Aktualności
Życie akademickie
10 Października
Źródło: AGH
Opublikowano: 2025-10-10

Druga Fabryka AI w Polsce powstanie w Krakowie

Gaia AI Factory – druga w naszym kraju fabryka sztucznej inteligencji powstanie w Krakowie. Zbuduje ją konsorcjum kierowane przez Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet Akademii Górniczo-Hutniczej. Budżet projektu to 70 mln euro.

Europejskie Wspólne Przedsięwzięcie w zakresie Obliczeń Wielkiej Skali (EuroHPC JU) wskazało kolejnych sześć lokalizacji dla fabryk sztucznej inteligencji. Mają one zostać uruchomione w przyszłym roku w Czechach, na Litwie, w Holandii, Rumunii, Hiszpanii i Polsce. Druga w naszym kraju Fabryka AI, po poznańskiej (operatorem jest Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe), stanie w Krakowie. Zbuduje ją konsorcjum kierowane przez Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet Akademii Górniczo-Hutniczej.

Konsorcjum Gaia AI Factory składa się z wiodących instytucji badawczych, ekspertów dziedzinowych i partnerów technologicznych, reprezentujących grupy interesariuszy AI z całego kraju. Są to: Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet oraz Wydział Technologii Kosmicznych Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, Wrocławskie Centrum Sieciowo-Superkomputerowe Politechniki Wrocławskiej, Centrum Informatyczne TASK Politechniki Gdańskiej, Interdyscyplinarne Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytetu Warszawskiego, Narodowe Centrum Badań Jądrowych, Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa NASK PIB, Ośrodek Przetwarzania Informacji OPI PIB, Sano – Centrum Zindywidualizowanej Medycyny Obliczeniowej – Międzynarodowa Fundacja Badawcza, Małopolskie Centrum Biotechnologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, Instytut Matki i Dziecka oraz Krakowski Park Technologiczny.

Infrastruktura obliczeniowa dla sztucznej inteligencji

Polska Fabryka AI ma stać się krajowym centrum doskonałości, oferując najnowocześniejszą infrastrukturę do obsługi zaawansowanych zadań związanych ze sztuczną inteligencją. Jej sercem będzie nowy superkomputer zoptymalizowany pod kątem obliczeń AI, umożliwiający trenowanie, testowanie i wdrażanie modeli sztucznej inteligencji na dużą skalę. System ma sprostać zarówno obecnym, jak i przyszłym przypadkom użycia, zapewniającponad tysiąc akceleratorów GPU do treningu i uruchamiania modeli sztucznej inteligencji. Superkomputer Gaia AI osiągnie moc obliczeniową kilkukrotnie większą od najszybszego obecnie w Polsce Heliosa. Warto podkreślić, że podobnie jak Helios, będzie zlokalizowany w Krakowie, zarządzany przez Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH oraz ściśle zintegrowany z krajową Infrastrukturą PLGrid, co pozwoli wykorzystać dotychczasowe doświadczenia i know-how polskich podmiotów.

Gaia AI Factory przyspieszy wkład Polski w budowanie europejskiej suwerenności technologicznej w dziedzinie AI – podkreśla Marek Magryś, dyrektor ACK Cyfronet AGH – Łączymy moc obliczeniową, dane, wiedzę ekspertów i szkolenia, tworząc krajową platformę rozwoju sztucznej inteligencji.

Projekt obejmuje rozbudowę infrastruktury superkomputerów, poszerzenie dostępu do repozytoriów wielkoskalowych danych, a także wzmacnianie umiejętności i kompetencji w zakresie AI poprzez szeroką ofertę szkoleń i usług doradczych oraz program rozwoju talentów. Działania będą ogniskowały się w trzech kluczowych obszarach – ochrona zdrowia, sektor kosmiczny i rozwój dużych modeli językowych (LLM).

Nowe możliwości dla społeczeństwa i gospodarki

Gaia AI Factory to nie tylko infrastruktura, ale także platforma współpracy między nauką, przemysłem i sektorem publicznym. Będzie oferować zestaw narzędzi i usług wspierających cały cykl życia projektów AI – od przygotowania danych, przez trenowanie modeli, aż po ich wdrożenie. Dzięki nowej infrastrukturze i współpracy nauki z biznesem powstaną rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji, które przyspieszą prowadzenie badań naukowych, ułatwią codzienne życie, poprawią jakość usług publicznych i przyspieszą rozwój gospodarki.

Przykłady praktycznych korzyści:

  • zdrowie: szybsza i dokładniejsza diagnostyka obrazowa, analiza danych medycznych, spersonalizowane terapie i wsparcie lekarzy w podejmowaniu decyzji;
  • bezpieczeństwo i administracja publiczna: inteligentne systemy analizy danych pomagające szybciej reagować na zagrożenia, usprawnienie obsługi obywateli w urzędach, tłumaczenia wielojęzyczne w usługach publicznych;
  • edukacja: dostęp do otwartych narzędzi AI i szkoleń pozwalających rozwijać kompetencje cyfrowe oraz rozwijać talenty niezbędne do rozwoju nowoczesnej gospodarki opartej o wiedzę;
  • środowisko i przestrzeń kosmiczna: analiza danych satelitarnych w celu monitorowania zmian klimatu, jakości powietrza oraz klęsk żywiołowych;
  • gospodarka: wsparcie dla start-upów i firm w tworzeniu nowych produktów i usług opartych na sztucznej inteligencji – od przemysłu po sektor kreatywny.

W praktyce Gaia AI Factory ma sprawić, że rozwiązania AI staną się bardziej dostępne, bezpieczne i etyczne, a Polska stanie się miejscem, gdzie można rozwijać innowacje w oparciu o najnowocześniejszą infrastrukturę w Europie. W ramach projektu odbędzie się szereg szkoleń i warsztatów, które pomogą uczestnikom zdobyć nowe umiejętności i podnieść poziom kompetencji cyfrowych.

Kluczowym priorytetem jest zapewnienie dostępności technologii sztucznej inteligencji dla każdego – od nowych start-upów i małych firm, po przedsiębiorstwa, instytucje badawcze, instytucje publiczne i całe społeczeństwo. Niezależnie od poziomu doświadczenia organizacji, Gaia AI Factory zapewni niezbędne narzędzia do przekształcania pomysłów w skuteczne rozwiązania – dodaje M. Magryś.

Ekosystem innowacji i przyszłość AI w Polsce

Gaia AI Factory będzie ściśle współpracować z PIAST AI Factory w Poznaniu oraz LUMI AI Factory w Finlandii, tworząc zintegrowany, rozproszony ekosystem dla rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce i w całej Europie. Bezpośredni dostęp do trzech Fabryk AI przyspieszy adopcję sztucznej inteligencji, będzie wspierać innowacje cyfrowe i zapewni Polsce pozycję kluczowego gracza w europejskim krajobrazie sztucznej inteligencji.

Gaia AI Factory stanie się środowiskiem akceleracyjnym i testowym dla kolejnych projektów rozwojowych w obszarze AI, w tym AI Gigafactories. Przygotuje grunt pod olbrzymie wymagania sprzętowe, a także tworzenie i ewaluację nowych modeli oraz aplikacji, które w przyszłości mogą być skalowane do szerszych środowisk. Gaia to również szansa na weryfikację transferu wiedzy, rozwój zasobów talentów oraz budowanie połączeń w ekosystemie, które są niezbędne do wdrażania przemysłowych Gigafabryk AI.

Projekt, o łącznym budżecie 70 mln euro, jest współfinansowany w równych częściach przez Polskę i Unię Europejską w ramach EuroHPC JU. Krajowy wkład finansowy pochodzi ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Ministerstwa Cyfryzacji.

MK, źródło: AGH

Dyskusja (0 komentarzy)