„Zasoby ludzkie” – to do niefortunne okrelenie, przywoywane od jakiego czasu w mediach, robi swoist karier – pisze „Gazeta Uniwersytecka”, pismo Uniwersytetu Gdaskiego (nr 15/108/09).
Zarzdzanie zasobami ludzkimi jest stosunkowo mod dziedzin wiedzy. Jej znaczenie ewoluowao wraz z rozwojem spoecznym i rozwojem nauk spoecznych. Mniej wicej do II wojny wiatowej pracownik postrzegany by jako swego rodzaju element produkcji. Naleao go przyj do pracy, pilnowa jego wydajnoci i wynagradza. Pniej rozpocz si nowy okres, w ktrym pracownik sta si samodzielnym elementem obecnym na rynku, a nie w firmie, ktra ju go nie wychowaa. Pojawi si problem rekrutacji i selekcji. Zaczto budowa bardziej zoony system pac, dostrzeono konieczno doboru pracownikw i prowadzenia szkole.
Rozwj technologiczny i globalizacja wymusiy upodmiotowienie pracownika, zajcie si jego wszechstronnym rozwojem, ktry ma wpyw na jako pracy i ogln kondycj. Wymaga to coraz bardziej zoonych procesw poszerzania wiedzy pracownika i motywowania go. Takie cele nowoczesnej organizacji musz znale swoje odbicie w kryteriach oceny pracownika.
Trwaj prace w UG nad nowym systemem ocen. Stary system mia wiele wad i nie by precyzyjny. Przykadem moe by system pac w uczelniach – wci jak za czasw PRL zale one wycznie od stopnia naukowego. Obecnie zainteresowanie t dziedzin wrd studentw jest due. Zdaniem prof. Haliny Czubasiewicz, kierownika Zakadu Zarzdzania Personelem na Wydziale Zarzdzania Uniwersytetu Gdaskiego, zarzdzanie zasobami ludzkimi jest dziedzin z przyszoci.
Kady mody doktorant, ktry chce si powici nauce, powinien odby sta, najlepiej za granic. Dziki temu moe pogbi swoj wiedz, zdoby nowe dowiadczenia, pozna inne punkty widzenia i nawiza kontakty. Warto zainteresowa si Fundacj im. Aleksandra von Humboldta, ktra wspiera modych naukowcw i umoliwia im podnoszenie kwalifikacji.
„Medyk Biaostocki”, miesicznik Uniwersytetu Medycznego w Biaymstoku (nr 5-6/76-77/09), opisuje moliwoci, jakie oferuje stypendystom fundacja. Przede wszystkim finansuje naukowcom z caego wiata stypendia, umoliwiajce dziaalno naukow w Niemczech. Obecnie kwota ta wynosi ok. 2,5 tys. euro i jest wolna od podatku. Z uwagi na to, e s to stypendia dugoterminowe (od 6 do 24 miesicy) i wi si z rozk z najbliszymi, fundacja umoliwia stypendycie wyjazd z rodzin. Uczonym zajmujcym si naukami cisymi do odbycia stypendium wystarczy znajomo jzyka angielskiego. Na miejscu fundacja finansuje stypendycie i wspmaonkowi kurs jzykowy.
Jakie zatem wymagania naley speni, by ubiega si o stypendium? Najwaniejsze s wymagania merytoryczne, ktre polegaj na samodzielnym przygotowaniu projektu badawczego. Fundacja Humboldta wspiera konkretne osoby, a nie projekty. Oznacza to, e wybr obszaru badawczego jest indywidualn spraw kandydata. Po zakoczeniu stypendium fundacja w dalszym cigu finansuje stypendystom uczestnictwo w konferencjach, daje moliwo uzyskania, w kooperacji z instytutem niemieckim, grantu w kwocie do 50 tys. euro, ktry umoliwia zbudowanie nowego warsztatu badawczego w kraju macierzystym. Z Polski takie wsparcie fundacji uzyskao ok. 23 tys. osb.
Proces boloski nie jest ulubionym bohaterem rodowiska akademickiego w naszym kraju, a jego zalecenia czsto bywaj odczytywane jako uciliwa i niepotrzebna biurokracja. Coraz czciej pojawiaj si pytania o jego sens.
Gwnym powodem powoania do ycia procesu byo zwikszenie atrakcyjnoci europejskiego szkolnictwa wyszego w stosunku do innych systemw, zwaszcza amerykaskiego – przypomina ekspert boloski, prof. Ewa Chmielecka, w „Akademickim Kurierze Morskim”, pimie Akademii Morskiej w Gdyni (nr 40/09). Europie grozia (grozi?) utrata znaczenia jako obszaru najwybitniejszych dokona intelektualnych, odkry naukowych i innowacji. Odpowiedzi na to miaa by taka przebudowa szkolnictwa wyszego, aby stao si ono konkurencyjne dla wiata.
Od wielu lat toczy si debata nad modelem nowoczesnego uniwersytetu. Tradycyjny model Humboldtowski (uniwersytet badawczy) jest wypierany przez tzw. uniwersytet przedsibiorczy. Obydwa typy uczelni – zdaniem prof. Chmieleckiej – maj wady. Potrzeba stworzenia spoeczestwa wiedzy, umasowienia ksztacenia wyszego, utrata wycznoci w tworzeniu wiedzy zdezaktualizoway model tradycyjny, model przedsibiorstwa niesie za powane zagroenia realizacji fundamentalnej misji uniwersytetu: suby prawdzie, suebnoci publicznej itd.
Po ktrej zatem stronie w tym sporze lokuje si proces boloski? W warstwie deklaracji pozostaje po stronie uniwersytetu badawczego, natomiast w warstwie narzdziowej nastawiony jest na kontrol uczelni. Nie od rzeczy jest zatem pytanie, czy nie mamy tutaj do czynienia z rozbienoci w deklaracjach okrelajcych podstawowe cele europejskiego obszaru szkolnictwa wyszego?