)
Na przeomie marca i kwietnia w Glasgow odbya si zorganizowana przez European University Association Konwencja Uczelni Europejskich. Byo to trzecie z serii tego typu spotka, organizowanych co dwa lata, tradycyjnie poprzedzajcych konferencje ministerialne, na ktrych zapadaj kluczowe decyzje dotyczce Europejskiej Przestrzeni Szkolnictwa Wyszego. Tak jak poprzednio, gwnym celem Konwencji byo sformuowanie tez, na podstawie ktrych EUA Council opracuje tekst przesania adresowanego do ministrw, ktrzy zbior si w maju w Bergen.
W Konwencji, ktra odbywaa si tym razem pod hasem „Strong Universities for Europe”, uczestniczyo ponad 600 osb - przede wszystkim rektorzy uczelni czonkowskich EUA, ale take osoby desygnowane przez ministerstwa krajw uczestniczcych w Procesie Boloskim, przedstawiciele wszystkich reprezentatywnych instytucji i organizacji midzynarodowych dziaajcych w obszarze szkolnictwa wyszego, w tym liczna grupa studentw reprezentujcych Porozumienie Europejskich Organizacji Studenckich (ESIB).
O randze Konwencji najlepiej wiadczy udzia w jej obradach Jos Manuela Barroso, przewodniczcego Komisji Europejskiej, oraz Jana Figela, komisarza UE odpowiedzialnego za edukacj. Przewodniczcy Komisji wyranie podkreli, e Europa potrzebuje silnych uczelni, a problemy rodowiska akademickiego jeszcze nigdy nie stay tak wysoko w hierarchii spraw, ktrymi zajmuje si Komisja. Przewodniczcy Barroso stwierdzi take, e zmiany w systemie szkolnictwa wyszego nie mog by rozpatrywane w oderwaniu od innych zachodzcych w Europie procesw, s one bowiem integraln czci Strategii Lizboskiej. Bdzie o tym mowa w dokumencie, ktry w najbliszym czasie zostanie opublikowany przez Komisj Europejsk.
Sia uczelni akademickich - niezbdna, aby mogy one waciwie realizowa swe zadania w yciu spoecznym i w ksztatowaniu „Europy wiedzy” - moe si przejawia w rny sposb. Wybrane aspekty tego zagadnienia byy przedmiotem dyskusji uczestnikw Konwencji. Omawiano m.in. problem zachowania tradycyjnych uniwersyteckich wartoci (w tym autonomii) przy koniecznoci dostosowywania si do zmian w otoczeniu uczelni i do oczekiwa spoecznych. rdem siy uczelni powinna by rwnie jej wielowymiarowa misja, obejmujca ksztacenie, badania naukowe i dziaanie na rzecz spoecznoci. Z punktu widzenia ksztatowania „Europy wiedzy” istotny jest zwaszcza waciwy zwizek ksztacenia i bada naukowych. W tym kontekcie ujawnia si szczeglna rola szk wyszych w ksztaceniu modych naukowcw, a istotne staje si znalezienie odpowiedzi na pytanie, jak ksztaci modych naukowcw?
Wkraczajc w drug cz okresu przewidzianego na realizacj Procesu Boloskiego, rodowisko uczelni europejskich musi znale skuteczne metody dziaania, zwaszcza w tych obszarach, gdzie postp jest stosunkowo powolny. Do takich obszarw naley wdraanie modelu ksztacenia „zorientowanego na studenta”, co zwizane jest m.in. z wykorzystaniem przy definiowaniu wymaga programowych oraz ocenie jakoci ksztacenia podejcia opartego na wynikach ksztacenia, na tym, „co student - przyszy absolwent ma umie”, a nie na tym, „czego bdziemy go uczyli”. Na takim wanie rozumieniu celw ksztacenia ma by oparty tworzony obecnie w Europie Ramowy Zestaw Kwalifikacji Formalnych, majcy w perspektywie zapewni „czytelno” i stworzy warunki do porwnywania wyksztacenia oferowanego przez rne uczelnie w rnych krajach.
Po raz pierwszy na forum EUA odbya si wielowtkowa dyskusja na temat finansowania uczelni i sposobw reagowania na rosnce ograniczenia w tym zakresie. Wobec rnorodnoci stosowanych modeli finansowania szkolnictwa wyszego w poszczeglnych krajach, wypracowanie wsplnego, europejskiego rozwizania w tym zakresie moe by trudne. Rozwizanie takie musiaoby obejmowa szerokie spektrum moliwoci zasilania budetu uczelni rodkami pochodzcymi ze rde publicznych i prywatnych.
Jednym z ciekawszych punktw programu Konwencji w Glasgow bya prezentacja wstpnej wersji najnowszego raportu Trends in Learning Structures in European Higher Education (Trends IV), zawierajcego aktualny obraz i ocen przebiegu Procesu Boloskiego. Ocena ta zostaa dokonana przede wszystkim z punktu widzenia uczelni, na podstawie raportw przygotowanych przez krajowe konferencje rektorw oraz informacji zebranych podczas wizyt ekspertw EUA w 62 uczelniach z 29 krajw w okresie padziernik-grudzie 2004 r. Ostateczna wersja raportu zostanie przedstawiona na konferencji ministrw w Bergen. Tekst projektu mona znale na stronie www Konwencji http://www.euaconvention.org.
W poczeniu z Konwencj odbyo si posiedzenie Zgromadzenia Oglnego EUA, na ktrym m.in. wybrano nowe wadze EUA. Prezydentem EUA na kadencj 2005-09 zosta wybrany prof. Georg Winckler, rektor Uniwersytetu w Wiedniu, ktrego miaem okazj nie tak dawno goci w Uniwersytecie Jagielloskim na uroczystoci zakoczenia kolejnej edycji Szkoy Prawa Austriackiego UJ.
Spotkanie w Glasgow byo take okazj do rozmw o polskim szkolnictwie wyszym. W gronie ponad 20 delegatw uczelni czonkowskich KRASP omawialimy problemy i dyskutowalimy propozycje, z ktrych cz zostanie zapewne poddana pod obrady uczestnikw najbliszego posiedzenia Zgromadzenia Plenarnego naszej Konferencji.