Dziaaj profesjonalnie. Peny profesjonalizm. Uczmy si kocha profesjonalistw, tak wczenie uderzaj w kalendarz. Ludzie wykonujcy zawd bibliotekarza, ktrzy w maju obchodz swoje wito, a waciwie tydzie, w tym roku pod hasem „Biblioteka to plus”, robi wiele rzeczy w sposb twrczy i biegy, wic im take pisany jest los profesjonalistw.
Mody bibliotekarz moe biegle przeszukiwa bazy danych, do czego na og nie pal si ich docelowi uytkownicy, i moe samemu je projektowa. Oczywicie w zespole. Moe rozmawia ze swoim klientem na poziomie policyjnego negocjatora, nie wyrzekajc si swojej misji nauczycielskiej. Powinien jeszcze umie namalowa (komputerowo) plakat i rozumie tre ksiek w rnych jzykach, z rnych dziedzin, zbudowa kwestionariusz ankiety i zbada przepisy poprzedzajce uruchomienie nowej usugi. Odczyta zapis proweniencyjny, gotyk mu niestraszny, odrni ksiki zakwaszone od zarobaczonych. Mody bibliotekarz awansuje i napisze program dla architekta albo poprowadzi konsorcjum czy sie, no bo pojedyncza biblioteka niczyich potrzeb ju dzisiaj nie zaspokoi. Jest co robi i nie s to zadania atwe.
Ale nasz bibliotekarz boryka si nie tylko z oporn materi i wasnymi ograniczeniami. Studia, jakie na og koczy, byy prowadzone przez ludzi odlegych od praktyki bibliotecznej, piszcych prace naukowe z absolutnych obrzey tego obszaru. Uczono go tam o ksice, ale tylko jako o bycie do zdefiniowania, i o bazach danych, ale bez wikszego zwizku z list tych, ktre s faktycznie wykorzystywane w uczelniach. No, nazwijmy to po imieniu: student nudzi si, bo program nie mia wikszych ambicji poznawczych i stawia adepta przed tyloma kwestiami angaujcymi emocjonalnie, co – powiedzmy – technologia drewna, przy czym po technologii drewna, choby przespanej, umie si jednak zrobi co konkretniejszego i trwalszego ni tak od razu po bibliotekoznawstwie. Technolog drewna cieszy si swoj twrcz moc inyniera, a bibliotekarz nie, bo musiaby kontemplowa rozwizania praktyczne, ktre sabo zna i ktrych nie ceni.
Oczywicie program „informacji naukowej i bibliotekoznawstwa” modernizuje si, nie brak sensownych zaj, ale to wszystko nie skada si w adn cao. Student nie wie, jaka jest hierarchia potrzeb i zastosowa. Nie ma podrcznikw, ktre by mu to porzdkoway. Do prawa, do medycyny, do filologii, do ekonomii mamy wielkie cegy o skomplikowanej strukturze, bogatej zawartoci i licznych odniesieniach do Internetu. Jako trudno uwierzy w powag „inb”, skoro tam nie wida takich cegie.
A jeli nawet mody bibliotekarz sporo umie i emocje w nim graj, zostanie wczony w szkolenie przywarsztatowe, ktre go przywoa do porzdku: ma robi tak, jak poprzednicy. Co nie znaczy, e mu si wytumaczy, co oni robili i po co; wiksze biblioteki uwielbiaj swoj tradycj, ale jej nie znaj. Mody nie dowiaduje si nawet, co ma powiedzie, kiedy odezwie si telefon, mwi zatem „halo” czy co w tym gucie. Buduje sobie warsztat nie rozumiejc, czemu ma suy, bo kierownictwo sroy si na wszelkie uoglnienia i teorie. Jeli jest kobiet, traktuj go jak creczk, mwi (jednostronnie) po imieniu i agodnie tyranizuj. Jeli jest mczyzn, to wicej mu wolno, jak to w patriarchacie, ale te musi lata do zacitych drukarek i innych tego typu nieszcz. Absolwent nie bardzo te ma jak prosi kierownika o wyjanienia, poniewa to nie na nich buduje si w Polsce autorytet, ale na robieniu tajemniczych min. I miny kierownicy robi na potg.
Mody bibliotekarz spenia kryteria awansu dopiero po latach suby, bo takie s przepisy. Moe uciec do przodu, uzyskujc kwalifikacje bibliotekarza dyplomowanego, ale to jest jeszcze jeden szkolarski egzamin z list pyta zawieszonych w empirycznej pustce, zaprojektowanych dla adepta, ktry nie ma zdania w adnej z oglniejszych kwestii wspczesnej dziaalnoci informacyjnej. Nikt tu nawet nie prbowa zbada, jak swoj grn pk zawodow certyfikuj Brytyjczycy, a odpowiedzialny za to Chartered Institute of Library and Information Professionals pata si gdzie po obrzeach polskiego pimiennictwa zawodowego jako… zgadlicie, instytucja naukowa.
Jeli mody bibliotekarz nie ukoczy informacji naukowej, bo i tak mona, to od pewnego progu awansowego musi to nadrobi, koczc studia podyplomowe. Bibliotekarze wcale o to nie prosili, ale tak jako myk−myk przepisy same si zreformoway. Syszeli wszak Pastwo o kilku podobnych casusach. Teraz instytuty bibliotekoznawstwa ekspresowo promuj udrczonych czterdziestolatkw, sobie tylko znanymi metodami ujednolicajc ich najzupeniej rozbiene wyksztacenie i dowiadczenia zawodowe. Czasem bardzo pytkie i jednostronne. I tej alchemii nie doglda nikt z praktykw, ktrzy pniej musz traktowa takich bibliotekarzy jak absolwentw z najwiesz wiedz. W dodatku oni s ju w wieku awansowym albo awansowali poprzednio, a teraz tylko „uzupeniaj wyksztacenie”. Tak wic kopotw nie brakuje. Cae szczcie, e przynajmniej praca bibliotekarza jest pikna i zrnicowana.