Naukowcy z Politechniki Bydgoskiej oraz Politechniki Gdańskiej rozpoczynają prace nad czujnikiem fotonicznym, który w przyszłości może wspierać wczesną diagnostykę raka szyjki macicy. Otrzymali na ten cel blisko 1,4 mln zł z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Rak szyjki macicy należy do najczęściej występujących nowotworów u kobiet na świecie. W Polsce każdego roku taką diagnozę słyszy około 3 tys. pacjentek. Choć rak szyjki macicy wykryty we wczesnym stadium jest w większości przypadków skutecznie leczony, każdego roku z jego powodu umiera ok. 1,5 tys. kobiet. Jedną z głównych przyczyn pozostaje zbyt późne wykrycie nowotworu. Na ograniczoną skuteczność profilaktyki wpływa szereg czynników: bezobjawowy przebieg choroby, utrudniony dostęp do badań przesiewowych, nierówny dostęp do świadczeń zdrowotnych czy czynniki społeczne i ekonomiczne.
Odpowiedzią na te wyzwania jest projekt „Światło w służbie zdrowia – czujnik fotoniczny jako wsparcie profilaktyki i diagnostyki raka szyjki macicy”. Przez najbliższe 36 miesięcy zespół badaczy z Politechniki Bydgoskiej oraz Politechniki Gdańskiej będzie prowadził prace nad realizacją prototypów światłowodowych czujników fotonicznych oraz optycznych fantomów tkanek, które posłużą do ich walidacji i testowania.
Celem badań jest opracowanie prototypu rozwiązania charakteryzującego się wysoką precyzją pomiarów, prostotą użytkowania oraz relatywnie niskim kosztem. W perspektywie długoterminowej opracowywane rozwiązanie może zwiększyć dostępność badań diagnostycznych, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach i regionach o ograniczonym dostępie do specjalistycznych świadczeń zdrowotnych.
Chcemy dać kobietom szansę na szybką i powszechnie dostępną diagnostykę. Czujniki fotoniczne, które z powodzeniem wykorzystywane są w innych dziedzinach, mogą w przyszłości stać się podstawą nowych narzędzi do wczesnego wykrywania zmian nowotworowych. Obok prac badawczych stawiamy również na edukację, ponieważ wierzymy, że wiedza i profilaktyka są równie ważnymi narzędziami w walce z rakiem szyjki macicy jak rozwój nowoczesnych technologii – mówi dr inż. Monika Kosowska z Wydziału Telekomunikacji, Informatyki i Elektrotechniki Politechniki Bydgoskiej.
Projekt obejmuje także działania edukacyjne i popularyzujące wiedzę na temat profilaktyki nowotworowej. Zaplanowano m.in. warsztaty dla uczniów i studentów, spotkania tematyczne, panel dyskusyjny, udział w konferencjach naukowych. Chodzi o zwiększenie świadomości społecznej dotyczącej profilaktyki raka szyjki macicy oraz promowanie postaw sprzyjających wczesnemu wykrywaniu choroby.
Naukowcy podkreślają, że połączenie badań z edukacją społeczną może przyczynić się do zwiększenia świadomości zdrowotnej oraz promowania postaw sprzyjających profilaktyce i wczesnemu wykrywaniu raka szyjki macicy. Jeśli badania zakończą się powodzeniem, opracowywane rozwiązanie może w przyszłości wspierać szybsze wykrywanie zmian chorobowych i wcześniejsze rozpoczęcie leczenia.
Projekt o wartości 1 366 400 zł otrzymał dofinansowanie w wysokości 1 346 400 zł ze środków budżetu państwa w ramach ministerialnego programu „Nauka dla Rozwoju Społeczeństwa”.
MK, źródło: PBS