W maju 2023 roku w bazie Komisji Europejskiej zarejestrowanych było około 9,4 tys. polskich ekspertów. Kilka miesięcy później, na początku 2024 roku, Polska przekroczyła symboliczny próg 10 tysięcy zarejestrowanych specjalistów, którzy chcą oceniać wnioski projektowe i doradzać Komisji w ramach Horyzontu Europa. Ta liczba wciąż rosła i w marcu 2025 r. wyniosła już ponad 11,1 tys. Oznacza to przyrost o około 1,67 tys. osób w ciągu dwóch lat, czyli o blisko 18%. Wzrost liczby polskich ekspertów następuje szybciej niż przeciętnie w Europie. W tym samym okresie ogólna liczba ekspertów w bazie KE wzrosła o około 15% (z ok. 240 tys. do ok. 274 tys.).
Więcej polskich ekspertów ocenia projekty
Sama rejestracja w bazie to dopiero początek drogi. Kolejnym krokiem jest zdobycie zlecenia na ocenę projektów lub inną ekspercką usługę dla Komisji. Na tym polu Polska także odnotowuje sukcesy. W maju 2023 r. w ocenie wniosków lub innych działaniach zleconych przez KE brało udział 2461 Polaków. W ciągu kolejnych dwóch lat liczba ta przekroczyła 4 tysiące. Oznacza to niemal 65% wzrost w gronie aktywnych polskich ekspertów. Jednym słowem, nie tylko więcej Polaków zapisuje się do bazy, ale też znacznie więcej z nich realnie uczestniczy w pracach eksperckich Horyzontu Europa. W skali całej UE przyrost liczby zakontraktowanych ekspertów nie jest aż tak dynamiczny (w 2025 r. jest o 61% więcej ekspertów w porównaniu do roku 2023).
Polska na tle Europy
Jak Polska wypada na tle innych państw Unii Europejskiej? Liderami pod względem zarejestrowanych ekspertów są obecnie Włochy (prawie 35 tys. osób) oraz Hiszpania (około 30,5 tys.). Niewiele ustępują im Niemcy i Francja, które mają w bazie po ok. 21 tys. ekspertów. Z wynikiem ponad 11 tysięcy ekspertów plasujemy się na zbliżonym poziomie co Grecja i Portugalia (obie również po ok. 11 tys. ekspertów). Polska jest także liderem wśród państw tzw. nowej Unii (które dołączyły do UE po 2004 r.). Obecnie jesteśmy na 9 miejscu w rankingu pod względem liczby ekspertów zarejestrowanych i na 7 – jeśli chodzi o liczbę ekspertów zakontraktowanych.
Kobiety w gronie ekspertów
Statystyki pokazują jeszcze jedną interesującą prawidłowość: rosnący udział kobiet w gronie ekspertów. W skali całej Unii Europejskiej stanowią one około 1/3 wszystkich zarejestrowanych ekspertów. W Polsce wskaźnik ten jest wyższy i wynosi niemal 40%. Jeszcze bardziej imponujące są dane dotyczące ekspertów zakontraktowanych. W całej UE ok. 46% osób, które otrzymały kontrakt ekspercki, to kobiety. W Polsce jest to ponad połowa – 55%.
Monika Ryndzionek, źródło: KPK
Dziwne rzeczy się dzieją w nauce w UE "Przybywa polskich ekspertów w programie Horyzont Europa", a nie przybywa w Polsce przyznanych projektów z HE. Czyżby eksperci nie byli lepsi od naukowców co to piszą projekty do HE?. Łatwiej jest zarobić na ocenie projektów, nie wiele nawet wiedząc o nauce, niż napisać własny do HE. Może czas zmienić nabór ekspertów do oceny projektów. Nie masz projektu z HE lub innych programów, i nie masz wspaniałego dorobku naukowego, to nie nadajesz się na eksperta, bo tylko będzie czepialstwo i mało merytoryczna ocena.