)
Wydawao si, e Komisja Sejmowa Edukacji Nauki i Modziey bdzie miaa zaopiniowany projekt ustawy w niedugim okresie. Wszystkie zapisy zostay przeanalizowane na 17 posiedzeniach podkomisji w okresie od sierpnia do grudnia ubiegego roku. Okazao si jednak, e materia jest bardzo zoona. Przyjcie zapisw satysfakcjonujcych cay system szkolnictwa wyszego w Polsce w obecnych warunkach politycznych jest bardzo trudne, a moe okaza si wrcz niemoliwe.
Z jednej strony, najbardziej wpywowe krgi szkolnictwa wyszego d do utrzymania i umocnienia swoich pozycji, czasami, jak si wydaje, bez zachowania elementw spoecznej i ekonomicznej racjonalnoci. Z drugiej strony, uczestniczcy w obradach przedstawiciel rzdu nie dostrzeg w dostatecznym stopniu problemw studentw uczelni niepastwowych.
Konferencja Rektorw Uczelni Niepastwowych widziaa konieczno przygotowania nowej i dobrej ustawy, ktra by nie deprecjonowaa adnego z sektorw, a przede wszystkim stworzya studentom rwne szanse, bez wzgldu na miejsce ich zamieszkania, pozycj materialn i wybr uczelni. Czasami odnosi si wraenie, e ustawa jest w pierwszym rzdzie dla kadry, procedur, a ewentualnie pniej dla studentw.
rodowisko uczelni niepastwowych potwierdzio wiele zapisw ustawy. Wnioso te sporo zastrzee. Uwagi dotyczyy w szczeglnoci: zaliczenia uczelni magisterskich do szk zawodowych; podziau uczelni na publiczne i niepubliczne; braku zrozumienia potrzeby istnienia KRUN; nieokrelenia w satysfakcjonujcym stopniu roli zaoyciela i jego uprawnie; braku odniesienia co do tego, e uczelnia wysza nie jest jednostk gospodarcz, poniewa uczelnia poza dziaalnoci statutow moe prowadzi wydzielon dziaalno gospodarcz; niejednoznacznych zapisw dotyczcych przyjcia z pomoc studentom w zakresie dofinansowywania czesnego - studenci w uczelniach pastwowych maj dzienne studia bezpatne, a w uczelniach niepastwowych odpatne; uznania, e praca nauczyciela w innej uczelni moe stanowi dziaalno konkurencyjn; ograniczenia swobody podejmowania pracy.
Trzeba podkreli, e cz z tych postulatw znajdowaa zrozumienie w zespole pracujcym pod przewodnictwem prof. Jerzego Wonickiego, a mam na myli na przykad zapisy zawarte w projekcie w art. 87, dotyczce pokrywania z budetu pastwa czci opat wnoszonych przez studentw studiw stacjonarnych w uczelniach niepastwowych.
Jak wiadomo, 2 marca prof. Jerzy Wonicki zrezygnowa z reprezentowania prezydenta w procesie legislacyjnym dotyczcym ustawy „Prawo o szkolnictwie wyszym”. Jeeli si nie myl, to KRASP wycofaa swoje poparcie dla tego aktu normatywnego. Spowodowao to pewne zawirowania wok ustawy, cznie z wnioskiem o przerwanie obrad 2 marca.
Znaczn konsternacj wrd uczelni niepastwowych wywoa wniosek przedstawiciela rzdu, aby z projektu ustawy wykreli ustp 6 art. 87, ktry wanie dotyczy stworzenia moliwoci pokrywania z budetu czci opat wnoszonych przez studentw studiw stacjonarnych w uczelniach niepastwowych. Posowie nie zgodzili si jednak z przedstawicielem rzdu i projekt ustpu 6 art. 87 nie uleg zmianie. Zgoszona natomiast zostaa poprawka, aby studenci studiw stacjonarnych uczelni niepastwowych otrzymali zwrot czesnego w wysokoci 50 proc. W kuluarach mwiono te, e naley wydzieli w budecie kwot dla studentw uczelni niepastwowych, by uczelnie pastwowe nie musiay si dzieli z niepastwowymi.
Dofinansowanie studentw uczelni niepastwowych, moim zdaniem, bdzie moliwe bez szkody dla uczelni pastwowych z powodu dwch okolicznoci: przyrostu PKB i zmniejszania si liczby studentw take w uczelniach pastwowych.
Dofinansowanie czesnego studentw w uczelniach niepastwowych nie jest polskim pomysem, istnieje ono take w innych krajach europejskich.
W projekcie ustawy dyskutowanym przez wiele miesicy z Zespoem Prezydenckim, okrelono, e na dofinansowanie czesnego studentw uczelni niepastwowych mog by ponoszone wydatki, do 5 proc. rodkw przeznaczonych dla studentw studiw stacjonarnych. Przedstawiciel rzdu zawnioskowa o dziesiciokrotne ich zmniejszenie do 0,5 proc., pomimo, e uczelnie niepastwowe ksztac na studiach stacjonarnych 15 proc. ogu studentw tej formy ksztacenia. Tak jamun studenci uczelni niepastwowych przyjmuj z rozgoryczeniem i pytaj o jej zgodno z art. 70 konstytucji, w ktrym midzy innymi znalazy si zapisy, e rodzice maj wolno wyboru dla swoich dzieci szk innych ni publiczne. (...) wadze publiczne zapewniaj obywatelom powszechny i rwny dostp do wyksztacenia, w tym celu tworz i wspieraj systemy indywidualnej pomocy finansowej i organizacyjnej dla uczniw i studentw. Jak naley sdzi zawirowa wok ustawy moe by wicej, bo konstytucjonalici i nie tylko twierdz, e w niektrych fragmentach jest ona sprzeczna z konstytucj.