Siedlce
W ramach projektu Centrum Komputerowe Du¿ej Mocy Akademia Podlaska zakupi³a i wdro¿y³a wysoko wydajny klaster obliczeniowy. Superkomputer oparty jest na 17 dwuprocesorowych serwerach obliczeniowych HP RX2600, wyposa¿onych w procesory Intel Itanium2 1,3 GHz oraz macierz dyskow± HP MSA 1000
o pojemno¶ci 1000 GB. Klaster bêdzie wykorzystywany m.in. do tworzenia i testowania oprogramowania równoleg³ego dla potrzeb zaawansowanych obliczeñ naukowych i in¿ynierskich, jak równie¿ stworzy doskona³± platformê umo¿liwiaj±c± prowadzenie publicznie dostêpnych szkoleñ w systemie e-learning. Jednym z pierwszych zadañ, jakie w zwi±zku z wdro¿eniem klastra stawia przed sob± uczelnia, jest przy³±czenie superkomputera do Krajowego Klastra Linuksowego, dzia³aj±cego od koñca 2004 roku pod nazw± Clusterix.
Opole
W 1949 r. komunistyczne Chiny postanowi³y „wyzwoliæ” Tybet. Rozpoczê³a siê, trwaj±ca do dzi¶, okupacja tego kraju. W wyniku „rewolucji kulturalnej”, podczas której zwalczano wszelkie przejawy „starego my¶lenia i obyczajów”, zginê³o 1,2 mln Tybetañczyków (1/6 narodu), zburzono ponad 6 tys. klasztorów, a w wyniku przesiedleñ Tybetañczycy s± mniejszo¶ci± etniczn± we w³asnym kraju. Tybet uznawany jest za jedno z najgorszych miejsc na naszej planecie pod wzglêdem poszanowania podstawowych wolno¶ci i praw cz³owieka. O tym wszystkim, ale te¿ o unikalnej kulturze i religiach Tybetu podczas Dni Tybetu mówili tybetolodzy, sinolodzy, kulturoznawcy, historycy i znawcy religii z ró¿nych o¶rodków naukowych w Polsce. Imprezê zorganizowa³o Naukowe Ko³o Orientalistyki przy wspó³pracy Ko³a Naukowego Psychologów UO.
Katowice
14 marca podczas centralnych obchodów jubileuszu 75-lecia Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach odby³a siê uroczysto¶æ nadania tytu³u doktora honoris causa Krystianowi Zimermanowi, który w latach 1975-77 studiowa³ w tej uczelni. Wielka miêdzynarodowa kariera znakomitego pianisty rozpoczê³a siê od zwyciêstwa w Konkursie Chopinowskim w 1975 r. Artysta wystêpowa³ z najwiêkszymi orkiestrami symfonicznymi ¶wiata, wspó³pracuj±c z tak znakomitymi dyrygentami, jak: Claudio Abbado, Herbert von Karajan, Leonard Bernstein i Pierre Boulez. Nagra³ ponad 20 albumów, za które uzyskiwa³ presti¿owe nagrody. W 1985 otrzyma³ nagrodê Accademia Chigiana w Sienie, jako najlepszy m³ody muzyk roku, za¶ w 1994 - nagrodê Fundacji Muzycznej Leonie Sopnning w Kopenhadze. W styczniu 2005 roku Krystian Zimerman zosta³ odznaczony orderem francuskiej Legii Honorowej. Doktorat honorowy katowickiej akademii jest pierwszym przyjêtym przez Krystiana Zimermana i jednocze¶nie drugim w historii katowickiej AMuz., po doktoracie nadanym w 2003 roku Henrykowi Miko³ajowi Góreckiemu.
Wroc³aw
Wyk³ad po³±czony z prezentacj± multimedialn± i koncertem to propozycja Zak³adu Muzykologii Uniwersytetu Wroc³awskiego, skierowana do szerokiego grona odbiorców. 14 marca, podczas pierwszego spotkania w ramach Wroc³awskiego Forum Muzykologicznego, dr Joanna Subel z Akademii Muzycznej, zwi±zana równie¿ z Instytutem Kulturoznawstwa UWr., mówi³a o elementach zaczerpniêtych z kultur egzotycznych w kompozycjach XX wieku. Towarzyszy³ jej Zbigniew Subel, pierwszy perkusista Filharmonii Wroc³awskiej, który prezentowa³ mo¿liwo¶ci ró¿nych instrumentów perkusyjnych. W Oratorium Marianum dr hab. Marta Kierska-Witczak z AMuz. mówi³a o „Obecno¶ci wybranych form monodii ¶redniowiecznej w literaturze chóralnej w aspekcie praktyki wykonawczej”. Ilustracj± wyk³adu by³ wystêp zespo³u kameralnego „Consonanza”.
Warszawa
W Centrum Badañ Kosmicznych PAN przy miêdzynarodowej wspó³pracy jest przygotowywana aparatura dla stacji orbitalnej ISS. Jest to urz±dzenie do badania zjawisk plazmowych w otoczeniu stacji i przez ni± generowanych. ISS jest najwiêkszym obiektem umieszczonym przez cz³owieka w kosmosie i powoduje zaburzenia plazmowe, które mog± przeszkadzaæ w funkcjonowaniu aparatury naukowej na zewn±trz stacji, zak³ócaæ dzia³ania instrumentów w jej wnêtrzu oraz utrudniaæ pracê kosmonautów. Zespó³ pomiarowej aparatury plazmowej przygotowuj± uczeni z siedmiu krajów. Polski wk³ad to anteny elektryczne i magnetyczne oraz elektronika do analizy mierzonych sygna³ów. Ca³e urz±dzenie zostanie w 2006 roku przewiezione do stacji ISS „kosmiczn± ciê¿arówk±” Progress, a nastêpnie zamontowane na zewn±trz stacji przez kosmonautê.
£ód¼
W dniach 15-18 marca naukowcy z Politechniki £ódzkiej przebywali w Moskwie na 8th International Salon of Industrial Property - Archimedes 2005. Zaprezentowali tam wysokotemperaturowy tester lutowno¶ci do zastosowañ przemys³owych, za który uzyskali nagrodê g³ówn± - Grand Prix wystawy i Z³oty Medal. Nagrodzony tester zosta³ opracowany przez zespó³ pod kierunkiem prof. Dominika Sankowskiego. W sk³ad zespo³u weszli pracownicy trzech jednostek naukowych: Katedry Informatyki Stosowanej z P£, Zak³adu In¿ynierii Spajania Politechniki Warszawskiej i Przemys³owego Instytutu Elektroniki w Warszawie. Wcze¶niej rozwi±zanie zosta³o nagrodzone na ¦wiatowej Wystawie Wynalazków, Badañ i Nowych Technologii „Brussels Eureka” - 2004.
Czêstochowa
16 marca nadano tytu³ doktora honoris causa Politechniki Czêstochowskiej prof. Edwardowi St. Kempie z Politechniki Wroc³awskiej. Jest on wybitnym specjalist± z zakresu gospodarki osadami ¶ciekowymi. Wychodz±c od zagadnieñ in¿ynierii procesowej (chemicznej) i klasyfikacji klasycznych paliw sta³ych, sformu³owa³ zasady oryginalnej systematyki osadów ¶ciekowych. Zaj±³ siê równie¿ intensywnie tlenow± stabilizacj± osadów. By³ ekspertem i doradc± WHO oraz innych organizacji ONZ. Dorobek prof. Kempy to ponad 310 publikacji naukowych, 15 ksi±¿ek i skryptów, 340 ekspertyz i opinii technicznych, 100 obszernych recenzji ksi±¿ek w czasopismach naukowych i technicznych oraz 5 wdro¿onych patentów. Wypromowa³ 8 doktorów nauk technicznych.
Poznañ
Porozumienie o wspólnym przeciwdzia³aniu narkomanii i terroryzmowi podpisa³a Akademia Wychowania Fizycznego w Poznaniu i Komenda Wojewódzka Policji w Poznaniu. Porozumienie nak³ada na uczelniê obowi±zek niezw³ocznego powiadomienia policji w przypadku podejrzenia, ¿e na terenie AWF mo¿e byæ prowadzona produkcja narkotyków, znajduj± siê surowce do ich produkcji, dochodzi do prób dystrybucji narkotyków lub przebywaj± osoby, których dzia³ania mog± mieæ charakter terrorystyczny. W takim wypadku policja bêdzie mia³a prawo wej¶æ na teren uczelni bez wezwania. Komenda Wojewódzka Policji wyrazi³a tak¿e zainteresowanie przeprowadzeniem w Zak³adzie Fizjologii AWF badañ wydolno¶ciowych funkcjonariuszy policji.
Warszawa
62 polskie wynalazki, nagrodzone w 2004 roku na miêdzynarodowych wystawach i targach wynalazków w Brukseli, Budapeszcie, Genewie, Pary¿u, Seulu, Szanghaju, Tokio i Katowicach, zaprezentowano na XII Gie³dzie Polskich Wynalazków 31 marca - 10 kwietnia w Muzeum Techniki w Warszawie. Najwiêksze sukcesy zanotowano na ¦wiatowym Salonie Wynalazków, Badañ i Nowej Techniki „Brussels Eureka” - 2004, gdzie Polska zdoby³a po raz pierwszy najwy¿sze wyró¿nienie Grand Prix. Otrzyma³ je zespó³ prof. Zbigniewa Religi z Fundacji Rozwoju Kardiochirurgii z Zabrza za opracowanie, przy wspó³pracy Instytutu Metalurgii i In¿ynierii Materia³owej PAN, pneumatycznej komory wspomagania serca. Siedem medali zdobyli naukowcy z Politechniki £ódzkiej, m. in.: za BIOCEL - celulozowy materia³ opatrunkowy oraz tkaniny przeciwbakteryjne i terapeutyczne. Legnicki oddzia³ Instytutu Metali Nie¿elaznych w Gliwicach zdoby³ medal za opracowanie instalacji do odzyskiwania tlenków cynku z odpadów.
Siedlce
W dniach 1-3 kwietnia w Akademii Podlaskiej odby³a siê II Ogólnopolska Konferencja Twórców Gier Komputerowych, zorganizowana przez Ko³o Naukowe Informatyków GENBIT. Pierwszy dzieñ wype³ni³y wyst±pienia i prezentacje przedstawicieli firm z bran¿y gier komputerowych. Odby³ siê te¿ panel dyskusyjny z udzia³em m. in.: Ziemowita Poniewierskiego (Tanhauser Gate), Kamila Bilczyñskiego (People Can Fly) i Wojciecha Pazdura (Wydawnictwo 3D). Drugiego dnia swe osi±gniêcia w zakresie grafiki komputerowej oraz in¿ynierii i projektowania gier przedstawili m.in. studenci i asystenci z PJWSTK w Warszawie i UMCS w Lublinie. Studenci informatyki AP prezentowali grê bêd±c± elementem jednego z projektów grupowych. Trzeciego dnia odby³ siê dru¿ynowy konkurs TGK COMPO 2005, którego celem by³o stworzenie tematycznej gry. Udzia³ wziê³o w nim 9 czteroosobowych dru¿yn. Zwyciê¿y³ zespó³ z Politechniki ¦wiêtokrzyskiej w Kielcach.
Kraków/Ostrawa
W dniach 4-7 kwietnia w Ostrawie (Czechy) odby³y siê „15th Annual Vojtech Jarnik International Mathematical Competition”. W zawodach tych bra³o udzia³ 92 studentów z 22 uczelni europejskich, w tym z 8 polskich szkó³ wy¿szych. Zawody odbywa³y siê w dwóch kategoriach. W I kategorii (studenci I i II roku, 49 uczestników) wygra³ Pawe³ Januszewski (IM UJ) zdobywaj±c maksymaln± mo¿liw± liczbê 40 pkt. Drugie miejsce zajêli Marcin Pilipczuk (UW) i Aleksander Zab³ocki (UW) z wynikiem 37 pkt. W II kategorii (studenci wy¿szych lat, 43 uczestników) wygra³ Andras Nemeth (Budapeszt) zdobywaj±c 40 pkt. (max. 40). Drugie miejsce zaj±³ Milivoje Lukic (Belgrad) z wynikiem 39 pkt., a trzecie Jakub Byszewski (IM UJ) z wynikiem 37 pkt.
Szczecin
W dniach 4-5 kwietnia odby³a siê miêdzynarodowa konferencja naukowa „Rzemios³o tradycyjne w architekturze XXI wieku”, zorganizowana przez Instytut Architektury i Planowania Przestrzennego Wydzia³u Budownictwa i Architektury Politechniki Szczeciñskiej. By³a ona czê¶ci± projektu „Traditional Craft in 21st Century Architecture”, przygotowanego w ramach programu europejskiego „Culture 2000”. Przedmiotem konferencji by³a rola rzemios³ tradycyjnych i sztuki rêkodzie³a w zachowaniu dziedzictwa kulturowego. Uczestnicy podkre¶lali, ¿e rêkodzie³o z jednej strony zanika, a z drugiej zdobywa zainteresowanie rynku budowlanego swoj± niepowtarzalno¶ci±. Mimo wysokiej ceny rêkodzie³a, mo¿e siê dla niego znale¼æ miejsce w architekturze wspó³czesnej, gdy¿ daje ono mo¿liwo¶æ regionalnego zindywidualizowania budownictwa. Niestety, wycieczka na Kaszuby pokaza³a uczestnikom konferencji, ¿e to¿samo¶æ regionalna bywa roz³±czna ze stosowanymi technikami budowlanymi.
Wroc³aw
6 kwietnia Pawe³ Gawrychowski, Jakub £opuszañski i Tomasz Wawrzyniak z III roku informatyki Uniwersytetu Wroc³awskiego zajêli 5. miejsce i zdobyli srebrny medal (przyznano 4 z³ote medale) w ACM International Collegiate Programming Contest, uwa¿anych za mistrzostwa ¶wiata w programowaniu zespo³owym. Oprócz medali otrzymali dyplomy, upominki i 2,1 tys. dolarów do podzia³u. Rozwi±zali 7 z 10 zadañ dotycz±cych programowania. O jeden problem wiêcej uda³o siê pokonaæ jedynie chiñskiej dru¿ynie. W Szanghaju reprezentowanych by³o 78 uczelni z 71 krajów. Z Polski, oprócz zespo³u Uniwersytetu Wroc³awskiego do fina³u zakwalifikowa³a siê dru¿yna Uniwersytetu Warszawskiego. W eliminacjach startowa³o ponad 4 tys. trzyosobowych dru¿yn z 1,6 tys. uczelni z ca³ego ¶wiata. Opiekunem wroc³awskich informatyków jest doktorant Marcin Wrzeszcz.
Koszalin
Mgr Tadeusz Sznajderski, starszy wyk³adowca w Katedrze Integracji Europejskiej Wydzia³u Ekonomii i Zarz±dzania Politechniki Koszaliñskiej, otrzyma³ nagrodê „Europejski Mikrofon” za audycje dotycz±ce integracji europejskiej. - Audycje w Polskim Radiu Koszalin traktujê komplementarnie z zajêciami dla studentów - mówi laureat. Co tydzieñ wyja¶nia³ s³uchaczom funkcjonowanie instytucji unijnych, porównywa³ szanse Polski z innymi krajami cz³onkowskimi, pokazywa³ mechanizmy finansowania w ramach poszczególnych programów UE. Konkurs dla dziennikarzy zajmuj±cych siê problematyk± unijn± organizowany jest przez ministra Jaros³awa Pietrasa, szefa Urzêdu Komitetu Integracji Europejskiej, oraz Klub Dziennikarzy Europejskich.
Gdañsk
Stacja Morska Instytutu Oceanografii Uniwersytetu Gdañskiego zdoby³a ASCOBANS AWARD 2005, miêdzynarodow± nagrodê za promowanie i wspomaganie inicjatyw edukacyjnych zwi±zanych z ochron± ma³ych waleni Ba³tyku i Morza Pó³nocnego. Nagrodê ustanowiono podczas ubieg³orocznego posiedzenia Komitetu Doradczego Porozumienia o Ochronie Ma³ych Waleni Ba³tyku i Morza Pó³nocnego (ASCOBANS). W tym roku 13 kwietnia w Bre¶cie w czasie dorocznego spotkania Komitetu Doradczego ASCOBANS nagrodê przyznano po raz pierwszy. Stacja Morska UG od dawna prowadzi akcjê „Ratujemy Ba³tyckie Mor¶winy”. Prowadzone s± badania naukowe nad tymi ssakami. Planuje siê tak¿e uruchomienie na terenie stacji mor¶winarium.
£ód¼
12 kwietnia doktorat honoris causa Politechniki £ódzkiej otrzyma³ prof. Ryszard Tadeusiewicz, rektor Akademii Górniczo-Hutniczej. Prof. Andrzej Materka w laudacji zwróci³ uwagê na rzadk± umiejêtno¶æ laureata „znajdowania zwi±zków, niewidocznych dla wiêkszo¶ci ludzi, pomiêdzy pozornie odleg³ymi od siebie zjawiskami i koncepcjami”. Prof. Tadeusiewicz specjalizuje siê w dziedzinie biocybernetyki, informatyki oraz automatyki. Jest autorem kilkuset oryginalnych publikacji z zakresu rozpoznawania i rozumienia obrazów, rozpoznawania mowy i sygna³ów akustycznych, systemów sensorycznych oraz systemów wizyjnych robotów przemys³owych. Prekursor badañ w dziedzinie sztucznych sieci neuronowych i ich zastosowañ. Wypromowa³ ³±cznie 50 doktorów (w AGH, Akademii Ekonomicznej i Akademii Medycznej).
Warszawa
13 kwietnia wmurowano kamieñ wêgielny pod nowy gmach dydaktyczny Szko³y G³ównej Handlowej. Powierzchnia obiektu wyniesie 9700 m2, za¶ powierzchnia czê¶ci naziemnej - 6448 m2. Na trzech podziemnych kondygnacjach zlokalizowany bêdzie parking na 118 aut. W obiekcie znajd± siê m. in.: 3 aule, 12 sal seminaryjnych, 10 sal wyk³adowych, 8 pracowni komputerowych i pomieszczenia administracyjne. Przed budynkiem bêd± klomby o powierzchni 252 m2, a nad sal± konferencyjn± - zielony taras o powierzchni 190 m2. Nowy obiekt ma byæ oddany do u¿ytku w drugiej po³owie 2006 r. Bêdzie nosi³ nazwê Budynek C, która ma nawi±zywaæ do 100-lecia SGH.
Lublin
13 kwietnia wrêczono tytu³y profesorów honorowych Mieczys³awowi Jaroñcowi z Kent State University w USA i Fernando Gonzalez-Caballero z Uniwersytetu w Granadzie (Hiszpania). Prof. Jaroniec zosta³ wyró¿niony za wieloletni± wspó³pracê z lubelskimi chemikami w dziedzinie fizykochemii zjawisk powierzchniowych, adsorpcji, chromatografii adsorpcyjnej, syntezy nowych adsorbentów i badania ich w³a¶ciwo¶ci, a tak¿e za wk³ad w kszta³cenie kadry naukowej Wydzia³u Chemii UMCS. Prof. Gonzalez-Caballero wyró¿niono za wspó³pracê z Wydzia³em Chemii w zakresie zjawisk miêdzyfazowych ze szczególnym uwzglêdnieniem procesu flotacji i oddzia³ywañ miêdzyfazowych, wk³ad w kszta³cenie m³odej kadry oraz promocjê wydzia³u na arenie miêdzynarodowej.
Toruñ
15 kwietnia w Instytucie Geografii Uniwersytetu Miko³aja Kopernika odby³o siê seminarium „Nowe metody monitoringu zlodzenia rzek w aspekcie ochrony przed powodziami zatorowymi”. Seminarium zorganizowa³ Zak³ad Kriologii i Badañ Polarnych. Uczestnicy spotkania prezentowali wyniki obserwacji i pomiarów zjawisk lodowych, techniczne mo¿liwo¶ci ingerencji w przebieg zlodzenia oraz lodo³amania, omawiali tak¿e wykorzystanie Internetu w zbieraniu i przekazywaniu informacji o sytuacji lodowej na rzekach. W dyskusji, która odby³a siê na zakoñczenie seminarium, udzia³ wziêli m.in. przedstawiciele Regionalnych Zarz±dów Gospodarki Wodnej oraz Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej.
Warszawa
Prof. Teofil Mazur, emerytowany profesor Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego w Olsztynie, uhonorowany zosta³ 14 kwietnia Medalem im. Micha³a Oczapowskiego za wybitny wk³ad w rozwój nauk rolniczych. Prof. Mazur jest wybitnym specjalist± z zakresu chemii rolnej, nawo¿enia ro¶lin i gleby oraz przyrodniczych podstaw melioracji. Jest tak¿e twórc± olsztyñskiej szko³y chemii rolnej. Zwi±zany by³ z olsztyñsk± ART, w której pe³ni³ m.in. funkcjê rektora. Ustanowiony w 1989 Medal im. Oczapowskiego jest najwy¿szym wyró¿nieniem przyznawanym przez Wydzia³ Nauk Rolniczych, Le¶nych i Weterynaryjnych PAN za wybitne osi±gniêcia w rozwoju nauk rolniczych. Patron Medalu Micha³ Oczapowski (1788-1854), dyrektor Instytutu Agronomicznego na Marymoncie, stworzy³ podstawy nowoczesnych nauk rolniczych w Polsce.
Szczecin
15 kwietnia nadano tytu³ doktora honoris causa szczeciñskiej Akademii Rolniczej prof. A. F. Dubasowi z AR w Poznaniu. Uczony znaczn± czê¶æ swej pracy po¶wiêci³ poznaniu biologii oraz aklimatyzacji produkcji kukurydzy w Polsce. Jego prace spowodowa³y zasadniczy zwrot w uprawie kukurydzy w naszym kraju. Wykszta³ci³ 8 doktorów nauk rolniczych, z których jeden uzyska³ tytu³ naukowy profesora. Jest cz³onkiem Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytu³ów, by³ cz³onkiem Rady G³ównej Szkolnictwa Wy¿szego. Jest cz³onkiem Poznañskiego Towarzystwa Przyjació³ Nauk, American Society of Agronomy, European Society for Agronomy, Polskiego Towarzystwa Agronomicznego, Stowarzyszenia In¿ynierów i Techników Rolnictwa NOT oraz Polskiego Zwi±zku Producentów Kukurydzy. Otrzyma³ doktoraty honorowe Akademii Techniczno-Rolniczej w Bydgoszczy i Uniwersytetu Warmiñsko-Mazurskiego w Olsztynie.
Poznañ
16 kwietnia w Politechnice Poznañskiej odby³y siê zawody Sumo Robotów i Festiwal Robotów zorganizowany przez Studenckie Ko³o Automatyki i Robotyki. Zawody Sumo Robotów, ju¿ po raz drugi organizowane w PP, ¶ci±gnê³y z ca³ej Polski studentów - konstruktorów robotów. Ma³e roboty (wymiary 200 x 200 mm, waga do 3 kg) walczy³y ze sob± wed³ug regu³ sumo. By³ zatem sêdzia, mata do walki sumo, a imprezê i roboty prezentowa³y studentki w kostiumach gejsz. Malutkie roboty o gro¼nych nazwach: TirKiller, Grabarz, Python, Mechaniczna Pomarañcza, toczy³y zaciek³e boje o pierwsze miejsce. I nagrodê - wycieczkê do siedziby firmy oraz p³atne praktyki w zak³adach Volkswagena w Poznaniu - ufundowa³a firma Volkswagen Poznañ. Zawody wygrali studenci z Politechniki Wroc³awskiej. Prócz tego na festiwalu prezentowano roboty wykorzystywane jako detonuj±ce bomby, u¿ywane w pracy policji, w przemy¶le, a nawet jako zabawki dla dzieci.
Warszawa
Prof. Zbigniew Religa, wybitny kardiochirurg, profesor ¦l±skiej Akademii Medycznej oraz dyrektor Instytutu Kardiologii w Aninie, otrzyma³ 18 kwietnia dyplom doktora honoris causa Akademii Medycznej w Warszawie. Prof. Religa tworzy³ od podstaw kliniki kardiochirurgii w Zabrzu, Katowicach, Warszawie, Wroc³awiu i Bia³ymstoku. Jako pierwszy w Polsce przeprowadzi³ udan± transplantacjê serca. Stworzy³ polski prototyp sztucznego serca i polskie zastawki biologiczne. W 1991 stan±³ na czele Rady Fundacji Rozwoju Kardiochirurgii w Zabrzu. Jest autorem wielu prac naukowych z zakresu kardiologii, kardiochirurgii i transplantologii. Zasiada w Senacie RP.
Toruñ
Dzieñ pamiêci o holokau¶cie i przeciwdzia³aniu zbrodniom przeciw ludzko¶ci „Pamiêæ dla przysz³o¶ci” zorganizowa³o 19 kwietnia Gimnazjum i Liceum Akademickie, dzia³aj±ca przy UMK szko³a dla wybitnie uzdolnionej m³odzie¿y. Uczestnicy spotkania omawiali potrzebê dialogu chrze¶cijañstwa z judaizmem, uczniowie GiLA zaprezentowali Izrael postrzegany oczami m³odzie¿y, a o ¶wiêtym jêzyku Laszon Hakodeszu opowiada³a Ewa Soroczyñska z Gminy Wyznaniowej ¯ydowskiej w Gdañsku. Odby³a siê tak¿e projekcja dokumentu Images before my eyes (re¿. Josh Waletzky) oraz koncert muzyki klezmerskiej. Spotkaniom towarzyszy³y dwie wystawy: „¯ydzi Pomorza, Kujaw” (wystawa zbioru dokumentów) oraz „Izrael - kraj o wielu obliczach” (wystawa zdjêæ Ma³gorzaty Jefimov).
Warszawa
Grzegorz Niedzwiedzki, student Wydzialu Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, wspólpracujacy z Panstwowym Instytutem Geologicznym w Warszawie, odkryl w Soltykowie w Górach Swietokrzyskich pierwsze na ziemiach polskich tropy prassaków sprzed 200 mln lat, zachowane w skalach wczesnojurajskich. Znaleziska tropów prassaków i ssaków z Soltykowa dostarczaja cennych informacji o zróznicowaniu i rozmiarach tych zwierzat w okresie wczesnej jury. Jak wykazaly badania prowadzone przez dr. Gerarda Gierlinskiego z PIG, slady odkryte w Soltykowie - nie wszystkie jeszcze zidentyfikowane - pozostawily zwierzeta wielkosci dzisiejszych ryjówek, szczurów oraz wydr. Wczesniej w Soltykowie odkryto i zidentyfikowano liczne tropy dinozaurów, m.in. drapieznych z grupy ceratozaurów oraz roslinozernych - zauropodów.
Warszawa
19 kwietnia rozstrzygnieto trzynasta edycje konkursu na najbardziej pozadanego przez studentów nauk ekonomicznych pracodawce, organizowanego przez AIESEC. W tym roku zwyciezca zostala firma PricewaterhouseCoopers. Drugie miejsce zajela firma Nestlé, a trzecie - PKO BP. W tegorocznym badaniu wzielo udzial 3584 studentów z 39 uczelni ksztalcacych na kierunkach ekonomicznych. Nad prawidlowoscia badania od samego poczatku czuwa Honorowa Rada Ekspertów pod przewodnictwem prof. Janiny Józwiak. Oprócz wylonienia pracodawcy, studenci wyrazali swoje zdanie m.in. na temat oczekiwan placowych. Najwieksze mieli studenci WSPiZ oraz SGH, którzy w pierwszej pracy chcieliby zarabiac powyzej 2,7 tys. zl (po roku odpowiednio ponad 4,5 oraz 4 tys. zl), a za place pozwalajaca utrzymac pozadany poziom zycia uznali ponad 7 tys. zl. Srednie oczekiwania studentów wygladaly jednak inaczej: 2 tys. zl na poczatek, 2,9 tys. zl po roku pracy, a za place pozwalajaca na oczekiwany poziom zycia uznano 4,9 tys. zl.
Opracowal Piotr Kieracinski
Wspólpraca: Czestochowa - Danuta Kulesza, Gdansk - Beata Czechowska-Derkacz, Koszalin - Andrzej Markiewicz, Kraków - Leszek Sliwa, Lublin - Elzbieta Mulawa-Pachol, Lódz - Ewa Chojnacka, Opole - Beata Zaremba, Poznan - Arkadiusz Cyman, Iwona Kawiak, Siedlce - Jacek Garbaczewski, Szczecin - Agnieszka Zimnicka, Torun - Kinga Nemere-Czachowska, Warszawa - Lech Kryszalowicz, Andrzej Markert, Jacek Polkowski, Wroclaw - Kazimiera Dabrowska.

Sa dziedziny, w których nasi naukowcy bryluja. Zespól z Politechniki Lódzkiej opracowal nowa technologie produkcji i wykorzystania diamentów. Uczonym udalo sie wyprodukowac najmniejsze diamenty na swiecie. Ich krysztalki maja wielkosc kilku milionowych czesci milimetra i moga tworzyc cieniutka warstwe np. na implantach medycznych. Dzieki temu sa one lepiej tolerowane przez organizm czlowieka i nieporównywalnie trwalsze. Nowatorska technologie lodzianie opracowali pierwsi na swiecie. Teraz w powstalym niedawno belchatowsko-kleszczowskim parku technologicznym uruchamiaja produkcje. Ulepszonymi wyrobami interesuja sie szpitale w calej Europie. Ale mimo tak duzego zainteresowania lodzianie nie staraja sie o europejski patent.
- Wykupilismy tylko ochrone na Polske - przyznaje dr Piotr Niedzielski z Instytutu Inzynierii Materialowej PL. - Na Europe zabraklo pieniedzy. Nie mówiac o tym, ze w naszym przypadku warto byloby rozszerzyc patent na Japonie i USA. Bo wlasnie tam naukowcy uznali warstwy diamentowe za wazne - mówi Niedzielski. (...)
Brak ochrony oznacza, ze identyczna produkcje moga uruchomic konkurenci we wszystkich krajach Europy oprócz Polski. - Przy obecnym rozwoju nauki na swiecie odtworzenie naszej technologii to kwestia czasu - martwi sie doktor. - Jedyne, jak mozemy sie bronic, to nie podawac dokladnych wyników naszej pracy. Nawet w publikacjach naukowych piszemy troche naokolo - zdradza.
(...) A jaki patent na rozwiazanie problemu ma polski rzad? Joanna Kulesza, rzecznik prasowy Ministerstwa Nauki i Informatyzacji, przyznaje, ze sprawa jest powazna, ale w obecnej chwili nie do rozwiazania. - Nie mamy zadnej mozliwosci, by finansowac patenty. Takze prawnej - wyjasnia. - Postepujemy zgodnie z ustawa o zasadach finansowania nauki, w których wymienione sa cele, na które mozemy przekazywac pieniadze. Ochrony patentowej tam nie ma. (Joanna Blewaska, Patent na forse, „Gazeta Wyborcza”, 2-3.04.2005)

Miliony komputerów i miliony komputerowców s± w setkach rozmaitych uczelni, ale tylko w kilku miejscach na ¶wiecie programowana jest nasza przysz³o¶æ. Trzy z nich - Massachusetts Institute of Technology, Uniwersytet Stanforda i California Institute of Technology - nikogo nie dziwi±. Ale ma³o kto wie, ¿e na li¶cie najlepszych z najlepszych jest te¿ Uniwersytet Warszawski. W tym roku Wydzia³ Informatyki UW ma szanse wyprzedziæ amerykañskie giganty komputerowe. Na pewno nie w liczbie studentów i nie w wyposa¿eniu, ale w poziomie naukowym swoich absolwentów.
Najbardziej presti¿owe konkursy organizowane s± przez portal informatyczny TopCoder oraz Association for Computing Machinery (ACM). (...) W obu od dobrych kilku lat do g³ównych rozgrywaj±cych nale¿± Polacy. Wiêcej - w rankingu przygotowywanym przez TopCoder Uniwersytet Warszawski znalaz³ siê w pierwszej pi±tce najlepszych uczelni ¶wiata kszta³c±cych informatyków. (...)
W rankingu TopCodera ¶rednia wyci±gniêta z pozycji 10 najlepszych zawodników z danego kraju wyznacza miejsce w rankingu krajów - Polska zaraz po USA zajmuje druga pozycjê. Oprócz szko³y matematycznej dopracowali¶my siê polskiej szko³y informatyków. (...)
Czy to zmieni polsk± naukê? Nieznacznie. System by³ i zostanie przestarza³y. Sukcesy informatyków nie robi± wra¿enia na zbiurokratyzowanej strukturze polskich uczelni. Je¶li co¶ siê zmieni, to ¿ycie kilkudziesiêciu, mo¿e kilkuset m³odych ludzi, którzy odnajd± siê gdzie¶ w Dolinie Krzemowej. (Pawe³ Górecki, Program na ¿ycie, „Newsweek”, 20-02.2005)
Ministerstwo Nauki i Informatyzacji
Biolog prof. Magdalena Fikus, zespó³ Dzia³u Nauki „Gazety Wyborczej” oraz fizyk dr Pawe³ Napiórkowski zostali 25 kwietnia zwyciêzcami konkursu „Popularyzator Nauki”, zorganizowanego przez Ministerstwo Nauki i Informatyzacji oraz Polsk± Agencjê Prasow±. Konkurs obejmowa³ dwie kategorie: Naukowiec lub Instytucja Naukowa oraz Dziennikarz, Redakcja lub Instytucja Nienaukowa. W finale pierwszej edycji konkursu uczestniczy³o 28 nominowanych naukowców i dziennikarzy.
- Popularyzacja nauki jest sama w sobie nauk± - powiedzia³ podczas uroczysto¶ci wrêczania wyró¿nieñ prof. Micha³ Kleiber, minister nauki i informatyzacji. Stwierdzi³ te¿, ¿e czê¶ci± misji uczonego powinna byæ umiejêtno¶æ informowania spo³eczeñstwa o w³asnych osi±gniêciach.
Prof. Magdalena Fikus z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN zosta³a wyró¿niona za wieloletni± dzia³alno¶æ na rzecz upowszechniania nauki. By³a ona m.in. wspó³organizatork± wszystkich dotychczasowych festiwali nauki w Warszawie oraz Warszawskiej Kawiarni Naukowej, opracowa³a projekt polskiego udzia³u w Tygodniu Nauki w Austrii 2002 oraz we Francuskim ¦wiêcie Nauki 2004. Jest cz³onkiem Rady Programowej w powstaj±cym obecnie w Warszawie Centrum Nauki „Kopernik”.
Za dziennikarzy najbardziej zas³u¿onych na polu popularyzacji jury konkursu uzna³o zespó³ Dzia³u Nauki „Gazety Wyborczej”, kierowany przez red. S³awomira Zagórskiego.
Nagrodê dodatkow±, za najlepsz± prezentacjê podczas „Dnia Nauki” w 2004 roku, otrzyma³ dr Pawe³ Napiórkowski z Laboratorium Ciê¿kich Jonów Uniwersytetu Warszawskiego. Prezentacja nosi³a tytu³ „Tajemnice twojego odkurzacza”.
W¶ród 28 nominowanych byli tak¿e autorzy artyku³ów w „Forum Akademickim”, m.in. red. Andrzej Markert z Redakcji Naukowej PAP, który od wielu lat wspó³pracuje z „Forum Akademickim, oraz prof. W³odzimierz Ostoja-Zagórski.
Konkurs, jak zapewni³ minister Kleiber, bêdzie kontynuowany w nastêpnych latach.
ert
W tym roku wyj±tkowo wiele osób ubiega³o siê o stypendia krajowe FNP dla m³odych naukowców. Najwiêksz± skuteczno¶ci± wykazali siê zootechnicy, którzy na 6 z³o¿onych wniosków zdobyli a¿ 5 stypendiów. Jednak ¶redni wspó³czynnik sukcesu nie by³ a¿ tak wysoki - wyniós³ 13,4 proc. - Na tej sali siedzi 102 zadowolonych laureatów, a to znaczy, ¿e ponad 600 siedzi w domach niezadowolonych - powiedzia³ prof. Maciej W. Grabski, prezes FNP, 2 kwietnia podczas uroczysto¶ci wrêczania stypendiów w Zamku Królewskim w Warszawie. - Nie zawsze ten, kto przegra³, jest gorszy - mówi³. - Poka¿cie jednak swoim kolegom, ¿e nie zostali przez Fundacjê pokrzywdzeni. Prezes FNP przytoczy³ dane statystyczne: ³±cznie z tegorocznymi laureatami by³o ju¿ 1300 m³odych stypendystów FNP. W ocenie z³o¿onych w tym roku 761 wniosków uczestniczy³o 51 uczonych.
W przemówieniu prof. Grabski nawi±za³ do problematyki etycznej: - Uczciwo¶æ jest podstawow± zasad± nauki, a podwa¿anie zasad uczciwo¶ci obraca siê przeciwko nauce. Powo³ywanie siê na naukê dla osi±gania dora¼nych korzy¶ci materialnych czy politycznych podwa¿a jej autorytet. Profesor podkre¶li³ znaczenie mistrzów, którzy powinni byæ sojusznikami sprawy i swoich m³odych podopiecznych. Na koniec zacytowa³ wypowied¼ Jana Paw³a II o roli wra¿liwo¶ci moralnej w nauce, która pozwala zachowaæ w³a¶ciwe relacje miêdzy prawd± i piêknem.
Prof. Micha³ Kleiber, minister nauki, nazwa³ laureatów swoimi kole¿ankami i kolegami. Zachêca³ ich, by nie wzbraniali siê byæ ekspertami dla samorz±dów i polityków. - Oni potrzebuj± waszej wiedzy - mówi³. - Jak w³adza próbuje sama co¶ budowaæ, to siê nie udaje. Nawi±zuj±c do wej¶cia Polskie do UE powiedzia³, ¿e jeste¶my osadzeni w kontek¶cie, który pozwala na umiarkowany optymizm co do przysz³o¶ci. Nauka jest Polsce i Europie potrzebna. - Spo³eczeñstwo wiedzy stwarza dzi¶ warunki do tego, aby jutro rozwijaæ idee i produkty, o których wczoraj nie my¶leli¶my - podsumowa³.
Jaros³aw Woliñski z Instytutu PAN w Jab³onnej, który zabra³ g³os w imieniu laureatów, by³ bardzo konkretny. Podkre¶li³, ¿e atmosfera, w której pracuj± m³odzi naukowcy nie zawsze jest przyjazna, a wynagrodzenia - kiepskie. Stypendia s± nie tylko wyrazem uznania, ale tak¿e zrozumienia sytuacji m³odych naukowców.
(pik)
Politechnika Gdañska
Politechnika Gdañska zosta³a laureatem Konkursu Generalnego Konserwatora Zabytków „Zabytek Zadbany”. Nagroda zosta³a przyznana za przeprowadzone w latach 2002-04 prace remontowo-konserwatorskie oraz modernizacyjne Gmachu G³ównego uczelni. 18 kwietnia, podczas spotkania organizowanego z okazji Miêdzynarodowego Dnia Ochrony Zabytków, prof. Janusz Rachoñ, rektor PG, odebra³ pami±tkowy emblemat oraz dyplom z r±k ministra kultury.
Prace remontowo-konserwatorskie przeprowadzone zosta³y w ramach planu rewitalizacji historycznych obiektów uczelni z okazji jubileuszu 100-lecia politechniki w Gdañsku i 60-lecia Politechniki Gdañskiej. G³ówny nacisk po³o¿ono na rewitalizacjê i modernizacjê poddaszy. Poza ca³kowit± wymian± zadaszenia, uda³o siê wygospodarowaæ dodatkowe przestrzenie dydaktyczne o unikalnym klimacie.
Przeprowadzona zosta³a równie¿ rewitalizacja wewnêtrznych dziedziñców. Latem 2004 roku dziedziñce zosta³y przykryte szklanymi kopu³ami, za¶ aktualnie trwaj± prace przygotowawcze do dalszego ich zagospodarowania. Docelowo bêd± s³u¿yæ jako ogólnodostêpne przestrzenie publiczne, mieszcz±ce w sobie miejsce do wypoczynku oraz ma³± gastronomiê. Pierwszym urz±dzeniem, które ju¿ pojawi³o siê na dziedziñcu po³udniowym jest wahad³o Foucaulta, które unaocznia fakt, ¿e Ziemia obraca siê wokó³ w³asnej osi (patrz: „FA” nr 4/2005, str. 11).
Kopu³y zaprojektowa³ dr in¿. arch. Wies³aw Czabañski, konstruktorem modu³u szkieletowego jest dr in¿. Zbigniew Wilk, obaj s± pracownikami politechniki. Nietypowe modu³y konstrukcji wykona³a firma MSE sp. z o.o. Konstrukcja szkieletowa kopu³y wa¿y 21 ton. Elementy sk³adowe d¼wigarów, zbudowanych z rur, zosta³y wygiête na gor±co na kszta³t ³uku. D¼wigary s± dwucz³onowe, po³ówki spawane, a nastêpnie skrêcane w ca³o¶æ. Powierzchnia ca³kowita kopu³ wynosi oko³o 900 m2. Rozmiary zadaszenia to 22,5 m x 22,5 m, powierzchnia pracuj±ca d¼wigarów ma 21 m d³ugo¶ci.
W wyniku realizacji przedsiêwziêcia uczelnia uzyska dodatkowe 2 tys. m2 powierzchni.
Beata Orza¿ewska
Nowe w³adze uczelni
Uniwersytety: UAM - prof. Stanis³aw Lorenc, UJ - prof. Karol Musio³, U¦ - prof. Janusz Janeczek, UO - prof. Stanis³aw Nicieja, UW - prof. Katarzyna Cha³asiñska-Macukow, USz. - prof. Waldemar Tarczyñski, UZ - prof. Czes³aw Osêkowski, UG - prof. Andrzej Ceynowa, UMK - dr hab. Andrzej Jamio³kowski, prof. UMK, UMCS - prof. Wies³aw A. Kamiñski, U£ - prof. Wies³aw Pu¶.
Politechniki: ATR w Bydgoszczy - prof. Zbigniew Skinder, PRz. - dr hab. in¿. Andrzej Sobkowiak, prof. PRz., AGH - prof. Antoni Tajdu¶, PP - prof. Adam Hamrol, PSz. - prof. W³odzimierz Kierno¿ycki, PO - prof. Jerzy Skubis, PW - prof. W³odzimierz Kurnik, PG - prof. Janusz Rachoñ, P£ - prof. Jan Krysiñski.
Inne: AM w Gdañsku - prof. Roman Kaliszan, AE w Poznaniu - prof. Witold Jurek, AR we Wroc³awiu - prof. Micha³ Mazurkiewicz, AMuz. w Bydgoszczy - prof. Maria Murawska, ASP w Gdañsku - prof. Tomasz Bogus³awski, PWSFTviT w £odzi - prof. Tomasz Wo¼niak.
Nagroda Gospodarcza Prezydenta RP
11 kwietnia Kapitu³a Nagrody Gospodarczej Prezydenta RP pod przewodnictwem prof. Janiny Jó¼wiak og³osi³a nominacje do nagrody w 2005 roku, dokonuj±c wyboru spo¶ród 168 zg³oszonych kandydatów. W kategorii „Wynalazek w dziedzinie produktu lub technologii” nominacje uzyskali: ALSTOM POWER Sp. z o.o., Oddzia³ w Elbl±gu za Ciep³owniczo-kondensacyjn± turbinê parow± 7CK65, Centrum Mechanizacji Górnictwa KOMAG za Ramiê górniczego kombajnu ¶cianowego, Przemys³owy Instytut Automatyki i Pomiarów za Antyterrorystyczny robot neutralizuj±co-wspomagaj±cy „Expert” oraz Zespó³ prof. Janusza Rachonia z Politechniki Gdañskiej i Polpharmy S.A. za Ostemax 70 comfort.
Spo¶ród nominowanych prezydent Aleksander Kwa¶niewski wybierze tegorocznych laureatów. Wrêczenie nagród odbêdzie siê 20 czerwca na uroczystym koncercie z okazji „Dnia Polskiego” na Miêdzynarodowych Targach Poznañskich.
Szczegó³owe informacje na temat regulaminów i zasad przyznawania nagród znajduj± siê na stronach internetowych www.prezydent.pl pod has³em „Nagrody”.
(mer)
Akademia Techniczno-Rolnicza w Bydgoszczy
W Akademii Techniczno-Rolniczej w Bydgoszczy rozpoczê³a siê realizacja czterech projektów, na które uczelnia uzyska³a dofinansowanie z unijnych funduszy strukturalnych: „Budowa czê¶ci dydaktycznej Regionalnego Centrum Innowacyjno¶ci przy ATR w Bydgoszczy”, „Rozwój systemu monitoringu dzia³alno¶ci proinnowacyjnej i transferu innowacji w ATR”, „Stypendia dla doktorantów ATR w formie refundacji kosztów badañ” oraz „Transfer dobrych praktyk - szans± rozwoju innowacyjnego regionu”.
Wszystkie projekty zosta³y zg³oszone do konkursu w ramach ZPORR. Na budowê Regionalnego Centrum Innowacyjno¶ci uzyskano ¶rodki w wysoko¶ci 22 mln z³. Prócz wk³adu wspólnotowego (16,6 mln z³ z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego), ¶rodki na inwestycjê pochodziæ bêd± z bud¿etu Urzêdu Marsza³kowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego (2,7 mln z³) oraz dotacji Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu (1,9 mln z³).
Na pozosta³e projekty uzyskano 928 254 z³, z czego na projekt dotycz±cy rozwoju systemu monitoringu dzia³alno¶ci proinnowacyjnej i transferu innowacji - 210 000 z³, na projekt dotycz±cy refundacji kosztów badañ doktorantów - 582 472 z³ oraz na projekt w zakresie dobrych praktyk - 135 782 z³.
(elrud)
Uniwersytet Gdañski
W 1977 roku powo³ano Morskie Laboratorium Terenowe UG w Helu, przekszta³cone w 1992 w Stacjê Morsk±. Znajduje siê w strukturze Instytutu Oceanografii na Wydziale Biologii, Geografii i Oceanologii UG. Obecnie placówka zatrudnia 25 osób, czê¶æ etatów finansowana jest przez Fundacjê Rozwoju Uniwersytetu Gdañskiego. Trzy osoby to pracownicy naukowi. Faktycznie w stacji prace badawcze prowadzi znacznie wiêcej osób, gdy¿ placówka jest otwarta na potrzeby badawcze ca³ego ¶rodowiska naukowego kraju i stanowi oparcie terenowe dla wszystkich grup badawczych pracuj±cych w tym rejonie.
Dziêki subwencjom m.in. Komitetu Badañ Naukowych w ostatnich latach w stacji powsta³a nowoczesna czê¶æ hodowlana - system akwaryjny i baseny hodowlane z obiegiem wody morskiej. Stacja posiada taksonomiczn± kolekcjê ba³tyckiej i antarktycznej ichtiofauny, zawieraj±c± rzadkie gatunki tej grupy zwierz±t.
Stacja Morska UG ma ogromne zas³ugi nie tylko w badaniach, ale tak¿e ratowaniu ba³tyckich fok, delfinów i mor¶winów. Stacja stanowi krajowe centrum badañ ssaków morskich wystêpuj±cych w polskiej czê¶ci Ba³tyku. Wyposa¿ona jest w nowoczesn± aparaturê do hydroakustycznego nas³uchu i rejestracji odg³osów waleni, a do badañ wêdrówek fok pos³uguje siê technikami telemetrii satelitarnej. Prowadzi prace nad restytucj± foki szarej u polskich wybrze¿y Ba³tyku. Prowadzone s± tam te¿ badania nad rybami jesiotrowatymi.
Dr hab. Krzysztof Skóra, kierownik stacji, t³umaczy, ¿e jego zespó³ jest za ma³y na samodzielne kierowanie du¿ymi grantami. Dlatego badacze z Helu uczestnicz± g³ównie w du¿ych projektach miêdzynarodowych. Obecnie realizowane projekty dotycz± m.in.: liczenia ma³ych waleni w Ba³tyku i Morzu Pó³nocnym, systemu nas³uchu obecno¶ci mor¶winów, migracji fok w Ba³tyku, ¶mieci w morzu. Niektóre projekty maj± charakter lokalny, np. proprzyrodnicze zagospodarowanie cypla Pó³wyspu Helskiego czy ryby dla Zatoki Puckiej (ten ostatni to przyk³ad wspó³pracy z w³adzami lokalnymi, które go finansuj±).
Prowadzone przez pracowników stacji serie obserwacji biologicznych w rejonach Zatoki Puckiej i Gdañskiej pozwalaj± na ¶ledzenie zmian w bioró¿norodno¶ci tych akwenów, dlatego te¿ Stacja Morska w Helu w marcu 1994 zosta³a w³±czona do Europejskiej Sieci Morskich-Biologicznych Stacji Badawczych (MARS - Network) i uczestniczy w projektach badawczych tej struktury. Stacja reprezentuje Polskê w Porozumieniu o Ochronie Ma³ych Waleni Ba³tyku i Morza Pó³nocnego (ASCOBANS). Jako jednostka Europejskiego Centrum Doskona³o¶ci Badañ, Edukacji i Rozwoju BALTDER, Stacja Morska w Helu jest realizatorem pakietu „Gin±ce gatunki ba³tyckich ssaków morskich - zagro¿enia, badania i dzia³ania ochronne”.
Stacja Morska UG realizuje tak¿e zadania dydaktyczne. Odbywaj± siê tu æwiczenia terenowe, praktyki wakacyjne i dyplomowe, kursy specjalistyczne, wyk³ady i seminaria. Prowadzone s± tak¿e zajêcia dydaktyczne dla uczelni zagranicznych. Popularno¶ci± cieszy siê „B³êkitna Szko³a”, w ramach której odbywaj± siê lekcje z zakresu ekologii morza i biologii organizmów morskich. „Sojusz z natur±” to projekt edukacyjny dla ¿o³nierzy jednostek wojskowych, g³ównie Marynarki Wojennej. Za tego typu dzia³alno¶æ Stacja Morska otrzyma³a w 2003 tytu³ Promotora Ekologii. Istniej±cy w Stacji Morskiej o¶rodek badañ, hodowli i rehabilitacji fok szarych odwiedza rocznie ponad 400 tys. go¶ci.
(mit)
Akademia Rolnicza we Wroc³awiu
15 kwietnia rozpoczêto realizacjê projektu „System stypendialny dla doktorantów Akademii Rolniczej we Wroc³awiu”. Projekt, finansowany ze ¶rodków Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego (ZPORR) w ramach Europejskiego Funduszu Spo³ecznego (EFS) oraz z bud¿etu pañstwa, jest skierowany do grupy 20 doktorantów wroc³awskiej Akademii Rolniczej, których prace badawcze s± zgodne z dziedzinami innowacyjnymi zawartymi w Strategii Rozwoju Województwa Dolno¶l±skiego oraz w Regionalnej Strategii Innowacyjno¶ci.
11 marca uczelnia zosta³a poinformowana, ¿e wniosek zarekomendowano do objêcia dofinansowaniem ze ¶rodków UE. Obecnie organizatorzy projektu oczekuj± na podpisanie umowy pomiêdzy uczelni± a w³adzami województwa dolno¶l±skiego. Projekt bêdzie realizowany do 31 grudnia 2006 roku. Jego warto¶æ wynosi ponad 1,3 mln z³. Europejski Fundusz Spo³eczny finansuje 75 proc. tej kwoty, pozosta³e 25 proc. - bud¿et pañstwa.
W¶ród 20 uczestników projektu jest 4 doktorantów z Wydzia³u Rolniczego, 3 z Wydzia³u Medycyny Weterynaryjnej, 11 z Wydzia³u Nauk o ¯ywno¶ci oraz 2 z Wydzia³u Biologii i Hodowli Zwierz±t. Stypendia, które otrzymaj±, zostan± przeznaczone na realizacjê badañ do pracy doktorskiej, zakup niezbêdnej literatury naukowej, prace projektowe i wdro¿eniowe, udzia³ w konferencjach naukowych, publikowanie prac oraz na wynagrodzenia. Jest to pierwsze przedsiêwziêcie realizowane we wroc³awskiej AR, wspó³finansowane z funduszy strukturalnych UE.
Mariusz Mielcarek
Politechnika ¦l±ska
Bibliotekê Politechniki ¦l±skiej tworzono od podstaw w mie¶cie pozbawionym tradycji akademickich. Na stanowisko dyrektora powo³ano wówczas in¿. Tytusa Laskiewicza, ostatniego dyrektora Biblioteki Politechniki Lwowskiej. Dzia³alno¶æ rozpoczêto w 6 pomieszczeniach o powierzchni 367 m2. Pierwsz± za³ogê stanowi³y 3 osoby, w tym wo¼ny i introligator.
W po³owie 1994 r. biblioteka uzyska³a w³asny budynek o powierzchni u¿ytkowej 4,5 tys. m2. W 1996 wdro¿ono nowoczesny, krajowy, zintegrowany system zarz±dzania bibliotek± PROLIB®. W chwili obecnej w sk³ad systemu biblioteczno-informacyjnego P¦ wchodzi Biblioteka G³ówna oraz sieæ 65 bibliotek zak³adowych. Osoby zatrudnione w bibliotekach sieci s± pracownikami odpowiednich wydzia³ów, a Bibliotece G³ównej podlegaj± tylko pod wzglêdem merytorycznym. Biblioteka dzia³a w systemie wewn±trzuczelnianej samodzielno¶ci finansowej, oprócz bibliotekarzy musi wiêc zatrudniaæ pracowników obs³ugi. Musi te¿ utrzymaæ budynek, którego jest g³ównym gospodarzem. W bibliotece jest zatrudnionych 77 osób, z tego 55 bibliotekarzy.
Biblioteka G³ówna P¦ jest jedynym tego typu nowoczesnym, publicznym o¶rodkiem informacji naukowo-technicznej na Górnym ¦l±sku. Posiada dwie filie: w Katowicach i Rybniku. Oddzia³y najistotniejsze z punktu widzenia czytelników to: Udostêpniania Zbiorów, Czasopism i Informacji Naukowej. W sk³ad tego ostatniego wchodzi O¶rodek Informacji Patentowo-Normalizacyjnej oraz O¶rodek Wiedzy Technicznej ISA.
Biblioteka gromadzi zbiory ze wszystkich dziedzin le¿±cych w obszarze zainteresowania uczelni. Zbiory biblioteczne licz± 802 640 woluminów, w tym: 485 252 woluminy ksi±¿ek, 100 517 woluminów czasopism (884 tytu³y) i 202 078 jednostek inwentarzowych zbiorów specjalnych (norm, patentów i literatury firmowej). Biblioteka dysponuje piêcioma czytelniami z wolnym dostêpem do zbiorów: czytelni± literatury technicznej (25 tys. woluminów), czytelni± literatury ogólnej (10 tys. woluminów), dwiema czytelniami czasopism (poprzedni i aktualny rocznik wszystkich prenumerowanych czasopism) i czytelni± literatury specjalnej (174 tys. j. inw.) oraz informatorium, gdzie skoncentrowano wiêkszo¶æ komputerów dostêpnych dla czytelników. W czytelniach s± 342 miejsca. W wypo¿yczalni zarejestrowano 24 391 czytelników, roczna ilo¶æ wypo¿yczeñ przekracza 73 tys., a udostêpnieñ w czytelniach - 545 tys.
Biblioteka organizuje równie¿ dostêp sieciowy do bibliograficznych baz danych, tak krajowych, jak i zagranicznych. Do najwa¿niejszych nale¿±: SCI Expanded, INSPEC, EL COMPENDEX, MEDLINE, BEILSTEIN, CHEMICAL ABSTRACTS, MATH, MathSciNet, INIS, US Patent, ESPACENET, UNICOVER, PUBSCIENCE. Wielk± popularno¶ci± cieszy siê dostêp do serwisów czasopism elektronicznych, obejmuj±cych ok. 10 tys. tytu³ów i 14,5 tys. spisów tre¶ci, poprzez konsorcja takie, jak: Kluwer, Science Direct, EBSCOhost, Ingenta, Springer Link. Biblioteka oferuje równie¿ dostêp do krajowych baz: BAZTECH, Gospodarka, Nauki Spo³eczne, SYMPO, SAWIOS, Agro, Lex Polonica Prima, INTEGRAM, Espace Preces oraz bazy Biblioteki Narodowej i O¶rodka Przetwarzania Informacji. Dostêp ten jest mo¿liwy zarówno z komputerów na terenie biblioteki, jak równie¿ ca³ej uczelni. Dzia³alno¶æ naukowa politechniki jest dokumentowana poprzez opracowywanie bibliografii dorobku naukowego pracowników i udostêpnianie jej za pomoc± dostêpnej sieciowo bazy Dorobek.
Krzysztof Zio³o
Uniwersytet Miko³aja Kopernika w Toruniu
Ponad 20 wystawców z ca³ej Polski wziê³o udzia³ w Toruñskim Kiermaszu Ksi±¿ek „Wiosna Wydawców 2005”, zorganizowanym w dniach 12-14 kwietnia w Auli Uniwersytetu Miko³aja Kopernika przez Biuro Promocji i Dystrybucji Wydawnictw Naukowych UMK.
W kiermaszu udzia³ wziê³y wydawnictwa uczelniane: UMK, UMCS, Uniwersytetu Wroc³awskiego, Papieskiej Akademii Teologicznej, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu ¦l±skiego, Uniwersytetu w Bia³ymstoku, Uniwersytetu Gdañskiego, Akademii Bydgoskiej, Dolno¶l±skiej Szko³y Wy¿szej Edukacji Towarzystwa Wiedzy Powszechnej we Wroc³awiu, Wy¿szej Szko³y Humanistyczno-Ekonomicznej we W³oc³awku. Swoje ksi±¿ki prezentowa³y tak¿e wydawnictwa: Prószyñski i S-ka, Helion, Marabut, Sejmowe, Ksi±¿ka i Wiedza, Neriton, DiG, Prawnicze LexisNexis, TNOiK „Dom Organizatora”.
W czasie kiermaszu odby³y siê spotkania: z prof. Karolem Grûnbergiem i dr. Boles³awem Sprenglem, autorami ksi±¿ki Trudne s±siedztwo. Stosunki polsko-ukraiñskie w X-XX wieku, z ks. prof. Ireneuszem Werbiñskim, autorem Problemów wspó³czesnej hagiologii, oraz z dr. Markiem Jeziñskim, autorem ksi±¿ki Marketing polityczny a procesy akulturacyjne. Przypadek III Rzeczpospolitej.
(knc)
Konkurs StatSoft 2004
Konkurs na najlepsze prace doktorskie i magisterskie przygotowane z zastosowaniem narzêdzi statystyki i analizy danych zawartych w programach z rodziny STATISTICA jest organizowany corocznie przez firmy StatSoft, Inc. i StatSoft Polska. Na siódm± edycjê konkursu StatSoft nades³ano ponad 30 prac z ró¿nych dziedzin nauki.
W kategorii prac doktorskich najwy¿ej oceniono dwie prace: dr in¿. Marzeny Marcinowskiej Efektywno¶æ wybranych metod szacowania udzia³u ¼róde³ punktowych w zanieczyszczeniu wód powierzchniowych (promotor prof. Marek Nawalany, Wydzia³ In¿ynierii ¦rodowiskiej Politechniki Warszawska) oraz dr in¿. Izabeli Polewiak Porównanie wp³ywu uprawy zintegrowanej i tradycyjnej na porowato¶æ warstwy ornej gleby - model matematyczny porowato¶ci (promotor dr hab. Ryszard Walkowiak, Wydzia³ Rolniczy AR w Poznaniu).
W kategorii prac magisterskich komisja najwy¿ej oceni³a pracê mgr in¿. Justyny Kolat Sekwencyjna alokacja w badaniach klinicznych (promotor dr Alicja Jokiel-Rokita, Wydzia³ Podstawowych Problemów Techniki Politechniki Wroc³awskiej).
Nagrody, w wysoko¶ci 2 tys. z³ ka¿da, zostan± podzielone po po³owie pomiêdzy autorki i promotorów pracy. Jednocze¶nie WI¦ PW i WR poznañskiej AR otrzymaj± 20-stanowiskowe akademickie licencje roczne STATISTICA, a WPPT PWr. - 25-stanowiskow± akademick± licencjê roczn± STATISTICA.
(mit)
Studenckie Forum BCC
Studenckie Forum Business Center Club zorganizowa³o w o¶miu o¶rodkach w Polsce Festiwal Przedsiêbiorczo¶ci BOSS. Edycja poznañska imprezy odby³a siê w dniach 29 marca - 5 kwietnia w Akademii Ekonomicznej. Za³o¿eniem tej kilkudniowej imprezy by³a promocja przedsiêbiorczych postaw w¶ród studentów. I choæ tematycznie wydarzenie to by³o zbli¿one do licznych konferencji naukowych na temat rozwoju przedsiêbiorczo¶ci, jakie odbywaj± siê ostatnio w ca³ej Polsce, to istota tego festiwalu by³a zupe³nie inna. Organizatorzy - Wielkopolskie Studenckie Forum BCC - postawili na praktykê.
W prowadzonych przez profesjonalne agencje szkoleniach wziê³o aktywny udzia³ ponad 300 studentów. Zakres tych szkoleñ obejmowa³ wiedzê, która jest przydatna m³odemu przedsiêbiorcy, a, niestety, rzadko mo¿na j± zdobyæ podczas studiów. Szkolenia dotyczy³y m.in.: asertywno¶ci, zak³adania firmy, przeprowadzania negocjacji, pisania biznesplanów oraz zdobywania ¶rodków na otwarcie i finansowanie dzia³alno¶ci gospodarczej.
Festiwal zakoñczy³a wspólna debata przedstawicieli wielkopolskiego biznesu i polityki i studentów na temat „Sukces - motywuje czy wzbudza zazdro¶æ”. Po stronie VIP-ów w debacie udzia³ wziêli m.in.: Tomasz Kayser, wiceprezydent Poznania, Waldemar Witkowski, wicewojewoda Wielkopolski, Szczepan Gaw³owski, prezes Zarz±du Kreisel, Andrzej G³owacki, prezes Zarz±du DGA S.A. oraz Józef Bejnarowicz, kanclerz Lo¿y Wielkopolskiej BCC. Dialog pomiêdzy studentami i przedsiêbiorcami by³ niezwykle interesuj±cy, lecz uczestnikom nie uda³o siê stworzyæ ani wspólnej definicji sukcesu, ani te¿ jednoznacznie okre¶liæ, co tworzy sukces i jakie s± jego konsekwencje. Zgodzono siê jedynie, ¿e sukces wcale nie musi mieæ pod³o¿a ekonomicznego, ma wiele twarzy i trzeba na niego ciê¿ko pracowaæ przez wiele lat.
Impreza by³a urozmaicona licznymi atrakcjami o charakterze „atrybutów sukcesu”, m.in.: pokazem mody, jazdami próbnymi luksusowymi samochodami oraz wystawnym bankietem, który zakoñczy³ tegoroczny Festiwal Przedsiêbiorczo¶ci BOSS w Poznaniu.
(Witold Kundzewicz
Polskie Towarzystwo Socjologiczne
18 marca Polskie Towarzystwo Socjologiczne rozstrzygnê³o konkurs na najlepsz± pracê magistersk± z socjologii. Nagrodê im. Floriana Znanieckiego za rok 2004 otrzymali: I stopnia - mgr Marta Klekotko, II stopnia - mgr Kamila Bia³y, mgr Pawe³ £uczeczko i mgr Magdalena Kowalczyk.
Martê Klekotko nagrodzono za pracê M³odzi Polacy jako obywatele. Studium socjologiczne nad obywatelsko¶ci± m³odzie¿y licealnej Górnego ¦l±ska oraz ¦l±ska Cieszyñskiego, napisan± pod kierunkiem Marka Szczepañskiego w Instytucie Socjologii Uniwersytetu ¦l±skiego. Kamilê Bia³y nagrodzono za pracê Wizerunek cia³a i modelowanie cia³a jako warto¶ci we wspó³czesnej polskiej kulturze popularnej: motywy uczestnictwa i aran¿acje czynno¶ci w komercyjnym klubie fitness i osiedlowej si³owni, przygotowan± pod kierunkiem Andrzeja Piotrowskiego w Instytucie Socjologii Uniwersytetu £ódzkiego. Magdalenie Kowalczyk przyznano nagrodê za pracê Proces demokratycznej transformacji Niemiec Zachodnich po II wojnie ¶wiatowej, której promotorem by³a Gra¿yna Sk±pska w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Jagielloñskiego. Paw³a £uczeczko uhonorowano za pracê Antropologia wspó³czesno¶ci. Historia i przyczyny powstania polskiej antropologicznej refleksji nad wspó³czesno¶ci±, wypromowan± przez W³odzimierza Winc³awskiego w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Miko³aja Kopernika w Toruniu.
Na konkurs nades³ano 13 prac, w tym kilka z uczelni niepañstwowej - Collegium Civitas. Jury podkre¶li³o wysoki poziom prac zg³oszonych na konkurs. Równocze¶nie da³o wyraz odczuciu, ¿e powinno nap³ywaæ wiêcej prac, z wiêkszej liczby o¶rodków, zachêcaj±c promotorów do propagowania idei konkursu. Niestety, od jakiego¶ czasu PTS nie jest w stanie wyp³acaæ nagród pieniê¿nych, co niew±tpliwie ma wp³yw na liczbê uczestników konkursów zarówno im. Znanieckiego, jak i Ossowskiego.
(rat)
Uniwersytet Jagielloñski
W dniach 17-20 marca odby³o siê w Krakowie 5. Miêdzynarodowe Sympozjum „Ikoniczno¶æ w jêzyku i literaturze”, zorganizowane przez dzia³aj±c± przy Uniwersytecie Jagielloñskim Katedrê UNESCO do Badañ nad Przek³adem i Komunikacj± Miêdzynarodow± oraz uniwersytety w Amsterdamie i Zurychu, przy udziale przedstawicieli Akademii Sztuk Piêknych i Akademii Muzycznej w Krakowie. Podobnie jak wcze¶niejsze spotkania w tej serii (zainicjowanej w 1997 roku przez prof. Olgê Fischer z Amsterdamu i prof. Maxa Naenny’ego z Uniwersytetu w Zurychu), sympozjum po¶wiêcone by³o omówieniu rozmaitych aspektów i przejawów podobieñstwa miêdzy znakiem a jego znaczeniem. Zgromadzi³o oko³o 60 prelegentów z 18 krajów. Dla wielu z nich krakowskie sympozjum nie by³o pierwszym spotkaniem z ikoniczno¶ci±. Zjawisko to zdobywa sobie w¶ród przedstawicieli jêzykoznawstwa i nauki o literaturze coraz wiêcej wiernych zwolenników.
W Krakowie po raz pierwszy do jêzykoznawców i badaczy literatury do³±czyli przedstawiciele ¶wiata muzyki i sztuk plastycznych. Celowo¶æ takiego poszerzenia perspektywy potwierdzi³y tytu³y wiêkszo¶ci wyst±pieñ, w których autorzy wskazywali na ikoniczne odwzorowania miêdzy znaczeniem a fonetycznym, morfologicznym i syntaktycznym kszta³tem wypowiedzi jêzykowej, ale tak¿e na przejawy ikoniczno¶ci na poziomie tekstu literackiego - zarówno narracji, jak i opisu. Mówiono tak¿e o rozmaitych relacjach zachodz±cych miêdzy s³owem a obrazem - w tej czê¶ci sympozjum niezwykle inspiruj±ce okaza³y siê propozycje przedstawione przez projektantów przemys³owych i grafików z ASP. Szczególne zainteresowanie wzbudzi³o wyst±pienie prof. Mieczys³awa Górowskiego, który mówi³ o semantycznej motywacji swoich s³ynnych plakatów. Przedstawiciele AMuz. pokazali interesuj±ce zbie¿no¶ci miêdzy opisami gramatyki jêzyka naturalnego (zw³aszcza w ramach teorii kognitywnej) i opisami „gramatyki” utworu muzycznego - partytury i wykonania.
W sumie sympozjum sta³o siê okazj± do zademonstrowania - tak¿e uczestnicz±cym w obradach krakowskim studentom - celowo¶ci podejmowania w ramach humanistyki dobrze pojêtych badañ interdyscyplinarnych oraz p³yn±cych z nich dla nauki korzy¶ci.
Konferencji towarzyszy³a zorganizowana przez Wydzia³ Form Przemys³owych wystawa prac studentów, wystawa Liberatury Katarzyny Bazarnik i Zenona Fajfera oraz koncert w wykonaniu Orkiestry Kameralnej studentów Akademii Muzycznej. Zorganizowane na zakoñczenie obrad warsztaty „przek³adu” emocji na ruch i gest stanowi³y dla uczestników pouczaj±c± i inspiruj±c± rozrywkê.
El¿bieta Tabakowska
Szko³a G³ówna Handlowa
Niezale¿ne Zrzeszenie Studentów SGH po raz kolejny zorganizowa³o konferencjê z cyklu „Exchange for Experience”. Tytu³ tegorocznego spotkania, które odby³o siê w dniach 4-9 kwietnia, to „Power of influence: when persuasion turns into manipulation”.
Niedziela up³ynê³a na odbieraniu uczestników z lotniska, dworców autobusowych i kolejowych oraz kwaterowaniu ich w domu studenckim „Sabinki”. Poniedzia³ek przeznaczony by³ na integracjê grupy, która - jak siê okaza³o - zd±¿y³a siê poznaæ i zaprzyja¼niæ jeszcze przed zajêciami Team Building. We wtorek uczestnicy konferencji mogli poznaæ tajniki dobrych negocjacji w trakcie interesuj±cych warsztatów przygotowanych przez Studenckie Ko³o Naukowe Negocjacji, Komunikacji i Psychologii. Bardzo ciekawy okaza³ siê wyk³ad G. Turniaka na temat tworzenia sieci znajomo¶ci, podtrzymywania kontaktów i szukania nowych. U¶wiadomi³, jak wa¿ne w pó¼niejszych procesach przekonywania (np. do podpisania kontraktu) jest - wydawa³oby siê banalne - wys³anie maila z ¿yczeniami urodzinowymi, czy od czasu do czasu maila informacyjnego, jednym s³owem: podtrzymywanie kontaktów.
Dzieñ medialny, ¶roda, rozpocz±³ siê wyk³adem E. Bendyka z „Polityki”, który w przedstawi³ Internet jako technologiê wolno¶ci z jednej strony oraz masowej manipulacji z drugiej.
W czwartek G. Kwapisz z firmy Ediko opowiada³ o restrukturyzacji przedsiêbiorstw na przyk³adzie jego firmy. Mogli¶my siê dowiedzieæ, jak nale¿y motywowaæ pracowników, wp³ywaæ na ich postawê, samopoczucie, stosunek do pracy, a nawet rodziny i znajomych.
W pi±tek po po³udniu odby³a siê dyskusja na temat manipulacji, jej aspektów etycznych i moralnych. Emocje wzbudzi³ aspekt moralny emitowania w telewizji reklam skierowanych bezpo¶rednio do dzieci. Uczestnicy odwo³ywali siê miêdzy innymi do argumentów psychologicznych. Przekonywali, ¿e nieukszta³towana osobowo¶æ dziecka u³atwia mediom manipulacjê. Zastanowiono siê równie¿ nad zasadno¶ci± reklamowania u¿ywek, takich jak alkohol i papierosy. Jedni twierdzili, ¿e ka¿dy ma zdolno¶æ do formu³owania krytycznych s±dów i jest w stanie dokonaæ ¶wiadomego wyboru odno¶nie tego, co konsumuje. Inni s±dzili, ¿e wiedza na temat szkodliwo¶ci u¿ywek jest zbyt niska. Korzystaj±c z obecno¶ci reprezentanta Ukrainy, poruszono tak¿e aspekt agitacji wyborczej w zdominowanych przez pañstwo mediach. Wszyscy byli zgodni, ¿e pogl±dy polityczne, a zarazem stopieñ, w jakim media kszta³tuj± nasz pogl±d na temat rzeczywisto¶ci, zale¿± w du¿ej mierze od wykszta³cenia.
B³a¿ej Dobromilski
Wroc³awskie Targi Ksi±¿ki Naukowej
W dniach 16-19 marca odby³y siê XII Wroc³awskie Targi Ksi±¿ki Naukowej, zorganizowane przez Oficynê Wydawnicz± Politechniki Wroc³awskiej. Jest to najstarsza, po warszawskiej ATENIE, bran¿owa impreza targowa wydawców ksi±¿ki naukowej. W tym roku na targach by³y 52 stoiska wydawców oraz 2 stoiska dodatkowe - kamienie szlachetne oraz czerpalnia papieru Art Papier z Gliwic. Swoje oferty zaprezentowa³o 60 wydawców, w wiêkszo¶ci (41) ze szkó³ wy¿szych.
![]() |
| Stoisko Wnt |
Tradycyjnie podczas otwarcia WTKN rozstrzygniêto konkurs na najtrafniejsz± szatê edytorsk± ksi±¿ki naukowej. Nagrodê g³ówn±, puchar ministra edukacji narodowej i sportu, zdoby³a ksi±¿ka Leszka A. Dobrzañskiego Metalowe materia³y in¿ynierskie, której stronê graficzn± stworzy³a Joanna Niwiñska, a opublikowa³y Wydawnictwa Naukowo-Techniczne. W kategorii ksi±¿ki popularnonaukowej zwyciê¿y³a Ochrona przyrody Jerzego Wi¶niewskiego i Dariusza J. Gwiazdowicza, opracowana graficznie przez Jacka Grze¶kowiaka, a wydana przez Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. A. Cieszkowskiego w Poznaniu. W kategorii nauk technicznych nagrodzono Konstrukcje metalowe. Czê¶æ II. Obiekty budowlane Mieczys³awa £ubiñskiego i Wojciecha ¯ó³towskiego, której opracowanie graficzne wykonali Iwona Malicka i Andrzej Pilich, a opublikowa³o Wydawnictwo ARKADY. Nagrodê w kategorii nauk humanistycznych przyznano wydanej przez Muzeum Narodowe we Wroc³awiu ksi±¿ce Ceramika i szk³o polskie XX wieku. Katalog zbiorów Marii Je¿ewskiej i Bogdana Góreckiego, a zredagowanej przez Mariusza Hermsnsdorfera, której opracowanie graficzne wykona³ Jakub Korytka. W kategorii nauk ¶cis³ych nagrodzono Statystykê pod red. Jana Paradysza, której szatê graficzn± stworzy³ Maciej Kierzek, a wyda³o Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu.
Jury pod przewodnictwem prof. Tadeusza Wiêckowskiego przyzna³o tak¿e 6 wyró¿nieñ. Otrzyma³y je ksi±¿ki: Konrada Kuczy-Kuczyñskiego Zawód architekt. O etyce zawodowej i moralno¶ci architektury, projekt graficzny Danuta Czudek-Puchalska, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej; abpa Józefa ¯yciñskiego Samotno¶æ w¶ród libera³ów, projekt graficzny Marta i Zdzis³aw Kwiatkowscy, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Sk³odowskiej; Bo¿eny Szczepiñskiej Ewangelie tylekroæ t³umaczone... Studia o przek³adach i przek³adaniu, projekt graficzny Andrzej Taranek, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdañskiego; Barbary Tondos Styl zakopiañski i zakopiañszczyzna, projekt graficzny Luiza Pindarl, zak³ad Narodowy im. Ossoliñskich - Wydawnictwo Wroc³aw; Majdanek 1942. Ksiêga zmar³ych wiê¼niów, red. Janina Kie³boñ i Krzysztof A. Tarkowski, opr. graficzne Jerzy Durakiewicz, Wydawnictwo UMCS; Muzeum Narodowe w Warszawie. Arcydzie³a malarstwa, red. Dorota Folga-Januszewska, Wyd. ARKADY.
Targom towarzyszy³y liczne spotkania. Najwiêkszym powodzeniem cieszy³o siê tradycyjnie to dotycz±ce prawa autorskiego. Mimo ¿e prelegent by³ nieco skonfundowany faktem, ¿e akurat w trakcie zmiany ustawy trudno mówiæ o jej tre¶ci, na sali wybuch³a gor±ca dyskusja, co i jak interpretowaæ i jak nale¿a³oby rozwi±zaæ. Prawo autorskie jeszcze d³ugo bêdzie budzi³o liczne kontrowersje, a wydawcom sprawia³o k³opoty. Sporo s³uchaczy zgromadzi³o te¿ spotkanie z kard. Henrykiem Gulbinowiczem, po¶wiêcone osi±gniêciom i zagro¿eniom nauki i kultury.
(pik)
Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego
Akademia Muzyczna w Katowicach obchodzi jubileusz 75-lecia istnienia. Jest najstarsz± wy¿sz± uczelni± na Górnym ¦l±sku. Jej dzia³alno¶æ zapocz±tkowa³o za³o¿enie w 1929 r. przez Witolda Friemanna Pañstwowego Konserwatorium Muzycznego. Dotychczas mury uczelni opu¶ci³o 3650 absolwentów, w tym wybitne osobowo¶ci tej klasy, co: Krystian Zimerman, Wojciech Kilar, Henryk Miko³aj Górecki, Karol Stryja, Witold Szalonek, Marek Mo¶ czy Marcin Dylla. Absolwentami katowickiej AMuz. s± tak¿e znani wykonawcy estradowi, m.in. Krystyna Proñko i Stanis³aw Sojka. Obecnie w akademii kszta³ci siê blisko tysi±c osób, w tym: 461 studentów na jednolitych studiach magisterskich, 372 osoby na studiach zawodowych, 95 osób na studiach magisterskich uzupe³niaj±cych; 30 osób to s³uchacze studiów podyplomowych. W uczelni odbywa sta¿ 3 obcokrajowców.
Kadrê uczelni tworz± 184 osoby, w tym 16 profesorów zwyczajnych, 14 profesorów nadzwyczajnych z tytu³em naukowym, 17 profesorów AMuz., 11 adiunktów z habilitacj±, 33 adiunktów z doktoratami, 30 asystentów, 10 starszych wyk³adowców z doktoratem, 26 starszych wyk³adowców, 25 wyk³adowców i 2 starszych kustoszy dyplomowanych. Katowicka AMuz. prowadzi studia na kierunkach: dyrygentura, kompozycja i teoria muzyki, edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej, jazz i muzyka estradowa, instrumentalistyka, wokalistyka. Uczelnia ma uprawnienia do nadawania stopnia doktora w zakresie kompozycji i teorii muzyki, instrumentalistyki i dyrygentury oraz stopnia doktora habilitowanego w zakresie instrumentalistyki.
Od 1 wrze¶nia 2004 studia w tej uczelni realizowane s± na dwóch wydzia³ach: Kompozycji, Interpretacji, Edukacji Muzycznej i Jazzu oraz na Wydziale Wokalno-Instrumentalnym. W strukturze uczelni funkcjonuj± instytuty: Kompozycji, Dyrygentury i Teorii Muzyki, Chóralistyki, Edukacji Muzycznej, Fortepianu, Instrumentów Smyczkowych, Kameralistyki, Organów i Klawesynu, Instrumentów Dêtych i Perkusji, Akordeonu, Gitary i Harfy oraz instytuty Jazzu i Muzyki Rozrywkowej oraz Wokalno-Aktorski. Zbiory Biblioteki G³ównej AMuz. licz± ok. 120 tys. jednostek i nale¿± do najbogatszych w kraju. Od 1968 r. istnieje Archiwum ¦l±skiej Kultury Muzycznej.
W katowickiej AMuz. przy Katedrze Organów i Klawesynu funkcjonuje Muzeum Organów ¦l±skich. Uczelnia ma w³asne wydawnictwo oraz czasopismo „Klucz”. W uczelni dzia³aj± liczne zespo³y muzyczne, m.in. Akademicka Orkiestra Symfoniczna, chóry uczelniany i kameralny, instrumentalne i wokalne zespo³y kameralne.
Akademia Muzyczna w Katowicach jest cz³onkiem Europejskiego Stowarzyszenia Konserwatoriów, Wy¿szych Szkó³ Muzycznych i Akademii Muzycznych (AEC). W 2001 przyst±pi³a do miêdzynarodowego programu SOCRATES, w ramach którego oferuje dwustronn± wymianê pedagogów i studentów. Uczelnia opracowa³a, wspó³finansowany przez Uniê Europejsk±, Projekt Centrum Nauki i Edukacji Muzycznej „Symfonia”, którego celem jest podwy¿szenie jako¶ci i poziomu edukacji muzycznej w regionie, udostêpnienie zbiorów muzycznych ró¿nym ¶rodowiskom i rozwój nowych kierunków kszta³cenia. W ramach „Symfonii” powstanie m.in. sala audytoryjna o zmiennej aran¿acji i akustyce. Rozpoczêcie realizacji projektu przewidziano na II kwarta³ 2005 r.
Uczelnia dysponuje czterema obiektami dydaktycznymi, w tym jednym z prze³omu XIX i XX stulecia. W domu studenckim oferuje 150 miejsc w pokojach 2-osobowych. Niektóre pokoje wyposa¿one s± w pianina.
JZJ
Uniwersytet £ódzki
Straty spowodowane w edukacji i pedagogice d³ug± polityczn± izolacj± Polski od kultury zachodnioeuropejskiej wydawa³y siê u progu lat 90. trudne do odrobienia. Niektóre o¶rodki akademickie si³± inercji kontynuowa³y kszta³cenie nauczycieli do odmienionej rzeczywisto¶ci spo³eczno-gospodarczej na podstawie literatury specjalistycznej, która reprezentowa³a ortodoksyjn± i wykluczaj±c± inne typy dyskursów instrumentaln± pedagogikê socjalistyczn±. W 1992 r. zrodzi³ siê pomys³ zachêcenia naukowców i nauczycieli-nowatorów do zerwania z t± teori± i praktyk±. Tak zapocz±tkowano odbywaj±ce siê co 3 lata miêdzynarodowe konferencje „Edukacja alternatywna”.
W dniach 14-16 kwietnia odby³a siê V Miêdzynarodowa Konferencja „Edukacja alternatywna - dylematy teorii i praktyki”, zorganizowana przez Katedrê Teorii Wychowania U£. Dominantami tre¶ciowymi tegorocznego spotkania, w którym wziê³o udzia³ 280 nauczycieli i naukowców, by³y: podjêcie wspólnej dyskusji wokó³ alternatywnych teorii i praktyk edukacyjnych na ¶wiecie po ¶mierci Jana Paw³a II, podjêcie panoramicznej refleksji historycznej nad szkolnictwem alternatywnym, ze zwróceniem uwagi na aktualno¶æ jego rozwi±zañ we wspó³czesnej i postnowoczesnej Polsce, oraz przedstawienie ró¿nych modeli szkó³ alternatywnych i zró¿nicowanych kulturowo podej¶æ do wychowania. Przedmiotem wspólnej analizy by³y te¿ niekonwencjonalne teorie, do¶wiadczenia i metody prowadzenia badañ w zakresie alternatywnej edukacji w kraju i poza jego granicami. Uczestnicy zapoznali siê z najnowszymi technologiami w zakresie kszta³cenia na odleg³o¶æ oraz z interaktywnymi pomocami dydaktycznymi.
O¿ywion± dyskusjê wzbudzi³ referat Davida Gribble’a z Wielkiej Brytanii, autora ksi±¿ek o idealnych systemach kszta³cenia, który zaprezentowa³ film z bezp³atnej szko³y publicznej w Szkocji, gdzie od ponad 20 lat nauczyciele pracuj± z uczniami bez sta³ego planu zajêæ i podstaw programowych, a przewodnim motywem i tre¶ci± kszta³cenia jest sztuka i aktywno¶æ artystyczna. Nikt nie musi wybieraæ takiej szko³y, jednak atrakcyjno¶æ zajêæ jest tak wysoka, ¿e dzieci chc± siê w niej uczyæ. Mówi siê w tym wypadku o modelu szko³y liberalnej czy „edukacji wolno¶ci”. Uczestnicy dyskusji podkre¶lali, ¿e nie bêdzie to forma powszechna, jednak powinna istnieæ mo¿liwo¶æ takiego wyboru edukacji dzieci.
Dr hab. Roman Leppert, prof. Akademii Bydgoskiej, mówi³ o edukacji domowej, realizowaniu obowi±zku szkolnego bez posy³ania dzieci do szko³y. Rozwi±zanie to pozwala m.in. zagospodarowaæ bezrobotnych nauczycieli, a z drugiej strony daje szanse uczniom, którzy z ró¿nych powodów nie chc± lub nie mog± chodziæ do szko³y. Taka forma edukacji wymaga indywidualnego finansowania przez rodziców. S± ju¿ liczne przyk³ady na to, ¿e wiele osób gotowych jest wybraæ tak± formê kszta³cenia swoich dzieci - w USA dotyczy to bardzo du¿ej grupy osób. W Polsce jest kilka (8) rodzin, które nie posy³aj± dzieci do szkó³, lecz zgodnie z prawem realizuj± obowi±zuj±cy program w domu, uzyskuj±c zaliczenia przed odpowiedni± komisj±.
To, co w czasie pierwszych konferencji przedstawiane by³o jako projekt, model czy próba wdro¿eniowa w skali mikro, w czasie kolejnych spotkañ znalaz³o swoje potwierdzenie w wynikach badañ, dziêki którym mo¿na by³o dostrzec zarówno zalety, jak i trudno¶ci w upowszechnianiu okre¶lonych rozwi±zañ. Wa¿ne te¿ jest dla uczestników tych konferencji ods³anianie prawdy o pedagogice zmian, reform, innowacji i ich spo³ecznym odbiorze, by ustrzec ewentualnych kontynuatorów przed niepotrzebnymi zagro¿eniami.
Bogus³aw ¦liwerski
PS Informacje o edukacji alternatywnej mo¿na znale¼æ na stronie: www.alternatywna-edukacja.org.
Uniwersytet Wroc³awski
1 kwietnia w sali Senatu UWr. Wolfgang Thierse, przewodnicz±cy niemieckiego parlamentu, uroczy¶cie przekaza³ bibliotece uniwersyteckiej kolekcjê prasy ¶wiatowej, która by³a wcze¶niej w³asno¶ci± biblioteki Bundestagu. Kolekcja obejmuje 29 tytu³ów gazet (w 4290 oprawionych woluminach) pochodz±cych z wielu krajów Europy, a nawet ¶wiata. W¶ród nich znajduj± siê takie tytu³y, jak: „Corriere della Sera”, „The Daily Telegraph”, „The Guardian”, „International Herald Tribune”, „La Libre Belgique”, „Le Monde”, „La Nation”, „Neue Zürcher Zeitung”, „The New York Times”, „Der Österreich Bericht”, „Izwiestia”, „Prawda”, „Die Presse”, „The Sunday Times”, „The Times”, „Trybuna Ludu”, „Welt am Sonntag”, „Die Welt Woche”, „Wiener Zeitung” i inne. Stan poszczególnych obiektów jest bardzo dobry i nie wymagaj± one ¿adnych zabiegów konserwatorskich.
Niektóre ci±gi czasopism s± kompletne i obejmuj± okres przekraczaj±cy nawet 100 lat, np. „The Times” 1854-2002 czy „Neue Zürcher Zeitung” 1900-2002. Inne tytu³y reprezentuj± krótsze okresy, ale s± tak¿e w miarê kompletne.
Przewodnicz±cy Bundestagu, dokonuj±c bli¿szej charakterystyki zbioru, wyrazi³ zadowolenie, ¿e mo¿e go przekazaæ uniwersytetowi w mie¶cie swojego urodzenia - Wroc³awiu.
Prof. Zdzis³aw Latajka, rektor UWr., dziêkuj±c za cenny dar, wrêczy³ Wolfgangowi Thierse’mu Medal Uniwersytetu Wroc³awskiego. Gra¿yna Piotrowicz, dyrektor BUWr., podkre¶li³a, ¿e ¿adna z polskich bibliotek, a byæ mo¿e ¿adna z bibliotek w Europie ¦rodkowowschodniej, nie dysponuje tak wspania³± kolekcj± prasy.
(kada)
Wy¿sza Szko³a Dziennikarska im. Melchiora Wañkowicza
Warszawska Wy¿sza Szko³a Dziennikarska im. Melchiora Wañkowicza wychodzi z k³opotów. Kontrowersje wokó³ funkcjonowania zamiejscowych o¶rodków WSD pojawi³y siê ponad 2 lata temu, gdy resort edukacji zakwestionowa³ prawo uczelni do prowadzenia dzia³alno¶ci dydaktycznej poza Warszaw± oraz wytkn±³ WSD braki kadrowe. Po ostrych sporach z ministerstwem i zamieszaniu w¶ród studentów, kierownictwo „Wañkowicza” zdecydowa³o o zaprzestaniu rekrutacji w o¶rodkach zamiejscowych i postawieniu je w stan likwidacji. WSD prowadzi³a wówczas kszta³cenie w Lublinie, Radomiu, Kielcach, Bia³ymstoku, Che³mie, Toruniu i w Gdyni.
Po 2 latach przerwy w naborze kandydatów i przeprowadzeniu programu naprawczego, uczelnia uzyska³a wiosn± 2004 r. zgodê ministerstwa edukacji na prowadzenie placówki zamiejscowej - w formie wydzia³u - w Lublinie (dzia³a od pa¼dziernika 2004). Obecnie w „Wañkowiczu” kszta³ci siê 700 osób. Jesieni± 2004 uzyskano zgodê ministerstwa na wznowienie dzia³alno¶ci w Radomiu, Kielcach i Bia³ymstoku. Wydzia³y zamiejscowe WSD w tych miastach rozpoczn± nabór kandydatów na rok akademicki 2005/06. W dwóch z tych o¶rodków - Kielcach i Radomiu - uczelnia posiada w³asne obiekty dydaktyczne. - Uczelnia nie prowadzi ju¿ dzia³alno¶ci w Che³mie, Toruniu i w Gdyni - powiedzia³ dr Maciej Kledzik, dziekan WSD.
Aktualnie uczelnia kszta³ci na kierunku politologia w Warszawie i Lublinie. Od pa¼dziernika 2005 r. planowane jest uruchomienie studiów na kierunkach: w Warszawie - dziennikarstwo i komunikacja spo³eczna, a w Kielcach, Radomiu i Bia³ymstoku - historia. Kadrê WSD stanowi obecnie 5 profesorów (2 w Kielcach, 2 w Warszawie, 1 w Lublinie), 11 doktorów habilitowanych (3 w Lublinie, 5 w Warszawie, 2 w Kielcach, 1 w Bia³ymstoku) i 14 doktorów (8 w Warszawie, 6 w Lublinie).
- Problemy proceduralne mamy ju¿ za sob±. Pozytywna decyzja MENiS otwiera nam mo¿liwo¶æ wznowienia rekrutacji w Radomiu - powiedzia³ prof. Micha³ Kelles-Krauz, dziekan radomskiego wydzia³u WSD. Planuje siê uruchomienie tam kilku specjalno¶ci, m.in.: dziennikarstwa, stosunków miêdzynarodowych, integracji europejskiej, administracji publicznej i historii. Prof. Kelles-Krauz podkre¶la, ¿e absolwenci „Wañkowicza” mog± kontynuowaæ naukê na studiach podyplomowych lub (w innych uczelniach) na uzupe³niaj±cych studiach magisterskich. Obecnie w radomskim o¶rodku WSD 65 osób kontynuuje rozpoczête przed laty studia. W ci±gu 8 lat dzia³alno¶ci studia w WSD w tym mie¶cie ukoñczy³o 1,7 tys. osób. Kadrê naukow± wydzia³u radomskiego stanowi m.in. 4 wyk³adowców z tytu³em profesora oraz 6 z tytu³em doktora.
Miros³aw W±sik, (pik)
Polska Akademia Umiejêtno¶ci
Rosjanie nie dotrzymuj± obietnic, fa³szuj± historiê i instrumentalizuj± prawdê, ale Rosja jest nowym demokratycznym pañstwem, w którym panuje wolno¶æ s³owa i wyznania - twierdzi rusycysta, prof. Lucjan Suchanek, który marcowe seminarium w Polskiej Akademii Umiejêtno¶ci po¶wiêci³ zagadnieniom wspó³pracy Rosji i Polski. Krytyczny os±d polskiej polityki stanu, jak równie¿ opinia o braku umiejêtno¶ci dyplomatycznych rodaków wzbudzi³y cich± akceptacjê u s³uchaj±cych. Musimy rozliczyæ i os±dziæ totalitaryzm komunistyczny - grzmia³a prof. Anna Ra¼ny z UJ, autorka Literatury wobec zniewolenia totalitarnego. War³ama Sza³amowa ¶wiadectwo prawdy.
O wci±¿ ¿ywej w ludzkich sercach historii mówi³ równie¿ prof. Jerzy Janik, fizyk z UJ, którego ojciec zgin±³ w Katyniu. - Ba³em siê Rosji. Dr¿a³em na samo s³owo, ale mój strach przesta³ byæ wielki, gdy pojecha³em tam i zobaczy³em, jak Gorbaczow zmieni³ ten kraj - mówi³ krakowski uczony. Ale taka pochwa³a Rosji nie zyska³a akceptacji u prelegenta. Teza o wyzwolicielskiej roli Gorbaczowa nie jest niczym uzasadniona - replikowa³ prof. Suchanek, który stanowczo podkre¶la³, ¿e Polacy powinni przestaæ czuæ siê „wyzwolicielem ludów i narodów”, a staæ siê racjonalnymi partnerami dla potê¿nego i zwinnego s±siada - Rosji.
Jola Workowska
Instytut My¶li Józefa Tischnera
Osoba jako podmiot indywidualny jest tak wielk± zagadk±, ¿e bardzo niewielu krakowskich uczonych Sherlocków Holmesów decyduje siê na analizê pism Edith Stein, Maxa Schelera, Dietricha von Hildebranda, Johna Crosby’ego czy Karola Wojty³y
Seminarium „My i Inni. Dialektyka wspólnoty, wykluczenia i radykalnej inno¶ci” organizuje Instytut My¶li Józefa Tischnera, który od ponad pó³ roku zachêca studentów do aktywnego uczestnictwa w seminariach i konwersatoriach.
- Simmel b³êdnie ujmuje historiê. To nie my j± tworzymy, ale ma ona swoj± wewnêtrzn± historyczno¶æ - zdecydowanym g³osem z polskim akcentem czyta student tekst po niemiecku. Spór Stein z Simmlem pokazuje, jak wielk± rolê w kszta³towaniu siê wspólnoty - któr± rozumia³a jako wspólnotê podmiotów poznaj±cych siê - przypisywa³a duchowi E. Stein. Kilkugodzinne analizy podmiotu wspólnotowego i indywidualnego zaowocowa³y zmniejszeniem szeregu uczestników seminarium.
- Z my¶leniem jest tak, jak to przedstawi³ artysta na fresku „T³ocznia Mistyczna” - skomentowa³ rz±d pustych krzese³ prowadz±cy spotkanie prof. Czes³aw Porêbski, profesor filozofii w Akademii Ekonomicznej w Krakowie i w Wy¿szej Szkole Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie.
O tym, ¿e my¶lenie jest trudn± prac±, przekona³a siê osobi¶cie najm³odsza siostrzenica Hildebranda, która w nowym semestrze pojawi³a siê na seminarium. Osoba jest jedno¶ci± pozbawion± jakiegokolwiek elementu przypadkowego i dopiero we wspólnocie osi±ga wype³nienie swoich istotnych potencji - czyta³a niemiecka studentka, a polski doktor filozofii z wielkim trudem odnajdywa³ w³a¶ciwe znaczenie s³ów.
Zwi±zek podmiotu z jego spo³ecznym i politycznym otoczeniem oraz literackie przyk³ady zmagañ z dialektyk± wspólnoty, wykluczenia i obco¶ci (Kafka, Musil, Camus, Canetti, Roth, Werfel, Zweig, Rilke, Schulz) bêd± tematem kolejnych spotkañ.
Ju¿ dzi¶ wiadomo, ¿e t³oku na seminarium nie bêdzie. Tworzenie ka¿dej wspólnoty trzeba zacz±æ od analizy koncepcji cz³owieka. A to przecie¿ nie jest cool temat.
Jola Workowska