Nic do ukrycia

Kolejne posiedzenie Prezydium KRUN, 25 lutego, po raz pierwszy od prawie roku nie odbywało się pod presją spraw bieżących. Można było zająć się planem pracy w perspektywie nie krótszym niż rok. Zdaniem członków Prezydium, uczelnie niepaństwowe odgrywały i odgrywają ważną rolę w systemie szkolnictwa wyższego. Ich rola nie zawsze jednak jest doceniana. Nie mamy też wystarczających informacji do oceny niektórych zjawisk i procesów zachodzących w uczelniach niepaństwowych. W końcu lutego prof. Tadeusz Szulc, podsekretarz stanu w MENiS, zwrócił się z prośbą o przekazanie dodatkowych informacji, dotyczących m.in. zatrudnienia, płac, inwestycji i remontów w uczelniach niepaństwowych. KRUN uznała zebranie tych informacji za celowe i pożyteczne. Pozwolą one na odejście od niekorzystnych mitów, które w niektórych kręgach nagromadziły się wokół uczelni niepaństwowych.

Prezydium KRUN dąży do gruntownego przeanalizowania kilku ważnych problemów. Formą organizacyjną ich opiniowania będą konferencje.

Pierwszym zagadnieniem jest dostęp polskiej młodzieży do wyższego wykształcenia, a w szczególności problem równości szans edukacyjnych w zależności od sytuacji materialnej rodziny, miejsca zamieszkania, regionu, dostępności szkół średnich, pochodzenia społecznego. Coraz częściej pojawiają się pytania: Czy bezpłatne studia są dla młodzieży, która rzeczywiście tego potrzebuje? Jaka jest struktura studentów w uczelniach państwowych i niepaństwowych? Czy studia bezpłatne w przeważającej mierze są dla młodzieży z największych ośrodków, najlepszych szkół średnich, najbogatszych rodzin? Na pytania te, przy obecnym stanie informacji, nie znajdujemy jeszcze odpowiedzi, a będą one nurtowały społeczeństwo w coraz większym stopniu będą. Inne pytanie brzmi: Czy optyka największych uniwersytetów, zaprezentowana w projekcie ustawy, odpowiada mniejszym uczelniom państwowym i większości uczelni niepaństwowych? Czy odpowiada młodzieży ze środowisk wiejskich i z małych miast, zwłaszcza regionów opóźnionych w rozwoju? Konferencja na temat sposobów wyrównywania szans edukacyjnych młodzieży na poziomie wyższym odbędzie się w kwietniu lub maju bieżącego roku.

Innymi zagadnieniem jest doskonalenie jakości kształcenia, modyfikacje programów edukacyjnych do potrzeb krajowej gospodarki narodowej, a także do wymogów Unii Europejskiej i procesów globalizacji. Uczelnie niepaństwowe otrzymują od Państwowej Komisji Akredytacyjnej potwierdzenia jakości kształcenia. Jednak uczelnie niepaństwowe dążą do uzyskiwania akredytacji także innych instytucji, krajowych i zagranicznych. Wiele uczelni otrzymało już akredytację Stowarzyszenia Edukacji Menedżerskiej „FORUM”. Organizacja ta znajduje się w europejskich strukturach akredytacyjnych i rozszerza swoją działalność. Konferencja na temat jakości kształcenia, zorganizowana przez KRUN, odbędzie się jesienią.

Następnym zagadnieniem omówionym na Prezydium KRUN było kształtowanie wizerunku uczelni niepaństwowych. Promocja poszczególnych uczelni nie zawsze przebiega profesjonalnie. Istnieje potrzeba zorganizowania seminarium lub konferencji na ten temat, połączonej z warsztatami o charakterze szkoleniowym. Obecnie promocja uczelni w coraz większym stopniu musi mieć wymiar regionalny i krajowy, ale także zagraniczny. Uczelnie niepaństwowe nie muszą w sposób hermetyczny chronić swoich informacji, ponieważ nie mają nic do ukrycia. Należałoby sporządzić szczegółowy raport o szkołach niepaństwowych, ze zwróceniem uwagi na finanse i proces dydaktyczny, a także badania naukowe, bazę materialną i inne ważne aspekty ich funkcjonowania. Obecnie można już stwierdzić, że poglądy na temat płac profesorów czy łatwości uzyskania dyplomów w uczelniach niepaństwowych, prezentowane w niektórych kręgach, były mocno przesadzone. Z informacji pochodzących z kilku reprezentatywnych uczelni wynika, że przeciętne wynagrodzenie profesora uczelni niepaństwowej ze wszystkimi dodatkami wynosi około 5,5 tys. zł. Płace te nie są horrendalnie wysokie, jak to się czasem przedstawia. Potwierdza to również opracowanie GUS „Szkoły wyższe i ich finanse”. Podobnie jest z mitem o łatwości otrzymania dyplomu w wyższych uczelniach niepaństwowych. Wskaźniki tzw. odpadu i odsiewu są wysokie. Wynika to z faktu, że do uczelni niepaństwowych trafia znacznie większy odsetek młodzieży słabiej przygotowanej z liceów, które zajmują średnie i niższe pozycje w rankingach, ze środowisk wiejskich i małych miast itp. Raport o uczelniach niepaństwowych powinien uwzględnić te elementy.

Na pierwszy plan wysuwają się sprawy dalszej informatyzacji uczelni. Ważny jest rozwój informatyki w procesie dydaktycznym, badaniach naukowych i zarządzaniu uczelnią. Uczelnie niepaństwowe dysponują wprawdzie ok. 20 tys. komputerów najnowszej generacji z odpowiednim oprogramowaniem i podłączeniem do Internetu, jednak jest to ciągle niewystarczające. Prof. Wojciech Olejniczak, rektor Zachodniopomorskiej Szkoły Biznesu w Szczecinie, przygotuje konferencję na temat kierunków dalszej informatyzacji uczelni. Będzie ona połączona z warsztatami i prezentacją współczesnych możliwości informatycznych.