)
1 czerwca planowane jest posiedzenie Sejmowej Komisji Edukacji, Nauki i Modziey, na ktrym zostan rozwaone poprawki zgoszone w ramach drugiego czytania. Na to posiedzenie, podobnie jak na poprzednie, zostali zaproszeni przedstawiciele KRUN.
W ramach szerokich konsultacji rodowiska uczelni niepastwowych wyaniaj si cigle kwestie wymagajce rozwaenia, nieuwzgldnione w projekcie ustawy w ogle lub w niedostatecznym stopniu. Jest to bardzo wane z punktu widzenia funkcjonowania caego systemu, stworzenia zasad pozwalajcych na elastyczne funkcjonowanie uczelni, przy zachowaniu ich autentycznej autonomii.
rodowisko uczelni niepastwowych jest przekonane, e pomimo dokonania daleko idcych poprawek i uzupenie, ustawa cigle w szeregu obszarw ma charakter kazuistyczny, co przeczy zasadzie autonomii szk wyszych. Proponowane podziay uczelni, konferencji rektorw, cile okrelone reguy nazewnictwa uczelni bd niezrozumiae dla przewaajcej czci otoczenia zagranicznego, a poza tym rozwizania te petryfikuj istniejce struktury, ktre w opinii znacznej czci politykw, nauczycieli akademickich, studentw i spoeczestwa nie nale do najbardziej efektywnych. Jeeli ustawa nie stworzy dostatecznych podstaw zmiany tych struktur, to, jak si wydaje, wymusi je sytuacja budetowa i zmiany zachodzce w otoczeniu, ktre bd miay charakter obiektywny, niezaleny od naszej woli. Funkcje uczelni w niedalekiej perspektywie bd musiay ulec zmianom, a ich najwaniejszym czynnikiem nie bd uwarunkowania demograficzne, ale przysze uwarunkowania rozwoju spoecznego i gospodarczego.
Coraz czciej wyraane s opinie, e naley odej od rozwizania, zgodnie z ktrym uczelnie pastwowe powoywane i likwidowane s w drodze ustawy i rozporzdze. Czyni to bowiem nieskutecznymi wszelkie prby usunicia z nich powanych niedocigni. Praktycznie nie bdzie ustawy lub rozporzdzenia likwidujcego publiczn szko wysz, nawet w sytuacji wystpienia w niej racych nieprawidowoci, cznie z nieodpowiedni gospodark finansow.
Uczelnie niepastwowe zaczynaj prowadzi nowe kierunki studiw, np. kierunki medyczne na poziomie licencjata. W art. 6 ust. 3 ustawy wprowadzono limitowanie przyj studentw w uczelniach medycznych. Nie powinno to jednak dotyczy uczelni niepastwowych, chyba e z budetu pastwa bdzie dofinansowywane ksztacenie studentw na studiach stacjonarnych.
W projekcie ustawy „Prawo o szkolnictwie wyszym” nie zostay w dostateczny sposb uregulowane prawa zaoyciela uczelni niepublicznej, zwaszcza w zakresie uprawnie do majtku. Cho wprowadzenie do art. 24 ust. 2 stwierdza, e „majtek uczelni niepublicznej pozostay po zaspokojeniu wierzycieli przeznacza si na cele okrelone w statucie”, to jednak zaoyciele s zdania, e sowa „przeznacza si na cele okrelone w statucie” naley zastpi zapisem: „przechodzi na wasno zaoyciela.” Analogiczny zapis stanowi projekt w art. 86 ust. 5 i 7 odnonie do mienia uczelni publicznej (ust. 1) i majtku szpitala klinicznego (ust. 7). Specjalici od prawa konstytucyjnego s zdania, e obecne ujcie art. 24 ust. 2 jest niezgodne z konstytucj.
W art. 55 ustp 2 okrelono, e statut uczelni niepublicznej okrela sposb przyjmowania funkcji zaoyciela w razie jego mierci, gdy jest osob fizyczn, albo likwidacji, gdy jest osob prawn. Zdaniem prawnikw, statut nie moe regulowa wymienionych tu kwestii nastpstwa prawnego odmiennie od obowizujcych w Kodeksie cywilnym i Kodeksie spek handlowych. Zdaniem KRUN, zasady i tryb likwidacji uczelni zostay okrelone w art. 23 i 24 projektu i w nich zawarte zostay postanowienia statutu. W zwizku z tym ustp 2 art. 55 jest zbdny i naley go skreli.
Wtpliwoci budz przyjte w projekcie zwolnienia od podatkw. Zwolnieniu podlega dziaalno statutowa uczelni okrelona w art. 12 ust. 1, ale zwolnieniami takimi naley obj take tworzenie bazy materialnej dla prowadzenia tej dziaalnoci.
W ostatnim okresie pojawiaj si interpretacje, e uczelnia jest przedsibiorstwem, co nie jest zgodne z charakterem jej misji i dziaalnoci, dlatego te z zadowoleniem naley przyj zapis, e „prowadzenie przez uczelni dziaalnoci dydaktycznej, naukowej, badawczej, dowiadczalnej, artystycznej, sportowej, diagnostycznej, rehabilitacyjnej lub leczniczej nie stanowi dziaalnoci gospodarczej w rozumieniu przepisw ustawy z 2 lipca 2004 o swobodzie dziaalnoci gospodarczej”. KRUN proponuje dodanie do tego zapisu zdania: „ani te uczelnia nie jest przedsibiorc lub przedsibiorstwem w rozumieniu dotychczasowych przepisw”.
KRUN od pocztku proponowaa pozostawienie przepisw wprowadzajcych elastyczno w prawach i obowizkach pracownikw uczelni niepastwowych. Rozwizanie to funkcjonowao w starej ustawie. W art. 112 proponuje si doda ust. 2 o nastpujcym brzmieniu: „Statut uczelni niepublicznej moe ustanowi inne ni okrelone w ustawie stanowiska pracownicze oraz kwalifikacje wymagane do ich objcia, a take odmienne uregulowania praw i obowizkw pracownikw”.
KRUN postuluje te, aby jednostki organizacyjne uczelni posiadajce uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora mogy prowadzi studia doktorancie w zakresie dyscyplin odpowiadajcych tym uprawnieniom. Doprowadzioby to do wikszego udziau uczelni niepastwowych w ksztaceniu kadr.
rodowisko uczelni niepastwowych ma nadziej, e propozycje te zostan przyjte przez Sejmow Komisj Edukacji, Nauki i Modziey i Sejm RP.