Po raz pity przyznano granty naukowe Fundacji na rzecz Wspierania Rozwoju Polskiej Farmacji i Medycyny. Haso 5. edycji konkursu brzmiao Biotechnologia dla zdrowia, a jego celem byo poszukiwanie nowych metod terapeutycznych i diagnostycznych oraz produktw leczniczych wykorzystujcych biotechnologi. W konkursie wzio udzia 38 zespow badawczych. Za najlepsze uznano projekty: prof. Jzefa Kura z Politechniki Gdaskiej i dr. hab. Janusza Szemraja z Uniwersytetu Medycznego w odzi. Prof. Kur bdzie z grantu Fundacji realizowa projekt badawczy Konstrukcja serologicznych zestaww diagnostycznych rozpoznajcych toksoplazmoz wczesn i przewlek. Dr hab. Szemraj chce zbada Aktywno biologiczn rekombinowanych biaek o waciwociach trombolityczno−zakrzepowych.
W dniach 26−28 marca odbya si w Uniwersytecie Wrocawskim midzynarodowa konferencja Raumgestaltung in der gegenwrtigen Deutschschweizer Literatur – Instituierung der fiktiven Bedeutungsrume, zorganizowana przez Pracowni Literatury Szwajcarskiej przy Instytucie Filologii Germaskiej. Wykad inauguracyjny Zeit und Raum, Zeit−Raum in Max Frischs „Der Mensch erscheint im Holozn” wygosi prof. Rmy Charbon z Uniwersytetu w Genewie, przewodniczcy Towarzystwa Bada nad Niemieckojzyczn Literatur Szwajcarii w Bernie. Szeroki wachlarz tematw sigajcych od twrczoci Maksa Frischa do szwajcarskich pisarzy najmodszego pokolenia, jak Christoph Simon, pozwoli przedyskutowa zmiany zachodzce w najnowszej literaturze Szwajcarii. Skupiono si na stosunku modych pisarzy do ojczyzny jako motywu literackiego, w odniesieniu do twrczoci koryfeuszy literatury helweckiej Maksa Frischa i Friedricha Drrenmatta.
W pierwszej w tym roku edycji konkursu na stypendia konferencyjne Fundacja na rzecz Nauki Polskiej przyznaa 39 stypendiw na czn kwot 144,1 tys. z. Laureaci konkursu, wyonieni spord 147 kandydatw, uzyskaj dofinansowanie kosztw udziau w konferencjach, kongresach i sympozjach naukowych odbywajcych si m.in. w: USA, Singapurze, Chinach, Australii, Brazylii i Chile. Najliczniej reprezentowanymi wrd stypendystw dziedzinami s: chemia (4 stypendia), biologia, geodezja i kartografia, informatyka i medycyna (po 3 stypendia).
Rozstrzygnito pilotaow edycj konkursu Polskie talenty, zorganizowanego przez Fundacj Grupy TP, Fundacj Edukacyjn Przedsibiorczoci (administrator konkursu) oraz Polsko−Amerykask Komisj Fulbrighta. Program jest skierowany do najwybitniejszych studentw III i IV roku studiw magisterskich polskich uczelni, studiujcych na kierunkach: informatyka, elektronika i telekomunikacja, teleinformatyka, informatyka na Midzywydziaowych Studiach Matematyczno−Przyrodniczych, makrokierunek Politechniki Warszawskiej i Politechniki lskiej. 66 laureatw pierwszej edycji otrzymao stypendia w wys. 10 tys. z oraz laptopy z oprogramowaniem. Konkurs ma zachci wybitnych studentw do pogbiania wiedzy w wybranych dziedzinach oraz prowadzenia prac badawczych, a take przeciwdziaa emigracji naukowej i zawodowej najzdolniejszych studentw i absolwentw. W kolejnych edycjach planuje si przyznawa 200 stypendiw rocznie.
Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocawiu jest pierwsz publiczn nietechniczn uczelni polsk, ktra uzyskaa certyfikat ISO 9001:2000 dla wszystkich swych jednostek. Cech tej normy jest jej uniwersalno, zwizo, przejrzysto oraz midzynarodowe uznanie i rozpowszechnienie. Umoliwia to wzajemne porwnanie i kontrolowanie podjtych dziaa oraz szerok wspprac midzy uczelniami krajowymi i zagranicznymi. Ponadto, zasady zarzdzania zgodne z wymogami ISO 9001:2000 s standardem honorowanym m.in. przez europejskie wadze oraz instytucje finansowe i ubezpieczeniowe – powiedzia 30 marca Georg Jankowski, prezes DEKRA Certification, wrczajc certyfikat przyznany Uniwersytetowi Przyrodniczemu. Normy ISO w edukacji pozwalaj m.in. rozwiza problem uznawalnoci dyplomw i kwalifikacji nadawanych przez placwki owiatowe w rnych krajach.
W miasteczku akademickim Uniwersytetu Mikoaja Kopernika powstanie nowy budynek – Collegium Humanisticum UMK. Realizacja inwestycji o cznej powierzchni 30 tys. mkw. podzielona zostanie na kilka etapw. W pierwszym z nich (lata 2007−10) powstanie modu dydaktyczny o powierzchni 9 tys. mkw. oraz dwa moduy wydziaowe o powierzchni cakowitej ok. 5 tys. mkw. kady, z ktrych pierwszy przeznaczony zostanie na potrzeby Wydziau Nauk Historycznych. Rozbudowany i zmodernizowany zostanie take Szpital Uniwersytecki im. Dr. Antoniego Jurasza w Bydgoszczy. Inwestycja o cznej powierzchni 43 tys. mkw. ma by realizowana w latach 2007−12 i kosztowa ok. 310 mln z. Bdzie ona obejmowa budow i wyposaenie: Zespou Operacyjnego, Oddziau Anestezjologii i Intensywnej Terapii Dzieci, Kliniki Dermatologii, Uniwersyteckiego Centrum Medycyny Paliatywnej i Opieki Dugoterminowej, Kliniki Geriatrii, Kliniki Internistycznej, Kliniki Chirurgii Plastycznej oraz budow Centrum Zdrowia Psychicznego.
lsk Bibliotek Cyfrow wsptworz ju 24 instytucje. Uniwersytet lski umieci w niej 173 publikacje, co stanowi ponad 30 tys. stron. Materiay te zostay wywietlone prawie 25 tys. razy. Uytkownicy BC coraz czciej pytaj o dostp do prac doktorskich. Zgodnie z rozporzdzeniem rektora U w sprawie publicznego udostpniania niepublikowanych prac dyplomowych i rozpraw doktorskich zgromadzonych w uniwersyteckim archiwum oraz Bibliotece U, autor pracy doktorskiej moe udzieli licencji na udostpnienie jej tekstu w lskiej Bibliotece Cyfrowej. W najbliszym czasie pierwsze prace doktorskie pojawi si w BC.
Joanna Bykowska, Aneta Duma i Kaja Kumiska, studentki V roku romanistyki Uniwersytetu Wrocawskiego, zwyciyy w konkursie na najlepsze tumaczenie polsko−francuskie, ktry odby si na zakoczenie Festiwalu Francophonie 2007. Wrocawianki zdobyy medal za przekad fragmentu powieci Vnus Khoury−Ghaty Le fils empaill. Do udziau w konkursie przygotowa je dr Stefan Kaufman. Wyrniono take zesp z Instytutu Literatury Francuskiej Uniwersytetu w Biaymstoku, prowadzony przez dr Joann Cholew, za przekad listu Nancy Huston do Leli Sebbar, opublikowanego w Lettres parisiennes. Autopsie de l’exil.
3 kwietnia na posiedzeniu Sekcji Demografii Historycznej Komitetu Nauk Demograficznych Polskiej Akademii Nauk Anna Czop, studentka V roku historii Uniwersytetu Wrocawskiego, wygosia referat na temat ruchu naturalnego ludnoci wybranego mikroregionu pnocnej Wielkopolski w XIX wieku. Badacze uczestniczcy w pracach sekcji zwrcili uwag na wysoki poziom naukowy wystpienia, m.in. czcy erudycj ze swobod prowadzenia wtkw metodologicznych. Na wniosek prof. Cezarego Kukli, przewodniczcego sekcji, A. Czop zostaa przyjta w poczet czonkw Sekcji Demografii Historycznej. Podkrelono, e w ponad 40−letniej historii tej jednostki PAN jest to pierwszy przypadek przyjcia tak modej osoby. Wrocaw od lat naley do czoowych orodkw bada historyczno−demograficznych w Polsce. A. Czop jest suchaczk seminarium magisterskiego prof. Marka Grnego.
W ramach midzynarodowego projektu naukowego „EUROPROCF”, dotyczcego bada nad mukowiscydoz, kierowany przez prof. Michaa Dadleza zesp naukowcw z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN w Warszawie zidentyfikowa nieznan dotychczas funkcj biaka „keratyna 18”. Biako to kontroluje poprawno innych biaek, budujcych w organizmie struktur komrki i doprowadza do eliminacji tych, ktre ulegy zmianom wskutek mukowiscydozy. To grona i nieuleczalna, dziedziczna choroba, powodujca m.in. przewleke infekcje drg oddechowych i trudnoci w trawieniu. Chory przez cae ycie musi przyjmowa duo lekw – w tym antybiotykw i enzymw – umoliwiajcych zwalczanie infekcji oraz prawidowe trawienie i wchanianie pokarmw, a zwaszcza tuszczw. Odkrycie polskich naukowcw stwarza now szans na postp w badaniach nad t gron chorob.
Instytut Fizyki Uniwersytetu lskiego we wsppracy ze lskim kuratorium zorganizowa wyjazd 42 nauczycieli do Europejskiego Centrum Bada Jdrowych (CERN) w Genewie. Zaproszono ich na specjalne szkolenie nauczycieli fizyki, ktre odbyo si w dniach 14–22 kwietnia, w ramach programu edukacyjnego przygotowanego przez CERN. Bya to pierwsza polska grupa nauczycieli, ktra odwiedzia CERN. Uczestnicy wysuchali cyklu wykadw, uczestniczyli w warsztatach oraz zwiedzali pooony 100 m pod ziemi tunel akceleratora LHS oraz obejrzeli detektor eksperymentu ATLAS. Odwiedzili take fabryk antymaterii, eksperyment COMPASS i ekspozycj prezentujc histori bada czstek elementarnych MICROCOSM.
Akredytowane Laboratorium Badawcze na Wydziale Budownictwa Ldowego i Wodnego PWr. wzbogacio si o cenny zesp komr klimatycznych. Mona dziki nim okreli wpyw temperatury wilgotnoci i promieniowania cieplnego na zachowanie materiaw i wyrobw przemysowych. Bada si tu cechy reologiczne (skurcz i pezanie) betonu, termoizolacyjne waciwoci materiaw, cian wielowarstwowych i niejednorodnych (np. pyt z zamontowan stolark okienn lub drzwiow, zestaww szyb), subiektywnego odczucia komfortu cieplnego i stresu termicznego u ludzi, a nawet reakcj rnych maszyn i urzdze, np. silnikw czy sprztu elektronicznego. Pierwsza komora (zakupiona dziki dotacji KBN) pracuje od 2005 roku. Kolejne dwie (wielko− i maogabarytow) sfinansowano z Funduszu Nauki i Technologii Polskiej.
W dniach 17−22 kwietnia odby si XXV Festiwal Szk Teatralnych, na ktrym przedstawiono 12 spektakli, przygotowanych przez studentw AT im. Zelwerowicza w Warszawie, PWST im. Solskiego w Krakowie, PWST w Krakowie Wydzia Zamiejscowy we Wrocawiu i PWSFTiT w odzi. Dwie rwnorzdne pierwsze Nagrody Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (po 4 tys. z) otrzymali Pawe Ciokosz i Karol Poch z AT w Warszawie. Druga nagroda (3 tys. z) przypada Katarzynie Dbrowskiej z AT w Warszawie. Trzy trzecie nagrody otrzymali ukasz Chrzuszcz z PWSFTiT w odzi, Anna Gzyta i Karolina Piechota z AT w Warszawie. Przyznano te szereg wyrnie i nagrd pozaregulaminowych. Jury wyrazio zaniepokojenie faktem, e w wikszoci prezentowanych spektakli studentom nie stworzono szans na pene zaprezentowanie moliwoci aktorskich.
Prof. Oleg Aleksandrowicz, kierownik Zakadu Zoologii Akademii Pomorskiej, odnalaz w dziupli starego drzewa w podworskim parku w osinie k. Supska mumi osmoderma eremita (pachnicy dbowej), chrabszcza bdcego pod cis ochron, znajdujcego si na Czerwonej Licie Zwierzt Gincych i Zagroonych oraz wymienionego w Polskiej Czerwonej Ksidze Zwierzt wrd gatunkw wysokiego ryzyka naraonych na wyginicie. Znalezisko jest sensacyjne, gdy uznawano, e ten rzadki wielki chrzszcz nie wystpuje w pomorskich lasach. Znalezisko zoologa z AP wiadczy o tym, e chrzszcz ten wci wystpuje na Pomorzu. Pachnica jest reliktem lasw pierwotnych i do rozwoju potrzebuje starych dziuplastych drzew liciastych. Tylko w nich moe si rozmnaa. Pachnica jest objta ochron na terenie UE jako gatunek, ktry wymaga tworzenia obszarw ochronnych.
24 kwietnia nadano tytu doktora honoris causa Uniwersytetu lskiego dr. J. Georgowi Bednorzowi, fizykowi, laureatowi Nagrody Nobla w 1987 r. (wraz z K.A. Mllerem). Obecnie uczony pracuje w laboratorium IBM w Szwajcarii. – Ten tytu ma dla mnie wyjtkowe znaczenie. Z jednej strony ustanawia on nowy i szczeglny zwizek z uniwersytetem, gdy staj si jednym z czonkw jego spoecznoci, z drugiej, czy mnie z miejscem, z ktrego wywodzi si moja rodzina – mwi uczony podczas uroczystoci. Dr Bednorz poszukuje nowych tlenkw metali przejciowych i metod pozwalajcych w kontrolowany sposb zmienia ich waciwoci fizyczne pod ktem zastosowa w mikroelektronice. Jego badania maj ogromny wpyw na konstruowanie pamici elektronicznych o pojemnoci rzdu terabitw.
25 kwietnia, w rocznic koronacji krla Kazimierza Wielkiego, przypado wito Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. Kulminacj obchodw bya uroczysto nadania tytuu doktora honoris causa prof. Kazimierzowi Zbigniewowi Kwieciskiemu. Uczony zwizany jest z Instytutem Bada Edukacyjnych w Warszawie, Instytutem Pedagogiki UMK w Toruniu oraz Katedr Socjologii Edukacji i Polityki Owiatowej UWM w Olsztynie. Zajmuje si pedagogik ogln, polityk owiatow i socjologi edukacji. Po raz pierwszy w historii wrczono Medale Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. Za zasugi dla powstania UKW przyznano je senatom uniwersytetw: Jagielloskiego, Wrocawskiego i Mikoaja Kopernika, ktre pozytywnie zaopinioway wniosek o utworzenie UKW, oraz Konstantemu Dombrowiczowi, prezydentowi Bydgoszczy i Radzie Miasta Bydgoszczy.
Dom pasywny zuywa jedn dziesit energii, jak pochaniaj tradycyjne budynki. Na czym polega budownictwo energooszczdne i jakie s moliwoci wykorzystywania alternatywnych rde energii w eksploatowaniu budynkw debatowano podczas konferencji Domy pasywne szans dla rozwoju budownictwa energooszczdnego w naszym regionie, ktra odbya si 26 kwietnia w Politechnice Gdaskiej. – Domy pasywne s budynkami energooszczdnymi, w ktrych minimalne zapotrzebowanie na ciepo zaspokajane jest przez cyrkulujce powietrze – mwi prof. Andrzej Baranowski, dziekan Wydziau Architektury PG. – W tradycyjnym budynku zuycie oleju opaowego wynosi 15 litrw na metr kwadratowy rocznie, podczas gdy w domu pasywnym jedynie 1,5 litra. Pierwsz uczelni w Polsce, ktra posiada szkoleniowy dom pasywny jest Politechnika Poznaska. Uczelnia jako pierwsza w kraju uruchamia studium podyplomowe z zakresu budownictwa energooszczdnego i pasywnego.
26 kwietnia prof. Antoni B. Stpie, wybitny epistemolog z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, otrzyma doktorat honoris causa Uniwersytetu Kardynaa Stefana Wyszyskiego. P wieku temu rozpocz prac na Wydziale Filozoficznym KUL, gdzie przez wiele lat kierowa Katedr Teorii Poznania. Naley do czoowych polskich filozofw nurtu katolickiego. Prof. Stpie jest autorem ponad 200 publikacji, inicjatorem „Tygodni Filozoficznych” KUL, ktre niegdy byy wanym punktem konfrontacji wspczesnej filozofii z marksizmem. Jan Pawe II nagrodzi go za prac na polu filozofii chrzecijaskiej Orderem w. Grzegorza, jednym z najwyszych odznacze papieskich, przyznawanych za zasugi dla Kocioa.
27 kwietnia w Ogrodzie Botanicznym Uniwersytetu Wrocawskiego wrczono nagrody w 4. edycji konkursu „Wrocawska Magnolia” na najlepsze prace magisterskie z zakresu ochrony rodowiska i przyrody. Nagrod w kategorii prac przyrodniczych otrzyma Jan Sztejn z Uniwersytetu Przyrodniczego (Walory przyrodnicze i krajobrazowe doliny lzy na terenie Wrocawia). W kategorii prac projektowo−planistycznych nagrodzono Kamil Adamczyk z UP (Projekt zagospodarowania terenu dla dorosych osb niepenosprawnych umysowo. Wrocaw Zakrzw) i Alicj Poatajko z UP (Koncepcja zagospodarowania terenu zieleni osiedlowej na Oporowie). W kategorii prac technologiczno−inynierskich zwyciya Joanna Polak z Politechniki Wrocawskiej (Projekt koncepcyjny instalacji do oczyszczania gazw zawierajcych NOx, HCl i Cl2). W kategorii prac spoeczno−ekonomicznych nagrodzono Sylwi Bernack z Akademii Medycznej (Ocena sposobu ywienia oraz wystpowania czynnikw ryzyka chorb ukadu krenia w populacji 50−letnich mieszkacw Wrocawia w 2005 roku). Laureaci otrzymali po 4 tys. z.
Niewolnictwo jest ze, demokracja dobra, wojna czyni spustoszenie, a pokj przynosi wzrost dochodu narodowego – mwili uczestnicy oglnopolskiej konferencji naukowej wiat arabski w procesie przemian. Zmiany spoeczne i kulturowe oraz reformy polityczne. Konferencj zorganizowaa w dniach 27−28 kwietnia Katedra Bliskiego i Dalekiego Wschodu Wydziau Studiw Midzynarodowych i Politycznych UJ. Rozmowy o religii i polityce, stosunkach arabsko−izraelskich czy spoeczestwie i kulturze w wiecie islamu moliwe byy dziki subsydium, ktre – w ramach programu FNP „Mistrz” – otrzyma prof. Andrzej Kapiszewski (zm. 5 maja).
Hohschule fr Technik Stuttgart, uczelnia, ktr z Politechnik Opolsk czy kilkunastoletnia wsppraca, obchodzi jubileusz 175−lecia. Prof. Martin Stohrer, rektor HfTS, postanowi podkreli wizy czce obie uczelnie, organizujc rajd kolarski na liczcej 800 km trasie Opole – Stuttgart. 7 maja kilkudziesiciu cyklistw – w tym: rektorzy Jerzy Skubis i Martin Stohrer, konsul Niemiec Ludwig Neudorfer, wiceprezydent Opola Janusz Kwiatkowski, senator Piotr Wach, prowadzca lektorat z jzyka chiskiego Huijuan Jiang, prorektor Aleksandra urawska i Krystyna Duda, reprezentujca „Wiadomoci Uczelniane” PO – wyruszyo spod opolskiego ratusza. Wikszo rowerzystw dojechaa do granicy z Czechami; 6 Niemcw i 3 studentw z Polski przejechao ca tras. 11 maja dotarli do celu. Busa wspierajcego zawodnikw w trasie prowadzia maonka rektora Stohrera.
Popularno programu Inicjatywa technologiczna I przesza oczekiwania Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyszego. Do edycji konkursu zakwalifikowano wstpnie 491 wnioskw; 33,6 proc. z nich dotyczy nowych materiaw i technologii, 22 proc. – zdrowia, 18,1 proc. – technologii informacyjnych, po 7,9 proc. – rolnictwa i ywnoci oraz energii i jej zasobw, 5,1 proc. – infrastruktury transportowej, 4,5 proc. – rodowiska, 0,8 proc. – bezpieczestwa. 72,1 proc. wnioskw dotyczyo moduu I – projekty badawcze i przygotowanie do wdroenia wynikw bada, a 27,9 proc. wnioskw moduu II – dziaalno jednostek wspierajcych. W ramach moduu I 63,6 proc. wnioskw zoyy jednostki naukowe, 36,4 proc. – przedsibiorstwa. Ze wzgldu na due zainteresowanie programem, ministerstwo ogosio drug edycj konkursu.
W Akademii witokrzyskiej zaprezentowano pilotaowy Program Edukacji Patriotycznej Patriotyzm jutra, skierowany do dzieci i modziey szk podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych regionu witokrzyskiego. O zaoeniach oglnopolskiej akcji, polegajcej na wzbogaceniu lekcji historii i geografii o wychowanie patriotyczne, wycieczki do szczeglnie wanych dla przeszoci Polski miejsc, mwili m.in.: wicepremier Przemysaw Gosiewski, prezes Instytutu Pamici Narodowej Janusz Kurtyka, senator i byy rektor Akademii witokrzyskiej prof. Adam Massalski. Konferencji towarzyszyy ekspozycje plastyczne, fotograficzne, pomocy naukowych pozwalajcych nauczycielom rozbudowa program dydaktyczny.
9 maja Sejm przyj ustaw o Narodowym Centrum Bada i Rozwoju (NCBR). Aby NCBR mogo by finansowane z budetu pastwa, trzeba byo take znowelizowa ustaw o zasadach finansowania nauki. Jak przypomniaa Izabela Kloc, sprawozdawca sejmowej Komisji Nadzwyczajnej ds. Solidarnego Pastwa (PiS), NCBR ma zarzdza rodkami z budetu pastwa przeznaczonymi na aplikacyjne badania w strategicznych dla kraju dziedzinach, takich jak np. energetyka czy biotechnologia. Centrum otrzymana ok. 10 proc. rodkw z budetu, ktrym dysponuje Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyszego. O ile proces legislacyjny bdzie przebiega bez zakce, ustawa powinna wej w ycie do 1 lipca.
10 maja firma Tele Atlas, zajmujca si tworzeniem map cyfrowych caego wiata, oficjalnie otworzya Centrum Technologii Przetwarzania Obrazu w odzi. Tego samego dnia firma podpisaa z Politechnik dzk list intencyjny zmierzajcy do formalnego partnerstwa naukowo−badawczego. W imieniu uczelni umow bdzie realizowa Wydzia Elektrotechniki, Elektroniki, Informatyki i Automatyki. Wsppraca rozpocznie si od praktyk wakacyjnych dla studentw IV roku. Bd oni zdobywa wiedz praktyczn z teorii przetwarzania i analizy obrazw oraz zapoznaj si z funkcjonowaniem firmy prawdziwie globalnej. Pniej ma dotyczy take projektw dyplomowych oraz projektw naukowych suchaczy studiw doktoranckich, a take wsplnych projektw badawczych pracownikw obu instytucji. Firma Tele Atlas Polska ju zatrudnia absolwentw P.
W dniach 10−11 maja w Uniwersytecie Gdaskim miao miejsce posiedzenie Rady Rektorw batyckiej inicjatywy e−learningowej Baltic Sea Virtual Campus. Jest to wsplne przedsiwzicie partnerw z regionu Morza Batyckiego, majce na celu opracowanie nowoczesnych programw nauczania na podstawie metody e−learningowych. Aktualnie oferowane s dwa kierunki studiw magisterskich: Transregional Management oraz Industrial Engineering. Baltic Sea Virtual Campus zosta utworzony w 1998 roku jako inicjatywa Lund University oraz Lbeck University of Applied Sciences, ktra miaa na celu utworzenie wsplnej infrastruktury edukacyjnej opierajcej si na e−learningu. Dziki funduszom europejskim uzyskanym w ramach programu Interreg IIIB, skad konsorcjum znacznie si powikszy. Obecnie tworzy je ponad 20 instytucji obszaru Morza Batyckiego, m.in. uniwersytetw w: Lund, Lubece, Kaliningradzie, Kilonii, Hamburgu, Rydze, Wilnie, Tiegten, Kristianstad. Polsk reprezentuj Uniwersytet Gdaski oraz Zachodniopomorska Szkoa Biznesu.
W zwizku z jubileuszem 750−lecia lokacji Krakowa, w uznaniu zasug miasta dla powstania i rozwoju krakowskiej Alma Mater, 11 maja, w dniu wita UJ, prof. Karol Musio, rektor UJ, wrczy prof. Jackowi Majchrowskiemu, prezydentowi miasta, Medal Merentibus UJ, a Pawowi Klimowiczowi, przewodniczcemu Rady Miasta, faksymile najstarszego zachowanego oryginalnego dokumentu zwizanego z zaoeniem uniwersytetu, tj. Przywileju Rady Miasta Krakowa dla Uniwersytetu z 12 maja 1364 roku, ktry jest przechowywany w Archiwum UJ. Prof. Majchrowski zadeklarowa dalsz wspprac i wsparcie planw UJ przez Krakw. W Collegium Novum UJ otwarto przygotowan przez uniwersyteckie Archiwum wystaw Profesorowie Uniwersytetu Jagielloskiego we wadzach Miasta Krakowa.
W dniach 14−16 maja odbya si 4. oglnoeuropejska konferencja programu MarBEF Znaczenie obserwacji i kontroli biornorodnoci dla bada naukowych oraz spoeczestw, zorganizowana przez Instytut Oceanologii Polskiej Akademii Nauk w Sopocie oraz Instytut Oceanografii Uniwersytetu Gdaskiego. Marine Biodiversity and Ecosystem Functioning (MarBEF), czyli Biornorodno morza i funkcjonowanie ekosystemu, jest programem badania biornorodnoci mrz i jej wpywu na funkcjonowanie ekosystemw morskich. Jego roczny budet wynosi 10 mln euro. Program rozpocz si w 2003 r. i bdzie realizowany do 2009 r. Uczestniczy w nim blisko 60 jednostek badawczych z krajw UE majcych dostp do morza oraz – na specjalne zaproszenie – gocie z Rosji. Polsk reprezentuj organizatorzy.
Opracowa Piotr Kieraciski
Wsppraca: Bydgoszcz – Tomasz Zieliski, Gdask – Beata Czechowska−Derkacz, Iwona Kawiak, Katarzyna elazek, Katowice – Jolanta Talarczyk, Kielce – Ryszard Biskup, Krakw – Leszek liwa, Jola Workowska, d – Ewa Chojnacka, Opole – Krystyna Duda, Lucyna Sterniuk−Gronek, Toru – Kinga Nemere−Czachowska, Warszawa – Lech Spratek, Wrocaw – Kazimiera Dbrowska, Maria Kisza, Sylwia Marzec, Magorzata Porada−Labuda, Magorzata Wanke−Jakubowska, Maria Wanke−Jerie.
W maju odbyy si spotkania informacyjne na temat nowych programw ministra nauki: Patent PLUS. Wsparcie patentowania wynalazkw powstajcych w jednostkach naukowych oraz Kreator innowacyjnoci. Wsparcie innowacyjnej przedsibiorczoci akademickiej.
Program Patent PLUS uruchomiono, by usprawni transfer nowych technologii z jednostek naukowych do gospodarki oraz system uzyskiwania ochrony patentowej wynalazkw powstajcych w instytutach i uczelniach. Dodatkowym efektem programu ma by podniesienie wiadomoci pracownikw naukowych w zakresie znaczenia ochrony wasnoci przemysowej dla komercjalizacji nowoczesnych rozwiza i technologii.
Program bdzie realizowany przez dofinansowywanie lub refundacj kosztw postpowania patentowego oraz uatwianie pozyskiwania partnerw biznesowych, ktrzy wdro wynalazki do produkcji. W ramach programu naukowcy mog otrzyma pienidze na ochron (zgoszenie patentowe, patentowanie) swoich wynalazkw, szkolenia kadry badawczej, popularyzowanie wasnych osigni oraz nawizywanie wsppracy z przedsibiorcami.
Patent PLUS adresowany jest do polskich uczelni, jednostek badawczo−rozwojowych oraz centrw transferu technologii. Program obsugiwany jest przez Departament Wdroe i Innowacji MNiSW. Bdzie realizowany w latach 2007−13. W 2007 na jego realizacj przewidziano 3 mln z. Najbliszy termin przyjmowania wnioskw upywa 30 czerwca 2007. (Dodatkowe informacje mona uzyska od numerami telefonw: 22/ 52 92 332, 22/ 50 17 102.)
Wspieranie tworzenia innowacyjnych firm przez pracownikw uczelni i studentw, rozwj istniejcych jednostek dziaajcych w rodowisku akademickim na rzecz wsppracy pomidzy sfer nauki i gospodarki, a take upowszechnianie wrd przedsibiorcw informacji o projektach powstajcych w rodowisku akademickim, to cele programu ministra nauki i szkolnictwa wyszego pod nazw Kreator innowacyjnoci. W 2007 ministerstwo przeznaczy na jego realizacj 3 mln z.
W ramach programu finansowane bdzie tworzenie i wdraanie uczelnianych systemw komercjalizacji technologii oraz procedur zarzdzania wasnoci intelektualn, a take udostpnienie aparatury badawczej uczelni przedsibiorstwom prowadzcym dziaalno na podstawie wynikw bada naukowych powstajcych w uczelni.
O dofinansowanie mog stara si zarwno uczelnie – take niepubliczne – jak i akademickie inkubatory przedsibiorczoci, centra transferu technologii, centra zaawansowanych technologii, parki technologiczne, naukowo−technologiczne oraz konsorcja badawczo−rozwojowe. Program bdzie realizowany w latach 2007−09. Najbliszy termin przyjmowania wnioskw upywa 30 czerwca 2007.
Program stanowi kontynuacj pilotaowego przedsiwzicia zrealizowanego przez Departament Wdroe i Innowacji MNiSW w 2006 r. 1,5 mln z przeznaczono na tworzenie uczelnianych systemw ochrony wasnoci intelektualnej oraz komercjalizacji wynikw bada i szkolenia z zakresu rozwoju przedsibiorczoci. (Dodatkowe informacje mona uzyska pod numerami telefonw: 22/ 52 92 585, 22/ 52 92 547, 22/ 52 92 530.)
Oprcz dwch nowych programw, MNiSW od jakiego czasu realizuje inne programy wspierania naukowcw. Istnieje ministerialny program stypendialny dla modych naukowcw, w ktrym mog oni uzyska kilkuletnie stypendium w wysokoci pensji profesora. Program wsparcia midzynarodowej mobilnoci naukowcw pozwala doktorom uzyska do 10 tys. z miesicznie na pobyt w zagranicznym orodku naukowym. Ministerstwo bardzo mocno wspiera te problematyk transferu technologii, co m.in. wyraa si w programie Inicjatywa Technologiczna I i II. Tradycyjnie ju jednostki badawcze mog si stara o dofinansowanie rozwoju infrastruktury informatycznej w odpowiednim programie ministerialnym.
Dyskusja nad kierunkami zmian w szkolnictwie wyszym nawizujca do zaoe nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyszym bya jednym z gwnych punktw obrad Zgromadzenia Plenarnego KRASP, ktre obradowao w Poznaniu w dniach 26−27 kwietnia. Obecny na spotkaniu prof. Stefan Jurga, wiceminister edukacji, mwi, e ministerstwo chciaoby, aby przygotowywana nowelizacja ustawy przebiegaa w konsultacji ze rodowiskiem. Powstaje wanie projekt konkretnych zapisw. Zostanie on publicznie przedstawiony jeszcze przed wakacjami, aby po dyskusji, na jesieni, trafi na drog legislacyjn. Minister przedstawi take biece dziaania resortu. Budet szkolnictwa bdzie w tym roku wikszy o 550 mln z – pienidze te s przeznaczone jednak nie na pace, a na wydatki rzeczowe, infrastruktur i stypendia. Uczelnie powinny si przygotowywa do skadania kolejnych wnioskw w ramach programw strukturalnych, przede wszystkim kapita ludzki i innowacyjna gospodarka, z ktrych w cigu siedmiu lat bdzie mona pozyska ogromne pienidze – 20 mld z. Trwaj kocowe prace nad zatwierdzeniem standardw przygotowanych przez Rad Gwn.
Podczas zgromadzenia wrd wielu innych kwestii dyskutowano take o: promocji polskiego szkolnictwa za granic (K. Musio), informatyzacji uczelni (W. Kurnik), budowie duego synchrotronu (K. Musio, K. Krlas). Przyjo te kodeks etyczny Dobre praktyki w szkoach wyszych. Zosta on przygotowany w Fundacji Rektorw Polskich przez zesp pod przewodnictwem ks. prof. Andrzeja Szostka, byego rektora KUL. Kodeks zawiera wiele, sformuowanych jednak bardzo oglnie, zasad i wskazwek etycznych dotyczcych ycia akademickiego.
Rwnolegle z posiedzeniem KRASP obradowao w Poznaniu take prezydium Polskiej Akademii Nauk. Wsplnie podjto uchwa w sprawie zasad reformowania nauki i szkolnictwa wyszego, w ktrej podkrelono, e „niezbdny proces zmian nie moe narusza konstytucyjnych zasad autonomii uczelni oraz wolnoci bada naukowych”, a take zaapelowano o „pozostawienie rodowiskom naukowym samodzielnoci w zarzdzaniu uczelniami oraz instytutami naukowymi PAN” i o konsultowanie wszelkich projektowanych zmian. Druga z przyjtych wsplnie uchwa dotyczy modelu awansu naukowego. Pomimo toczcej si ponad rok dyskusji w zespole powoanym przez KRASP nie pojawiy si propozycje zmian w dotychczasowym modelu. Potwierdzono zasad, e istniej dwa etapy kariery naukowej: doktorat i habilitacja. Uznano jednak, e udoskonalenia wymaga tryb jej uzyskiwania. Potwierdzono te zasadno utrzymania tytuu profesora, nadawanego zgodnie z dotychczasow procedur przez prezydenta. Uzyskanie tytuu profesora powinno uprawnia pracownika, po uzyskaniu odpowiedniego wieku, do przejcia w stan spoczynku – stwierdza uchwaa.
Tym razem to Politechnika Opolska gocia w dniach 17−19 maja rektorw uczelni technicznych zrzeszonych w KRPUT. Prezentujc swoj uczelni, ktra na 15 kierunkach ksztaci 12 tys. studentw, prof. Jerzy Skubis, rektor PO, podkrela jej specyfik. PO jako jedyna politechnika posiada Wydzia Wychowania Fizycznego i Fizjoterapii, na ktrym na fizjoterapii, turystyce i rekreacji oraz wychowaniu fizycznym studiuje ponad 2,5 tys. osb. Chlub uczelni jest tworzcy si drugi kampus. Na 10−hektarowym terenie uzyskanym przed kilku laty terenie 10 hektarw po jednostce wojskowej powstaje kompleks uczelniany. W cigu kilku lat znajdujce si tam, jeszcze poniemieckie, budynki wojskowe zostan zmodernizowane i zharmonizowane z majcymi powsta kilkunastu nowymi, zaprojektowanymi z rozmachem obiektami. Uczelni udao si uzyska na ten cel 43 mln z z funduszy strukturalnych.
Rektorzy dyskutowali o kwestiach zmian planowanych w ustawie. Prof. Jerzy Wonicki, przewodniczcy komisji legislacyjnej KRASP, apelowa o maksymalne wykorzystanie moliwoci, jakie daje ustawa obecna. Mwiono take o okresowej ocenie nauczycieli akademickich i wypracowywanym wanie w Politechnice dzkiej arkuszu oceny (prof. Jan Krysiski), dyplomie inyniera i akredytacji studiw doktoranckich (prof. Jerzy witek), akredytacji kierunkw technicznych prowadzonej przez PKA (prof. Bogdan Macukow) oraz inicjatywach Rady Europy dotyczcych szkolnictwa wyszego (prof. Piotr Wach). Jednym z wanych problemw bya kwestia zmiany nazw tych politechnik, ktrym nie uda si uzyska do 2010 roku 6 uprawnie do doktoryzowania. Ich rektorzy podkrelali, e w lokalnych spoecznociach byoby to uznane za wielk porak. Zastanawiano si, jak wesprze te uczelnie. Podczas konferencji bya te okazja do zapoznania si z systemem szkolnictwa wyszego w Czechach (prof. P. Noskevic, prorektor Uniwersytetu Technicznego w Ostrawie) oraz chwili oddechu w czeskich Jesennikach.
Przez trzy wiosenne dni, od 24 do 26 kwietnia, Aula Gwna UMK bya najwiksz ksigarni w Toruniu. Na 32 stoiskach wystawcy z caej Polski przygotowali ponad 3 tys. ksiek (w tym pozycje piciu wydawnictw zagranicznych). Ju od 5 lat Biuro Promocji i Dystrybucji Wydawnictw Naukowych UMK organizuje Toruski Kiermasz Ksiek „Wiosna Wydawcw”.
Motywem przewodnim tegorocznej imprezy byy problemy polsko−niemieckiego pogranicza i „spotkanie kultur” polskiej i niemieckiej. Prof. Hubert Orowski przedstawi seri ksiek publikowan przez Wydawnictwo Poznaskie. Spotkanie Na co Polakom Poznaska Biblioteka Niemiecka? zgromadzio liczn grup studentw i naukowcw, zajmujcych si na co dzie problematyk polsko−niemieck. Kolejne spotkanie (Dziadek w Wehrmachcie. Prawdziwa historia nie tylko Jzefa Tuska) z Barbar Szczepu, autork ksiki omawiajcej na konkretnych przykadach losy Polakw wcielonych do niemieckiej armii, wywoao ywe dyskusje wrd czytelnikw pamitajcych lata wojny, majcych krewnych wcielonych do Wehrmachtu.
Dyskutowano te o trudnym ssiedztwie polsko−niemieckim przy okazji promocji ksiki Obwd gowy Wodzimierza Nowaka, znanego reportaysty, ktry barwnym jzykiem opisuje ycie na ziemiach odzyskanych.
Na zakoczenie imprezy Klaus Ziemek, dyrektor Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie, przedstawi dziaalno naukow i wydawnicz tej placwki. Podczas „Wiosny Wydawcw” prezentowano wystaw najpikniejszych ksiek niemieckich, wydanych i nagrodzonych w latach 2005 i 2006.
Oprcz bloku spotka dotyczcych problematyki niemieckiej, odbyo si kilka spotka prezentujcych rynek wydawniczy w Polsce. Promowano ksiki modych pisarzy publikujcych w wydawnictwie Czarne: Katarzyny Sowuli Zero osiemset i Ewy Kujawskiej Dom Magorzaty. Wydawnictwo Atut z Wrocawia przygotowao spotkanie z Jackiem Bierutem, autorem ksiki PiT, nagrodzonej przez Fundacj Kultury.
Prof. Jan Pakulski wprowadzi czytelnikw w wiat poszukiwa wasnych przodkw podczas promocji ksiki Rd Grzymaw w Wielkopolsce. Wiele osb poszukuje dzi swoich korzeni i czsto nie bardzo potrafi sobie z tym poradzi, dlatego jest ogromne zapotrzebowanie na tego typu informacje.
W dobie coraz szybszego ycia i „wycigu szczurw” ciekawym tematem jest problem ludzi samotnych i anonimowoci jednostki w spoeczestwie nastawionym na zdobywanie dbr materialnych. Traktowa o tym panel dyskusyjny, zorganizowany przy okazji promocji ksiki Zrozumie samotno (Wyd. UMK).
Najwiksz publiczno zgromadzi koncert do tekstw ks. Jana Twardowskiego, wykonany przez krakowski zesp Krakowskie Przedmiecie z piknie piewajc Agat Bernadt.
Dla osb zwizanych z rynkiem ksiki przygotowano prezentacj najnowszej maszyny do druku cyfrowego firmy Konica Minolta oraz spotkanie Poradnik typograficznego smakosza, ktre prowadzi Marek Ryko, wybitny typograf i wydawca.
Program stypendiw zagranicznych Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (obecnie nosi nazw „Kolumb”) powsta w 1995 r. Od tamtej pory dziki stypendiom fundacji na zagraniczne stae wyjechao ok. 150 modych polskich uczonych. Dzi porobili kariery badawcze i tworz gwny nurt polskiej nauki. Tak przynajmniej mona wnioskowa z rozmw, jakie prowadzili uczestnicy dorocznej konferencji Klubu Stypendystw Zagranicznych FNP, ktra odbya si w dniach 11−13 maja w Zaborku na Podlasiu.
– W 2000 r. fundacja zaprosia nas i zaproponowaa regularne spotkania. Na nich zrodzia si idea utworzenia stowarzyszenia – wspomina prof. Pawe Koteja z UJ, ktry by finalist drugiej edycji konkursu o stypendia zagraniczne FNP, a obecnie peni funkcj wiceprezesa KSZ i opiekuna Nagrody im. Artura Rojszczaka.
Stowarzyszenie Klub Stypendystw Zagranicznych FNP powstao w 2003 r. Zrzesza ponad 50 beneficjentw „Kolumba”. Jednym z inicjatorw sformalizowania zwizkw czcych byych stypendystw fundacji by tragicznie zmary dr Artur Rojszczak z UJ. Dzi jego imi nosi przyznawana przez klub nagroda dla modego naukowca, fundowana w poowie przez czonkw klubu, a w drugiej przez FNP. Podczas konferencji w Zaborku rozstrzygnito drug edycj tego konkursu (czytaj obok).
Spotkanie w Zaborku miao do intensywny przebieg. Jeszcze w dniu przyjazdu odbyy si dwie prezentacje. Prof. Bogumia Jdrzejewska z Zakadu Badania Ssakw PAN w Biaowiey przedstawia wyzwania stojce przed badaczami, a zwizane z koniecznoci ochrony Puszczy Biaowieskiej. Z kolei dr Maria Kaamajska z Instytutu Sztuki PAN mwia o zwizkach artystycznych, gwnie w zakresie architektury, Podlasia z ziemiami Wielkiego Ksistwa Litewskiego. Kolejny dzie powicony by na odwiedziny w Zamiejscowym Wydziale AWF im. J. Pisudskiego w Biaej Podlaskiej. Czonkowie klubu przedstawiali swoje badania. Dr Ewa Jankowska z Zakadu Antropologii PAN we Wrocawiu mwia o moliwoci leczenia niewydolnoci serca anabolikami. Dr hab. Konrad Zieliski z UMCS opowiedzia histori lubelskich ydw, ktrym powici znaczn cz swej dotychczasowej pracy badawczej.
Czonkowie klubu mieli te okazj spotka si z przedstawicielami FNP. Dr Tomasz Perkowski przedstawi problemy, jakie stoj przed fundacj. Kapita FNP zblia si do 500 mln z. – Hossa na giedzie pomoe nam zbudowa kapita, ktry stanie si podstaw dalszej dziaalnoci fundacji – mwi wiceprezes FNP. Dr Perkowski zauway, e fundacja moe rocznie bezpiecznie wydawa na dziaalno statutow ok. 5−6 proc. kapitau. Daje to 25−30 mln z. Fundacja zamierza przebudowa swoj ofert programow. Zapewne ograniczy liczb programw, by skupi si na efektywnym wykorzystaniu rodkw, ktrymi dysponuje.
Podczas spotkania do grona czonkw klubu przyjto 8 osb, ktre niedawno wrciy ze stypendiw zagranicznych FNP. W skad nowego zarzdu KSZ FNP weszli: dr Borys Omiaowski (UKW Bydgoszcz) – prezes, dr Artur Czupryn (Instytut Biologii Dowiadczalnej im. M. Nenckiego PAN) – wiceprezes, prof. Pawe Koteja (UJ) – wiceprezes, dr Marek So (Instytut Historii PAN) – skarbnik.
(pik)
12 maja rozstrzygnito II edycj konkursu o Nagrod im. A. Rojszczaka. Pomys ustanowienia nagrody pojawi si po tragicznej mierci modego uczonego. – Zamiast kwiatw postanowilimy wwczas zrobi spontaniczn skadk i ufundowa nagrod – wspomina prof. Pawe Koteja. – Pomys by taki, eby nagrod przyznawa cakiem we wasnym gronie, nieformalnie i bez biurokratycznego regulaminu. Okazao si jednak, e w taki sposb niewiele osigniemy. Smutnym wyrazem tego jest fakt, e nawet nie pamitam nazwiska dziewczyny, ktrej wtedy przyznalimy nagrod.
Od ubiegego roku konkurs jest lepiej zorganizowany. Nagroda przyznawana jest modemu uczonemu, ktry obok wybitnych osigni naukowych wyrnia si humanistyczn postaw, szerokimi horyzontami i umiejtnoci przekraczania granic swojej specjalizacji naukowej. Na rozstrzygnicie konkursu do Zaborka zaproszono troje nominowanych naukowcw.
Dr Magorzata agisz uzyskaa stopie doktora w UJ. Zastosowaa techniki molekularne i modelowanie komputerowe do okrelenia wpywu substancji chemicznych na populacje bezkrgowcw ldowych. Obecnie w Uniwersytecie w Newcastle (Wielka Brytania) realizuje grant Marii Curie Intra−European Fellowship (ESF) Adaptation, migration and diversity in populations of Tribolium castaneum, a pest insect (AMADIN). Bya twrczyni odbywajcych si do dzi Obozw Atrakcyjnych Konwentykli – Warsztatw Technik Prezentacji Naukowych. Ma te osignicia w zakresie jedziectwa, fotografii, sportw walki. Odbya kilka ekstremalnych podry na Pnoc i Wschd.
Dr Sebastian Kosek z UMed. w odzi swoj karier naukow rozpoczyna w... Japonii. Czteroletnie stypendium rzdu japoskiego umoliwio mu prac w zespole japoskich naukowcw, zajmujcych si chorobami nowotworowymi gowy i szyi. Odkry m.in. nowy mechanizm funkcjonowania receptora c−Met, zwizanego z przerzutowaniem oraz nieznan wczeniej funkcj biaka CD151. Wyniki jego bada zdobyy uznanie na kongresie chirurgw szczkowo−twarzowych (The 6th Asian Congress on Oral and Maxillofacial Surgery & The 49th Annual Meeting of Japanese Society of Oral and Maxillofacial Surgeons). Podczas pobytu w Japonii na midzynarodowych festiwalach kultury, ale take w szkoach i przedszkolach japoskich przedstawia – w jzyku japoskim, ktrym biegle wada – histori, jzyk, zabytki, kuchni, a take piosenki i tace polskie. Czynnie uprawia malarstwo.
Dr in. Zbigniew Chaniecki z P, zaprezentowa w Zaborku swoje prace dotyczce zastosowania tomografii procesowej w monitorowaniu i diagnozowaniu stanw dynamicznych w silosach, a take do wykrywania stanw awaryjnych procesw skadowania i transportu materiaw sypkich. Jego wynalazki w tej dziedzinie – niestety, nie opatentowane – uzyskay zote medale na 6. Midzynarodowej Wystawie Wynalazkw „Innowacje 2005” w Gdasku, 54. wiatowej Wystawie Innowacji „Eureka! 2005” w Brukseli oraz na Midzynarodowych Targach Wynalazczoci 2006 w Seulu. Jednak nie one zadecydoway o przyznaniu wanie jemu Nagrody im Artura Rojszczaka. Uznanie zdobya jego praca z niepenosprawnym studentem informatyki P Piotrem Wojtczakiem. Dr Chaniecki od kilku lat dojeda do domu studenta, umoliwiajc mu realizacj indywidualnego toku studiw informatycznych. Unieruchomiony na wzku student korzysta ze specjalistycznego sprztu komputerowego. Obsuguje komputer przy pomocy myszki nagownej – ruchy gowy przekadane s na pozycj kursora myszki na ekranie monitora, a dmuchnicia w specjalny ustnik realizuj funkcje klawiszy myszki; tekst wprowadza do komputera przy pomocy klawiatury ekranowej sterowanej myszk, natomiast rysuje z uyciem odpowiednich programw graficznych. Dr Chaniecki jest przekonany, e wiedza i umiejtnoci Piotra pozwol mu znale prac i uzyska wzgldn samodzielno yciow.
3 kwietnia podpisano umow powoujc Konsorcjum BIOFARMA – lskie Centrum Biotechnologii, Bioinynierii i Bioinformatyki. Stanowi ono platform do pozyskiwania rodkw finansowych na wsplne projekty inwestycyjne, badania naukowe oraz dziaania majce zwizek z rozwojem nowoczesnych technologii. Celem konsorcjum jest stworzenie sieci zintegrowanych i cile wsppracujcych ze sob specjalistycznych laboratoriw badawczych w dziedzinie biotechnologii, bioinynierii i bioinformatyki, wyposaonych w odpowiedni, najczciej unikaln aparatur badawcz.
Zaoycielami konsorcjum s: Politechnika lska (ktra jest liderem przedsiwzicia), Uniwersytet lski, lska Akademia Medyczna oraz Centrum Onkologii – Instytut im. M. Skodowskiej−Curie w Gliwicach. Konsorcjum jest otwarte na nowych czonkw. Organem decyzyjnym bdzie Komitet Sterujcy, a jego organem doradczym – Rada Naukowa.
Pierwszym projektem opracowanym przez konsorcjum jest BIOFARMA. Dotyczy on stworzenia regionalnej sieci wspdziaajcych laboratoriw badawczych. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyszego umiecio ten projekt na indykatywnej licie 11 duych przedsiwzi z zakresu infrastruktury badawczej, przewidzianych do realizacji w ramach Programu operacyjnego „Innowacyjna gospodarka” w latach 2007−13. Jako instytucj odpowiedzialn za realizacj projektu wskazano Politechnik lsk oraz przyjto szacunkow kwot dofinansowania w wysokoci 25 mln euro.
W projekcie bd funkcjonoway dwa rodzaje laboratoriw. Laboratoria narzdziowe bd wiadczyy usugi na rzecz laboratoriw zadaniowych. Te za zajm si badaniami podstawowymi i inynierskimi. Planuje si stworzenie grupy laboratoriw prowadzcych badania w zakresie biotechnologii medycznej i rodowiskowej, biologii obliczeniowej i bioinformatyki, biomateriaw i biomechaniki oraz nanotechnologii i chemii lekw.
W pierwszej kolejnoci dofinansowane zostan nowe wysokospecjalistyczne laboratoria usugowe. Pierwszestwo w doposaeniu bd miay zespoy posiadajce udokumentowane osignicia i prowadzce prace w kooperacji z innymi laboratoriami oraz deklarujce dostp do swojej aparatury take w laboratoriach zadaniowych. Planuje si akredytowanie laboratoriw wystpujcych w sieci, opracowanie kolejnych projektw badawczych i wdroeniowych, pozyskiwanie nowych partnerw z rnych obszarw gospodarki i nauki, a take sponsorw i klientw.
17 kwietnia 2007 r. o godz. 600 kilkudziesiciu policjantw z Komendy Miejskiej Policji w Koszalinie, Komendy Wojewdzkiej Policji w Szczecinie, funkcjonariusze Stray Granicznej z Darowa, przedstawiciele Zwizku Producentw Audio−Video oraz Fundacji Ochrony Twrczoci Audiowizualnej wkroczyli do akademikw Politechniki Koszaliskiej przy ul. Rejtana.
Tu po godz. 500 o planowanym wejciu na teren miasteczka akademickiego policja poinformowaa telefonicznie prorektora ds. studenckich. Nie uprzedzia jednak o charakterze akcji ani nie powiadomia, e wraz z funkcjonariuszami wejd przedstawiciele ZPAV i FOTA. Prof. Tomasz Krzyyski, rektor PKosz., o planowanej akcji nic nie wiedzia.
Wedug policji, administratorzy dziaajcej w akademikach sieci udostpniali uytkownikom nielegalne programy, filmy i pliki muzyczne. Funkcjonariusze, po przeszukaniu 40 pokoi, zabrali studentom 16 laptopw, 1 komputer i 60 dyskw twardych; trzech studentw (administratorw sieci) zatrzymali do wyjanienia w komendzie.
Policja twierdzi, e miaa prawo wej na teren akademikw. Powouje si na kodeks postpowania karnego oraz porozumienie o wsppracy zawarte midzy Komend Miejsk Policji w Koszalinie a PKosz. 16 kwietnia 2007.
Uczelnia stoi na stanowisku, e policja wesza do akademikw bezprawnie, amic jej autonomi i suwerenno. Ustawa o szkolnictwie wyszym stanowi, e policja wchodzi na teren uczelni tylko na wyrane wezwanie rektora. Bez wezwania moe wej tylko w przypadkach zagroenia ycia lub klski ywioowej, ale zawiadamiajc niezwocznie rektora.
Senat Politechniki Koszaliskiej negatywnie oceni akcj policji, ktra wkroczya do akademikw bez prokuratorskiego nakazu i waciwego powiadomienia rektora, doprowadzajc do gronego precedensu. Wedug wadz uczelni, policja bdnie powouje si na tre porozumienia z 16 kwietnia br., poniewa dotyczyo ono wsppracy w zakresie przeciwdziaania narkomanii.
Stanowisko uczelni podzielia Konferencja Rektorw Akademickich Szk Polskich. Zgromadzenie Plenarne KRASP podczas obrad w Poznaniu (25−27 kwietnia br.) uznao, e antypiracka akcja policji w miasteczku studenckim PKosz. odbya si z naruszeniem suwerennoci i autonomii uczelni.
Wrczono nagrody „Przegldu Wschodniego” za rok 2006. Nagrod Krajow otrzymali: dr Bogdan Gancarz z Krakowa za ksik My, szlachta ukraiska... Zarys ycia i dziaalno Wacawa Lipiskiego (Arcana) oraz dr Maria Kaamajska−Saeed z Instytutu Sztuki PAN za ksik Kocioy i klasztory rzymskokatolickie dawnego wojewdztwa nowogrdzkiego (Midzynarodowe Centrum Kultury).
Nagrod Zagraniczn przyznano prof. Wadysawowi Duczce, archeologowi z Uniwersytetu w Uppsali, za ksik Ru Wikingw (TRIO) oraz prof. Mathiasowi Niendorfowi, slawicie z Uniwersytetu w Kilonii, za ksik Das Grofrstentum Lituauen. Studien zur Nationsbildung in der Frhen Neuzeit (1569−1795) (Harrassowitz).
Nagrod Specjaln za caoksztat twrczoci naukowej uhonorowano prof. Wadysawa Serczyka z Uniwersytetu Rzeszowskiego.
Nagrod w kategorii Edycja rde przyznano dr Urszuli Paszkiewicz z Biura Penomocnika Rzdu ds. Polskiego Dziedzictwa Kulturowego z Granic za ksik Inwentarze i katalogi bibliotek z ziem wschodnich Rzeczypospolitej do 1939 roku (Bogucki Wydawnictwo Naukowe).
Nagrod „Przegldu Wschodniego” im. Aleksandra Gieysztora wrczono prof. Alfredasowi Bumblauskasowi, historykowi z Uniwersytetu Wileskiego.
Bialskopodlaski wydzia warszawskiej AWF wypenia luk na edukacyjnej mapie Polski, sytuujc si (wraz z Akademi Podlask w Siedlcach) na „cianie wschodniej”, w poowie drogi midzy Lublinem a oddalonym o ponad 250 km Biaymstokiem. Bialskopodlaska uczelnia powstaa w 1969 r. jako filia Uniwersytetu Marii−Curie Skodowskiej, ale ju w 1970 staa si fili warszawskiej AWF i w jej strukturze pozostaje do dzi.
Bialskopodlaski wydzia AWF prowadzi 3 kierunki studiw: wychowanie fizyczne (magisterskie i licencjackie), turystyk i rekreacj oraz fizjoterapi (licencjackie). Obecnie stara si o uzyskanie uprawnie do nadawania stopnia doktora w zakresie nauk o kulturze fizycznej. Studiuje tam ok. 3 tys. osb, w tym 1,8 tys. w trybie stacjonarnym. Struktur wydziau tworzy 7 katedr: Sportw Indywidualnych, Zespoowych Gier Sportowych, Turystyki i Rekreacji, Wychowania Fizycznego, Nauk Humanistycznych, Anatomii i Fizjologii oraz Biologii i Higieny. Na wydziale pracuje 144 nauczycieli akademickich, w tym 71 doktorw oraz 24 samodzielnych pracownikw naukowych, z ktrych 12 ma tytu profesora. Badania prowadzone w Biaej Podlaskiej dotycz wychowania fizycznego i sportu oraz innych form kultury fizycznej, ze szczeglnym uwzgldnieniem rodowiska wiejskiego. Pracownicy bialskopodlaskiej AWF prowadz m.in. badania: zwizkw pomidzy sposobem ywienia, aktywnoci fizyczn i cechami somatycznymi modziey; wpywu suplementw na wzrost siy i masy miniowej; leptyny – hormonu tkanki tuszczowej i jej roli w procesach metabolicznych; zachowa agresywnych u wysoko kwalifikowanych zawodnikw zespoowych gier sportowych. W ostatnich 5 latach pracownicy uczelni realizowali 3 granty KBN.
Baza dydaktyczno−naukowa uczelni zlokalizowana jest w zwartym kampusie na terenie miasta. Obiekty dydaktyczne tworz: 3 budynki, 4 sale i hale sportowe, sala sportw siowych, pywalnia, zesp boisk do gier sportowych, stadion lekkoatletyczny, stadion pikarski, korty tenisowe, orodek sportowo−rekreacyjny w Rybitwach nad jeziorem Ro. czna powierzchnia obiektw bialskopodlaskiej AWF wynosi 9168,30 m2.
W budynkach dydaktycznych znajduje si 38 sal i laboratoriw, w tym: aula wykadowa z 349 stanowiskami audytoryjnymi wyposaona w najnowoczeniejsze systemy owietleniowe, klimatyzacyjno−wentylacyjne, urzdzenia naganiajce i audiowizualne, majce stae cze internetowe; 2 sale informatyczne z 35 stanowiskami komputerowymi; 6 sal wykadowych (60 – 120 miejsc); 5 specjalistycznych laboratoriw (biochemiczne, fizjologiczne, biomechaniczne, psychomotoryczne oraz jzykowe w systemie LANguage+ (Bila Trading); specjalistyczne sale wicze z anatomii, biologii, higieny; 20 sal wicze (20−30 miejsc).
Baz socjaln uczelni tworz 3 domy studenckie o powierzchni uytkowej 8169,1 m2, oferujce 535 miejsc noclegowych.
Zbiory biblioteki wydziaowej licz 73 tys. woluminw. Ksiki s zabezpieczone elektronicznie. Biblioteka zapewnia dostp do 15 zagranicznych baz danych z zakresu kultury fizycznej, sportu, turystyki, rekreacji, nauk biomedycznych, nauk humanistycznych i spoecznych. Biblioteczne czytelnie oferuj 103 miejsca, z ktrych 81 wyposaonych jest w stae cze internetowe. Biblioteka gromadzi literatur specjalistyczn zwizan z profilem uczelni.
Czy ju wkrtce medycyna zostanie opanowana przez wprowadzane do organizmu mikrochipy diagnostyczne i urzdzenia inteligentnie dozujce leki? Czy rozpowszechni si selektywne sensory, niekonwencjonalne pamici i ukady logiczne, a nauka zyska nowe narzdzia, pozwalajce kontrolowa pozycj i spin pojedynczego elektronu? Niektre z tych zagadnie omawiano podczas I Krajowej Konferencji Nanotechnologii, ktr w dniach 26−28 kwietnia zorganizoway: Centrum Materiaw Zaawansowanych i Nanotechnologii, Wydzia Elektroniki Mikrosystemw i Fotoniki, Wydzia Podstawowych Problemw Techniki PWr. oraz Instytut Fizyki PAN, Polskie Towarzystwo Prniowe, Polskie Towarzystwo Chemiczne i Instytut Wysokich Cinie PAN. Prof. Jacek Kossut z IF PAN tak okreli cele konferencji: – Chcielimy si skrzykn, zobaczy, co kto robi. Uznalimy, e trzeba wyj poza tradycyjny podzia na dziedziny naukowe, gdy nanowiedza czy nanotechnologia maj z definicji charakter interdyscyplinarny. Trzeci powd spotkania wynika z potrzeby wykreowania priorytetw w badaniach finansowanych przez pastwo. W wielu krajach istniej rzdowe programy finansowania bada z dziedziny nanowiedzy. W Polsce nie ma takiego rozwizania. Uczeni zajmujcy si nanotechnologi maj nadziej, e znajdzie si dla niej miejsce w Narodowym Centrum Bada i Rozwoju.
Prof. Tomasz Dietl (IF PAN), laureat prestiowej nagrody Europejskiego Towarzystwa Fizycznego i „polskiego Nobla”, jest przekonany, e polscy badacze maj dzi szans na wejcie szerokim frontem w sfer zaawansowanych technologicznie bada dziki trzem czynnikom: pojawiajcym si na naszym terenie zagranicznym laboratoriom, przemysowi high−tech i midzynarodowym programom badawczym.
Prof. Kazimiera A. Wilk (PWr.) podkrelaa interdyscyplinarny charakter nanobiotechnologii, ktra bazuje na mechanizmach i procesach samoorganizacji struktur zachodzcych na poziomie czsteczkowym lub nanoskopowym. Specjalici nie do koca s w stanie opisa obserwowane zjawiska, zatem staraj si kopiowa zachodzce w naturze procesy i powstajce formy. Nanotechnologia to nie tylko dziedzina obiecujca, ale take niosca zagroenie. Czstki o rozmiarach nanometrycznych mog przenika przez bony biologiczne, a wic dziaa toksycznie na organizm. Zatem naley zachowa szczegln ostrono przy wprowadzaniu na rynek produktw nanobiotechnologii.
Uwag zwracaa aktywno mniejszych lub zajmujcych si dotd inn tematyk orodkw, np.: Szczecina, odzi, Biaegostoku czy Grnego lska. Konferencja pokazaa, jak wielkie jest zainteresowanie prezentowan tematyk. Sprawa wyglda gorzej, gdy przyjrze si dorobkowi polskiej nanotechnologii. Na prestiowych zagranicznych konferencjach z tej dziedziny referaty z Polski s rzadkoci.
Uczestnicy konferencji wyraali nadzieje zwizane z moliwoci pozyskania na badania pienidzy z funduszy strukturalnych UE. – Dla kadry naukowej w Polsce to dua szansa. Zagroeniem jest jednak konserwatyzm naszego rodowiska naukowego. Konserwatyzm w sensie przywizania do raz podjtej tematyki badawczej – od magisterium do emerytury, cznie z pracami wychowankw. Dlatego dzi wiele osb nie tyle przerzuca si na now problematyk badawcz, co sprzedaje j w nowym opakowaniu nanotechnologii – powiedzia prof. Marek Szymoski (UJ).
Program Erasmus uruchomiono w 1987 roku przy wsparciu Komisji Europejskiej. Polska uczestniczy w nim od roku akademickiego 1998/99. Obecnie w Erasmusie bierze udzia 31 krajw (27 pastw UE i Turcja, oraz 3 pastwa EOG – Islandia, Liechtenstein i Norwegia). W cigu 20 lat realizacji programu stypendia Erasmusa otrzymao ponad 1,5 mln studentw, w tym ok. 42 tys. z Polski. Komisja Europejska zakada, e do 2012 r. w programie wezm udzia 3 mln stypendystw.
Obchody 20−lecia Erasmusa organizowane byy na terenie caej Europy. Erasmus Van odwiedzi 40 europejskich miast m.in.: Budapeszt, Rzym, Madryt i wiele innych, a 20 kwietnia zawita do Krakowa. Wanie tego dnia w miastach akademickich, gdzie dziaaj sekcje Erasmus Student Network, odbyy si Dni Erasmusa: wystawy, pochody ulicami miasta, wieczorne imprezy, spotkania informacyjne i wiele innych. Organizatorami obchodw w Polsce byy: Stowarzyszenie Wspierania Midzynarodowych Wymian Studenckich Erasmus Student Network Polska (ESN) oraz Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji (FRSE) penica rol Narodowej Agencji Programu Erasmus.
W pierwszym roku realizacji Erasmusa w Polsce przystpio do niego 46 polskich szk wyszych. W roku 2006/07 Kart Uczelni Erasmusa posiadao ju 240 uczelni. W pierwszym roku wymiany za granic wyjechao 1426 polskich studentw, a w 2005/06 – 9974. Na studia do Polski w pierwszym roku realizacji programu przyjechao 220 stypendystw z krajw UE, a w roku 2005/06 – ok. 3200. Krajowe uczelnie od 1989 gociy w ramach Erasmusa niemal 10 tys. zagranicznych studentw. Oprcz studentw udzia w wymianie midzynarodowej w ramach tego programu bior pracownicy uczelni. cznie w latach 1998−2006 na stypendium Erasmusa wyjechao prawie 7,5 tysica nauczycieli akademickich, a krajowe uczelnie gociy ponad 4 tys. wykadowcw z innych pastw UE.
cznie w ramach programu Socrates/Erasmus w Polsce do 2006 r. na stypendia studenckie wypacono 60,86 mln euro, a na stypendia dla wykadowcw – 3,77 mln euro.
Do 4. edycji konkursu Samsung Art Master zgoszono 450 prac. Zwyciya Improwizacja, filmowy tryptyk Jaminy Wjcik, studentki warszawskiej ASP. Jest to portret dwch starych kobiet, sistr bliniaczek z prowincjonalnego miasteczka. – Doskonale zmontowana, przemylana, dojrzaa praca – mroczna, chwilami wstrzsajca, bezkompromisowa, a jednoczenie zrealizowana z odpowiedzialnoci i humanistyczn wraliwoci – konkludowali zalety zwyciskiej pracy jurorzy. Laureatka pierwszego miejsca otrzymaa 15 tys. z. Drugie miejsce (10 tys. z) uzyskaa Anna Molska (ASP Warszawa) za film Tanagrama. W pracy Molska czy w spjn cao wideo−performance, choreografi, dyskusj z tradycj awangardy, napicie pomidzy konkretem cielesnoci i abstrakcj formy oraz mistrzowskie operowanie ciek dwikow. Trzecie miejsce (5 tys. z) przyznano Karolinie Bregule (PWSFTiT d) za film Kamera wideo. Autorka prostymi rodkami stworzya dowcipny komentarz na temat styku technologii i sztuki. Wyrnienie specjalne (sprzt firmy Samsung) otrzyma Pawe Dziemian (ASP Pozna) za projekt wideo XII prac Herkulesa, ktry zwrci uwag jury osobistym, niemal obsesyjnym tonem wypowiedzi oraz bezkompromisowoci artystycznej postawy.
Autorzy nagrodzonych projektw imponuj samowiadomoci, biegoci w operowaniu form, umiejtnoci budowania intrygujcych, niebanalnych dyskursw artystycznych. Na tle nowych mediw sabiej przedstawia si malarstwo. Mimo ogaszanego przez krytyk renesansu malarstwa, znakomit wikszo propozycji malarskich jury ocenio jako wtrne i niewiele wnoszce do dyskursu wspczesnej sztuki.
Oprcz laureatw do udziau w wystawie zostali zaproszeni nastpujcy uczestnicy konkursu: Micha Bojara (ASP Pozna), Grzegorz Drozd (ASP Warszawa), Agata Groszek (ASP Warszawa), Dimitrij Kiebasiewicz (ASP Pozna), Dagmara Pochya (UMK Toru) oraz Jan Szewczyk (ASP Pozna).
Wystaw pokonkursow bdzie mona obejrze w Centrum Sztuki Wspczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie w dniach 18 czerwca – 8 lipca.
18 kwietnia odbya si konferencja naukowa Kultura (nie) popularna a edukacja, ktrej organizatorem by Zakad Pedagogiki Spoecznej Instytutu Pedagogiki UG. Jednym z celw spotkania bya prba odpowiedzi na pytanie: dlaczego system edukacji nie absorbuje treci popkulturowych? Czy dlatego, e wci silny jest opr instytucji edukacyjnych, bdcych „stranikiem” kultury kanonicznej, przed Myszk Miki, Harrym Potterem, Madonn (ikon, ale popkultury)? Czy moe, podobnie jak XVII−wieczni purytanie, szkoa sdzi, e wszystko, co odciga czowieka od przygotowywania zbawienia, jest z natury ze? Kultura popularna, pomimo i ju od schyku XIX wieku jest obecna w strukturach spoecznych, budzi nadal wiele kontrowersji i dyskusji. Popularny, a wic, w ocenie krytykw, bezwartociowy, kulturopodobny produkt tamowo oferowany przez wielkie korporacje (T. Adorno, M. Horkheimer). Czy wobec tego takie McSzataskie (B. Dobroczyski) produkty, jak kolorowe czasopisma, filmy, gry wideo, komiksy, Internet, muzyka popularna mog by zabarwione aksjologicznie? Nie tylko mog, ale s nonikiem pewnych idei, wartoci, stylw ycia. Analizujc teksty kultury masowej mona odtworzy wyraane przez ni wartoci i ich stosunek do systemw wartoci spoeczestwa, zrekonstruowa instytucje oraz stosunki i typy spoeczne przekazywane przez rodki komunikacji masowej wraz z ich propagandow rol (A. Koskowska).
Konferencj rozpocz wykad prof. Wiesawa Theissa (UW) dotyczcy relacji pomidzy dwoma wiatami kultury: „nowym zniewoleniem” i „wit przestrzeni”. Prof. Barbara Smoliska−Theiss (UW) opisaa nowy kontekst spoeczno−kulturowy wspczesnego dziecistwa. Wystpieniem dotyczcym kulturowej logiki konwergencji mediw mgr Damian Muszyski (UG) zakoczy pierwsz cz obrad.
W drugiej czci dr Marek Ejsmont (UG) i dr Beata Kosmalska (UG) w wystpieniu Popularne/niepopularne. Korporacje, wadza, odbiorcy porwnali funkcje kultury popularnej z durkheimowskimi funkcjami zbrodni. Nastpnie dr Grayna Penkowska (UG) przedstawia moliwoci wykorzystania komputera w projektach edukacyjnych, a mgr Magorzata Karczmarzyk (UG), posugujc si rysunkami wykonanymi przez dzieci, opisaa sposoby postrzegania wiata. Obrady zakoczy prof. Tomasz Szkudlarek (UG), analizujc polityczny marketing ideologii prawicowych w Polsce.
Uczestnicy konferencji w wikszoci byli zgodni, e ocena kultury popularnej powinna by zrnicowana, poniewa obok wytworw wysokiej jakoci znajduj si take artefakty przecitne czy wrcz mierne. Dostrzega si najczciej te ostatnie i na tej podstawie dokonuje negatywnego wartociowania kultury popularnej. I nawet jeli dziewidziesit procent to „bzdury”, warto odnale w popkulturze i wykorzysta sturgeonowskie 10 proc. tego, co wartociowe. Z pewnoci nie mona ignorowa kultury popularnej, skoro oficjalny spis ludnoci w Wielkiej Brytanii wykaza, e 390 tys. osb deklaruje si jako wyznawcy religii Jedi (wymylonej przez scenarzystw filmw Gwiezdne wojny).
Rozum zwycia zo, pikno zachca do pracy, a autorytety s drogowskazami, ktre nie wskazuj adnych nowych horyzontw. Duo piknych sw i wiele kolorowych kwiatw towarzyszyo VII Dniom Tischnerowskim, ktre trway w Krakowie 9−12 maja. Zabrako jedynie myli.
Nagrod miesicznika i wydawnictwa „Znak” im. ks. Jzefa Tischnera odebrali: brat Moris, zakonnik, Rafa Dutkiewicz, prezydent Wrocawia i prof. Wadysaw Strewski (na fot.), filozof z UJ, ktrego nagrodzono za caoksztat twrczoci w kategorii pisarstwa filozoficznego stanowicego kontynuacj „mylenia wedug wartoci”. – Z twrczoci profesora przebija blask dobra, prawdy i pikna – podkrelali czonkowie jury. – Twrczo prof. Strewskiego przypomina, e kultura pozbawiona metafizycznych rde skazana jest na obumarcie. Gosi on pochwa rozumu, ktry zdolny jest oprze si przemocy za, kamstwa i brzydoty. Laureaci otrzymali statuetki autorstwa Mariana Gromady oraz nagrody pienine w wysokoci 15 tys. z.
O sile wartoci w myli mwi rwnie prof. Rocco Buttiglione, ktry w ramach cyklu Colloquia Tischneriana wygosi wykad Etyka pracy, etyka solidarnoci: Polska 1980 – Europa 2007. Niestety, teza o podmiotowej wartoci czowieka i relacji midzyludzkich nie wzbudzia zainteresowania zebranych, ktrzy nielicznie stawili si na debat o idei solidarnoci dzisiaj. W Jaskini filozofw spotkali si m.in. prof. Karol Modzelewski i dr hab. Zbigniew Stawrowski, dyrektor Instytutu Myli J. Tischnera, dla ktrego fenomen „Solidarnoci” by najwaniejszym wydarzeniem w ostatnich latach w cywilizacji zachodniej.
O tym, e forma przekazu przewaa nad treci, mogli si przekona uczestnicy spotkania o Kociele Tischnera, w ktrym udzia wzili m.in. prof. Karol Tarnowski z PAT i dr Anna Karo−Ostrowska z „Wizi”. – Kochamy Boga i go pragniemy – mwi kleryk Vien Aou z Wietnamu, ktry studiuje w Polsce. – Bg nas nie potrzebuje. On nas pragnie i dlatego to wszystko ma sens – przekonywa.
O tym, e idea Boga tkwi w krlewskim miecie wiadczy rwnie werdykt jury, przyznajcy Stypendium im. J. Tischnera Stanisawowi Burdziejowi, doktorantowi z UMK, za intrygujcy projekt zbadania „boej luki” (ang. God gap), czyli odnalezienie przyczyn odmiennego modelu funkcjonowania religii w yciu publicznym Europy i USA. Stypendium pozwala na proczny pobyt w Instytucie Nauk o Czowieku w Wiedniu, ktrego wsptwrc by ks. prof. J. Tischner.
– Nie chc by gap, wic szybko biegn po kolejn kanapk – z umiechem powiedzia starszy suchacz, ktry przyby tylko na wyerk, bo mylami nie by w stanie si wykarmi. Nim wrczono wszystkie kwiaty, on zaspokoi ju pierwszy gd.
W dniach 11−12 maja odbya si V Krajowa Konferencja Adeptw Fizjologii Ukadu Pokarmowego, zorganizowana przez KUL, AR i AM w Lublinie oraz lubelskie oddziay Polskiego Towarzystwa Fizjologicznego i Polskiego Towarzystwa Gastroenterologicznego.
Obrady zainaugurowa prof. Stanisaw Konturek (CMUJ Krakw) wykadem na temat biologicznej aktywnoci melatoniny. Reguluje ona zasypianie, odgrywa rol w wewntrznej synchronizacji cyklu dobowego i zegara biologicznego. Wydzielanie melatoniny stymulowane jest przez ciemno, a blokowane przez wiato. Przypisuje si jej waciwoci antyoksydacyjne – odpowiada za „zmiatanie” wolnych rodnikw.
Prof. Tomasz Brzozowski (CMUJ) mwi o niesteroidowych lekach przeciwzapalnych. Naley do nich np. aspiryna. Jest to lek szeroko stosowany przy rnorodnych dolegliwociach. Jednak przy zbyt czstym uywaniu moe uszkadza bon luzow odka. Prof. Artur Dembiski (CMUJ) przedstawi rol kannabinoidw w przewodzie pokarmowym. Jest to grupa zwizkw chemicznych, ktre wpywaj na receptory kannabinoidowe w mzgu, do grupy tych zwizkw nale take alkaloidy konopi.
Na konferencji przedstawiono 22 prezentacje oraz 32 postery studentw i modych pracownikw naukowych. Komisja w skadzie prof. Romuald Zabielski (SGGW), prof. Krystyna Lupa (AM Lublin) i prof. Krzysztof Celiski (AM Lublin) wyrnia 10 prac. Niektre zostan opublikowane w „Journal of Physiology and Pharmacology”.
Zrnicowane tematycznie prace modych fizjologw prezentowane byy w kilku sesjach. W pierwszej z nich przedstawiono prace majce na celu stworzenie alternatywnego modelu dowiadczalnego z wyizolowanych wycinkw jelita szczura (SGGW). Cz prac skupia si na wpywie czynnikw biologicznie aktywnych na przyspieszenie rozwoju bony luzowej jelita cienkiego (SGGW, AR Krakw). Zastosowanie skaningowej mikroskopii elektronowej przy badaniu struktury jelita cienkiego modych zwierzt przedstawili modzi naukowcy z KUL. Druga sesja dotyczya fizjologii oraz fizjopatologii trzustki i wtroby. Omawiano wpyw uszkodzenia trzustki u modych zwierzt na jej funkcje w pniejszym okresie. Sesja ta zostaa zdominowana przez naukowcw z CMUJ i AR w Lublinie. W trzeciej sesji modzi naukowcy z Instytutu Fizjologii i ywienia Zwierzt PAN w Jabonnie przedstawili badania dotyczce adherencji bakterii do komrek Caco−2 (dowiadczalna linia komrek nabonka okrnicy). Bakterie patogenne (np. Salmonella sp) maj pewne „upodobania” co do miejsca swojego przylegania do komrek nabonka. Orodek gdaski zaprezentowa badania na temat roli jdra plecego w regulacji pobierania pokarmu. Czwart sesj rozpocz wykad prof. Wiesawa Pawlika (CMUJ) o kontroli krenia krwi w jelitach przez o mzgowo – trzewn. Wykady na temat najnowszych metod diagnostyki przewodu pokarmowego przedstawili profesorowie z lubelskiej AM: Krzysztof Celiski i Halina Cicho−Lach.
Prof. Konturek wrczy Medal Pionierw Fizjologii, upamitniajcy 150. rocznic powstania krakowskiej uniwersyteckiej fizjologii, osobom zaangaowanym w organizacj konferencji: mgr. Tomaszowi Skrzypkowi, dr. Jos Luisowi Valverde Piedro oraz prof. K. Celiskiemu.
Nastpna konferencja adeptw fizjologii odbdzie si w Poznaniu.
Niemiecki rozum, polski duch i wierwiecze partnerskiej wsppracy pomidzy Wydziaem Teologicznym Uniwersytetu Ruhry w Bochum a Papiesk Akademi Teologiczn w Krakowie zaowocoway dwudniow, 10−11 maja, midzynarodow konferencj naukow Religia w Europie dzisiaj.
W czasie, gdy studenci z maskami na twarzy i z bananami przy pasie odmierzali wity czas juwenaliw, aula Wyszego Seminarium Duchownego Archidiecezji Krakowskiej pena bya sw o chrzecijaskim porzdku wartoci w jednoczcej si Europie.
– Europa to ekologia ducha, czyli zwycistwo dekalogu. Prawdziwa wsplnota powstanie tylko wtedy, gdy zapanuje duch Ewangelii – przekonywa ks. prof. Stanisaw Pamua (PAT) w wykadzie o roli Jana Pawa II w jednoczeniu si Europy. Co dokadnie oznacza wielokrotnie powtarzana mantra „duch Ewangelii” stara si wyjani ks. prof. Stanisaw Wszoek (PAT), ktry w wykadzie Jakiej religii potrzebuje tolerancyjna Europa? odpowiedzia wprost: – Religia ocala tolerancj przed zjedzeniem samej siebie, a tolerancja strzee, by nikt z motyk nie roci sobie praw do wycznoci nauczania religii.
Dr hab. Aleksander Bobko (PAT) na przykadzie filozofii I. Kanta udowodni, e niemoliwe jest istnienie polityki bez religii.
– Nie ma religii w liczbie pojedynczej – mwi ks. prof. ukasz Kamykowski (PAT), ktry wielokrotnie prosi niemieckich kolegw, by powiedzieli jak Niemcy, jako pastwo neutralne wiatopogldowo, wsppracuj z gminami ydowskimi czy islamskimi. – Struktura wsplnot jest rna i pastwo musi bardzo delikatnie wsppracowa z tymi autonomicznymi gminami – podkrela ks. prof. Wendelin Knoch (Uniwersytet Ruhry).
Wiele mwiono w Krakowie o intymnej wizi czcej logos i polis, ktr opisa prof. Marek Siemek (UW) w swej najnowszej ksice Wolno, rozum, intersubiektywno. adnych nowych wiatw jednak nie odkryto ani aksjomatw nie obalono.
– Jestem stranikiem dogmatw – zakoczy dyskusj ks. prof. Jan Daniel Szczurek, dziekan Wydziau Teologicznego PAT.
Studenci z Koa Naukowego Biotechnologw „KNBiotech” przy MSB SGGW, czonkowie Szkoy Festiwalu Nauki oraz Fundacji BioEdukacji zorganizowali w dniach 25−29 kwietnia cykl spotka powiconych genetyce, biologii molekularnej i inynierii genetycznej – warsztaty DNA – Encyklopedia ycia. Bya to pierwsza w Polsce impreza propagujca wiedz o biotechnologii i okazaa si duym sukcesem organizatorw – w tym piciodniowym wydarzeniu wzio udzia ponad 2,4 tys. osb z caej Polski.
Duo uwagi podczas warsztatowych Spotka z biotechnologi powicono praktycznym zastosowaniom i nadziejom, jakie niesie ta nauka. Najwikszym zainteresowaniem cieszyy si wykady dotyczce zastosowa biotechnologii w medycynie i kryminalistyce. Prelekcje Czy zawa minia sercowego jest uwarunkowany genetycznie?, Gdzie chirurg nie moe, tam wirusy pole – czyli o terapii genowej nowotworw, Jak biotechnologia pomaga w tworzeniu szczepionek nowej generacji, Historia o DNA czy Zbrodnia doskonaa a DNA zgromadziy rekordow liczb ponad 120 suchaczy.
Warsztaty byy rwnie okazj do zapoznania si z biotechnologi „od kuchni”. Przygotowano 16 stanowisk z pokazami i eksperymentami zarwno dla dzieci, jak te uczniw, studentw i dorosych. Uczestnicy warsztatw izolowali swoje DNA, rozwizywali kryminalistyczne zagadki na podstawie analizy materiau genetycznego, badali zmiany pH w roztworach, tworzyli bio−muzyk oraz zmagali si z DNA origami. Laboratoria, w ktrych odbyway si zajcia, przez cay weekend 28−29 kwietnia byy pene odwiedzajcych, chccych wcieli si w rol biotechnologw. Biotechnologia w praktyce przycigna przez 2 dni ponad 800 osb.
Kolejna edycja warsztatw odbdzie si w kwietniu 2008 lub 2009 roku.
10 maja rozstrzygnito dwa konkursy skierowane do studentw prawa i rachunkowoci. Oglnopolski konkurs podatkowy Moneta Aurea odby si po raz trzeci, za Konkurs wiedzy o rachunkowoci i audycie Moneta Platina mia sw pierwsz edycj. Oba konkursy zorganizoway: firma doradcza Deloitte, portal Interia.pl, dziennik „Rzeczpospolita” oraz organizacje studenckie ELSA i AIESEC.
Uczestnicy finau konkursu Moneta Aurea odegrali role eurodeputowanych, ktrzy przedstawili swoje opinie na temat ujednolicenia systemu podatkw dochodowych w Unii Europejskiej. Finalici konkursu Moneta Platina opisywali ycie ludzkie za pomoc sprawozdania finansowego.Zwycizc III edycji konkursu Moneta Aurea zosta Maciej Machera, student III roku prawa z Uniwersytetu Jagielloskiego w Krakowie. Drugie miejsce zaj Micha Spychalski, studiujcy na II roku ekonomii w Szkole Gwnej Handlowej w Warszawie, a trzecie – Pawe Tarbaj, student IV roku informatyki i ekonometrii z Akademii Ekonomicznej w Poznaniu.
Zwycizc konkursu Moneta Platina zosta Marek Muc, student V roku zarzdzania z Uniwersytetu Mikoaja Kopernika w Toruniu. Drugie miejsce zaj Krzysztof Baszczuk z V roku finansw i bankowoci Szkoy Gwnej Handlowej w Warszawie, za trzecie – finalista konkursu Moneta Aurea Pawe Tarbaj z poznaskiej AE.
(mit)Polscy naukowcy z Midzynarodowego Centrum Nowotworw Dziedzicznych Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie dokonali niezwykle wanego odkrycia. Udowodnili, e skuteczno chemioterapii zaley od genw. Oznacza to, e nie kada kobieta chora na raka piersi powinna zosta poddana takiej kuracji.
(...)
Szczeciscy naukowcy z centrum kierowanego przez profesora Jana Lubiskiego dowiedli, e mutacja jednego z genw oznaczonego jako BRCA1, odpowiadajcego m.in. za dzielenie si komrek nabonka gruczoowego sutka, znaczco wpywa na skuteczno przedoperacyjnego leczenia raka tzw. taksanami. Taksany to stosunkowo nowa grupa lekw przeciwnowotworowych wykorzystywanych w chemioterapii, wytwarzanych z kory i igie cisu pospolitego. Zapobiegaj namnaaniu si komrek nowotworowych. Niestety, mimo i s bardzo drogie, kuracja nimi kosztuje ok. 20 tys. z), nie zawsze s skuteczne.
(...)
To oznacza, e zanim podejmie si decyzj o wyborze leczenia, pacjentce naley zrobi test, ktry da odpowied, w jakim stanie jest jej gen BRCA1. Jeli bdzie on w formie zmutowanej, przedoperacyjna chemioterapia taksanami nie ma sensu – bo ten lek prawdopodobnie nie zadziaa. Dla ratowania ycia trzeba bdzie podj leczenie innymi metodami.
(...)
Wyniki dowiadcze prowadzonych na komrkach rakowych hodowanych w laboratoriach s zgodne z powyszymi obserwacjami. Dlatego zesp polskich naukowcw ze Szczecina bdzie kontynuowa prace nad ocen skutecznoci dotychczasowego leczenia kobiet z BRCA1 oraz nad kolejnymi nowatorskimi terapiami. By moe dziki temu uda si zmniejszy miertelno na raka piersi, ktra obecnie wynosi 50 proc., co oznacza, e rocznie na t chorob umiera a 5 tys. Polek. (Agnieszka Szymczak, Polacy bliej pokonania raka, „Dziennik”, 28.05.2007)
Do tej pory rodzime listy rankingowe uczelni pomijay zawodowe losy dawnych studentw. (...) „Rz” sprawdzia wic, jakie wyksztacenie maja prezesi firm, ktre znalazy si na naszej tegorocznej licie 500 najwikszych przedsibiorstw w Polsce. I co si okazao? e – wbrew przypuszczeniom – w grupie tej nie dominuj ekonomici czy prawnicy. Najwicej (okoo jednej trzeciej) prezesw skoczyo studia techniczne. Wrd nich najlepszy wynik osigna Politechnika Warszawska. Jej absolwentami jest 24 szefw wrd sprawdzonych przez nas okoo 190 firm.
– O sukcesie uczelni decyduje jako nauczania. Dzisiejszy absolwent studiw politechnicznych, aby swobodnie odnale si na rynku pracy, musi zna jzyki obce i by biegy w informatyce – mwi prof. Wodzimierz Kurnik, rektor Politechniki Warszawskiej.
Tylko co pity prezes skoczy studia ekonomiczne. Zdaniem prof. Krzysztofa Opolskiego z Wydziau Ekonomicznego Uniwersytetu Warszawskiego, jeli szef przedsibiorstwa jest inynierem, ma to dla firmy zarwno dobre, jak i ze strony. – Dla ekonomisty wane s wyniki finansowe caej firmy, dla inyniera istotniejsze mog okaza si wyniki produkcyjne. A to dwie rne sprawy – mwi. I dodaje, e takie problemy mog mie przede wszystkim osoby, ktre koczyy studia inynierskie 20−30 lat temu. (...)
Z naszych danych wynika, e wielu polskich prezesw regularnie si doksztaca. Ponad jedna trzecia ma za sob co najmniej dwie uczelnie. Na studiach podyplomowych, studiach MBA i innych prestiowych programach uczyli si przede wszystkim zarzdzania, marketingu i finansw. (Grayna Raszkowska, Politechnika kuni prezesw, „Rzeczpospolita”, 29.05.2007)