Blisko 200 osób z uczelni z całej Polski i instytucji współpracujących ze szkolnictwem wyższym rozwijało swoje kompetencje podczas XXXVII Konferencji Stowarzyszenia PR i Promocji Uczelni Polskich „PRom”, której współorganizatorem był Uniwersytet Łódzki. Patronat medialny nad wydarzeniem sprawowało „Forum Akademickie”.
Coroczna konferencja organizowana przez Stowarzyszenie PR i Promocji Uczelni Polskich „PRom” na stałe wpisała się w kalendarz pracowników szkół wyższych zajmujących się na co dzień PR-em, promocją, komunikacją, rekrutacją czy umiędzynarodowieniem. Wydarzenie to stanowi nie tylko platformę do wymiany doświadczeń i wiedzy, jest także doskonałą okazją do budowania relacji i współpracy oraz integracji pracowników zajmujących się szeroko pojętą promocją i wizerunkiem polskich uczelni.
Tegoroczna edycja odbyła się pod hasłem „Popularyzacja nauki w akcji! Droga do otwartości i dostępności nauki”. Uczestnicy dyskutowali o tym, jak rzetelnie przekazywać społeczeństwu wiedzę naukową w prosty i zrozumiały sposób po to, by wzbudzić zainteresowanie procesami rządzącymi światem i pomóc się w nim odnaleźć. Konferencja zgromadziła wybitnych ekspertów, naukowców, przedstawicieli instytucji, uczelni i mediów – ludzi, którzy każdego dnia pracują nad tym, by nauka była bliższa społeczeństwu, a jej wyniki docierały do jak najszerszego grona odbiorców, aby każdy mógł czerpać z jej osiągnięć. Panele dyskusyjne, prelekcje, wystąpienia, warsztaty odbyły się w wyjątkowym miejscu, jakim jest Centrum Nauki i Techniki EC1, które uczestnicy mieli okazję zwiedzić.
Żyjemy w czasach, w których nauka jest fundamentem rozwoju społeczeństwa, a jej dostępność i zrozumiałość stanowią klucz do budowania zaufania i wzmacniania więzi między światem akademickim a opinią publiczną. Jestem przekonana, że dzisiejsze spotkanie będzie nie tylko przestrzenią do wymiany doświadczeń, ale także inspiracją do nowych działań i partnerstw – powiedziała witając uczestników Anna Kiryjow-Radzka, prezeska Stowarzyszenia PR i Promocji Uczelni Polskich „PRom”.
Podkreśliła, że szczególną wartością tego wydarzenia jest możliwość wspólnego działania oraz wypracowanie konkretnych rozwiązań, które przełożą się na lepsze i bardziej skuteczne mechanizmy popularyzacji nauki w Polsce i poza jej granicami. Konferencję uroczyście otworzył prof. Rafał Matera, rektor Uniwersytetu Łódzkiego.
To bardzo ważne, aby pokazywać społeczeństwu perspektywę naukowca i wyników jego badań. Dziękuję, że Państwo dbacie o to, żeby to komunikowanie było zrozumiałe i dotarło do szerokiego grona odbiorców. To bardzo ważne, żeby w dobie fake newsów przekonywać, że perspektywa naukowca jest miarodajna – powiedział podkreślając znaczenie działań wizerunkowych i popularyzatorskich.
W panelu otwarcia pt. „Dostępna nauka – wspólna misja instytucji, uczelni i mediów”, którego moderatorką była Anna Kiryjow-Radzka, udział wzięli: Mirosław Marczewski (dyrektor generalny Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji), dr Łukasz Gołota (zastępca dyrektora Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej), prof. Krzysztof Pabis (prorektor ds. popularyzacji nauki i kształcenia Uniwersytetu Łódzkiego), Dorota Sawicka (kierowniczka Biura Komunikacji i Popularyzacji Nauki Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku) oraz Anna Ślązak (koordynatorka Działu Nauka PAP). Paneliści poruszyli m.in. problem przeciwdziałania dezinformacji i budowania zaufania do badań naukowych oraz roli mediów w popularyzacji nauki. Dyskutowano również o tym, jak uczelnie radzą sobie z wyzwaniami w popularyzacji nauki oraz w jaki sposób międzynarodowe partnerstwa wspierają popularyzację badań. Przedstawiciele FRSE i NAWA opowiedzieli o tym, jak te instytucje zwiększają dostępność nauki.
Dyrektor FRSE podkreślił znaczenie m.in. mobilności naukowców w ramach programu Erasmus. Dzięki tym wyjazdom, mają możliwość nawiązać osobiste kontakty z badaczami, zwiedzić laboratoria, poznać możliwości, które oferuje konkretna uczelnia.
Nawiązane w ten sposób relacje, zebrane materiały mogą zaowocować realizacją konkretnego projektu lub być bardzo pomocne w trakcie doktoratu bądź habilitacji – mówił.
Dodał również, że w ramach partnerstw młodzi naukowcy mogą realizować swoje pasje i projekty. Kolejne działania to Uniwersytety Europejskie. Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji promuje aktywność młodych naukowców także w kwartalnikach „Europa dla Aktywnych” i „Języki Obce w Szkole”.
O wspieraniu dostępności nauki przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej opowiedział dr Łukasz Gołota. Szczególnie podkreślił znaczenie dwóch programów NAWA, jakimi są „Partnerstwa strategiczne” i „Welcome to Poland”. Zdaniem dyrektora mobilność naukowców jest kluczowym aspektem w ich pracy, a wyjazd do partnera zagranicznego umożliwia poznanie specyfiki partnerskiej uczelni i nawiązanie osobistych relacji. Zdaniem prof. Krzysztofa Pabisa popularyzacja oznacza dla naukowców wyście ze strefy komfortu i mówienie o swoich dokonaniach innym językiem, niż ten, którym badacze posługują się w publikacjach naukowych.
Popularyzacja jest procesem, który trzeba zbudować stopniowo. Naukowcy muszą się sami do tego procesu przekonać, oglądając np. dobre przykłady takich programów czy wystąpień – stwierdził, dodając, że to przełoży się także na lepszą dydaktykę.
Z kolei Dorota Sawicka podkreśliła, że należy uświadomić naukowcom różnicę między upowszechnianiem nauki a popularyzacją. Naukowcy doskonale rozumieją potrzebę upowszechniania, czyli budowania rozpoznawalności w swoim środowisku, dzięki któremu mają np. cytowania i punkty. Popularyzacja natomiast oznacza opowiedzenie o efektach swoich badań w sposób zrozumiały dla konkretnej grupy odbiorców spoza środowiska naukowego. Jej zdaniem jedną z kluczowych kwestii jest m.in. zmiana języka komunikacji i świadomość konieczności dotarcia do społeczeństwa oraz nawiązania z nim więzi.
W kolejnym panelu prof. Krzysztof Pabis zabrał uczestników w fascynującą podróż „W 24 godziny dookoła świata: blask dnia i ciemność nocy w opowieściach o życiu na Ziemi”. Na przykładzie różnych gatunków motyli opowiedział o pięknie i zagrożeniach naszej planety. Przybliżył wiele nieznanych gatunków owadów, równocześnie ukazując potrzebę działań na rzecz ochrony środowiska.
Pierwszego dnia konferencji odbyła się sesja „Building Research Communications at the European University Institute (EUI): strategy, tools, stories”, którą prowadziła Lucia Giannini, Research Communications Officer z European University Institute we Florencji. W ramach „Popularyzatorium” uczestnicy zostali oprowadzeni przez najlepszych przewodników, dla których labirynt nauki zawsze stanowi prostą ścieżkę. Dr Krzysztof M. Maj z Akademii Górniczo-Hutniczej przedstawił wystąpienie nt. „Czy żyjące światy w grach umarły już na dobre”, a dr Tomasz Miller z Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Uniwersytetu Jagiellońskiego opowiedział o geometrii czasoprzestrzeni. Oliwia Nadarzycka, doktorantka w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych w Katedrze Filmu i Mediów Audiowizualnych Uniwersytetu Łódzkiego zabrała uczestników w zagraniczne podróże Reksia i Misia Uszatka, zaś rozważania pt. „Czy umiemy jeszcze rozmawiać o kulturze?” prowadził dr Bartosz Filip Malinowski. Z kolei dr Aleksandra Ziemińska-Stolarska z Wydziału Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki Łódzkiej mówiła na temat śladu ekologicznego i jak nasze wybory wpływają na planetę.
Sesję warsztatowa metodą World Café „Jak wejść na kolejny poziom we współpracy między uczelniami a centrami nauki?” poprowadziły dr Magdalena Kosiada-Sylburska z EC1 Łódź i prof. Aneta Krzewińska z Zespołem z Katedry Metod i Technik Badań Społecznych UŁ. W jej trakcie omówiono najlepsze praktyki, wyzwania i nowe modele partnerstwa między środowiskiem akademickim a centrami nauki. Uczestnicy dyskutowali o tym, jak skutecznie łączyć potencjał badawczy uczelni z interaktywną formą popularyzacji nauki.
W programie nie zabrakło również przykładów praktycznego wykorzystania narzędzi generatywnej AI w pracy popularyzatora nauki. Fenomen generatywnej sztucznej inteligencji (GenAI) pomogli uczestnikom zrozumieć dr Dominika Kaczorowska-Spychalska i prof. Marek Majewski z Zespołu ds. Generatywnej Sztucznej Inteligencji na UŁ. Prowadzący pokazali m.in. przykłady nieetycznego wykorzystania tej technologii. O budowie i zastosowaniu polskich modeli językowych na przykładzie PLLuM opowiedział natomiast prof. Piotr Pęzik, prezentując m.in. potencjalne zastosowania PLLuM jako modelu dostosowanego do generowania i przetwarzania języka polskiego, ze szczególnym uwzględnieniem generowania i analizy treści w obszarze komunikacji medialnej. Dzień zakończyła uroczysta gala, podczas której ogłoszono laureatów i wyróżnionych w konkursie o Nagrody Stowarzyszenia PR i Promocji Uczelni Polskich „PRom”.
Drugi dzień rozpoczął się porankiem z jogą, który poprowadziła Magdalena Janowska z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Następnie odbyły się tzw. case study z uczelni:
Dr Adam Sitarek. kierownik Centrum Badań Żydowskich na Wydziale Filozoficzno-Historycznym UŁ, pełnomocnik dziekana ds. III kryterium, przedstawił „tajemnicze” trzecie kryterium ewaluacji uczelni. Mówił o tym, czy i jak mierzyć wpływ humanistyki na społeczeństwo i gospodarkę. Następnie uczestnicy konferencji przemieścili się do Pałacu Biedermanna, gdzie w Uniwersyteckiej Galerii Wozownia obejrzeli wystawę „Obecność T2b. Pramatki – kontynuacja”. Wystawa została zrealizowana w ramach projektu „Art & Science”, łączącego naukę i sztukę. Dla artystki Marzeny Mirewicz-Czumaczenko nauka jest istotnym źródłem inspiracji, zwłaszcza badania archeologiczne i genetyczne. Wystawa stanowi kontynuację projektu dotyczącego pramatek i powstała w wyniku współpracy artystki z jednostką naukową UŁ – Biobankiem, zajmującym się zagadnieniami biologii molekularnej i genetyki.
Na koniec miała miejsce prezentacja działań typu „art & science”, czyli promocja nauki przez sztukę na Uniwersytecie Łódzkim. „O różnorodności należy mówić i ją pokazywać, nawet jeśli nie wszystkim się to podoba” to tytuł prezentacji Bartosza Kałużnego, fotografa i specjalisty ds. komunikacji na UŁ, który omówił projekt DYWERS, gdzie wiodący komponent stanowi wystawa fotografii portretowych. Prowadzący przedstawił pięć kroków do stworzenia przedsięwzięcia, które trwa przez ponad rok, angażuje społeczność akademicką, szkoły artystyczne i lokalne instytucje kultury. „Projekt HIDDEN – współpraca instytucjonalna, społeczne zaangażowanie” przedstawił Maciej Andrzejewski, fotograf z Centrum Komunikacji Marki UŁ, z kolei koordynator inicjatywy „Nauka inspiruje” na UŁ Michał Gruda w swoim wystąpieniu „Czy młotki, piły i dłuta obejdą się bez cieśli?” zaprezentował nowoczesne technologie oparte na sztucznej inteligencji (AI) , które mogą stanowić wsparcie w popularyzacji nauki.
W ramach XXXVII Konferencji „PRom” odbyło się spotkanie Zespołu doradczego do spraw działań na rzecz promocji polskiej nauki za granicą. Podczas wydarzenia omówiono działania i strategie mające na celu zwiększenie międzynarodowej widoczności polskich naukowców i ich osiągnięć. Przewodniczący Zespołu dr hab. Łukasz Zamęcki podkreślił, że spotkanie w Łodzi po raz pierwszy miało charakter otwarty. PRomowicze i PRomowiczki zostali zaproszeni do konsultacji środowiskowych, których celem było uwzględnienie szerokiego spektrum opinii i doświadczeń członkiń i członków „PRom”.
Natomiast w przeddzień konferencji odbyło się Walne Zgromadzenie Członków Stowarzyszenia PR i Promocji Uczelni Polskich „PRom”, podczas którego wybrano Zarząd i Komisję Rewizyjną na kadencję 2025-2028. W skład Zarządu weszły:
Do Komisji Rewizyjnej wybrani zostali: Ewa Kiszka z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, Monika Maziak z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, Anna Żmuda-Muszyńska z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, dr inż. Piotr Szczepański z Akademii Wojsk Lądowych we Wrocławiu, Filip Leszczyński z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.
XXXVII Konferencja „PRom” odbywała się pod patronatem honorowym Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego Marcina Kulaska. Konferencję objęli patronatem: prof. dr hab. Bogumiła Kaniewska, przewodnicząca Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, oraz Fundacja Edukacyjna Perspektywy. Patronem medialnym było „Forum Akademickie”.
RED
fot. Maciej Andrzejewski, Bartosz Kałużny/Uniwersytet Łódzki
