Opracowa Piotr Kieraciski
Wsppraca: Biaa Podlaska – Dorota Karwacka, Gliwice – Pawe Do, Zofia Zieliska, Katowice – Jolanta Talarczyk, Kielce – Ryszard Biskup, Krakw – Leszek liwa, Lublin – Elbieta Mulawa−Pacho, d – Ewa Chojnicka, Magorzata Trocha, Olsztyn – Lech Krysztaowicz, Anna Mioduchowska, Szczecin – Paulina Olechowska, Toru – Kinga Nemere−Czachowska, Warszawa – Lech Spratek, Wrocaw – Magorzata Porada−Labuda, Magorzata Wanke−Jakubowska, Maria Wanke−Jerie.
W latach 2000−2006 liczba bezrobotnych z wyksztaceniem wyszym wzrosa a o okoo 120 procent. (…) Przedsibiorstwa potrzebuj technikw, jednak paradoksalnie wikszo absolwentw wyszych uczelni koczy kierunki kompletnie niepotrzebne wspczesnej gospodarce. W roku akademickim 2004/2005 absolwenci kierunkw ekonomicznych i administracyjnych stanowili 31,3 proc., pedagogicznych – 15,6 proc., spoecznych – 14,5 proc., humanistycznych – 7,1 proc., a inynieryjno−technicznych – zaledwie 5,7 proc. ogu absolwentw.
(…) To, e mamy nadmiar marketingowcw i niedostatek inynierw wynika (…) nie tylko z nieprzewidywalnoci gospodarki. Take z braku dziaania pastwa. Ustawa o szkolnictwie wyszym z 1990 roku rozszerzya znaczco autonomi uczelni i stworzya prawne przesanki do tworzenia uczelni niepastwowych. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyszego nie ingeruje w kierunki studiw i programy nauczania. Innymi sowy, rzd nie ma wikszego wpywu na to, kto opuszcza wysze uczelnie.
Ewa Kafarska, rzecznik MnisW, informuje, e szkolnictwo musi zweryfikowa nauczanie. (…) – Jestemy zobligowani dostosowa szkolnictwo do wymogw Unii Europejskiej, w tym rozwija zasady gospodarki opartej na wiedzy. Musimy zbliy szkolnictwo do rynku pracy (…) Jednym z zada resortu jest przekonanie uczelni do nawizywania kontaktw, wsppracy z przedsibiorstwami. (…) Resort moe wskazywa kroki, jakie musi podj uczelnia, ale kada z nich samodzielnie podejmuje decyzje.
Rektor szkoy w Nowym Sczu [Krzysztof Pawowski, Wysza Szkoa Biznesu – National−Louis University – red.] nie rozumie sytuacji, w ktrej uczelnie publiczne nie s zarzdzane centralnie, cho s wspomagane rodkami z budetu pastwa (...).
– Wadza boi si zarzdzania szkolnictwem wyszym. Ministrowie obawiaj si ingerowania w sprawy uczelni, dlatego daj im rodki i nie wnikaj w ich dziaania. A powinno by inaczej. Nie wierz w ide bezpatnych studiw. Bezpatne kierunki powinny ksztaci jedynie potrzebnych na rynku specjalistw. Te studia powinny by prestiowe, cikie. Po nich bdzie mona znale prac. Jeli kto bdzie chcia studiowa kierunki, po ktrych z pewnoci nie znajdzie pracy, np. histori sztuki czy pedagogik, powinien za te studia paci – uwaa Pawowski. (Adam Brzozowski, Mechanik wygrywa z magistrem, „Wirtualny Nowy Przemys”, 09.01.2007)
Niestety, nieobecno Akademii w debatach o najwaniejszych problemach naszej cywilizacji to jedna z wikszych saboci tej instytucji.
Powinnimy wystpowa w publicznej debacie z jasnym i zdecydowanym stanowiskiem w tak istotnych dla naszej przyszoci kwestiach, jak choby energetyka, ekologia, demografia, rozwj cywilizacji informacyjnej. Warto pamita, e jeli chcielibymy rozpocz modernizacj naszego systemu energetycznego w oparciu o energetyk jdrow w perspektywie 2020 r., to praktycznie ju dzi trzeba podejmowa pierwsze decyzje. Ale najpierw spoeczestwo musi zrozumie stawk wyzwania i pozna racjonalny rachunek korzyci i ewentualnych zagroe. Kto lepiej moe przedstawi taki rachunek ni uczeni? (…)
Akademia nigdy nie powinna by stron, ale miejscem, w ktrym wypracowuje si zestaw racjonalnych argumentw opartym na aktualnym stanie wiedzy naukowej, ktre powinny pomc w podejmowaniu decyzji politycznych i wydawaniu sdw etycznych. Pamitajmy take, e Akademia musi pozosta wierna swej naukowej misji. A to oznacza, e w wielu wypadkach uczeni nie mog zajmowa jednoznacznego stanowiska (…). Tworzenie nowej wiedzy to proces polegajcy na nieustannym kwestionowaniu wiedzy zastanej. Wikszo uczonych nie ma ju wtpliwoci o realnoci i przyczynach globalnego ocieplenia, ale cigle pokana grupa wybitnych badaczy kwestionuje ten pogld. Wyobraam wic sobie, e Akademia w swoim stanowisku na dany temat zawrze moe kilka komplementarnych lub nawet konkurujcych ze sob pogldw – najwaniejsze, by pokazyway one aktualny stan naszej wiedzy, dostarczajc podejmujcym realne decyzje jak najwicej informacji. (Prof. Micha Kleiber w rozmowie z Edwinem Bendykiem, Wiwat Akademia?, „Polityka”, 13.01.2007)
Nie wszystkim, ktrzy 24 stycznia przyszli na UMCS na promocj ksiki Lublin wczesnoredniowieczny. Studium rozwoju przestrzennego, udao si j kupi. Przedstawiciele wydawcy bezradnie rozkadali rce, gdy po krtkiej chwili w pudach, w ktrych przywieli ksiki, pokazao si dno. Podczas spotkania prowadzonego przez prof. Ryszarda Szczyga z Instytutu Historii UMCS, znawc dziejw redniowiecznych miast, autorzy ksiki, archeolodzy: dr hab. Andrzej Rozwaka (UMCS), Rafa Niedwiadek i Marek Stasiak przedstawili histori jej powstania.
Seria wydawnicza Origines Polonorum, finansowana przez Fundacj na rzecz Nauki Polskiej, jest pokosiem wielkiego projektu badawczego zamawianego Komitetu Bada Naukowych „Polska w Europie na przeomie I i II tysiclecia”. Prof. Przemysaw Urbaczyk z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN, ktry by koordynatorem projektu KBN, a obecnie kieruje projektem FNP, uwaa, e badania milenijne byy najwikszymi badaniami nad redniowieczem, jakie prowadzono w Europie. Nagle po 1966 r. komunistyczne wadze odciy archeologom rodki finansowe. Materiay archeologiczne, ktre wydobyto, nie zostay przebadane, a wynikw prac nie opublikowano. Monograficznych opracowa doczekay si wwczas – na kilkadziesit przebadanych miast redniowiecznych – tylko Sandomierz, czyca i Opole. Program KBN pozwoli na przebadanie – przy pomocy najnowszych technik i narzdzi – materiaw zebranych podczas bada milenijnych i uzupenienie ich o najnowsze wyniki. Jego rezultatem by tom w jzyku angielskim, ktry podsumowywa badania prowadzone przez ponad 200 naukowcw. Fundacja zdecydowaa si sfinansowa seri 19 publikacji z wynikami projektu KBN. Zdaniem prof. Urbaczyka, Origines Polonorum bdzie jedn z najwikszych w Europie serii archeologicznych dotyczcych redniowiecza.
Pierwsz pozycj z tego cyklu jest monografia redniowiecznego Lublina. Zgromadzeni na promocji mieszkacy, w tym wadze miasta i uniwersytetu, ze zdumieniem dowiadywali si o prawdopodobnej podwjnej lokalizacji grodu i spalonym przez wojska Mieszka I grodzie Ldzian, ktry bd nie chcia si podda zwierzchnoci wielkopolskiego ksicia, bd zosta zburzony, by zatrze lady po przedpiastowskich orodkach wadzy. Wyniki uzyskane przez lubelskich archeologw ju podczas konferencji podsumowujcej projekt KBN uznano za jedne z najciekawszych.
W najbliszym czasie moemy si spodziewa kolejnych publikacji z wynikami bada dotyczcych Koobrzegu i Przemyla.
(pik)
Jednym z gwnych tematw posiedzenia KRPUT, ktra obradowaa w dniach 25−26 stycznia w Akademii Grniczo−Hutniczej w Krakowie, bya kwestia majcego wej w ycie algorytmu podziau dotacji dla wyszych uczelni. Witold Pakua, wicedyrektor Departamentu Ekonomicznego MNiSW, zaprezentowa jego zasady. Algorytm zawiera wiele czynnikw, ktre dotychczas nie byy brane pod uwag, np.: zdobyte granty, wspczynnik kosztochonnoci na poszczeglnych kierunkach czy umidzynarodowienie studiw. Aby uczelnie miay czas dostosowa si do nowych regu, na razie jedynie 30 proc. dotacji zostanie podzielone wedug tego algorytmu, a 70 proc. bdzie przeniesieniem z lat ubiegych.
Prof. Janusz Racho, rektor PG, krytykowa jednak konstrukcj algorytmu jako sabo motywujcego uczelnie i nie speniajcego wymogu narzdzia polityki edukacyjnej. Rektorzy krytycznie odnosili si do szeregu zaoe, m.in. do jednakowego traktowania profesorw uczelnianych i tytularnych, przypisania profesorom zagranicznym wspczynnika 5, a zwaszcza do nieuwzgldnienia realnych kosztw ksztacenia na wikszoci kierunkw technicznych. Podkrelano, e wobec szeregu inwestycji zagranicznych i zbliajcego si znacznego deficytu inynierw, to wanie na tych kierunkach powinno si ksztaci wiksz liczb modziey, a nie np. na marketingu i zarzdzaniu, pedagogice, psychologii, socjologii czy politologii, po ktrych absolwenci nie maj pracy. Dostrzega to ju UE i w specjalnych programach chce wspiera ksztacenie na kierunkach technicznych.
Jak zawsze podczas obrad omawiano wiele rnych problemw. Wymieniano si m.in. dowiadczeniami w zakresie zarzdzania uczelniami (PWr. Pk., P) i uczelnianych systemw zapewniania jakoci (PW). Rektor Jan Krysiski przedstawi na przykadzie P jak zapobiega konkurencyjnej dziaalnoci wobec macierzystej uczelni. Prof. Jerzy Wonicki, prezes Fundacji Rektorw Polskich, mwi o spodziewanym kierunku tworzenia przez uczelnie zwizkw uczelni i uniwersytetw sieciowych. Takie moliwoci daje ju obowizujca ustawa, a nowelizacja ma doprecyzowa te reguy. Gociem konferencji by take wiceminister prof. Krzysztof Kurzydowski, ktry omawia kwestie zasad finansowania bada, oceny parametrycznej, intensyfikacji wsppracy z gospodark i uaktywnienia przedsibiorczoci akademickiej. Waldemar Siwiski, prezes Fundacji Perspektywy prezentowa projekt stworzenia konsorcjum uczelni w ramach projektu „Study In Poland” – jestemy na ostatnim miejscu wrd krajw OECD pod wzgldem wspczynnika umidzynarodowienia studiw – a Bianka Siwiska przedstawia pomys akcji promocyjnej, wzorowany na takich akcjach uczelni technicznych w innych krajach, Dziewczyny na politechniki.
Konferencja przyja do swojego grona kolejn uczelni – Szko Wysz Suby Poarniczej w Warszawie. Jej rektorem jest prof. Zoja Bednarek. Uczelnia ksztaci 2300 studentw na kierunkach inynieria bezpieczestwa poarowego i inynieria bezpieczestwa cywilnego.
Podczas 51. spotkania wadz ESIB, odbywajcego si w dniach 26 listopada – 3 grudnia w Paryu, Bartomiej Banaszak, przewodniczcy Komisji Spraw Zagranicznych Parlamentu Studentw RP, zosta wybrany do Komitetu Wykonawczego The National Unions of Students in Europe (skrt ESIB pochodzi od pierwotnej nazwy organizacji: European Students Information Bureau). Polskie organizacje studenckie nie miay swego przedstawiciela we wadzach ESIB od 10 lat, natomiast PSRP – nigdy. Oprcz B. Banaszaka w skad Komitetu Wykonawczego weszli: Amela Beso (SSU, Sowenia), Lara Lena Tischler (VSS−UNES−USU, Szwajcaria), Viorel Proteasa (ANOSR, Rumunia), Matthew Tabone (KSU, Malta) i Maria Noleryd (SFS, Szwecja). Przewodniczcym ESIB zosta Koen Geven.
West European Student Information Bureau powstao w 1982 r. w Sztokholmie podczas spotkania 7 organizacji reprezentujcych studentw w poszczeglnych krajach (NSU Norwegia, NUS Wielka Brytania, SFS Szwecja, SH Islandia, UNEF−ID Francja, DSF Dania, H Austria). Miao za zadanie koordynowa relacje i kontakty krajowych organizacji studenckich z instytucjami europejskimi i midzynarodowymi, takimi jak: Komisja Europejska, Rada Europy (Departament ds. Szkolnictwa Wyszego i Bada Naukowych) UNESCO, EUA (European University Association), ENQA (European Network of Quality Assurance). Z czasem do organizacji przyjto studenckie zwizki z krajw wschodniej Europy i zmienia ona nazw na ESIB. W 1993 r. pojawia si aktualna nazwa, a w 2001 r. organizacja przeniosa swoj siedzib do Brukseli. Obecnie ESIB zrzesza 46 oglnokrajowych organizacji studenckich z 35 pastw europejskich. Polskimi czonkami organizacji s: Parlament Studentw RP i Zrzeszenie Studentw Polskich.
Naukowa Nagroda Miasta Gdaska im. Jana Heweliusza ma ju 20−letni tradycj. Cieszy si ogromnym prestiem w rodowisku naukowym Trjmiasta. 28 stycznia wrczono nagrody za rok 2006. W dziedzinie nauk cisych i przyrodniczych uhonorowany zosta prof. Andrzej Czyewski (na fot z prawej) z Politechniki Gdaskiej za osignicia naukowe i wdroeniowe w dziedzinie technologii multimedialnych. W dziedzinie nauk humanistycznych za dziaalno na rzecz przywrcenia Gdaskowi tradycji teatralnych i osignicia w zakresie teatrologii uhonorowano prof. Jerzego Limona z Uniwersytetu Gdaskiego.
Od ponad 15 lat prof. Andrzej Czyewski kieruje specjalnoci naukow inynieria dwiku i obrazu na Wydziale Elektroniki, Telekomunikacji i Informatyki PG. Komputerowy system badania suchu, wzroku i mowy, cyfrowy aparat eliminujcy jkanie u 85 proc. pacjentw czy system sygnalizacji dwikowej dla niewidomych, ktry dziaa niemale na wszystkich wikszych przejciach dla pieszych w Polsce, to tylko niektre prace prof. Czyewskiego. Ma on w swym dorobku 8 patentw krajowych, 4 opublikowane midzynarodowe zgoszenia patentowe oraz kilkanacie udokumentowanych wdroe. Jego praca badawcza i wdroenia sprawiy, e poprawia si jako ycia tysicy ludzi.
Wikszo prac naukowych prof. Jerzego Limona, kierownika Zakadu Historii Literatury i Kultury Brytyjskiej w Instytucie Anglistyki UG, ukazaa si za granic. Jest czonkiem korespondentem PAU. Autor 4 powieci. W ramach dziaalnoci spoecznej prof. Limon jest fundatorem i prezesem Fundacji Theatrum Gedanense, ktra ma na celu odbudow teatru szekspirowskiego w Gdasku. Uczony zainicjowa midzynarodowy Festiwal Szekspirowski (w tym roku 10. edycja) oraz letni akademi dramatu i teatru. Razem z Wadysawem Zawistowskim tumaczy dramaty elbietaskie, w tym 2 Szekspira, oraz Toma Stopparda, wystawiane przez profesjonalne sceny w Gdasku, Warszawie, Lublinie i Wrocawiu.
9 lutego w Gdasku po raz pierwszy wrczono Nagrody Miasta Gdaska dla Modych Naukowcw im. Jana Uphagena za rok 2006. S one kontynuacj przyznawanej dotychczas Nagrody Modego Heweliusza, ustanowionej w 2003 r. Bya ona przyznawana reprezentantom modego gdaskiego rodowiska naukowego za wybitne osignicia naukowe o charakterze poznawczym w dwch dziedzinach: nauk cisych i przyrodniczych oraz nauk humanistycznych. Laureatami Nagrody Uphagena za 2006 r. zostali: w dziedzinie nauk humanistycznych mgr Monika Bokiniec z Wydziau Nauk Spoecznych, a w dziedzinie nauk cisych i przyrodniczych mgr Karol Horodecki z Wydziau Matematyki, Fizyki i Informatyki UG. Kady z modych uczonych otrzyma 7 tys. z.
Mgr Bokiniec pracuje w Zakadzie Estetyki i Filozofii Sztuki. Podejmuje tematyk kultury popularnej, relacji pomidzy sztuk tzw. wysok i nisk oraz roli gender w kulturze. Ma take dorobek translatorski. Wsppracuje z wydawanym przez Akademickie Centrum Kultury UG oglnopolskim czasopismem „Panoptikum”, poruszajcym zagadnienia z zakresu kultury audiowizualnej i sztuki wspczesnej. Peni funkcj opiekuna Naukowego Koa Filozoficzno−Artystycznego, dziaajcego w Instytucie Filozofii, Socjologii i Dziennikarstwa UG, bierze udzia w pracach Polskiego Towarzystwa Estetycznego.
Mgr Horodecki jest studentem III roku rodowiskowych Studiw Doktoranckich na Wydziale MFiI. Wsppracuje z grup badawcz Zakadu Optyki i Informacji Kwantowej w UG. Jego dorobek obejmuje 13 prac, w tym 8 opublikowanych w renomowanych czasopismach naukowych. Najnowsze prace K. Horodeckiego dotycz kryptografii kwantowej. Jedna z tych prac zostaa uznana za przeomow przez C.H. Bennetta i P.W. Shora, wiatowych liderw kryptografii. Napisa te prac m.in. we wsppracy z prof. Hoi−Kwang Lo (Uniwersytet Toronto) – jednym ze wsptwrcw kryptografii kwantowej. K. Horodecki naley do znanej gdaskiej rodziny fizykw. Fizyk kwantow zajmuj si z sukcesami jego ojciec prof. Ryszard Horodecki oraz dwaj bracia: dr Pawe Horodecki i dr Micha Horodecki.
Jan Uphagen (1731−1802) by wybitnym gdaskim rajc i uczonym. Zgromadzi bogat bibliotek i kolekcj malarstwa. By czonkiem Gdaskiego Towarzystwa Przyrodniczego. Jego biblioteka zostaa przez rodzin przekazana miastu. W domu J. Uphagena mieci si oddzia Muzeum Historycznego Miasta Gdaska.
11 stycznia w Pastwowej Wyszej Szkole Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. L. Schillera w odzi odbyo si posiedzenie Prezydium KRASP oraz Konferencji Rektorw Uczelni Artystycznych. Udzia w obradach wzili prof. Micha Seweryski, minister nauki i szkolnictwa wyszego, oraz prof. Stefan Jurga, sekretarz stanu w MNiSW.
Lech liwonik, profesor i rektor Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie oraz przewodniczcy KRUA, przypomnia, e szkolnictwo artystyczne w Polsce to 18 uczelni, 3 dziedziny (plastyka, muzyka oraz teatr i film), 21 kierunkw, na ktrych ksztaci si 14 200 studentw, a 30 osb kandyduje kadego roku na jedno miejsce. Historia szk artystycznych siga czasw ich synnych zaoycieli: Elsnera, Matejki i Schillera. Ksztacenie artystyczne opiera si na tradycyjnej relacji mistrz – ucze. Zdaniem rektora liwonika, przepisy obowizujce w szkolnictwie wyszym powinny uwzgldnia odrbno i wyjtkowy charakter ksztacenia artystw.
Min. Jurga, prezentujc projekt nowelizacji Prawa o szkolnictwie wyszym oraz informacje o wzrocie rodkw budetowych na szkolnictwo wysze, zapewni, e w ustawie znajdzie si miejsce dla odrbnoci szk artystycznych, szczeglnie w kwestiach ksztacenia dwupodmiotowego, zasad oceny parametrycznej uwzgldniajcej specyfik tego szkolnictwa – dziea stworzone w uczelniach artystycznych powinny by w aktach prawnych traktowane tak jak badania naukowe.
Rektorzy uczelni artystycznych wyrazili zaniepokojenie powstawaniem wydziaw artystycznych w niepublicznych szkoach nieartystycznych. S to placwki ksztacce aktorw, ktre czsto nie zatrudniaj ani jednego profesora sztuk teatralnych. Postanowiono, e powoany zostanie zesp ds. sztuki, ktry bdzie uczestniczy w pracach nad nowelizacj Prawa o szkolnictwie wyszym w punktach dotyczcych uczelni artystycznych.
Wydzia II Nauk Biologicznych: Nagroda indywidualna – prof. Jarosaw Kumierek z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN w Warszawie, za prace nad uszkodzeniami DNA powstajcymi w wyniku stresu oksydacyjnego i ich rol w procesach mutagenezy i kancerogenezy. Nagroda zespoowa – dr hab. Bernard Korzeniewski z UJ i prof. dr hab. Jerzy od z AWF w Krakowie, za cykl prac dotyczcych teoretycznych bada regulacji procesu fosforylacji oksydacyjnej i glikozy w miniu szkieletowym oraz sercu. Wyrnienia – zesp z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN w skadzie: prof. Ewa Kula−wieewska, dr hab. Anna Szkopiska, mgr Magdalena Wojtas, dr Karolina Skorupiska−Tudek, mgr Monika Zelman−Femiak, mgr Agnieszka Bajda, Jzefina Hertel, za prace dotyczce biosyntezy, budowy i roli biologicznej izoprenoidw; dr hab. Dorota Nalepka z Instytutu Botaniki PAN w Krakowie, za prac Late Glacial and Holocene palaeoecological conditions and changes of vegetation cover under early farming activity in the south Kujawy region (Central Poland), „Acta Palaeobotanica”, Supplementum No. 6, 2005: 3−90.
Podczas wrczania nagrd naukowych i wyrnie Wydziau II PAN przypomniano 2 znaczce nagrody, ktre w ub.r. uzyska dr hab. Janusz M. Bujnicki z Midzynarodowego Instytutu Biologii Molekularnej i Komrkowej w Warszawie: nagrod Prezesa Rady Ministrw za rozpraw habilitacyjn Ewolucja metylotransferaz RNA: analiza sekwencji, struktury i funkcji biaek oraz nagrod konkursu dla modych naukowcw Visegrad Group Academies Young Researcher Award 2006, organizowanego przez akademie Grupy Wyszehradzkiej.
Wydzia VI Nauk Medycznych: Medal im. Jdrzeja niadeckiego – prof. Jerzy Vetulani z Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie za caoksztat osigni badawczych z dziedziny psychofarmakologii, w szczeglnoci bada nad lekami przeciwdepresyjnymi oraz receptorami bonowymi, a take za wybitne osignicia w dziedzinie popularyzacji nauki. Nagroda im. Jdrzeja niadeckiego – zesp prof. Ryszarda Przewockiego z Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie za badania nad uzaleniajcym dziaaniem morfiny oraz zesp prof. Janusza Sadowskiego z Instytutu Medycyny Dowiadczalnej i Klinicznej PAN im. M. Mossakowskiego w Warszawie za cykl prac dotyczcych bada fizjologicznej funkcji nerki. Zespoowe nagrody naukowe przyznano: prof. Markowi Nowackiemu, dr hab. Krzysztofowi Bujce oraz lek. med. Ewie Chmielni z Centrum Onkologii Instytutu im. Marii Skodowskiej−Curie za cykl prac dotyczcych radioterapii raka jelita grubego oraz zespoowi prof. Janusza Witowskiego z Katedry Patofizjologii AM w Poznaniu za cykl prac dotyczcych patofizjologii otrzewnej. Laur Medyczny im. Doktora Wacawa Mayzla (honorowe wyrnienie dla studentw pracujcych w zespoach badawczych) – Anna Lewandowicz z Wydziau Lekarskiego UMed. w odzi, Tadeusz Issat z AM w Warszawie, Magorzata Kie z Collegium Medicum UJ w Krakowie, Izabela Wony z Wydziau Farmaceutycznego AM we Wrocawiu.
Wykorzystanie wiata w leczeniu nowotworw jest naukow pasj prof. Alicji Ratusznej, kierowniczki Zakadu Fizyki Ciaa Staego U.Wydzia Matematyki i Informatyki UMK wzbogaci si o nowy budynek. Budow rozpoczt we wrzeniu 2005 zakoczono w grudniu 2006. Oficjalnego otwarcia gmachu dokonano 19 lutego, w dniu 534. rocznicy urodzin patrona uczelni. W nowym skrzydle o cznej powierzchni 5817,63 m2 znalazy si: sala wykadowa na 350 miejsc, kompleks 10 specjalistycznych laboratoriw, sala konferencyjna dla Regionalnego Studium Edukacji Informatycznej z zapleczem techniczno−administracyjnym, 40 pokoi do pracy dla pracownikw wydziau i studium wraz z zapleczem technicznym, zaplecze dla niepenosprawnych (podjazdy, winda, toalety, przystosowane laboratoria), hole i czniki komunikacyjne, a take parking i ogrodzenie.
Oglna warto inwestycji wyniosa ponad 15 mln z. Na t kwot skadaj si rodki z Unii Europejskiej przyznane w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (75 proc.), z budetu Samorzdu Wojewdztwa Kujawsko−Pomorskiego (16,21 proc.), z budetu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyszego (4,40 proc.) oraz z budetu UMK (4,39 proc.).
W nowym gmachu na uwag zasuguje wyposaenie 3 laboratoriw Regionalnego Studium Edukacji Informatycznej w nowoczesny sprzt przez firm CISCO oraz „Galeria Wydziau Matematyki i Informatyki” – hol komunikacyjny, bdcy jednoczenie miejscem ekspozycji prac pracownikw i studentw Wydziau Sztuk Piknych UMK.
Do niedawna Biblioteka Uniwersytetu dzkiego miecia si w starym gmachu o powierzchni 18 tys. m2. 11−kondygnacyjny magazyn zaprojektowany by na ok. 1 mln woluminw. W 1960 r. ich liczba przekroczya 600 tys. – Mamy prawo do egzemplarza obowizkowego – mwi Maria Wrocawska, dyrektor BU – a ju tylko to oznacza 30 tys. nowych pozycji rocznie. W 2006 r. zasobno zbiorw przekroczya 2 mln woluminw, w tym 1,6 mln ksiek.
W 1997 zapada decyzja o dobudowie gmachu dla biblioteki. Powsta obiekt speniajcy najwysze wymagania techniczne i umoliwiajcy gromadzenie oraz udostpnianie zbiorw w wolnym dostpie. Budynek oddano do uytku w maju 2006 r. – Do poowy lipca pracowalimy w normalnym trybie – wspomina M. Wrocawska – a od poowy lipca przez dwa i p miesica przeniesiono cz ksigozbioru do nowego obiektu.
Nowy budynek ma 18 tys. m2 powierzchni. W magazynie zwartym, w najniszej kondygnacji, wyposaonym w nowoczesne kompaktowe regay przesuwne, jest miejsce na 700 tys. woluminw. Do tej chwili trafio tam 130 tys. pozycji. Na dole znajduje si te skarbiec. Po odkaeniu trafi tam ok. 16 tys. woluminw najcenniejszych zbiorw.
Kolejnych 700 tys. jednostek bibliotecznych mona pomieci w magazynach z wolnym dostpem, znajdujcych si na poszczeglnych pitrach. Do dzi trafio tu ok. 70 tys. ksiek. Na kadym poziomie jest „przewodnik”, uatwiajcy czytelnikowi orientacj. Jeden z dziaw zawiera wycznie skrypty i lektury studenckie – s wypoyczane tylko studentom. W czci z wolnym dostpem znajd si ksiki z ostatnich 5 lat.
Studenci, ktrzy maj elektroniczne legitymacje studenckie, mog bez problemw korzysta z automatycznego systemu wypoycze. Pozostali mog kupi elektroniczn kart biblioteczn za 17 z, czyli po kosztach druku dokumentu. W holu, naprzeciw wejcia do biblioteki, znajduje si portal, gdzie mona oddawa ksiki nie trudzc obsugi. Pozycje z poszczeglnych dziaw zbiorw wrzuca si do odpowiedniej „wrzutni”, skd trafiaj od razu do waciwej czci magazynu.
Ksiki s oznaczone chipem elektronicznym. Gdy kto prbuje wynie ksik nie oznaczon odpowiednio w automatycznym systemie bibliotecznym, wyapi go bramki przy wejciu i ochrona. Tu obok gwnego wejcia znajduje si pomieszczenie z monitorami, ktre za porednictwem systemu kamer umoliwiaj ledzenie ruchu w caym obiekcie.
Oczywicie, wci funkcjonuje tradycyjna wypoyczalnia (w ktrej jednak mona oddawa i wypoycza ksiki oznaczone elektronicznie). System chipowy pomaga pracownikom w porzdkowaniu i kontroli zbiorw.
Zautomatyzowanie obsugi biblioteki znacznie poprawia standard usug dla czytelnikw. Dla samej biblioteki oznacza zwikszone wydatki i wzrost zatrudnienia o ok. 35 etatw. Obecnie BU zatrudnia 170 osb. Nie tylko bibliotekarzy, ale take specjalistw z rnych dziedzin wiedzy, by zapewni obsug poszczeglnych dziaw tematycznych ksigozbioru.
W 2000 r. Politechnika Rzeszowska przeja w formie darowizny od Starostwa Powiatowego w acucie tereny byej Zasadniczej Szkoy Ogrodniczej w Albigowej z zamiarem prowadzenia tam dziaalnoci dydaktyczno−naukowej. W grudniu 2006 otwarto Orodek Naukowo−Dydaktyczny oraz Centrum Biotechnologiczne. Zabytkowy budynek szkoy zosta przeznaczony na cele dydaktyczne z funkcj mieszkaln, a dobudowany do niego i stylistycznie dopasowany nowy obiekt – na pomieszczenia laboratoryjne i dydaktyczne Wydziau Chemicznego PRz.W budynku „dydaktycznym” zlokalizowano laboratorium naukowo−badawcze dla studentw, sal wykadowo−konferencyjn, 4 lokale mieszkalne, pomieszczenie socjalne i szatnie dla studentw. Powierzchnia uytkowa obiektu to 642,35 m2. Przewidziano moliwo wykorzystania przestrzeni poddasza na powikszenie powierzchni mieszkalnej o kolejne 2 lokale. Po adaptacji pomieszcze w budynku gospodarczym przewidziano przechowalni zwierzt laboratoryjnych oraz podrczny magazyn sprztu laboratoryjnego i odczynnikw chemicznych.W budynku Biochemicznego Laboratorium Naukowo−Badawczego Wydziau Chemicznego PRz. zlokalizowano 4 pracownie: biologii komrki, chemii fizycznej, immunologii i biologii molekularnej z zapleczem technicznym i socjalnym o powierzchni uytkowej 776,82 m2.W celu uporzdkowania caego terenu, wykonano nowe ogrodzenie, drogi, place, chodniki i parking, przebudowano sieci kanalizacji deszczowej i sanitarnej, wodocigowej, gazowej i elektrycznej oraz dokonano rozbirki starej kotowni i klasopracowni wraz ze szklarniami.Koszt inwestycji wynis 6,5 mln z, z czego warto darowizny to 350 tys. z, rodki pozyskane – 4,5 mln z, a rodki wasne – 1,7 mln z.Budow i modernizacj obiektw Orodka Naukowo−Dydaktycznego PRz. zrealizowano dziki pomocy finansowej Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyszego. Wyposaenie i uruchomienie Centrum Biotechnologicznego PRz. byo wspfinansowane przez Uni Europejsk z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i budet pastwa. Podczas listopadowego posiedzenia Senatu PWr. wrczono nagrody laureatom IV edycji Uczelnianego Konkursu Wynalazczego. Rozpatrzono 96 wynalazkw zgoszonych do ochrony w Urzdzie Patentowym RP midzy 1 listopada 2005 i 31 padziernika 2006. Nagrody pienine przyznane laureatom s przeznaczone na dofinansowanie ich warsztatw pracy. W konkursie nagrodzono: prof. Mirosawa Sorok i dr. in. Waldemara Goldemana za najwiksz aktywno w zgaszaniu wynalazkw do ochrony (19 wsplnych wynalazkw); dr hab. Jadwig Sooducho, dr in. Joann Cabaj i mgr. in. Jacka Doskocza, mgr in. Krzysztofa Idzika, dr. hab. Antoniego Chyl i prof. Mieczysawa apkowskiego (P) – drugie miejsce w kategorii najwikszej aktywnoci (6 wynalazkw); prof. Romana Gancarza i dr in. Izabel Pawlaczyk za rozwizanie dotyczce sposobu wytwarzania rodka hamujcego krzepliwo krwi; dr. in. Wojciecha Michalskiego za wynalazek dokonany z naukowcami z AM we Wrocawiu, dotyczcy sposobu i urzdzenia do bada przesiewowych suchu; dr. hab. in. Kazimierza Grabasa, dr hab. in. Barbar Kowzan, dr. in. Adama Paweczyka i dr. in. Mieczysawa Steiningera za technologi mikrobiologicznego oczyszczania gruntw z wglowodorw ropopochodnych i ich remediacji; prof. Jzefa Oleksyszyna za prace nad suplementem dietetycznym wspomagajcym terapi przeciwnowotworow; mgr. in. Tomasza Zawilaka za rozwizanie dotyczce dwubiegowego silnika synchronicznego z magnesami trwaymi.
Od lewej: dr hab. in. M. Luft, prof. ndzw., rektor PR, Z. Maszkiewicz, NSZZ Solidarno A. Kosztowniak, prezydent Radomia, dr P. Tusiski, NSZZ Solidarno PR, W. Dorbowolski, NZS na WSI RadomJego przyczyn by postulat odwoania z funkcji rektora WSI pk. prof. Michaa Hebdy i przeprowadzenia powtrnych wyborw rektorskich wedug zmienionej ordynacji wyborczej. dano take nierepresjonowania pracownikw uczelni oraz uczestnikw strajku. Do akcji strajkowej przyczya si ponad poowa polskich uczelni – ktre bd same zorganizoway strajki solidarnociowe, bd wspomagay strajk w inny sposb – a take wiele instytucji i osb. W akcj mediacyjn wczya si wczesna Konferencja Rektorw Polskich Szk Autonomicznych z demokratycznie wybranymi wwczas rektorami: Findeisenem, Gierowskim, apickim, Samsonowiczem, Zikowskim. Strajk ogoszono take w Wyszej Oficerskiej Szkole Poarnictwa. Zosta on spacyfikowany przez ZOMO 1 grudnia.
Gwne uroczystoci odbyway si w auli Wydziau Transportu. W dyskusji panelowej udzia wzili uczestnicy tamtych wydarze. Otworzy j prof. Mirosaw Luft, rektor PR, uczestnik wydarze z 1981 r., ktry podkreli rol strajku w budowaniu wolnej Polski i demokracji. Kontrowersje wywoao zaproszenie prof. Mirosawa Trzeciaka, ktry podczas strajku opowiedzia si zdecydowanie po stronie wadzy i sta si symbolem szykan wobec uczestnikw strajku. Dua grupa uczestnikw panelu na znak protestu wysza z sali i dopiero opuszczenie jej przez prof. Trzeciaka pozwolio wznowi spotkanie. Obchody zgromadziy liczne grono goci, pracownikw i studentw, ktrzy dzielili si wspomnieniami z tamtych dni. Wielu z nich na skutek represji musiao opuci uczelni, a nawet wyjecha za granic. Dla upamitnienia tamtych wydarze odsonito przed gmachem rektoratu tablic ufundowan przez PR i Zarzd Regionu NSZZ Solidarno. Jej projektantem jest dr Wiesaw Jelonek, kierownik Pracowni Rzeby Katedry Sztuki PR.
Prof. Stanisaw Cieliski, emerytowany pracownik Akademii witokrzyskiej, czonek Komitetu Botaniki PAN i Komitetu Ochrony Przyrody PAN, od ponad 20 lat zabiega o utworzenie ogrodu botanicznego w Kielcach. Wstpn koncepcj budowy uczelnianego ogrodu botanicznego Akademii witokrzyskiej im. Jana Kochanowskiego przesa z prob o konsultacj do wszystkich polskich ogrodw botanicznych.
Ogrd zlokalizowano w zachodniej dzielnicy Kielc, w rejonie rezerwatu przyrodniczego Tarczwka. Na obszarze ponad 15 ha zaplanowano nie tylko elementy parku, szklarnie, inspekty, palmiarnie i magazyny, ale take nowoczesne centrum konferencyjno−dydaktyczne. Nowoci w kieleckim projekcie jest kompleks, nazwany roboczo miniogrody, dla osb niepenosprawnych. Bd to aneksy nazwane umownie ogrodami smaku, wchu i dotyku.
Midzy ulicami Karczwkowsk i Jagiellosk powstanie gwna cz ogrodu botanicznego. Od podstaw zaoone zostan zielece, dziay z rozmaitymi kolekcjami rolinnymi. W samym centrum znajdzie si otoczony alpinarium plac, na ktrym w przyszoci organizowane bd pokazy i koncerty artystyczne.
Uczelnia podpisaa ju odpowiednie dokumenty z Urzdem Miasta, a po uzyskaniu zezwole na budow rusz roboty ziemne, przedsibiorstwa inynieryjne przystpi do niwelacji terenu i sypania zaplanowanych przez biologw i botanikw skarp. Za rok, wiosn 2008, rozpocznie si nasada rolin. Koszt realizacji caego zadania do roku 2009 oszacowano na 3,3 mln z. Wsplne przedsiwzicie A i miejskiej administracji zostao wpisane w program wieloletnich planw inwestycyjnych Kielc.
Okoo 5 tys. lat temu w okolicach Poznania spad „deszcz meteorytw” elaznych – najwikszy opad materii metalicznej rozpoznany dotd w Europie. Masa odnalezionej na Morasku i formalnie udokumentowanej pozaziemskiej materii wynosi ok. 1000 kg. Trudno za ustali, ile meteorytw odszukali i wywieli, a take wprowadzili na rynek poszukiwacze oraz kolekcjonerzy. Fragmenty elaznych meteorytw z Moraska s przedmiotem obrotu na caym wiecie. Jesieni na terenie Moraska znaleziono najwikszy dotychczas meteoryt, wacy ok. 180 kg (jest to rwnoczenie najwikszy meteoryt znaleziony w rodkowej Europie).
Moraskie meteoryty s znajdowane na rozlegym obszarze wok rezerwatu. Specyficzn cech tzw. elipsy upadku jest, z jednej strony, wyrane zgrupowanie materii pozaziemskiej na terenie i w bezporednim ssiedztwie rezerwatu, a z drugiej strony, istnienie kilku kraterw meteorytowych. Na Ziemi jest tylko 14 takich miejsc, gdzie materia pozaziemska istnieje wsplnie ze skutkami jej upadku w postaci kraterw.
Pierwszy moraski meteoryt zosta znaleziony w 1914 r. podczas kopania roww strzeleckich. Midzy pierwsz i drug wojn wiatow meteoryty znajdowali okoliczni rolnicy i uywali ich do rnych celw, np. jako przeciwwaga w kieracie, materia do wznoszonych obiektw gospodarskich itp. W latach 50. XX w. dr Pokrzywnicki wprowadzi moraskie meteoryty do pimiennictwa naukowego. W latach 60. trway w Morasku, pod kierunkiem prof. Hieronima Hurnika, badania w ramach midzynarodowego programu „Interkosmos”. Po ok. 20 latach nastpia intensyfikacja bada prowadzonych przez pracownikw Instytutu Geologii UAM (profesorw Andrzeja Muszyskiego, Wojciecha Stankowskiego, Stanisawa Lorenca), a ostatnio Wydziau Chemii UAM (prof. Andrzej Katrusiak). Moraskich meteorytw dotyczyy 3 granty KBN i 1 grant midzywydziaowy UAM.
Prace z zakresu mineralogii, ktre realizowane s nie tylko w UAM, ale take innych wyszych uczelniach (np. U), wpisuj si w wiatow dyskusj na temat powstania i ewolucji materii Ukadu Sonecznego. Toczy si dyskusja na temat kraterw, ktrych impaktowa geneza bywa kwestionowana. Ostatnio przedstawiono szereg istotnych argumentw, potwierdzajcych ich kosmiczne uwarunkowania. Zoyy si na nie wyniki bada geologicznych i magnetycznych realizowanych we wsppracy z GeoForschungZentrum w Poczdamie oraz Instytutem Geologii Uniwersytetu Technicznego w Tallinie, a take prac palinologicznych (UAM) oraz datowa radiowglowych i luminescencyjnych (Poznaskie Laboratorium Radiowglowe, Instytut Fizyki P).
Miejsce upadku meteorytw jest objte ochron jako rezerwat „Meteoryt Morasko”. Zdaniem uczonych z UAM prowadzcych tam badania, naleaoby utworzy na miejscu trwa ekspozycj znalezisk, rodzaj niewielkiego muzeum, ktre prezentowaoby moraskie znaleziska i pozwalao zapozna si zainteresowanym z ich histori i znaczeniem dla wspczesnej nauki.
6 z 10 instytutw Wydziau Filologicznego U bdzie miao nowy obiekt. 30 stycznia w Sosnowcu odbya si uroczysto podpisania aktu erekcyjnego i wmurowania kamienia wgielnego.
Gdybymy mieli w dwch sowach okreli obecne warunki instytutw neofilologicznych, mieszczcych si w starych budynkach, powiedzielibymy: ciasnota i nieprzystosowanie. Historia tej budowy rozpocza si w marzeniach i inicjatywach prof. Tadeusza Sawka, poprzedniego rektora U i prof. Wiesawa Banysia, wczesnego dziekana Wydziau Filologicznego, obecnie prorektora U.
Centrum Naukowo−Dydaktyczne Instytutw Neofilologicznych to 200 pracownikw, ok. 3,3 tys. studentw, 9578 m2 powierzchni, 700 stanowisk z dostpem do szerokopasmowej sieci szybkiego przesyu danych, ponad 100 miejsc parkingowych. Tak w piguce mona scharakteryzowa budowany obiekt. Ma by gotowy na wiosn 2008 r.
Centrum w Sosnowcu bdzie miao 5 kondygnacji. Znajdzie si w nim miejsce na sal Rady Wydziau, sale wykadowe i seminaryjne, laboratorium tumacze, bibliotek na 500 tys. woluminw, restauracj, parking podziemny oraz pomieszczenia biurowo−gospodarcze. Budowa tego obiektu pochonie ponad 63 mln z. Prawie poow tej kwoty (ponad 32 mln) wyoy konsorcjum gminy Sosnowiec i U (miasto jest liderem konsorcjum). Drug cz kosztw inwestycji pokryje dofinansowanie z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.
Prof. Jacek Jania, dziekan Wydziau Nauk o Ziemi Uniwersytetu lskiego, reprezentowa Polsk 1 marca podczas ceremonii otwarcia Midzynarodowego Roku Polarnego w Paryu. Midzynarodowy Rok Polarny, przypadajcy na lata 2007−08, bdzie zapewne duym wydarzeniem naukowym. Badania obszarw polarnych s przedmiotem ogromnego zainteresowania UE i USA. Kraina lodu jest bowiem magazynem wiedzy o globalnych zmianach zachodzcych na naszej planecie, jest te zasobna w bogactwa naturalne.
Polacy penetruj trudno dostpne rejony Ziemi od 200 lat. Wizytwk dziaalnoci badawczej naszych rodakw – zesacw na Syberi w XVIII w. – s nazwy geograficzne. W Antarktyce obecno Polakw zapocztkowali Henryk Arctowski i Antoni Bolesaw Dobrowolski, uczestnicy wyprawy statkiem „Belgica” (1897−99). Od 1957 r. polscy naukowcy prowadz systematyczne badania w caorocznej stacji arktycznej nad fiordem Hornsund na Spitsbergenie, a od 1959 na Antarktydzie w sezonowej stacji im. A.B. Dobrowolskiego. W 1977 zapucili korzenie na Wyspie Krla Jerzego w Antarktyce Zachodniej, gdzie maj sta stacj im. H. Arctowskiego.
lscy naukowcy penetruj lodowce arktyczne we wsppracy z Instytutem Geofizyki PAN, University of British Columbia, Instytutem Geografii Rosyjskiej Akademii Nauk, University of Lapland oraz University of Oslo. Kierownikiem naukowych wypraw wielokrotnie by prof. Jania. Uczeni ze lska wykonuj m.in. radarowe sondowania gruboci lodowcw, pomiary ruchu lodu geodezj satelitarn GPS, analizuj reakcje lodowcw na ocieplenie klimatu w ostatnich dekadach. Szczeglnie wnikliwie interesuj si Lodowcem Hansa w pobliu Polskiej Stacji Polarnej w Hornsundzie oraz najgrubszym (ponad 800 m) polem lodowym Archipelagu Svalbard−Amundsenisen na poudniowym Spitsbergenie).
Historia koordynowania wysikw naukowcw z rnych pastw w badaniu polarnych rejonw ma grubo ponadwiekowy rodowd. W Pierwszym Midzynarodowym Roku Polarnym (IPY 1882−83), sponsorowanym przez Midzynarodow Organizacj Meteorologiczn, uczestniczyli uczeni z 12 pastw (przeprowadzili 15 ekspedycji, w tym 13 do Arktyki i 2 do Antarktyki). W Drugim IPY w latach 1932−33 (take z inicjatywy MOM) uczestniczyli przedstawiciele 40 narodw, w tym Polacy. P wieku pniej wiat ponownie si zjednoczy, by wsplnie bada geofizyczne procesy w skali globu ziemskiego. W Midzynarodowym Roku Geofizycznym (IGY) 1957−58 brali udzia naukowcy z 67 pastw. Dokonali wielu odkry. Postanowiono, e w 50. rocznic tego wydarzenia odbdzie si kolejny Midzynarodowy Rok Polarny.
9 lutego w Politechnice Gdaskiej eksperci z caej Polski debatowali o Wpywie gazocigu batyckiego Wyborg−Greifstwald na rodowisko naturalne basenu Morza Batyckiego. Wsporganizatorem konferencji bya Akademia Grniczo−Hutnicza w Krakowie.
8 wrzenia 2005 Niemcy i Rosja podpisay umow o budowie rurocigu batyckiego. 1200−kilometrowy gazocig, biegncy po dnie Batyku, ma umoliwi dostawy rosyjskiego gazu do Niemiec z pominiciem porednikw. Skada ma si z 2 rurocigw gazowych, kady o rednicy 122 cm. Jego ywotno projektowa to 50 lat. Kraje nadbatyckie zaprotestoway, uwaajc, i godzi to w ich interesy. Podnoszono wtpliwoci co do ekologicznego wymiaru przedsiwzicia. Nie ma oficjalnych bada, ktre oceniayby wpyw budowy gazocigu na rodowisko naturalne.
– Tylko biolodzy i ekolodzy mog oceni oddziaywanie gazocigu na rodowisko – uwaa prof. Jan Wsawski z Instytutu Oceanologii PAN, specjalista z zakresu ekologii morza. – Nie chc si oni jednak angaowa w analizowanie zagroe. Jak podkrela uczony, do podjcia dyskusji niezbdna jest rwnie wiedza o wasnym obszarze morskim, ktrej Polska niestety nie posiada.
– Budowa gazocigu wpynie na rodowisko morza i wszystkich krajw, ktre nad nim le – nie ma wtpliwoci prof. Tadeusz Kasperek z Akademii Marynarki Wojennej, specjalista z zakresu ochrony rodowiska. – W latach czterdziestych zatopiono w Morzu Batyckim amunicj chemiczn. Nie znamy dokadnej lokalizacji, ani stanu technicznego zatopionej broni i pojemnikw, w ktrych zostaa zoona. Istnieje zagroenie, e podczas budowy gazocigu zostan naruszone zlokalizowane na dnie gbi bornholmskiej pojemniki z amunicj chemiczn. Ich naruszenie moe wywoa przedostanie si bojowych rodkw trujcych do rodowiska morskiego, wywoujc skaenie fauny i flory. Szacuje si, e na dnie morza spoczywa okoo 13 tys. ton BST. Jeli ten niepokojcy scenariusz sprawdziby si, to moemy mie do czynienia z katastrof ekologiczn. Chemiczne substancje mog si okaza niebezpieczne rwnie dla osb pracujcych przy budowie gazocigu.
Naukowcy zajmuj si take problemem eksploatacji gazocigu. – Naley si liczy z tym, e rurocig, mimo pokrycia od wewntrz i zewntrz warstw antykorozyjn, moe korodowa – mwi prof. Jan Hupka z Katedry Technologii Chemicznej PG. – Uszkadza go zarwno kontakt ze statkami, jak i naturalne zjawiska pogodowe, sztormy czy huragany. Konsekwencj nieszczelnoci mgby by wyciek gazu do wody, a to moe grozi wybuchem czy skaeniem ywych organizmw morskich.
Marszaek Senatu Bogdan Borusewicz puentowa, e kraje, ktre podjy si zbudowania gazocigu, nie bior pod uwag wszystkich pyncych z tego przedsiwzicia niebezpieczestw.
Miasto Wrocaw za 160 tys. z kupio od naukowcw system komputerowy HSC Populus, ktry umoliwia dokadne rozeznanie i prognozowanie rynku pracy w miecie i otaczajcych je gminach. Ma on pomc potencjalnym inwestorom zorientowa si w sytuacji i podj decyzj o rozpoczciu dziaalnoci gospodarczej na tym obszarze lub prognozowa jej rozwj, ale moe take pomc naukowcom ledzi dynamik rynku pracy, a uczelniom i szkoom – modyfikowa kierunki ksztacenia pod ktem zapotrzebowania na specjalistw.
System powsta w Centrum im. Hugona Steinhausa Politechniki Wrocawskiej na podstawie umowy uczelni z Gmin Wrocaw i Agencj Rozwoju Aglomeracji Wrocawskiej o wykonanie pracy badawczo−rozwojowej Analiza zmian w kategoriach: populacja, edukacja, rynek pracy oraz opracowanie modeli stochastycznych procesw ewolucji potencjau ludzkiego w powiecie wrocawskim grodzkim i powiecie wrocawskim ziemskim w latach 2007−2013. Kierownikiem projektu by prof. Aleksander Weron, a realizowa go zesp modych naukowcw z PWr. Jednym z inicjatorw projektu by Rafa Dutkiewicz, prezydent Wrocawia.
Naukowcy opracowali metodologi symulowania i prognozowania w kategoriach: populacja, edukacja oraz rynek pracy, ktra polegaa na dopasowaniu zaproponowanych modeli stochastycznych do danych otrzymanych z Urzdu Statystycznego we Wrocawiu i Powiatowego Urzdu Pracy we Wrocawiu. Oprcz modeli regresji, dynamiki stochastycznej i szeregw czasowych, zaproponowano modele eksperckie, ktre mog by uyte do zjawisk krtkoterminowych o charakterze ekstremalnym.
Elektroniczna wersja modeli stochastycznych powstaa w formie programu HSC Populus. Aplikacja zostaa napisana w jzyku Delphi i do pracy wymaga jedynie platformy systemu operacyjnego Windows 98/2000/ 2003/XP. Posiada interfejs umoliwiajcy szybk analiz, wizualizacj i raportowanie danych otrzymanych z WUS, PUP oraz Orodka Pentor w 3 kategoriach dla obu powiatw w rnych dostpnych przekrojach. Program ma wbudowany modu prognostyczny, ktry umoliwia przeprowadzanie prognoz w wybranych kategoriach na najbliszych 5 lat oraz wizualizacj i raportowanie prognozowanych wartoci. Aplikacja dziaa na otrzymanych danych dynamicznie, tzn. przetwarza na bieco dane, ktre s dostarczone jako pliki w rnych formatach z rnych rde. Jest ona otwarta i umoliwia dodawanie nowych kategorii wraz z pojawiajcymi si nowymi potrzebami zwizanymi z analiz ewolucji potencjau ludzkiego. Liczba analizowanych przez system zawodw i specjalnoci w ramach kategorii rynek pracy wynosi 1707. Terminologia uyta w programie jest zgodna z obowizujc w odpowiednich instytucjach.
System ju w trakcie opracowywania testowany by na spotkaniach z potencjalnymi inwestorami z rnych bran przemysu i midzynarodowymi firmami doradczymi, co pozwolio na lepsze dopasowanie produktu w zakresie wspomagania negocjacji z inwestorami jako narzdzia obrazujcego rynek pracy w aglomeracji wrocawskiej.
18 grudnia w zachodnim portalu kolegiaty Najwitszej Marii Panny na Ostrowie Tumskim w Gogowie zawieszono ogromne brzowe, dwuskrzydowe wrota. Maj wymiary 225 cm na 280 cm i wa ok. 1600 kg. aciski napis na grze drzwi mwi: Ku pamici architekta profesora Olgierda Czernera, konserwatora kolegiaty 1986−2006. Wrd scen wyrzebionych na drzwiach znajduje si te posta uczonego, umieszczona obok biskupa Adama Dyczkowskiego (ordynariusza diecezji gorzowsko−zielonogrskiej) i praata Ryszarda Dobroowicza (inicjatora odbudowy kolegiaty). Uczczono w ten sposb wybitnego architekta i konserwatora zabytkw, wykadowc historii architektury nowoytnej na Wydziale Architektury PWr., ktry 20 lat temu podj si restauracji kolegiaty zniszczonej podczas II wojny wiatowej. Prof. Czerner obchodzi 55−lecie dziaalnoci zawodowej.
Drzwi s dzieem prof. Czesawa Dwigaja z ASP w Krakowie. Odlano je w krakowskich warsztatach, fundatorami za byli gogowianie Marian i Krystyna Urbaniakowie. To bardzo rzadki przypadek wykonania tak wielkiego dziea rzebiarskiego w brzie, a ponadto wyjtkowy i trway sposb uczczenia pracy zasuonego architekta i konserwatora.
Pocztki kolegiaty gogowskiej, drugiej hierarchicznie po tumie wrocawskim wityni Dolnego lska, sigaj poowy X wieku. W 1109 r. ludno oblonego przez wojska cesarskie Gogowa schronia si, wg relacji Galla Anonima, w kociele na Ostrowiu. Po r. 1110 Bolesaw Krzywousty, w dowd wdzicznoci za bohatersk obron grodu, odbudowa zniszczon w czasie oblenia wityni. Koci kolegiacki przebudowa w 1260 r. Konrad I. Ponownie zosta przebudowany pod koniec XIV w. w stylu gotyckim. W w. XVIII koci otrzyma wystrj barokowy. Wiea oraz neogotycka kruchta pochodz z 1840 r. Zabytek zosta zniszczony podczas ostatniej wojny.
witynia dugo pozostawaa w ruinie. Prace remontowe rozpoczto w 1988 r. W pocztkowym okresie prowadzono je systemem gospodarczym, a rodki na budow pochodziy z datkw, rnych dotacji i skadek. Najznaczniejszej pomocy udzieliy Fundacja Wsppracy Polsko−Niemieckiej i KGHM Polska Mied S.A. Podczas prac odsonito i zabezpieczono relikty kocioa z XI/XII w. Specjalici musieli te walczy ze skutkami powodzi z 1997 r. W maju 1999 r. w kolegiacie odbyo si pierwsze naboestwo, ale prace remontowe trwaj do dzi.
W tegorocznej XXIII Zimowej Uniwersjadzie, ktra odbya si w dniach 17−27 stycznia w Turynie, akademicka reprezentacja Polski uplasowaa si w klasyfikacji medalowej na 5. miejscu wrd 48 startujcych pastw. Polscy akademicy wywalczyli 12 medali: 7 zotych, 2 srebrne i 3 brzowe. Rywalizacj wygraa Korea Poudniowa, przed Rosj, Wochami i Biaorusi.
Niekwestionowan gwiazd uniwersjady bya Justyna Kowalczyk (na fot.), studentka AWF Katowice, ktra zdobya 4 medale w biegach narciarskich: 3 zote indywidualnie i 1 brzowy w sztafecie 3x5 km (z klubowymi koleankami Korneli Marek i Sylwi Jakowiec z AZS AWF Katowice).
Katarzyna Wjcicka, studentka AWF Krakw, ju pierwszego dnia ywiarskiej rywalizacji na dystansie 1500 m ustanowia rekord uniwersjady. Polka zdobya te srebrny medal na 3000 m i brzowy na 100 m. Jej koleanki stany jeszcze do druynowych wycigw ywiarskich. Karolina Ksyt, Kamila Danaj i Luiza Zotowska (wszystkie z AWF Krakw) byy czwarte.
W finale mskim Polacy w skadzie: Sawomir Chmura (AWF Warszawa), Sebastian Druszkiewicz (AWF Krakw) i Konrad Niedwiedzki (AWF Krakw), zdobyli brzowy medal. By to najlepszy wynik uzyskany przez nasz reprezentacj w tej dyscyplinie na zawodach w Europie.
Jeszcze w dwch dyscyplinach – narciarstwie alpejskim i snowboardzie – Polacy dobrze si czuli na uniwersjadzie. Nasze alpejki Katarzyna Karasiska, Aleksandra Klu−Zamiedzowy i Dagmara Krzyyska (wszystkie z krakowskiej AWF) byy rewelacyjne w slalomie. Dwie pierwsze zdobyy zoty i srebrny medal, a Dagmara ukoczya przejazdy na 6. miejscu.
Snowboardzici nie zawiedli w halfpipie. Paulina Ligocka, studentka z Katowic, przed uniwersjad zdobya brzowy medal M, a uniwersjadowe przejazdy wykonaa w doskonaym stylu. Otrzymaa najwysze oceny. Swoje ewolucje nad rynn z klas pokazywali Micha i Mateusz Ligoccy. Pierwszy wygra, a Mateuszowi do brzowego medalu zabrako tylko 0,1 punktu.
Ciesz medale, ale smuci fakt, e Polska po raz trzeci przegraa prawo do organizacji Letniej Uniwersjady w Poznaniu. 22 czonkw Komitetu Wykonawczego Midzynarodowej Federacji Sportu Akademickiego zdecydowao, e w 2011 roku organizatorem studenckiej rywalizacji bdzie chiskie Shenzhen. Pozna zaproponowa FISU 40 mln dolarw na organizacj Uniwersjady, Chiczycy – piciokrotnie wicej… – Nie skadamy broni, bdziemy kandydowa za dwa lata – stwierdzi w Turynie Ryszard Grobelny, prezydent Poznania.