Przez trzy dni naukowcy, praktycy i samorządowcy rozmawiali na Uniwersytecie Kaliskim o prawnych, ekonomicznych i technicznych aspektach bezpieczeństwa pracy systemu energetycznego Polski. Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Energia i Gospodarka 2026. Bezpieczeństwo i stabilność systemu energetycznego” zainaugurowała działalność Instytutu Prawa i Regulacji Energetyki i Gospodarki.
Przedstawiając problematykę konferencji, dr hab. Mariusz Swora, kierujący nowo powstałym na Uniwersytecie Kaliskim Instytutem Prawa i Regulacji Energetyki i Gospodarki, stwierdził, że bezpieczeństwo i stabilność to dwie najistotniejsze wartości dla krajowego systemu elektroenergetycznego. Są zapewniane przede wszystkim przez dyspozycyjne moce w systemie, czyli elektrownie węglowe i gazowe, a w przyszłości także przez energetykę jądrową.
Szef IPREG podkreślił, że zapewnienie prawidłowej pracy krajowego systemu energetycznego i jego zbilansowanie wysoko nasyconym źródłami odnawialnymi, takimi jak wiatr i fotowoltaika, jest poważnym wyzwaniem dla operatorów sieci dystrybucyjnych oraz operatora systemu przesyłowego. Podczas obrad odniesiono się także do dostępności cenowej energii, co jest jednym z elementów bezpieczeństwa energetycznego.
Dzisiejsze ceny energii niszczą konkurencyjność przemysłu. Wynika to z wysokich kosztów systemowych, a w szczególności z cen uprawnień do emisji dwutlenku węgla – mówił szef IPREG.
Przedmiotem debaty była też „mała energetyka”, działająca np. w formie spółdzielni energetycznych. Jak zaznaczył dr hab. Mariusz Swora, energetyka samorządowa znajduje się w kręgu zainteresowania nowej jednostki na UK, dodając jednocześnie, że ma ona sens tylko wtedy, gdy przynosi wymierne korzyści dla pracy systemu elektroenergetycznego.
Problematyce energetyki na poziomie samorządu poświęcono również pierwsze seminarium IPREG, które koncentrowało się na lokalnym bilansowaniu i planowaniu energetycznym. Wydarzenie współorganizowano z Narodowym Centrum Analiz Energetycznych.
Energetyka to dziś jedno z najpoważniejszych wyzwań dla Polski i Europy, a konferencja łącząca energetykę z gospodarką to bardzo ważne wydarzenie o wymiarze ogólnopolskim i lokalnym, które połączyło naukowców, przedstawicieli administracji i przemysłu. Wydarzenie jest istotnym wkładem Uniwersytetu Kaliskiego w debatę o najważniejszych problemach gospodarczych Polski i Europy – mówił prof. Andrzej Wojtyła, rektor uczelni.
W trakcie konferencji jej uczestnicy odbyli wizytę studyjną w elektrociepłowni, której historia sięga lat trzydziestych ubiegłego wieku, a dziś jest nowoczesnym, zmodernizowanym zakładem, dostarczającym energię cieplną do tysięcy gospodarstw w Kaliszu.
W drugim dniu obrad wysłuchano m.in. prelekcji prezesa Urzędu Regulacji Energetyki na temat realizacji zadań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa pracy krajowego systemu elektroenergetycznego. Następnie przeprowadzono prezentacje organizacji branżowych oraz wystąpienia zaproszonych ekspertów i naukowców. Na zakończenie zainicjowano format seminariów IPREG, które będą w mniejszym gronie fachowców podejmować problemy związane z regulacją energetyki.
Trzeci dzień był przeznaczony dla studentów i uczniów szkół średnich. Zorganizowano go wspólnie z Wydziałem Politechnicznym Uniwersytetu Kaliskiego. Przedstawiciele lokalnego dystrybutora energii przeprowadzili prelekcje, był też pokaz sprzętu pogotowia energetycznego.
Podczas obrad pojawiło się wiele istotnych wniosków, które powinny być brane pod uwagę w niemal każdej dyskusji dotyczącej cen energii i stabilności systemu. Całkiem słusznie zwrócono uwagę na to, że bezpieczeństwo zależy dziś od źródeł sterowalnych, dyspozycyjnych, opartych na węglu i gazie. Tym źródłom należy zapewnić stabilność finansową, aby mogły kontynuować swoją pracę. Z drugiej strony zbudowano system energetyczny, który dla odbiorców – zarówno indywidualnych, jak i przemysłowych – jest drogi ze względu na koszty systemowe i opłaty za uprawnienia do emisji CO₂. W tym kontekście system ETS należy albo gruntownie zreformować, albo uchylić. Jest to konieczne w obliczu utraty konkurencyjności przez polski i europejski przemysł – mówi dr hab. Mariusz Swora.
Ze strony przedstawiciela Urzędu Regulacji Energetyki pojawił się postulat uzupełnienia definicji bezpieczeństwa energetycznego o dwa elementy: dostępność metali ziem rzadkich (w kontekście technologii wytwarzania) oraz
cyberbezpieczeństwo w energetyce.
Jakub Banasiak
[…] O znaczeniu inicjatywy świadczy również zainteresowanie mediów środowiska akademickiego, w tym publikacja na portalu Forum Akademickie – link: https://forumakademickie.pl/w-kaliszu-powstal-instytut-prawa-i-regulacji-energetyki-i-gospodarki/ […]