Aktualności
Życie akademickie
03 Grudnia
Opublikowano: 2025-12-03

Nie wiesz, co się stanie? Eksperymentuj!

Eksperyment jest dawniejszy niż nauka. Starsza od niego jest tylko ciekawość – pierwsza i najważniejsza cecha ludzkiego gatunku, odpowiedzialna za nasz pęd do poznania wszystkiego – mówi prof. Ryszard Koziołek, rektor Uniwersytetu Śląskiego i dyrektor generalny Śląskiego Festiwalu Nauki Katowice. Przekonaj się, jak eksperyment może przejawiać się w naszym codziennym życiu i jak możemy go postrzegać.

To właśnie hasło „Eksperymentuj!” przewodzi nadchodzącej 9. edycji Śląskiego Festiwalu Nauki Katowice, który odbędzie się od 6 do 8 grudnia w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach.

Eksperyment to wdrożenie ciekawości. Pomocny jest zwłaszcza wtedy, gdy rzeczywisty obiekt naszej ciekawości jest za daleki, za duży, za mały, za szybki albo nie wiadomo, czym jest ani czy w ogóle jest. Kiedy nie mamy odpowiednich narzędzi, żeby zmierzyć obwód i wagę Ziemi, prędkość światła i dźwięku, zasady dziedziczenia, nawigację pszczół czy komunikowanie się drzew, robimy eksperymenty. Zwłaszcza kiedy, oprócz ciekawości, mamy co do TEGO podejrzenie, przeczucie, intuicję, pomysł, hipotezę, a w końcu teorię. Choć wszystkie nauki korzystają dziś z eksperymentalnych metod sprawdzania teorii, to eksperymentuje każdy z nas. Od dzieciństwa sprawdzamy, testujemy, modelujemy, prognozujemy: Czy to gorące? Czy wytrzyma mój ciężar? Co zrobi, jeśli to powiem? A może to ich zachęci do przeczytania? Spróbujmy może tego…

Eksperymentujemy nie tylko z ciekawości, ale i z przezorności. Eksperyment przygotowuje nas na nieznane, zwłaszcza na to, co może być groźne i niebezpieczne. Na choroby, na susze, na powodzie, na głód, na zanieczyszczenia, na wyczerpanie źródeł energii. Ale też na to, jaki zawód chcę wykonywać; co lubię, co mogę, co potrafię. Eksperymentujemy, żeby niepotrzebnie nie ryzykować. Jeśli szukamy dziś odpowiedzi na pytanie, co najlepszego może dać dzieciom i młodzież kształcenie szkolne i akademickie, to odpowiedź brzmi: nauka eksperymentowania – przekonuje prof. Ryszard Koziołek, dyrektor generalny Śląskiego Festiwalu Nauki Katowice i rektor Uniwersytetu Śląskiego.

Śląski Festiwal Nauki Katowice to jedno z największych w Europie wydarzeń popularnonaukowych, w którym co roku udział bierze blisko 3 tys. naukowców i naukowczyń występujących przed ponad siedemdziesięciotysięczną publicznością. ŚFN organizowany jest od 2016 roku w Katowicach dzięki współpracy śląskiego środowiska akademickiego i samorządowego. Wieloletnia festiwalowa współpraca na rzecz nauki przyczyniła się do uzyskania przez Katowice tytułu Europejskiego Miasta Nauki 2024 – prestiżowego wyróżnienia przyznawanego przez Komisję Europejską miastom o szczególnym potencjale rozwoju.

ŚFN jest obecnie największą platformą dialogu społecznego prowadzonego poprzez naukę. Śląski Festiwal Nauki Katowice jest laureatem wielu prestiżowych europejskich i polskich nagród i dwukrotnie reprezentował Polskę podczas EXPO: w Dubaju (2020) oraz Osace (2025). W ramach całorocznej działalności instytucjonalnej SFN prowadzone są inicjatywy: ŚFN on Tour (mobilne miasteczko naukowe), Dom Nauki (inicjatywa we współpracy z domami dziecka i świetlicami środowiskowymi), Akademia Popularyzatora oraz aż 5 konkursów dla młodych odkrywców, kreatywnych dorosłych i wszystkich, którzy kochają naukę!

Podczas tegorocznej edycji festiwalu wiedzą podzieli się ponad 2 tys. naukowców i naukowczyń z różnych zakątków świata, wśród których nie zabraknie mocnej reprezentacji z wszystkich uczelni zaangażowanych w organizację Festiwalu. Każdego i każdą z nich charakteryzuje pasja do nauki, którą zaprezentują podczas wykładów, warsztatów i pokazów. Dodatkowo, wśród nich pojawią się goście specjalni, m.in.:

  • prof. dr hab. Włodzisław Duch (World Academy for Artificial Consciousness)
  • dr Sławosz Uznański-Wiśniewski (European Space Agency)
  • Ginny Smith (University of Cambridge, Braintastic)
  • dr Alex Baker (University of Warwick)
  • dr Katie Steckles (matematyczka z Manchester Metropolitan University)
  • Goof Buijs (UNESCO)
  • Wojciech Mann (Radio Nowy Świat)
  • prof. Takaharu Tezuka (Tokyo City University)
  • Fiona Zisch (University College London)
  • Piotr Jaxa (operator filmowy i fotograf)
  • Maciej Makselon (popularyzator wiedzy o języku polskim)
  • prof. Davide Ruzzon (University of Venice)
  • Artur Chmielewski (NASA Jet Propulsion Laboratory)
  • prof. dr hab. Irena Lipowicz (Rzecznik Praw Obywatelskich w latach 2010–2015)
  • prof. dr hab. Maciej Szpunar (Pierwszy Rzecznik Generalny Trybunału Sprawiedliwości UE)
  • Chuma Mbambo-Lado (Delft University of Technology)
  • Michael Fowler (Technische Universität Berlin)
  • prof. Norman Davies (University College London).

9. Śląski Festiwal Nauki Katowice rozpocznie się 6 grudnia i potrwa do 8 grudnia w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach. Szczegółowy program na stronie internetowej wydarzenia. Patronat medialny sprawuje „Forum Akademickie”.

Ro

Dyskusja (0 komentarzy)