W dniach 18-20 listopada w niezwykle go¶cinnych murach Szko³y G³ównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie odby³o siê posiedzenie Prezydium, a nastêpnie Zgromadzenia Plenarnego KRASP. Zgromadzenie mia³o charakter szczególny, w obradach plenarnych wziê³a bowiem udzia³ 50-osobowa grupa rektorów zagranicznych, reprezentuj±cych konferencje rektorów uczelni akademickich Rosji, Ukrainy i Bia³orusi. Z tej szczególnej okazji pismo do uczestników Zgromadzenia skierowa³ premier Marek Belka; odczyta³ je Tadeusz Szulc, sekretarz stanu w MENiS. Zebrani wys³uchali tak¿e innych przedstawicieli rz±du: Micha³a Kleibera, ministra nauki i informatyzacji, Wojciecha Olejniczaka, ministra rolnictwa i rozwoju wsi oraz Adama Rotfelda, sekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych.
We wspólnej uchwale rektorzy z czterech krajów, nawi±zuj±c do tre¶ci Deklaracji Lubelskiej z kwietnia br. oraz uchwa³y Prezydium KRASP i delegacji Zwi±zku Rektorów Rosyjskich z maja br., uznali za celowe utworzenie Sieci Wschodnioeuropejskiej (East-European Net), obejmuj±cej uczelnie z krajów Europy ¦rodkowej i Wschodniej (oprócz uczelni z krajów reprezentowanych na posiedzeniu - tak¿e uczelnie z pañstw nadba³tyckich, S³owacji, a byæ mo¿e i Czech). Sieæ ta bêdzie s³u¿y³a rozszerzaniu wspó³pracy akademickiej miêdzy krajami naszego regionu. Przyjêto wstêpny projekt struktury organizacyjnej, sposobu finansowania oraz harmonogramu dzia³añ zmierzaj±cych do formalnego powo³ania Sieci. Zadanie tymczasowej koordynacji prac przygotowawczych zwi±zanych z jej utworzeniem zebrani powierzyli Uniwersytetowi Jagielloñskiemu.
Miar± wyj±tkowego charakteru naszego spotkania jest jego dorobek. Oprócz uchwa³y o utworzeniu Sieci, plonem posiedzenia rektorów jest 16 dokumentów - uchwa³ Prezydium i Zgromadzenia Plenarnego KRASP. Nie sposób, rzecz jasna, omówiæ - nawet w skrócie - wszystkich tych uchwa³, ograniczê siê zatem do przedstawienia jedynie kilku z nich.
Obserwuj±c z zaniepokojeniem pog³êbiaj±cy siê kryzys ¿ycia publicznego w naszym kraju, prowadz±cy m.in. do obni¿ania autorytetu najwa¿niejszych organów i instytucji pañstwa i zdaj±c sobie sprawê z odpowiedzialno¶ci, jaka ci±¿y na nas wobec m³odego pokolenia, a tak¿e ca³ego narodu, zaapelowali¶my do prezydenta, Sejmu, Senatu, rz±du oraz przywódców partii politycznych o przywrócenie przejrzystych, opartych na powszechnie uznanym systemie warto¶ci etycznych, zasad w ¿yciu publicznym.
Jak siê okaza³o, szczególnie du¿e zainteresowanie wzbudzi³a uchwa³a Prezydium KRASP w sprawie przejrzysto¶ci procedur rekrutacji na studia, stanowi±ca reakcjê na przedstawiane w mediach kontrowersje wokó³ przyjmowania studentów na Wydzia³ Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdañskiego. Prezydium apeluje w niej do rektorów uczelni cz³onkowskich KRASP o dokonanie przegl±du zasad i trybu rekrutacji na studia. Procedury rekrutacji powinny byæ w pe³ni przejrzyste, a listy wszystkich przyjêtych na studia kandydatów powinny byæ jawne i zawieraæ wyniki punktowe osi±gniête podczas postêpowania kwalifikacyjnego. Konieczne jest zlikwidowanie tzw. miejsc rektorskich w tych nielicznych uczelniach, w których one jeszcze istniej±.
Rektorzy zajêli stanowisko w bulwersuj±cej ¶rodowisko akademickie sprawie dop³at do sto³ówek studenckich. W nastêpstwie zmian w systemie pomocy materialnej dla studentów, eliminuj±cych mo¿liwo¶æ dofinansowywania sto³ówek, znacz±co - niekiedy o 100 proc. - podro¿a³y wydawane przez nie obiady. W tych warunkach studentów czêsto nie staæ na choæby jeden ciep³y posi³ek dziennie. Liczba wydawanych obiadów zmala³a niemal o po³owê. Zdaj±c sobie sprawê z braku dodatkowych ¶rodków bud¿etowych na dop³aty do sto³ówek, zg³osili¶my postulat przywrócenia mo¿liwo¶ci realizowania takich dop³at w ramach przyznanego uczelniom funduszu pomocy materialnej.
Uchwa³a Zgromadzenia w sprawie projektu „Ustawy o wspieraniu dzia³alno¶ci innowacyjnej” jest sprzeciwem rektorów wobec rz±dowych projektów objêcia 22-procentow± stawk± VAT dzia³alno¶ci naukowo-badawczej, realizowanej m.in. w ramach umów, grantów i projektów miêdzynarodowych. Przyjêcie proponowanych przez rz±d rozwi±zañ by³oby decyzj± hamuj±c± rozwój polskiej nauki i obni¿aj±c± jej konkurencyjno¶æ w skali miêdzynarodowej.
Wzburzenie rektorów wzbudzi³y zapisy w przyjêtym przez Radê Ministrów projekcie „Ustawy o wspieraniu zatrudnienia oraz rehabilitacji zawodowej i spo³ecznej osób niepe³nosprawnych”, nak³adaj±ce w istocie na uczelnie sankcje finansowe w przypadku kszta³cenia zbyt ma³ej liczby studentów niepe³nosprawnych. W sytuacji gdy w³adze uczelni maj± - w my¶l obowi±zuj±cego prawa (rekrutacja na podstawie wyników egzaminów maturalnych) - znikomy wp³yw na liczbê osób niepe³nosprawnych w¶ród ogó³u studentów, proponowane przepisy s± ca³kowicie nieuzasadnione. Szlachetna idea przy¶wiecaj±ca zapewne autorom projektu ustawy zosta³a wypaczona wiar± w si³ê biurokratycznych zapisów. Liczba studentów niepe³nosprawnych w polskich uczelniach powinna mo¿e wzrastaæ, ale zale¿y to nie od administracyjnych nakazów, lecz od kompleksowego systemu wsparcia tej grupy osób, co sygnalizowa³a ju¿ podjêta w ubieg³ym roku „Uchwa³a Prezydium KRASP w sprawie dostêpu osób niepe³nosprawnych do edukacji na poziomie wy¿szym”, której tre¶æ jest zgodna z postulatami formu³owanymi przez uczelnianych pe³nomocników ds. osób niepe³nosprawnych.