Aktualności
Konkursy
05 Maja
Opublikowano: 2026-05-05

Czerwcowy sprint po granty – tylko kilka dni na ponowne złożenie wniosku

Naukowcy, którzy przejdą do drugiego etapu, ale nie otrzymają finansowania w najbliższych konkursach OPUS i SONATA, będą mieli tylko kilka dni na złożenie kolejnego wniosku. I to tylko pod warunkiem, że zrzekną się prawa do odwołania. Wszystko przez zapowiadane przez Narodowe Centrum Nauki późniejsze niż zazwyczaj ogłoszenie wyników.

NCN opublikowało dziś komunikat o przesunięciu w stosunku do lat wcześniejszych terminów ogłoszenia wyników dwóch swoich flagowych konkursów: OPUS (dla naukowców na wszystkich etapach kariery) i SONATA (dla naukowców, którzy uzyskali stopień doktora w okresie od 2 do 7 lat przed rokiem wystąpienia z wnioskiem). Jak poinformowała agencja, na oba wpłynęło w sumie ponad 3700 wniosków, czyli o prawie pół tysiąca więcej niż rok wcześniej. Z wyliczeń Centrum wynika, że to największe edycje tych konkursów w historii.

Niesie to jednak za sobą konsekwencje w postaci dłuższego niż się spodziewano terminu oczekiwania na wyniki (choć ustawowy sześciomiesięczny termin zostanie dochowany). O ile bowiem liczba wniosków systematycznie rośnie, o tyle pracowników je obsługujących jest nadal tyle samo. W efekcie wszystkie czynności trwają dłużej.

W trakcie oceny formalnej każdy wniosek wymaga m.in. sprawdzenia, czy nie zachodzi konflikt interesów – czyli powiązania między jego autorem, osobami wskazanymi we wniosku i zagranicznymi współpracownikami a ekspertami, którzy będą go oceniać. Weryfikujemy także liczbę wniosków złożonych i realizowanych przez kierownika projektu w tym samym czasie oraz ewentualną przerwę po wcześniejszej negatywnej decyzji. Sprawdzamy, czy uczelnia lub inna jednostka wskazana do realizacji projektu spełnia wymogi określone w warunkach konkursu, a także analizujemy długość opisu projektu, poprawność kosztorysu, wykaz publikacji i kompletność wszystkich obowiązkowych zakładek (…) Na etapie oceny merytorycznej większa liczba projektów wiąże się m.in. z koniecznością zweryfikowania większej liczby opinii przed posiedzeniami zespołów ekspertów, przeszkolenia większej liczby ekspertów oraz zaproszenia szerszego grona recenzentów zewnętrznych, którzy przygotują recenzje wniosków zakwalifikowanych do drugiego etapu – czytamy w komunikacie.

Wszystko to powoduje, że wyniki konkursów OPUS 30+LAP/Weave i SONATA 21 zostaną podane kilka tygodni później niż zwykle. Rezultaty pierwszego etapu mają być ogłoszone 27 maja, drugiego – 11 czerwca. Sęk w tym, że już pięć dni później, 16 czerwca, zamyka się nabór do kolejnych konkursów – OPUS 31 i PRELUDIUM 25. Tymczasem, jak przypomina NCN, jeśli zadania badawcze pokrywają się z poprzednim wnioskiem, złożenie kolejnego jest możliwe dopiero wtedy, gdy decyzja dyrektora Centrum o odmowie finansowania stanie się ostateczna, a następuje to po upływie 14-dniowego terminu na odwołanie.

Aby zdążyć ze złożeniem nowego wniosku w naborze trwającym do 16 czerwca, wnioskodawca musi zrzec się prawa do odwołania przed upływem tego terminu. Z chwilą doręczenia takiego oświadczenia do NCN decyzja staje się prawomocna, co umożliwia ponowne złożenie wniosku w nowych konkursach – informuje agencja.

Dodajmy, że wzrost liczby wniosków nie dotyczy tylko konkursów OPUS i SONATA. W ostatnim MAESTRO aplikacji było o 20 procent więcej, a w SONATINIE o około 1/3. Większej liczby zgłoszeń NCN spodziewa się również w trwającym do końca lipca konkursie MINIATURA.

MK, źródło: NCN

Dyskusja (8 komentarzy)
  • ~racjonalna r 18.05.2026 15:19

    W tej dyskusji warto powiedzieć wprost jedną rzecz: ogłoszenie wyników II etapu na kilka dni przed zamknięciem kolejnego naboru nie daje większości wnioskodawców realnej możliwości poprawienia projektu.

    Wniosek OPUS to nie jest dokument, który kierownik może poprawić samodzielnie przez weekend. To tygodnie pracy wielu osób: zespołu badawczego, administracji jednostki, działów finansowych, osób odpowiedzialnych za zatrudnienie, stypendia, aparaturę, partnerstwa, harmonogram i kosztorys. Jeżeli ktoś po II etapie dowie się, że projekt nie został zakwalifikowany do finansowania, to kilka dni do kolejnego deadline’u pozwala co najwyżej złożyć niemal ten sam wniosek albo wersję awaryjną przygotowywaną wcześniej. Nie pozwala rzetelnie wykorzystać recenzji. Dlatego argument, że wyniki zostaną podane jeszcze przed zamknięciem kolejnego naboru, jest prawdziwy tylko formalnie. Materialnie to nie jest realne okno na poprawę. To raczej administracyjne alibi niż wsparcie jakości procesu grantowego.

    NCN jest instytucją powołaną do obsługi środowiska naukowego, a nie odwrotnie. Naukowcy mogą prowadzić badania w różnych systemach finansowania, ale NCN bez naukowców nie ma racji bytu. Tym bardziej środowisku należy się minimum szacunku: przewidywalna komunikacja, jasne terminy, rzetelne uzasadnienia i traktowanie wnioskodawców jak partnerów, a nie jak petentów. Nie chodzi o to, żeby ignorować realne przeciążenie NCN. Jeżeli liczba wniosków rośnie, a zasoby administracyjne są niewystarczające, to jest to poważny problem instytucjonalny. Ale koszt tego problemu nie powinien być przerzucany wyłącznie na naukowców poprzez wielotygodniową niepewność, opóźnione informacje i komunikację, która bywa odbierana jako automatyczna, zdawkowa albo nieuprzejma.

    Środowisko naukowe ma prawo oczekiwać, że instytucja finansująca badania będzie działać transparentnie i z szacunkiem dla czasu osób, od których sama zależy.

  • ~JF 06.05.2026 21:57

    Skandal i łamanie zasad. NCN powinien zmienić terminy składania wniosków. Normalnie mają wszystkich w d....
    W sumie finansowanie nauki polskiej przypomina radziecka j Rosja.Nie znasz dnia ani godziny.... To już nie jest śmieszne.

    • ~cola 07.05.2026 11:16

      NCN ma oficjalnie 6 miesięcy na zakończenie konkursu (przesłanie decyzji). Zatem w świetle prawa nie łamie zasad...

      Pewnie znowu koordynatorzy nie wyrobili...dziwne, bo stara gwardia zawsze wyrabiała ;-)

  • ~Asia 05.05.2026 19:54

    NCN niestety jawnie z nas kpi. Zamyka ludziom drogę do ponownego składania grantu, nawet jeśli teoretycznie mają do tego prawo, bo przeszli do drugiego etapu. Ciekawe, że NCN nie rozumie, że zarówno pisanie grantu od początku, jak i jego poprawa zajmuje czas, duuużo czasu, jeśli ktoś naprawdę się przykłada i mu zależy. Nawet jedynie ponowne wpisanie wszystkich wymaganych informacji do systemu bez zmiany choćby kropki spokojnie wypełni dany nam czas. Dodatkowo, czy przedstawiciele NCNu nie wiedzą, że uczelnie wymagają składania gotowych wniosków do podpisu znacznie wcześniej niż oficjalny deadline? NCN uważa ludzi za idiotów - wydaje się mu, że ludzie nie myślą i nic nie rozumieją…. ale tak łatwo nie jest. Ta informacja to skandal!

    • ~Hubert Wojtasek 08.05.2026 11:38

      Taa, u mnie trzeba wniosek złożyć do Biura Badań na 2 tygodnie przed terminem zakończenia konkursu. Szanse na ponowne złożenie w czerwcu - 0. Ale nie mam do nich pretensji - rozumiem, że przy takim wzroście liczby wniosków i braku wzrostu personelu po prostu się nie wyrabiają. Mogliby przesunąć termin na 30 czerwca.

  • ~KB 05.05.2026 18:15

    Rozumiem, że w ten sposób NCN daje oficjalnie do zrozumienia, że wnioski należy składać do skutku, a nie tracić czas na jakieś korekt czy uwzględnianie uwag recenzentów? Bo biorąc pod uwagę, choćby czas obiegu dokumentów, to w 5 dni (3 robocze) jest to niewykonalne.

    Pozostałe informacje są równie oburzające. Jedna z nich to zrzeczenie się, w zasadzie w ciemno, możliwości odwołania (czy takowe coś daje, to inna sprawa). Druga – dwa tygodnie pomiędzy wynikami pierwszego i drugiego etapu oceny merytorycznej. Jeśli ocena merytoryczna faktycznie trwa dwa tygodnie, to cały proces powinien się zakończyć w okolicach marca.

    • ~Js 06.05.2026 17:00

      Na mojej uczelni wniosek o podpis rektora pod wnioskiem do NCN należy złożyć min. 7 dni przed deadlinem NCN a wcześniej zgłosić jeszcze projekt w wewnętrznym systemie, więc na odwołanie szans żadnych nie ma.

      Ale dla NCN to nie problem, bo "sztuka jest sztuka". I oczywiście pod żadnym pozorem nie można dopuścić do przesunięcia terminu składania wniosków...

    • ~kasia 06.05.2026 13:34

      Raczej na odwrót: żeby się nie fatygować i jednak nie składać ponownie w najbliższej edycji ;-)