo „laboratorium” pojawia się w tym kontekście nieprzypadkowo. W drugim spotkaniu mówiono o nim jako o „przestrzeni czy laboratorium myśli i doświadczeń młodego pokolenia badaczy polityki społecznej”. To trafna metafora. Laboratorium nie jest miejscem gotowych odpowiedzi. Jest miejscem prób, obserwacji, korekt i uczenia się na wynikach.

Forum działa podobnie. Każde wystąpienie jest nie tylko prezentacją wiedzy, ale także ćwiczeniem pewnego sposobu bycia w nauce. Prelegent musi uporządkować własny temat, opowiedzieć o nim innym, przyjąć pytania, czasem obronić swoje decyzje metodologiczne, czasem przyznać, że jakiś wątek wymaga dalszej pracy. Uczestnicy z kolei ćwiczą uważne słuchanie, zadawanie pytań, formułowanie komentarzy i przekazywanie krytyki w sposób, który nie odbiera odwagi, lecz pomaga rozwijać badanie.

To szczególnie ważne w polityce społecznej, gdzie problemy badawcze bardzo często dotykają realnych doświadczeń ludzi. Nie można rozmawiać o uchodźczyniach, osobach w kryzysie, dzieciach i młodzieży, mieszkańcach peryferyjnych gmin czy osobach korzystających z pomocy społecznej wyłącznie językiem wskaźników. Trzeba umieć łączyć analizę z wrażliwością. Dane z odpowiedzialnością. Teorię z uważnością na konsekwencje społeczne.

Piąte spotkanie pokazało to szczególnie wyraźnie. Wystąpienie o suicydologii było rozmową o tym, jak mówić o jednym z najtrudniejszych problemów społecznych bez sensacji, uproszczeń, ale też bez przemilczania. Magdalena Jagodzińska zwracała uwagę, że problematyka zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży nie jest wyłącznie przedmiotem interwencji medycznej, lecz fundamentalnym problemem integralności całego systemu społecznego. Wskazywała też potrzebę odejścia od polityki „gaszenia pożarów” na rzecz polityki prewencyjnej i strukturalnej, w której państwo oraz polityka społeczna budują trwałe mechanizmy wsparcia.

To jest właśnie rodzaj myślenia, którego młodzi badacze uczą się nie tylko z książek. Uczą się go w rozmowie.

Nauka, która chce mieć znaczenie

Ważnym wątkiem wszystkich spotkań było przekonanie, że badania w polityce społecznej powinny mieć znaczenie poza samą akademią. Nie oznacza to podporządkowania nauki bieżącej polityce ani rezygnacji z rygoru metodologicznego. Przeciwnie – im bardziej badania mają wpływać na praktykę, tym bardziej muszą być rzetelne, krytyczne i świadome swoich ograniczeń.

Wystąpienia pokazują różne ścieżki takiego wpływu. Badania nad depopulacją wsi mogą pomóc samorządom lepiej planować usługi publiczne. Analiza doświadczeń uchodźczyń może pokazać, że formalnie dostępne świadczenie nie wystarcza, jeśli procedury są nieprzejrzyste lub kontakt z instytucją rodzi poczucie niesprawiedliwości. Badania nad pomocą społeczną pozwalają zrozumieć, jak zmieniają się modele wsparcia i jakie konsekwencje mają kolejne reformy. Analiza odporności lokalnych rynków pracy może wskazać, dlaczego jedne terytoria lepiej radzą sobie z kryzysami, a inne pozostają bardziej podatne na wstrząsy. Wreszcie badania suicydologiczne pokazują, że zdrowie psychiczne młodych ludzi wymaga współpracy wielu sektorów, a nie wyłącznie interwencji medycznej.

W tym sensie Forum realizuje ważną funkcję translatorską – pomaga przekładać badania na język dyskusji publicznej, ale bez spłycania ich znaczenia. To szczególnie istotne w czasach, gdy debata publiczna często upraszcza złożone problemy społeczne do haseł, sporów ideologicznych albo szybkich diagnoz. Forum pokazuje inną drogę: spokojną rozmowę, w której można przyznać, że problem jest złożony, dane wymagają ostrożności, a rozwiązania powinny być projektowane z udziałem różnych aktorów.

Młodzi eksperci, nie tylko przyszli eksperci

W nazwie Forum pojawiają się „młodzi eksperci”. To określenie jest ważne. Młodzi badacze bywają często opisywani jako przyszłość nauki. To prawda, ale niepełna. Są także jej teraźniejszością. Już teraz prowadzą badania, piszą raporty, uczestniczą w projektach, pracują z danymi, prowadzą wywiady, znają lokalne środowiska, obserwują nowe zjawiska i często szybciej niż uznane instytucje dostrzegają tematy dopiero wchodzące do głównego nurtu debaty.

Forum nie traktuje ich więc wyłącznie jako osób przygotowujących się do „prawdziwej” kariery. Daje im głos tu i teraz. To wybrzmiewa w wielu wypowiedziach organizatorów. Chodzi o to, by młode osoby miały szansę zaprezentować swoje dotychczasowe osiągnięcia, swoje badania, ale także by mogły mówić o wątpliwościach, ograniczeniach metodologicznych i dalszych kierunkach analiz.

Tak rozumiane Forum jest inwestycją w środowisko. Nie tylko w pojedyncze kariery, choć one oczywiście też są ważne. Chodzi o budowanie kultury współpracy, w której młodzi badacze poznają się nawzajem, uczą się od siebie i tworzą relacje, które mogą zaowocować wspólnymi projektami, publikacjami, seminariami czy inicjatywami społecznymi.

W pierwszym wystąpieniu prof. Mirosław Grewiński mówił o pasji do polityki społecznej i o tym, że w tej dziedzinie można łączyć perspektywę naukowo-dydaktyczną z praktyką, ponieważ istnieje wiele przestrzeni praktycznych do realizacji polityki społecznej. To zdanie dobrze oddaje potencjał Forum: nie chodzi jedynie o akademickie ćwiczenie, ale o przygotowanie ludzi, którzy będą potrafili działać na styku badań, edukacji i praktyki publicznej.

Wspólnota zamiast jednorazowego wydarzenia

Po pięciu spotkaniach widać, że Forum nie jest już tylko pomysłem. Zaczyna stawać się wspólnotą. Jeszcze niewielką, nadal rozwijającą się, ale rozpoznawalną dla osób, które wracają na kolejne spotkania, śledzą zapowiedzi, komentują wystąpienia i zgłaszają własne tematy.

Ważne jest tu słowo „regularność”. Jednorazowe wydarzenie może być inspirujące, ale rzadko buduje trwałe środowisko. Regularne spotkania – co miesiąc, w podobnej formule, z podobnym rytmem – tworzą poczucie ciągłości. Uczestnicy wiedzą, że to nie był przypadkowy webinar, ale część większego procesu. Mogą wrócić, zaprosić kogoś, zgłosić własny temat, obejrzeć nagranie, zadać pytanie przy kolejnej okazji.

Forum wróci w nowym roku akademickim nie jako eksperyment, ale jako inicjatywa, która ma już własny styl, własną publiczność i własną misję. To dopiero początek. Przed nami poszerzenie formuły, zaproszenie nowych ośrodków, włączenie kół naukowych, praktyków, organizacji społecznych i administracji publicznej. Możliwe są spotkania stacjonarne, większe debaty, warsztaty metodologiczne, publikacje pokonferencyjne, podcasty, materiały edukacyjne czy sieci współpracy młodych badaczy.

Przyszłość zaczyna się od rozmowy

W świecie nauki łatwo ulec przekonaniu, że liczą się przede wszystkim mierzalne efekty: publikacje, cytowania, granty, punkty, wskaźniki, stanowiska. Wszystko to ma znaczenie. Ale żadna z tych rzeczy nie powstaje w próżni. Za każdym artykułem, projektem i wystąpieniem stoi proces, który wymaga rozmów, pytań, niepewności i wsparcia.

Forum Wymiany Myśli Młodych Ekspertów Polityki Społecznej przypomina o tej podstawowej prawdzie. Nauka nie jest samotnym marszem od pomysłu do publikacji. Jest wspólnym wysiłkiem rozumienia świata. A polityka społeczna, być może bardziej niż wiele innych dziedzin, wymaga takiego wspólnego wysiłku, bo jej przedmiotem są realne ludzkie potrzeby, kryzysy, instytucje i decyzje publiczne.

Pierwsze pięć spotkań pokazało, że istnieje środowisko gotowe do takiej rozmowy. Młodzi badacze chcą prezentować swoje prace. Doświadczeni naukowcy chcą słuchać i komentować. Praktycy chcą konfrontować wyniki badań z rzeczywistością instytucji. Uczestnicy chcą zadawać pytania. A organizatorzy chcą tworzyć przestrzeń, która nie tylko umożliwia wystąpienie, ale także buduje relacje. To nie jest mało.

W akademii często przecenia się wielkie deklaracje, a nie docenia małych, regularnych praktyk. Tymczasem to właśnie one zmieniają kulturę środowiska. Jedno spotkanie w miesiącu. Jeden referat. Kilka pytań. Jedna osoba, która po raz pierwszy odważy się pokazać swoje badania. Jedna uwaga, która pomoże poprawić tekst. Jeden kontakt, który przerodzi się we współpracę. Jedna rozmowa, która sprawi, że ktoś poczuje, że jego temat jest ważny. Tak zaczyna się wspólnota naukowa.

Dlatego Forum nie powinno być traktowane jako zamknięty projekt ani cykl kilku webinarów. To raczej początek procesu, który może dynamicznie rozwijać się w kolejnych latach i stać się jednym z ważnych punktów odniesienia dla młodych badaczy polityki społecznej w Polsce.

Bo młoda nauka nie potrzebuje wyłącznie sceny. Potrzebuje stołu, przy którym można usiąść, opowiedzieć o swoich badaniach i usłyszeć: rozmawiajmy dalej.

Oskar Szczygieł

Kilka dni temu Forum Wymiany Myśli Młodych Ekspertów Polityki Społecznej przekształcono w Forum Wymiany Myśli. Krótsza nazwa idzie w parze z szerszą formułą, otwartą na nowe tematy, środowiska i perspektywy. Najbliższe terminy spotkań: 17 września, 15 października i 19 listopada. Szczegóły na Facebooku.