18 stycznia odby³a siê noworoczna konferencja Stowarzyszenia Rektorów i Za³o¿ycieli Uczelni Niepañstwowych. W obradach w siedzibie Wy¿szej Szko³y Ubezpieczeñ i Bankowo¶ci w Warszawie uczestniczy³o oko³o 120 osób z 80 niepañstwowych uczelni reprezentuj±cych wszystkie województwa. Konferencja mia³a charakter zamkniêty. Dyskutowano o problemach oraz perspektywach dalszego funkcjonowania i rozwoju szkolnictwa wy¿szego w Polsce, a na jego tle - o perspektywach dalszego rozwoju szkolnictwa niepañstwowego.
Czê¶æ konferencji po¶wiêcono nowej ustawie o szkolnictwie wy¿szym. Zaproszony do udzia³u w spotkaniu prof. Jerzy Wo¼nicki przedstawi³ przewidywany kalendarz prac nad ustaw± w Sejmie. Dyskutowano o aktualnej wersji projektu ustawy po zmianach wprowadzonych przez podkomisjê sejmow±. Z aprobat± i uznaniem przyjêto informacje prof. Jerzego Wo¼nickiego o wykonywanej spo³ecznie pracy nad projektem ustawy, o wizji szkolnictwa wy¿szego opartej na równoprawnym funkcjonowaniu pañstwowego i niepañstwowego sektora szkolnictwa wy¿szego i o czekaj±cej wszystkie uczelnie pracy przy wdra¿aniu nowego prawa o szkolnictwie wy¿szym.
Z zainteresowaniem i aprobat± wys³uchano informacji o dotychczasowych pracach i przysz³ych projektach Instytutu Spo³eczeñstwa Wiedzy kierowanego przez prof. Wo¼nickiego, a utworzonego przez Fundacjê Rektorów Polskich i Konsorcjum Uczelni Niepañstwowych.
Zebrani jednog³o¶nie przyjêli uchwa³ê popieraj±c± projekt ustawy o szkolnictwie wy¿szym, opracowany przez zespó³ powo³any z inicjatywy Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w wersji przygotowanej przez podkomisjê sejmow±.
W zamkniêtej czê¶ci konferencji, po¶wiêconej aktualnym problemom uczelni niepañstwowych, dyskutowano o sposobach i mo¿liwo¶ciach dalszego realizowania misji niepañstwowego szkolnictwa wy¿szego w tworzeniu warunków i zapewnianiu mo¿liwo¶ci uzyskania wy¿szego wykszta³cenia przez wszystkich m³odych Polaków. Ekonomiczne k³opoty polskiego spo³eczeñstwa, bezrobocie, a szczególnie strukturalne bezrobocie absolwentów wy¿szych uczelni, sprawiaj±, ¿e ga¶nie entuzjazm m³odzie¿y do studiowania, ga¶nie wiara w sens zdobywania wy¿szego wykszta³cenia. Uczelnie niepañstwowe notuj± spadek liczby kandydatów na studia. Coraz czêstsze s± przypadki rezygnacji ze studiów z przyczyn ekonomicznych przez studentów znacznie zaanga¿owanych ju¿ w proces edukacyjny. Stypendialna pomoc, przyznawana od pocz±tku tego roku akademickiego równie¿ studentom uczelni niepañstwowych, wydaje siê byæ spó¼niona i niewystarczaj±ca.
Ekonomiczne k³opoty uczelni niepañstwowych, wynikaj±ce ze zmniejszania siê liczby studentów, powiêksza dodatkowo konkurencja sprywatyzowanych, komercyjnych struktur uczelni pañstwowych, dzia³aj±cych w formie filii i zamiejscowych o¶rodków edukacyjnych. Taka forma konkurowania nie buduje, ale niszczy tworzone mozoln±, ciê¿k± prac± struktury edukacyjne i ¶rodowiska niepañstwowych uczelni.
Zebrani na konferencji rektorzy i za³o¿yciele uczelni niepañstwowych podjêli na ten temat kolejn± uchwa³ê. Wyra¿ono zaniepokojenie nierównoprawnym statusem uczelni niepañstwowych w porównaniu z uczelniami pañstwowymi, które tworz± liczne zamiejscowe o¶rodki uczelniane, bêd±ce faktycznie prywatnymi szko³ami wy¿szymi, niespe³niaj±cymi kryteriów ustawowych MENiS.
W dalszej czê¶ci konferencji dyskutowano na temat potrzeby kszta³cenia kadr nauczycieli akademickich w uczelniach niepañstwowych. Negatywnie oceniono niedostatek skuteczno¶ci podejmowanych w tym zakresie przedsiêwziêæ. Tylko 5 uczelni uzyska³o pozycjê akademick± - uprawnienia do doktoryzowania, umo¿liwiaj±ce kszta³cenie kadr akademickich. Przewa¿aj±ca czê¶æ wniosków o uprawnienia do doktoryzowania, sk³adanych przez wiele uczelni niepañstwowych, pomimo pozytywnych opinii MENiS, zosta³a skutecznie zablokowana w Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytu³u Naukowego. W ten sposób niweczone s± wysi³ki i nak³ady finansowe ponoszone przez uczelnie na rozwój potencja³u naukowego i kszta³cenie kadr.
Zebrani na konferencji wyra¿ali przekonanie, ¿e sytuacja ta jest wynikiem wyrachowanej polityki zachowawczego ¶rodowiska, wyniesionej z poprzedniego ustroju i realizowanej przez Centraln± Komisjê. W sprawie tej podjêto kolej± uchwa³ê. Wyra¿ono powa¿ne zaniepokojenie polityk± Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytu³u Naukowego, uniemo¿liwiaj±c± praktycznie kszta³cenie i awans nauczycieli akademickich w uczelniach niepañstwowych. Zebrani na konferencji zobowi±zali Zarz±d SRiZUN, jako jedynej organizacji w ¶rodowisku uczelni niepañstwowych posiadaj±cej osobowo¶æ prawn±, do podjêcia stosownych dzia³añ prawnych zmierzaj±cych do zmiany istniej±cej sytuacji.
Kolejn± uchwa³± podjêt± przez uczestników konferencji zakoñczy³a siê dyskusja na temat bezrobocia absolwentów wy¿szych uczelni oraz odpowiedzialno¶ci za ten stan rzeczy spo³eczeñstwa, rz±dz±cych, jak równie¿ elit, a wiêc i nauczycieli akademickich oraz uczelni. Dyskutowano o mo¿liwo¶ciach i sposobach skutecznego dzia³ania w celu zmiany sytuacji absolwentów polskich wy¿szych uczelni, skazywanych dzi¶ w znacznej czê¶ci na banicjê z powodów ekonomicznych. Problem bezrobocia dotyczy absolwentów wszystkich polskich uczelni, z absolwentami najwiêkszych polskich uniwersytetów w³±cznie.
Ustalono, ¿e wobec braku jakichkolwiek dzia³añ ze strony pañstwa w celu ograniczenia bezrobocia m³odzie¿y z wy¿szym wykszta³ceniem, uzyskanym w polskich uczelniach, uczelnie te nie mog± pozostawaæ bierne. Wystosowany zostanie apel do w³adz pañstwowych i elit politycznych o przygotowanie spójnego programu rozwoju gospodarczego pañstwa, stwarzaj±cego wykszta³conej m³odzie¿y perspektywê pracy i godnego ¿ycia w kraju. Dokument jest redagowany.