Uytkowanie informacji przez studentw traci charakter akademicki. Rozkwita nowa, kompilacyjna kultura studiowania. W jej ramach podana informacja to taka, ktra niczym puzzle uzupenia zunifikowane potrzeby.
Kompilacyjna kultura studiowania to sposb mylenia, system wartoci, przekona i oczekiwa oraz wynikajcych std zachowa w trakcie uytkowania rde informacji, polegajcych na niedostrzeganiu lub pomijaniu zwizkw logicznych zawartych w tych rdach i zastpowaniu ich kompilacj.
Natura procesu zdobywania wiedzy powoduje, e zachodzi on w warunkach chwiejnej rwnowagi midzy poczuciem satysfakcji wynikajcym ze zrozumienia problemu, a do negatywnych emocji powodowanych uczeniem si na pami, a w konsekwencji spadku motywacji i unikania aktywnoci. Kultura organizacyjna wspczesnej dydaktyki akademickiej sprawia, e znaczna cz studentw nigdy nie zaznaje radoci studiowania, pozostajc tylko w stanie wikszej lub mniejszej determinacji w deniu do zdobycia dyplomu. To wanie grupa „zdeterminowanych” jest najwikszym konsumentem i producentem kompilowanej informacji. Mona zrozumie, e ten sposb korzystania z informacji wybieraj studenci, ktrych Grayna wiatowy zalicza do klasy „odpornych na wiedz”, natomiast szkoda, e uczestnicy procesu dydaktycznego ksztatuj taki typ kultury uytkowania informacji, ktry czsto pozbawia satysfakcji rwnie tych, ktrzy sdzili, e studia to czas rozwoju intelektualnego.
Nauczyciele akademiccy czyni wiele dla unifikowania potrzeb informacyjnych studentw, zniechcajc ich tym samym do korzystania z dzie oryginalnych. Kwitnie produkcja skryptw, przewodnikw, poradnikw i tym podobnej „uzdatnionej” informacji, gdzie wiedza jest skompilowana wedug schematu: „jedynie suszne pytania – jedynie suszne odpowiedzi” i nie chodzi tu bynajmniej o jakie formy jej cenzurowania. Rzecz w tym, aby procesu przyswajania wiedzy nie zaburzay dylematy czy wtpliwoci. Opracowuje si jednolite, czsto rygorystycznie przestrzegane, instrukcje pisania prac semestralnych czy dyplomowych. W dydaktyce akademickiej nie ma ju prawie miejsca na dyskusj, a przecie wikszo naszej wiedzy pochodzi z kontaktw interpersonalnych angaujcych uczestnikw emocjonalnie i intelektualnie. Podobnie naturalnym zachowaniem jest zadawanie pyta przez tych, co mniej wiedz, tym, co wiedz wicej. System ksztacenia akademickiego jako dziwnie zmierza w tym kierunku, eby okazji do stawiania pyta byo jak najmniej, a dydaktyka hoduje zasadzie „mwi dziad do obrazu…”
Cigle doskonalone systemy wyszukiwania powoduj, e informacja staje si coraz bardziej relewantna, lecz, jak pokazuj badania, zawsze istnieje grupa wiecznie niezadowolonych z rezultatw swoich wyszukiwa. T grup stanowi „kompilujcy”. Aby ich jako jednak zachci do korzystania z zasobw bibliotecznych, buduje si proste systemy wyszukiwawcze, np. bazy zawierajce zestawy niezbdnych rde. Sowem kluczowym jest tu nazwa dyscypliny, z ktrej trzeba zda egzamin.
Studenci, przyswajajc obowizujce reguy uytkowania informacji, take je aktywnie wsptworz. Wrd „kompilujcych” ceniona jest np. umiejtno szybkiego montau informacji z internetowych fragmentw na zadany temat, ale robi to ju nieliczni, bo wikszo poszukuje gotowych opracowa. Bywa, e ten sam „gotowiec” jest kilkakrotnie diametralnie rnie oceniany przez tego samego wykadowc i ju nikogo to nie dziwi. Z zasobw biblioteki „kompilujcy” korzystaj niechtnie, poyczajc gwnie podrczniki, a czytelni odwiedzaj jedynie wtedy, gdy naley przeczyta zadany artyku. Rzadko bowiem traktuj rda informacji w sposb instrumentalny, czyli jako narzdzia suce rozwizywaniu problemw. Gwny wysiek koncentruj na poszukiwaniu fragmentw, ktre mona wklei do kompilowanego zasobu. Czsto odczuwaj niech czy wrcz lk przed korzystaniem z usug biblioteki, powodowany ma odpornoci na pojawiajce si rozbienoci midzy zapytaniem informacyjnym a rezultatem wyszukiwania bd na niejednoznacznoci na etapie korzystania z informacji. Jeli im przyjdzie korzysta z „nieuzdatnionych” rde, nie zwracaj uwagi na przypisy, bo te sugeruj symultaniczny sposb korzystania ze rde informacji, ktrego, jako uytkownicy informacji zatomizowanej, nie doceniaj lub uwaaj za strat czasu.
1. Niska warto dydaktyki jako kryterium oceny uczelni.
2. Wirujce otoczenie. Obserwacja otaczajcej rzeczywistoci, prowadzona ponadto z perspektywy pewnego kompleksu dydaktyki akademickiej w stosunku do sfery produkcyjnej, powoduje czsto bezkrytyczne przejmowanie do dydaktyki sposobw radzenia sobie z narastajc zmiennoci, stosowanych w praktyce gospodarczej. To, co jest skuteczne w sferze praktyki, nie zawsze dobrze suy sferze edukacji. Trudno przecie standaryzowa twrcze mylenie czy rozwija je korzystajc z gotowych procedur. W imi popiechu namys, wtpliwoci, badanie, sceptycyzm, refleksyjno i w konsekwencji rozumienie, s wypierane przez zapamitywanie czy kompilacj, bo na to potrzeba znacznie mniej czasu.
3. Komercjalizacja dydaktyki. Miejsce dawnych profesorw zaprztnitych ide, zajmuj wykadowcy skoncentrowani na formie. Forma zaj dydaktycznych musi by „atrakcyjna”, tj. odporna na wtpliwoci, tezy wykadu w punktach, rozwizanie problemu najlepiej za pomoc algorytmu, to wszystko przyprawione przejrzyst klasyfikacj i precyzyjnymi wnioskami. Tym sposobem studenci karmieni s zgrabnie skonstruowanymi koncepcjami, kupujc produkty marketingowe zamiast umiejtnoci tworzenia wiedzy.
4. Niedostatek sprawstwa. Brak poczucia kontroli nad procesem zdobywania wiedzy to stan wysoce destrukcyjny, dlatego jest czsto kompensowany ucieczk w dziaania pozorowane, o ktrych tu mowa. Jednak ignorowanie dylematw czy sprzecznoci powoduje, e tak „posklejana” wiedza co rusz potyka si o rzeczywisto, nie majc adnej mocy wyjaniajcej.
5. Relacje z praktyk. Dziaania praktyczne ujawniaj szczegy w dydaktyce pomijane, bo ich rozwizywanie jest irytujce, zaburza koncepcj czy klarowno wywodu, niszczy wyaniane prawidowoci, rodzi wtpliwoci, zmusza do korekty itp. W obu tych sferach nie wszystko da si wtoczy w sztywne ramy procedur. W praktyce duo jest krztaniny wok problemw, poniewa naley je rozpatrywa z caym dobrodziejstwem inwentarza, uczc si radzenia sobie ze szczegami. To samo w dydaktyce zawiera si w znanym, cho niedocenianym, pojciu – troskliwo intelektualna.
Czas akademicki jest najlepszym okresem, kiedy mona bada rzeczywisto, poniewa opucio nas roztargnienie wieku dziecicego, a jeszcze nie dopad popiech charakterystyczny dla okresu aktywnoci zawodowej. Szkoda, e ten cenny czas bywa marnowany.