Aktualności
Badania
28 Lipca
Źródło: www.uw.edu.pl
Opublikowano: 2025-07-28

Jak religia, polityka i wojna wpływają na ewolucję organizmów?

Praktyki religijne, decyzje polityczne oraz działania wojenne mogą mieć dalekosiężne skutki dla procesów ewolucyjnych wpływających na organizmy żyjące w środowiskach miejskich – wynika z badań prowadzonych przez międzynarodowy zespół z udziałem biolożki z Uniwersytetu Warszawskiego. Artykuł na ten temat został opublikowany w czasopiśmie „Nature cities”.

Międzynarodowy zespół naukowców z Polski, Stanów Zjednoczonych, Kanady, Brazylii, Ekwadoru, Francji, Niemiec i Ukrainy analizuje wpływ czynników społecznych, politycznych i militarnych na przyrodę i jej procesy ewolucyjne. W najnowszym artykule wskazali oni trzy obszary wpływu człowieka na przyrodę: praktyki religijne, decyzje polityczne oraz działania wojenne. Opisali, w jaki sposób społeczne interakcje między ludźmi a dziką przyrodą miejską mogą prowadzić do zmian ewolucyjnych u zwierząt lub roślin, powodując takie zjawiska, jak m.in. dryfty genetyczne, mutacje lub wyginięcie populacji.

Artykuł wnosi nowe spojrzenie do biologii ewolucyjnej, integrując ją z naukami społecznymi i humanistyką. W badaniach skupiamy się na systematycznym pokazaniu, że religia, polityka i wojna – tradycyjnie analizowane w ramach nauk socjologicznych czy historycznych – mają realny wpływ na ewolucję organizmów żyjących w miastach – wyjaśnia prof. Marta Szulkin z Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Badacze wskazują, że praktyki religijne mogą być jednym z czynników sprzyjających bioróżnorodności, jak i prowadzących do zachwiania równowagi biologicznej. Wyspami bioróżnorodności miejskiej mogą być np. cmentarze w Polsce stanowiące schronienie dla ptaków. Z drugiej strony – obrzędy modlitewne praktykowane w Azji związane z wypuszczaniem zwierząt (ryb, ptaków, żab) w innych miejscach niż ich pierwotne zasiedlenie – mogą powodować zmiany biologiczne w ekosystemach.

Naukowcy analizują również przyrodnicze konsekwencje decyzji politycznych zarówno w skali makro, jak i mikro. Przywołują w artykule m.in. zmiany polityczno-gospodarcze po 1989 roku w Europie Środkowo-Wschodniej prowadzące do gwałtownej suburbanizacji oraz lokalne decyzje w różnych miastach na świecie dotyczące zieleni miejskich, skutkujące zmianami w funkcjonowaniu populacji małych zwierząt.

Trzecim analizowanym czynnikiem, najbardziej wpływającym na środowisko przyrodnicze, są działania militarne. Przykładem takich dalekosiężnych skutków są np. zmiany zaobserwowane w Charkowie w Ukrainie, gdzie działania wojenne spowodowały zanik występowania kilku gatunków ptaków, w szczególności populacji wróbli.

Jak wskazują autorzy publikacji, badania nad ewolucją biologiczną w środowiskach miejskich tradycyjnie koncentrują się na czynnikach fizycznych, takich jak fragmentacja siedlisk, zanieczyszczenie czy dostępność zasobów, często pomijając społeczne i polityczne czynniki kształtujące środowiska miejskie. Ujęcie zaprezentowane w „Nature cities” stanowi bardziej zintegrowaną perspektywę badawczą.

źródło: UW

Dyskusja (1 komentarz)
  • ~Przemo 28.07.2025 13:37

    Czy w ramach ewolucyjnego eksperymentu, badacze planują wywołanie eksperymentalnej wojny, czy może wystarczy podtrzymanie istniejących?
    To grant od Black Rock?
    ;-)