Przed szecioma miesicami opisaem przypadek plagiatowego doktoratu mgr Katarzyny Szewieczek z Instytutu Fizyki Politechniki Czstochowskiej (patrz: "FA" 4/05). Jej promotor dr hab. Ryszard Hrabaski "nie zauway", e w dysertacji przez kilka lat przygotowywanej pod Jego piecz, w rozdziaach majcych przedstawi oryginalne wyniki bada, doktorantka wstawia wyniki i rysunki z siedmiu nie swoich prac, w tym z trzech prac wchodzcych do jego habilitacji.
Zbienoci te w styczniu 2005 spostrzeg jeden z czonkw Komisji Doktorskiej, dr hab. Wodzimierz Zapart. Jednak jego wtpliwoci co do oryginalnoci pracy nie spotkay si z naleytym zrozumieniem innych czonkw Komisji i jej przewodniczcego prof. Leopolda Jeziorskiego. Zapartowi nawet nie udostpniono maszynopisu pracy doktorskiej, ktry pospiesznie zosta zwrcony doktorantce i promotorowi "do ulepszenia".
Zaniepokojony brakiem zainteresowania kolegw z Komisji prof. Zapart powieli "zdobyte" fragmenty doktoratu i swoj dokadn analiz splagiatowanych prac, ktrymi doktorantka wypenia kluczowe rozdziay 7 i 8, prezentujce wyniki bada wasnych, i w kocu marca rozda wszystkim uczestnikom kolejnej Rady Wydziau. Od tej chwili sprawa znalaza si "na stole". Co wicej, skandal szybko rozszed si wrd czstochowsko-katowickich fizykw i po paru dniach jego echa dotary do Nowego Jorku. Od tego momentu sprawa spowaniaa.
Na pocztku kwietnia dziekan Jerzy Siwka zasugerowa powoanie trzyosobowego Zespou spord czonkw Komisji Doktorskiej, ktry zaj by si sprawdzeniem oryginalnoci pracy. Przewodniczcym zosta prof. dr hab. Zygmunt Nitkiewicz, a czonkami: dr hab. Kazimierz Dziliski i dr hab. Danuta Pusa.
Po miesicu pracy Zesp przedstawi dziekanowi piciostronicow opini. Nie powielono jej i nie udostpniono czonkom nie tylko Komisji Doktorskiej, ale te i czonkom Rady Wydziau. Opini odczytano jedynie na posiedzeniu Komisji i nastpnego dnia ponownie na posiedzeniu Rady Wydziau.
Zdaniem Zespou, wyniki bada w trzech z szeciu kwestionowanych podrozdziaach zostay w caoci zrealizowane przez doktorantk i mona je uzna za oryginalne. Badania w trzech innych podrozdziaach take zostay przeprowadzone przez doktorantk, ale analiza wynikw i dyskusje zostay zapoyczone. Pi rysunkw ilustrujcych badania pochodzi od innych autorw i s cytowane, „ale w niewaciwy sposb”. W podsumowaniu stwierdzono, e praca nie spenia wymogw ze wzgldu na may stopie oryginalnoci i zapoyczenia, dlatego naley j odrzuci.
Ze wzgldu na niemono zapamitania i ogarnicia tylu szczegw, nad sprawozdaniem nie byo merytorycznej dyskusji. Rada Wydziau przegosowaa zamknicie przewodu doktorskiego.
Po trzech tygodniach, na pocztku czerwca, prof. Zapart zoy na rce dziekana Siwki czterostronicowe memorandum, w ktrym dokadnie odnis si do sformuowa i stwierdze opinii Zespou. Podkreli, e „Zesp ten zaj si sprawdzeniem pracy doktorskiej mgr K. Szewieczek, ale tylko pod ktem moich pisemnych zarzutw i zastrzee. Czonkowie Zespou nie podjli si jednak trudu rzetelnego okrelenia skali i rozmiaru zapoycze w caym maszynopisie pracy doktorskiej, co, moim zdaniem, bezwzgldnie powinno by zrobione. Tym bardziej e w midzyczasie odkryem, i jeszcze z kolejnej zagranicznej publikacji (dobrze znanej promotorowi), „wyniki wasne przejto do rozdziau 7.” Stwierdzi te, i „do prac tego Zespou zosta powoany prof. K. Dziliski, ktry z jednej strony jest dyrektorem Instytutu Fizyki, ale z drugiej strony jest pracownikiem Zakadu Spektroskopii Rezonansw Magnetycznych, ktrego kierownikiem jest prof. R. Hrabaski. Czyli formalnie jest jego PODWADNYM. Jest to wyrana sprzeczno interesw i zaprzeczenie zasady, e osoby w tego typu komisjach nie maj adnych uwarunkowa personalnych.
Zamiast penej analizy skali zapoycze w doktoracie, Zesp pod kierownictwem prof. Nitkiewicza przygotowa dokument o charakterze polemicznym w stosunku do moich wczeniejszych analiz. Dokument ten zosta odczytany na posiedzeniu Komisji Doktorskiej w dniu 9 maja 2005, jak rwnie nastpnego dnia – na posiedzeniu Rady Wydziau IPMiFS. Nie udostpniono go nikomu w postaci pisemnej przed posiedzeniami, co wykluczyo dyskusj nad nim, bowiem nawet tak uwany suchacz, jak ja, nie by w stanie zapamita i przeanalizowa na bieco czytanego, obszernego tekstu”.
W dalszej czci prof. Zapart wykazywa, e doktorantka niewiele wykonaa oryginalnych bada, bo wikszo wynikw bya ju prezentowana przez innych wanie w przejtych pracach. Jest to o tyle ciekawe, e sporzdzi on dwukolumnowe porwnanie „oryginalnych wynikw i rysunkw” doktorantki, z tekstem i rysunkami pochodzcymi z przepisanych prac. Majc oba fragmenty przed oczyma nawet najwikszy laik widzia, e te „oryginalne badania”, ktre widzia Zesp, to dane i tekst przetumaczony i wzity z prac rumuskich i amerykaskich oraz z prac promotora.
Podsumowujc, stwierdzi, i: „Wszystkie powysze uwagi skaniaj mnie do zoenia wniosku o niezalen opini−recenzj maszynopisu pracy doktorskiej mgr Katarzyny Szewieczek, dokonan przez kompetentnych i posiadajcych wysoki presti naukowy recenzentw spoza Czstochowy. Udostpnienie caoci materiaw na dzie dzisiejszy pozwoli recenzentom ustosunkowa si zarwno do samej pracy doktorskiej, do „Opinii” Zespou, jak i do mojego krytycznego komentarza. Co wicej, recenzje z zewntrz pomog wskaza niedopatrzenia, ktrych dopuci si Promotor”.
Dziekan Siwka nigdy na to pismo nie odpowiedzia. Co wicej, gdy 21 czerwca przekaza rektorowi Dyi dokumenty caej sprawy, zabrako tam wanie obu pism prof. Zaparta. Rektor spraw na pocztku lipca skierowa do rzecznika dyscyplinarnego.
W poowie lipca Rada Wydziau ponownie zatwierdzia prof. Hrabaskiego na stanowisko kierownika Zakadu na trzyletni kadencj. Z pocztkiem wrzenia byy rektor obj stanowisko dziekana Wydziau, na ktre zosta wybrany w kocu kwietnia przez wydziaowe Kolegium Elektorskie. Prof. Nitkiewicz obj funkcj prodziekana ds. nauki.
Gdy ju we wrzeniu rozmawiaem z prof. Siwk (na listy przesta odpowiada!) i zapytaem, dlaczego wane pismo prof. Zaparta pozostao bez odpowiedzi, byy dziekan tumaczy si, e przekaza je prof. Nitkiewiczowi i ten w imieniu Zespou nie ustosunkowa si do krytyki. Prodziekan Nitkiewicz, pytany w poowie padziernika, dlaczego tak si stao, nie odpowiedzia na mj list elektroniczny...
Na pocztku padziernika nowy rzecznik Komisji Dyscyplinarnej, ktrym zosta prof. dr hab. in. Stanisaw Drobniak, skierowa spraw mgr Szewieczek do Komisji Dyscyplinarnej, wnioskujc o upomnienie jej. Rzecznik formalnie rozmawia tylko z prof. Nitkiewiczem, natomiast nie przesucha ani mgr Szewieczek, ani prof. Hrabaskiego, ani prof. Zaparta. Sprawa „nadzoru promotora nad doktorantk” zostaa przez rzecznika skierowana do Komisji Etycznej Politechniki Czstochowskiej, ale nie byem w stanie znale jakiejkolwiek informacji o niej na stronie internetowej uczelni... Komisja Dyscyplinarna pod przewodnictwem prof. Henryka Bali, otworzya postpowanie 19 padziernika br. i miejmy nadziej, e w toku sprawy wszystkie te osoby bd mogy si publicznie wypowiedzie do protokou.
Z kolei prof. Hrabaski na pocztku wrzenia br. otworzy swojej drugiej doktorantce przewd doktorski z fizyki na Wydziale Matematyczno−Przyrodniczym Akademii Pedagogicznej im. Dugosza (dyrektor Instytutu Fizyki: prof. Jzef witek), mimo e mgr M. Mateja−Janiec jest obecnie na V roku studiw doktoranckich w zakresie inynierii materiaowej, prowadzonych przez Wydzia Inynierii Procesowej, Materiaowej i Fizyki Stosowanej w Politechnice Czstochowskiej!
Z informacji od dziekana Dyi wiem, e nie udzieli zgody na t roszad i Wydzia nie zobowiza si do pokrycia kosztw przewodu...
Cig dalszy nastpi.
marekwro@aol.com