Opracowa Piotr Kieraciski
Wsppraca: Biaystok – Bartosz Ignatowicz, Lublin – Monika Jaskowiak, Elbieta Mulawa−Pacho, Szczecin – Mariusz Dbrowski, Paulina Orzechowska, Toru – Kinga Nemere−Czachowska, Wrocaw – Magorzata Porada−Labuda, Magorzata Wanke−Jakubowska, Maria Wanke−Jerie, Elbieta Woniak, Zielona Gra – Ewa Sapeko.
(...) polski system ksztacenia na wszystkich poziomach nie nada za potrzebami gospodarki. Ju w rednich szkoach widoczny jest niszy poziom nauczania przedmiotw cisych. Podobnie jest na wyszych uczelniach, ktre produkuj nadmiar nauczycieli i menederw, a nie s w stanie dostarczy gospodarce wystarczajco wielu informatykw, inynierw, prawnikw. Co gorsza, absolwenci czsto nie maj praktycznego przygotowania.
(...) uczelnia – zwaszcza pastwowa – latami moe wypuszcza absolwentw, ktrzy nie s przygotowani do pracy. Albo takich, dla ktrych w ogle nie ma pracy.
Trudno zreszt dziwi si uczelniom, skoro nie maj one informacji na temat potrzeb rynku pracy. Nie wiedz, jaka bdzie sytuacja za kilka lat, gdy dzisiejsi absolwenci szk rednich skocz studia, bo takich informacji po prostu w Polsce nie mona zdoby. (...)
(...) potrzebny jest nam (...) obiektywny system oceny dziaania uczelni. Dzi w Polsce robi si to zazwyczaj na podstawie warunkw studiowania, oceny kadry czy moliwoci finansowych szkoy. Powinny jednak powsta rankingi, ktre uwzgldni warunki pracy oferowane absolwentom.
Dopiero wtedy najlepsze szkoy wysze i kierunki zyskaj tak popularno, e nie bdzie wtpliwoci, gdzie powinny pj za studentami pastwowe pienidze. (Pawe Jaboski, Jak stworzy dobr uczelni, „Rzeczpospolita”, 19.09.2007)
Po latach zastoju Polska ma szanse ponownego zaistnienia na naukowej mapie Europy. (...) W naszym kraju maj wkrtce powsta pierwsze orodki naukowe wyposaone w wiatowej klasy sprzt badawczy. Chodzi m.in. o projekt budowy w Instytucie Problemw Jdrowych w wierku olbrzymiego lasera na tzw. swobodnych elektronach (FEL).
(...) „Zwyke” lasery emituj konkretn dugo fali, na przykad laser rubinowy emituje wiato czerwone o dugoci 694,3 nm. POLFEL (tak nazywa si bdzie instalacja w wierku) bdzie emitowa widmo w gbokim ultrafiolecie.
(...) W Krakowie powstanie Narodowe Centrum Promieniowania Synchrotronowego. Synchrotrony s akceleratorami, w ktrych polu magnetycznym s przyspieszane elektrony. (...)
(...) Budowa pierwszej polskiej instalacji mogaby si rozpocz ju za kilkanacie miesicy, ale Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyszego wycofao si z wyoenia kilku milionw zotych na wstpne prace. Bez tego nie ma szans na uzyskanie pienidzy z budetu UE. (...) Jeeli obiecane pienidze w kasie ministerstwa si w kocu znajd, centrum synchrotronowe zostanie otwarte pod koniec 2012 r. Start instalacji POLFEL jest planowany trzy, cztery lata pniej.
(...) Kilka miesicy temu grupa skupiajca sze instytucji naukowych z czterech orodkw akademickich (Katowice, Krakw, Warszawa i Wrocaw) wystpia o sfinansowanie prac studyjnych instalacji Laguna w ramach 7. Programu Ramowego UE. (...) Laguna to paneuropejski projekt budowy ogromnego podziemnego laboratorium. Orodek musi zosta wybudowany od pocztku, bo adne z istniejcych (...) laboratoriw nie jest w stanie pomieci projektowanych gigantycznych detektorw. Fizycy chc za ich pomoc poszukiwa produktw rozpadu protonu oraz bada waciwoci neutrin pochodzenia astrofizycznego i tych wyprodukowanych w akceleratorach.
(...) Konkuruje ze sob sze lokalizacji w UE, wrd ktrych jest polska propozycja. (...)
Polski nie sta na zmarnowanie szansy, ktr daj programy ramowe UE. Europy te na to nie sta. Bruksela przeznacza coraz wicej pienidzy na nauk, bo chce konkurowa z USA. Ten pojedynek unia przegra, jeli w Polsce, jednym z najwikszych krajw unii, nie powstan due, midzynarodowe orodki naukowe. (Tomasz Roek, Mzg polski, „Wprost”, 30.09.2007)
Po wakacjach zosta zaprezentowany i trafi do konsultacji rodowiskowej projekt nowelizacji obowizujcej obecnie ustawy Prawo o szkolnictwie wyszym. Dostpny jest na stronach internetowych ministerstwa, a take „FA”. Projekt zakada m.in. zwikszenie autonomii duych uczelni (posiadajcych ponad 100 prof. tytularnych i 10 uprawnie do habilitacji) i wzrost dotacji dla nich, proponuje porozumienia akredytacyjne, delegowanie kadry, zamawiane ksztacenie studentw, zakada wzmocnienie nadzoru, eliminacj zjawisk patologicznych, dowartociowanie habilitacji i doktoratu. W niektrych kwestiach, np. nazw uczelni, przyjmuje rozwizania wariantowe.
Wikszo zaproponowanych rozwiza zyskao akceptacj prezydium KRASP, natomiast szereg uwag zgosiy KRZaSP i Parlament Studentw. Ministerstwo chciaoby, aby do koca biecego roku projekt trafi do parlamentu, a od kolejnego roku akademickiego zmiany weszy w ycie.
(as)
Od lewej prof.prof.: M. Kleiber, W. Siwiski, J. Wonicki, W. Kurnik, M. ylicz
S w obszarze szkolnictwa wyszego instytucje wane, a niezwyke przez to, e powstay na skutek inicjatywy i aktywnoci oddolnej. Do takich naley z pewnoci obchodzca wanie jubileusz 5−lecia dziaalnoci Fundacja Rektorw Polskich. W czerwcu 2001 roku 80 rektorw uczelni akademickich utworzyo fundacj. Rok pniej rozpocza ona dziaalno. W sierpniu 2003, wsplnie z Konferencj Uczelni Niepublicznych, fundacja powoaa do ycia Instytut Spoeczestwa Wiedzy, w ktrego pracy na rzecz konwergencji obu sektorw uczestnicz rektorzy z obu grup uczelni. Obie instytucje w misji wpisane maj dziaania na rzecz rozwoju edukacji i nauki ze szczeglnym uwzgldnieniem szkolnictwa wyszego. Grono fundatorw jest poszerzane o rektorw kolejnych kadencji. We wrzeniu 2003 FRP i ISW, przy wsparciu Politechniki Warszawskiej, uzyskay siedzib w budynku PW przy ulicy Grnolskiej 14 w Warszawie. Inicjatorem powstania i spiritus movens obu instytucji jest prof. Jerzy Wonicki, rektor PW (1996−2002) i przewodniczcy KRASP (2000−02), ktry wraz ze swoimi wsppracownikami, prof. Ew Chmieleck i prof. Andrzejem Kraniewskim, kieruje obecnie ich pracami. Dziaalno obejmuje przede wszystkim szkolenia, seminaria, publikacje, analizy i opracowania.
10 wrzenia, na corocznym zebraniu fundatorw, obchodzono jubileusz 5−lecia dziaalnoci FRP. W wystpieniach gocie podkrelali przede wszystkim du aktywno obu instytucji oraz podjcie caego szeregu inicjatyw nieobecnych wczeniej, np. szkole dla rektorw i kanclerzy, opracowa dotyczcych m.in. wasnoci intelektualnej czy kodeksu dobrych praktyk akademickich.
W trakcie zgromadzenia odbya si ciekawa dyskusja Samorzdno a rzdno uniwersytetu – etos i procedury, w czasie ktrej pado wiele krytycznych zda na temat mechanizmw funkcjonujcych w szkolnictwie wyszym. Prof. Micha Kleiber, prezes PAN, mwi o: rozdrobnieniu bada, maej iloci Polakw w programach Europejskiej Rady Bada, braku promocji dla najlepszych, niedostatkach umidzynarodowienia studiw, braku rygoryzmu w etyce rodowiskowej, wieloetatowoci – nie wystpujcej w takiej postaci nigdzie na wiecie, a u nas usankcjonowanej ustaw, braku zrnicowania modeli rozwoju uczelni. Prof. Karol Musio, rektor UJ, proponowa, aby rektor by powoywany na jedn 5−letni kadencj i aby mia duo silniejsz wadz, np. mg zwalnia pracownikw. Jak zawsze wiele dyskusji wywoay tezy rektora Krzysztofa Pawowskiego z Nowego Scza o tym, e nie jest wany interes rodowiska akademickiego, a interes spoeczestwa i w zwizku z tym to politycy winni podejmowa decyzje, a nie korporacja profesorw. Prof. Adam Budnikowski podkrela rol uczelni elitarnych oraz moliwoci wyboru indywidualnej cieki nauki. Prof. Ewa Chmielecka, opierajc si na opracowaniach europejskich, pesymistycznie odnosia si do perspektyw naszego szkolnictwa i nauki, prognozujc, e staniemy si za 10 lat peryferiami Europy. agodzi te tezy prof. Bogusaw Smlski, dyrektor NCBR, powoujc si na wiele przykadw pozytywnego dziaania i sukcesw naszych uczelni i instytutw.
(as)
W dniach 15−19 lipca w obiektach Politechniki Biaostockiej odby si cykl szkole w ramach Szkoy Letniej FRP. Bya to ju trzecia edycja cieszcej si duym zainteresowaniem serii (poprzednie dwie w Olsztynie) odbywajcych si w ramach Programu Staych Przedsiwzi FRP szkole kadr kierowniczych uczelni akademickich, realizowanych w ramach partnerstwa strategicznego FRP z KRASP.
Tym razem szkolenie koncentrowao si na kwestiach absorpcji i wykorzystywania unijnych rodkw na badania naukowe i zostao przygotowane specjalnie dla osb koordynujcych oraz nadzorujcych projekty badawcze. Wykady, seminaria i dyskusje prowadzone byy przez znanych ekspertw oraz specjalistw praktykw. O dostosowanie struktury administracyjno−finansowej do efektywnej absorpcji funduszy unijnych (7.PR, CIP, fundusze strukturalne) mwia pani Carmen Madrigal z Regions of Knowledge and Research Potential, o moliwociach wynikajcych z uczestnictwa w 7.PR i CIP Andrzej Siemaszko, szef KPK, a o wasnoci intelektualnej w nauce oraz dziaalnoci gospodarczej p. Alicja Adamczyk, prezes Urzdu Patentowego RP.
Szko organizowano przy wsparciu Krajowego Punktu Kontaktowego ds. Programw Badawczych UE, Urzdu Patentowego RP, Fundacji MOST oraz Instytutu Spoeczestwa Wiedzy.
eglarskim akcentem zakoczyy si XXIV Mistrzostwa Polski Szk Wyszych. Ostatnimi zawodami byy regaty eglarskie, rozegrane w dniach 18−20 wrzenia na Jeziorze Niegocin. Wystartowaa w nich rekordowa liczba 52 zag, reprezentujcych 26 uczelni. Po najwysze trofeum regat signli studenci SGH z Warszawy, dajc dowd, e ich uczelnia susznie posiada aglowiec w swoim logo.
W ramach MPSW odbyo si 78 imprez. Najwicej w maju (36) i w kwietniu (19). Spord 16 miast – organizatorw, najwicej imprez przeprowadziy akademickie rodowiska z: Warszawy (15), Wrocawia (14), Krakowa (9), Katowic (6), Gdaska (5). Zawody miay rny charakter: 20 z nich rozegrano w typach uczelni, 17 w systemie bezporednim, a 41 – systemem eliminacyjnym. Ze wzgldu na ma liczb zgoszonych zespow nie udao si przeprowadzi Mistrzostw Polski Wyszych Szk Zawodowych w Pice Nonej i Mistrzostw Polski Wyszych Szk Niepublicznych w Koszykwce Kobiet.
W tegorocznych mistrzostwach rywalizowano w 41 dyscyplinach. Najwicej zespow zgoszono do futsalu. W zawodach eliminacyjnych rywalizowao 206 druyn uczelnianych. Fina wygra zesp AWF Wrocaw, przed zespoem z Wszechnicy witokrzyskiej w Kielcach i PWSZ Konin. Krlami strzelcw zostali studenci AWF Wrocaw Tomasz Jaworski i Sawomir Kawak, a najlepszym bramkarzem okaza si ukasz Baszczyk z PWSZ Konin.
Na drugim miejscu wrd najliczniej obsadzonych dyscyplin jest siatkwka mczyzn – 148 druyn. Dalej kolejno: siatkwka plaowa mczyzn – 125 zespow, siatkwka kobiet – 121, siatkwka plaowa kobiet – 102, koszykwka mczyzn – 81, tenis stoowy mczyzn – 71, tenis stoowy kobiet – 58, pika nona – 56, a pierwsz dziesitk koczy pywanie mczyzn – 51 druyn. Najmniej reprezentacji uczelnianych zgosio si w judo kobiet (8) i wiolarstwie (9).
W klasyfikacji generalnej XXIV MPSW zwyciy Uniwersytet Warszawski (2142 pkt), przed czterema politechnikami: Gdask (1984,5), Warszawsk (1972), lsk (1966) i Wrocawsk (1667,5). Sklasyfikowano 223 uczelnie, ktre wystartoway w mistrzostwach.
Prowadzono rwnie rywalizacj w siedmiu typach uczelni. Wrd rywalizujcych 22 politechnik najlepsz okazaa si Politechnika Gdaska. Wrd 24 akademii – Akademia Ekonomiczna Krakw. Spord 18 uniwersytetw – Uniwersytet Warszawski. Z 29 pastwowych wyszych szk zawodowych najlepiej wypada PWSZ w Lesznie. Wrd 10 uczelni medycznych najlepsi byli zawodnicy z Uniwersytetu Medycznego w odzi. Wysza Szkoa Przedsibiorczoci i Zarzdzania im. L. Komiskiego z Warszawy bya najlepsza wrd 111 wyszych szk niepublicznych. A najlepsze zespoy spord 6 uczelni wychowania fizycznego i sportu wystawia AWFiS w Warszawie.
Najlepsze zespoy Mistrzostw Polski Szk Wyszych reprezentoway polskie uczelnie w Akademickich Mistrzostwach Europy, ktre rozgrywane byy w okresie wakacyjnym. W grach zespoowych Polska reprezentowana bya przez: WSWFiT Supral (koszykwka mczyzn), PWSZ Gorzw Wlkp. (koszykwka kobiet), PWSZ Racibrz (siatkwka mczyzn), Politechnika Czstochowska (siatkwka kobiet), AWF Warszawa (pika rczna kobiet i mczyzn oraz rugby), WSHiP z Warszawy (pika nona). Tylko zesp koszykarek PWSZ z Gorzowa Wlkp. sign po zoto na AME rozegranych w Genewie.
Halina Hanusz
We wrzeniu uczestnicy projektu „Akademicka Innowacyjno dla Maopolski – program stypendialny dla najlepszych doktorantw UJ” dostan ostatni pul rodkw. cznie dziaajce w UJ Centrum Innowacji, Transferu Technologii i Rozwoju Uniwersytetu (CITTRU) przekae 50 doktorantom z 8 wydziaw UJ 1 mln 104 tys. z. Realizacj projektu rozpoczto w 2005 r. Jest on finansowany ze rodkw Unii Europejskiej oraz budetu pastwa w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego.
Celem projektu jest zainteresowanie doktorantw UJ innowacyjnymi badaniami aplikacyjnymi z obszarw uznanych za priorytetowe dla rozwoju regionu. Ich prace badawcze maj wspomaga rozwj spoeczno−gospodarczy Maopolski.
Kady ze stypendystw otrzymuje w ramach projektu „Akademicka Innowacyjno dla Maopolski” jednorazowy dodatek badawczy w kwocie 5 tys. z oraz roczne stypendium badawcze w wysokoci 1,5 tys. z miesicznie. O stypendium mogli si ubiega suchacze studiw doktoranckich wydziaw: Biologii i Nauk o Ziemi, Biotechnologii, Chemii, Farmaceutycznego, Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej, Lekarskiego, Matematyki i Informatyki oraz Zarzdzania i Komunikacji Spoecznej.
Z pierwszej grupy uczestnikw projektu, ktrzy ju w lutym otrzymali pen kwot subsydium, warto zwrci uwag na badania Szymona Pustelnego. Pracuje on nad wykorzystaniem wiata laserowego oraz gazu atomowego do superprecyzyjnych pomiarw pola magnetycznego. Jego metod cechuje dua prostota technologiczna, a co za tym idzie – niska cena. Autor pomysu tak go opisuje: „Dokadne pomiary pola magnetycznego znajduj olbrzymi liczb zastosowa, poczwszy od poszukiwa z mineralnych, przez medycyn, na wojskowoci skoczywszy. Wierz, e w oparciu o moje badania moliwe jest zbudowanie urzdzenia, ktre miaoby szans na sukces komercyjny. Bior pod uwag opatentowanie wynikw bada i stworzenie spki z uniwersytetem”.
CITTRU w duym stopniu zwraca si wanie ku doktorantom, ktrzy stanowi lub niedugo bd okrela horyzont rozwoju gospodarki. Corocznie uniwersyteckie Centrum Innowacji organizuje warsztaty innowacyjnoci, ktre pozwalaj doktorantom formuowa i rozwija kolejne pomysy badawcze. Do tej grupy skierowane s take szkolenia z zakresu pozyskiwania funduszy europejskich, doradztwo biznesowe oraz konsultacje z zakresu ochrony wasnoci intelektualnej.
18 wrzenia minister nauki powoa Rad Narodowego Centrum Bada i Rozwoju. W jej skad weszli przedstawiciele rodowisk naukowych oraz gospodarczych. Te pierwsze w radzie reprezentuj: prof. Marek Chmielewski z Instytutu Chemii Organicznej PAN, zastpca przewodniczcego Wydziau III Nauk Matematycznych, Fizycznych i Chemicznych PAN (kandydatura wysunita przez PAN); prof. Jan Gawcki z Akademii Rolniczej im. A. Cieszkowskiego w Poznaniu, czonek rady FNP (kandydatura wysunita przez KRASP); prof. Marek Jeabek z Instytutu Fizyki Jdrowej im. Henryka Niewodniczaskiego PAN w Krakowie; prof. Janusz Racho z Politechniki Gdaskiej (kandydatura wysunita przez KRASP); prof. Leszek Rafalski z Instytutu Badawczego Drg i Mostw, przewodniczcy Rady Gwnej JBR; prof. Maciej Zalewski z Midzynarodowego Centrum Ekologii PAN (kandydatura wysunita przez PAN).
rodowiska biznesowe w Radzie NCBR reprezentuj: Marek Darecki, prezes Wytwrni Sprztu Komunikacyjnego – Pastwowe Zakady Lotnicze Rzeszw S. A., prezes zarzdu Stowarzyszenia Grupy Przedsibiorcw Przemysu Lotniczego „Dolina Lotnicza”, koordynator Polskiej Platformy Technologicznej Lotnictwa; prof. Piotr D. Moncarz ze Stanford University, wspzaoyciel firmy doradczej Exponent Inc., prezes Rady Nadzorczej Elektrociepowni w arnowcu; Krystian Pater, czonek zarzdu PKN Orlen, przedstawiciel PKN ORLEN w zarzdach: UNIPETROL Rafinerie, a.s., oraz CHEMOPETROL, a.s., czonek zarzdu AB Mazeikiu Nafta; Krzysztof Pietraszkiewicz, prezes Zwizku Bankw Polskich, przewodniczcy Rady Nadzorczej Biura Informacji Kredytowej S.A.; dr Ludwik Sobolewski, prezes zarzdu Giedy Papierw Wartociowych w Warszawie, przewodniczcy Rady Nadzorczej Krajowego Depozytu Papierw Wartociowych (kandydatura zgoszona przez rodowisko naukowe).
W lutym 2007 wadze UW rozpisay konkurs na opracowanie nowej koncepcji urbanistyczno−architektonicznej kampusu „Ochota” – terenu ograniczonego ulicami wirki i Wigury, Wawelsk, Grjeck oraz Banacha. Sd konkursowy ogosi sw decyzj 30 lipca, przyznajc nagrod gwn pracowni APA Kuryowicz & Associates. W konkursie przyznano rwnie dwa wyrnienia – dla firmy Heinrich Worner Ramsfjell Architektengemeinschaft (wyrnienie specjalne) oraz dla pracowni Andrzej Kiciski Architekt.
Zwyciski projekt przewiduje modernizacj istniejcych akademikw, budynku laboratoryjno−technicznego Wydziau Fizyki oraz gmachu Radiochemii. Wyburzone zostan prowizoryczne baraki oraz klub Proxima. W ich miejsce powstanie Centrum Kultury Studentw. Zbudowane zostan rwnie gmachy Wydziau Fizyki, Wydziau Nauk Biologiczno−Chemicznych oraz Wydziau Nauk Nieeksperymentalnych.
Przeszklone bryy budynkw wyposaonych w nowoczesne laboratoria, otoczone zieleni, bd doskonaym miejscem do nauki oraz wypoczynku. W centralnym punkcie kampusu powstanie park umoliwiajcy organizacj imprez naukowych i kulturalnych.
Jeszcze w tym roku na terenie kampusu „Ochota” ruszy budowa Centrum Nowych Technologii. Jest to przedsiwzicie UW we wsppracy z Akademi Medyczn, Politechnik Warszawsk i instytutami PAN.
Dziaalno naukowa interdyscyplinarnych zespow badawczych skupionych w CeNT dotyczy bdzie przewidzianych w Krajowym Programie Ramowym strategicznych obszarw badawczych: zdrowie, rodowisko, bezpieczestwo, nowe materiay i technologie oraz technologie informacyjne. CeNT podejmie prace badawcze i wdroeniowe w priorytetowych kierunkach: biologia molekularna i biotechnologia oraz ich wpyw na popraw stanu zdrowia i jakoci ycia spoeczestwa (1.4), genetyka i immunologia chorb nowotworowych (1.2), zarzdzanie rodowiskiem (2.1), rnorodno biologiczna i jej ochrona (2.3), zarzdzanie kryzysowe w pastwie (5.1), bezpieczestwo informacyjne w cyberprzestrzeni (5.3), materiay, podzespoy, sensory i struktury do systemw bezpieczestwa (5.4), nanomateriay i nanoukady wielofunkcyjne (6.1), inteligentne systemy modelowania oraz wspomagania decyzji na potrzeby sterowania i optymalizacji zoonych ukadw rzeczywistych (7.3), systemy wspomagania diagnostyki i terapii oraz wymiany informacji poprzez platformy internetowe i mobilne (7.4), zaawansowane materiay i urzdzenia elektryczne i optoelektroniczne (6.2), wysokoprzetworzone zwizki chemiczne oraz materiay o zaoonych waciwociach (6.4), nowoczesne technologie dla generowania, przetwarzania i przechowywania energii (8.1), systemy zarzdzania procesami transportowymi (9.2).
Obiekty CeNT – 3 budynki o powierzchni uytkowej ok. 50 tys. m2 – powstan na dziace o powierzchni 6,2 ha, nalecej do UW. Budynek I o powierzchni 18 tys. m2 jest przeznaczony na laboratoria badawcze i edukacyjne, pracujce na rzecz wszystkich zespow CeNT. W oparciu o infrastruktur informatyczn znajdujc si w nim dziaa bdzie biblioteka wirtualna. W budynku znajd si pracownie usugowe zajmujce si syntez i sekwencjonowaniem DNA, produkcj mikromacierzy DNA, analizami DNA dla potrzeb kryminalistyki i diagnostyki DNA i inne.
Budynek II o powierzchni 21 tys. m2 przeznaczony bdzie dla programw edukacyjno−badawczych w zakresie fizyki i nauk pokrewnych.
Budynek III o powierzchni 8,5 tys. m2 bdzie przeznaczony dla programw edukacyjno−badawczych w zakresie problematyki rodowiskowej, w tym monitoringu i prognozowania zagroe, skae radionuklidami, substancjami ropopochodnymi i innymi. Bd tu umieszczone gwnie laboratoria o profilu biologiczno−chemicznym.
Wszystkie trzy budynki maj by gotowe w 2011 roku. Koszt caej inwestycji to ponad 75 mln euro. Budowa jest na tzw. licie projektw kluczowych Programu Operacyjnego Infrastruktura i rodowisko, wic ze rodkw UE zostanie sfinansowane a 85 proc. uniwersyteckiej inwestycji (64 mln euro).
Integraln czci CeNT bdzie Warszawska Szkoa Zaawansowanych Technologii (WaSZT). Jej zadaniem bdzie ksztacenie studentw na poziomie doktorskim oraz prowadzenie studiw podyplomowych w dziedzinach bdcych specjalnoci CeNT. WaSZT stanie si te miejscem wykonywania prac dyplomowych przez studentw studiw magisterskich. Ksztacenie zostanie cile zwizane z udziaem w pracach badawczych.
Wczesnym popoudniem 17 sierpnia odbieramy telefon z Longyearbyen. Pytaj o pogod u nas. Mwimy, e kiepska widzialno, chmury nisko, bez wiatru – mwi Witold Kaszkin z Polskiej Stacji Polarnej PAN w Horsund na Spitsbergenie. – Pytamy, po co te informacje, czy migowiec bdzie do nas lecia? Odpowiadaj, e co si stao w Hornsundzie, kto wzywa pomocy. Odpowiadamy, e to na pewno nie byo wezwanie od nas. Po kilkunastu minutach przez radio dociera do nas woanie z rosyjskiego statku wycieczkowego „Aleksej Maryszew”. Prosz nas o moliwo podpynicia do Isbjornhamny – naszej zatoki – i pytaj, czy mamy lekarza.
Rosyjski statek wycieczkowy „Aleksej Maryszew” podpyn na kilkadziesit metrw do czoa lodowca Hornbreen na Spitsbergenie w pobliu Polskiej Stacji Polarnej PAN. Turyci mieli zobaczy, jak cieli si lodowiec. I Horn zacz si cieli. Wielkie bryy lodu wpady do wody wprost przed statkiem. Angielscy turyci fotografowali lodowiec z bliska. Wtem fala wzbudzona przez spadajce do wody bryy lodu podbia statek, przelaa si przez pokad i zmiota wszystkich z ng. Tylko cudem nikt nie wpad do morza...
Tymczasem pogoda pogarsza si z kad minut, gstnieje mga. Rosjanie potrzebuj noszy, pomocy w ldowaniu pontonami i przeniesieniu rannych na ld. Lekarza niestety nie mamy, ale natychmiast organizujemy akcj – wspomina W. Kaszkin.
Polacy udronili w lodzie dojcie z morza do play, aby pontony mogy ldowa wprost na piasek. Norweski migowiec sanitarny przylecia – ju w gstej mgle – akurat w chwili, gdy pierwsi ranni byli wycigani na brzeg. Dwch pierwszych turystw nie wygldao dobrze. Cho opatrzeni, to jeden ju pod tlenem. Na szczcie jeden z pasaerw−turystw by lekarzem. Ze migowca wymontowano fotele, eby zabra wicej ludzi.
W polskiej stacji zosta Rosjanin, czonek zaogi, ktry nie zmieci si w migowcu. Mia otwarte zamanie podudzia. Opatrzono go jeszcze na statku, ale wycierpia si czekajc prawie 3 godziny na kolejny helikopter, zanim mu dano zastrzyki przeciwblowe. W sumie 8 rannych zabrano migowcami. Lej ranni zostali tym samym statkiem przetransportowani do Longyearbyen, gdzie opatrzono jeszcze kilkanacie osb.
Zesp Prasowy PAN
W dniach 9−14 wrzenia odby si XXXIX Zjazd Fizykw Polskich, zorganizowany przez Oddzia Szczeciski Polskiego Towarzystwa Fizycznego wraz z Uniwersytetem Szczeciskim, Politechnik Szczecisk i Akademi Morsk w Szczecinie.
Wykady na sesjach plenarnych powicone byy omwieniu najnowszych osigni fizyki, zarwno w kraju, jak i na wiecie. Ide przywiecajc zjazdowi bya popularyzacja fizyki na poziomie uniwersyteckim, a prelegenci dooyli wszelkich stara, by ich wykady byy dostpne nie tylko specjalistom, ale szerokiemu ogowi fizykw o bardzo rnorodnych zainteresowaniach naukowych.
Wrd zagadnie omawianych na sesjach plenarnych mona wymieni te, ktre wi si z aktualnymi lub spodziewanymi wkrtce zastosowaniami, jak: nanotechnologie, komputery kwantowe, fizyka polimerw czy nadprzewodnictwo wysokotemperaturowe. W trakcie pozostaych referatw poruszane byy zagadnienia o mniejszej moe wadze „praktycznej”, ale rwnie fascynujce, jak: poszukiwanie planet poza Ukadem Sonecznym, mikrofalowe promieniowanie ta (Nagroda Nobla w dziedzinie fizyki w 2006) czy zagadnienia zwizane z amaniem symetrii w oddziaywaniach fundamentalnych.
Na sesjach specjalistycznych omawiane byy najnowsze polskie dokonania w dziedzinie biofizyki, problemy zwizane z fizyk atmosfery, zmianami klimatycznymi i zagadnienia wpywu fizyki na technik. Mwiono te o funkcjonowaniu dziedziny, jak jest fizyka w spoeczestwie. Odbyy si sesje: „Fizyka i spoeczestwo” i „Popularyzacja fizyki” oraz sesja dydaktyczna o prowokujcym tytule „Czy fizycy w szkoach wygin?”. Nikomu, kto interesuje si nauczaniem fizyki, nie trzeba tumaczy genezy takiego motywu przewodniego.
W dniach 5−7 wrzenia odby si w Midzyzdrojach XXI Zjazd Polskiego Towarzystwa Parazytologicznego, zorganizowany przez Zarzd Gwny PTP oraz Oddzia Szczeciski, zrzeszajcy pracownikw naukowych Pomorskiej Akademii Medycznej, Akademii Rolniczej w Szczecinie i Uniwersytetu Szczeciskiego.
Podczas otwarcia konferencji tytu czonka honorowego PTP otrzymali: prof. Barbara Machnicka−Rowiska (Instytut Parazytologii im. W. Stefaskiego PAN), prof. Wadysawa Niemczyk (Katedra Zoologii i Ekologii AR w Krakowie), prof. Tadeusz Graczyk (Department of Environmental Health Sciences, John’s Hopkins Bloomberg School of Public Health, Baltimore) i prof. Jerzy Behnke (School of Biology, University of Nottingham). Medale im. K. Janickiego wrczono: prof. Katarzynie Niewiadomskiej (Instytut Parazytologii PAN) i prof. Przemysawowi Myjakowi (Zakad Parazytologii Tropikalnej Midzywydziaowego Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni). Nagrody im. Witolda Stefaskiego dla modych pracownikw nauki otrzymali: dr Jacek Karamon (Zakad Parazytologii i Chorb Inwazyjnych Pastwowego Instytutu Weterynaryjnego w Puawach) i dr Daniel Mocicki (Instytut Parazytologii PAN).
Podczas sesji plenarnej wygoszono 8 referatw, w ktrych omwiono postpy w zwalczaniu pasoytw wywoujcych choroby u ludzi i zwierzt, m.in.: zarodcw wywoujcych malari, pasoytniczych robakw przewodu pokarmowego oraz innych narzdw ludzi i zwierzt, pasoytniczych pierwotniakw znajdujcych si w wodzie pitnej oraz pasoytniczych patogenw powodujcych choroby rakw. Zaprezentowano najnowsze wyniki oraz rol nowoczesnych technik stosowanych w badaniach przystosowa pasoytw do ich trybu ycia wewntrz ciaa ywiciela, przebiegu ich cyklu yciowego oraz systematyce.
W kolejnych dniach obrad mwiono o: rnorodnoci biologicznej i systematyce pasoytw; ich rozmnaaniu i rozwoju; morfologii, biochemii i biologii molekularnej pasoytw; procesach immunologicznych w inwazjach pasoytniczych; zaraeniach oportunistycznych wywoanych przez pierwotniaki u ludzi; rodowiskowych uwarunkowaniach chorb pasoytniczych; stawonogach jako pasoytach, ywicielach i przenosicielach patogenw; chorobach importowanych z krajw o odmiennych warunkach sanitarno−epidemiologicznych; nowych trendach w diagnostyce i leczeniu chorb pasoytniczych ludzi i zwierzt; grzybach chorobotwrczych oraz grzybicach ludzi i zwierzt, a take pasoytach i parazytozach ryb.
W ostatnim dniu konferencji odby si Konkurs Modego Badacza. Pierwsz nagrod otrzyma mgr Grzegorz Zaleny z Instytutu Parazytologii Uniwersytetu Wrocawskiego. Zaprezentowa on prac Wspwystpowanie nicieni Aspiculuris tetraptera i Syphacia obvelata (Oxyuroidea) u myszy laboratoryjnych (szczep BALB/c), napisan pod opiek prof. Anny Okulewicz.
Wzorem ubiegych zjazdw PTP przeprowadzono turniej tenisowy, ktrego zwycizc zosta prof. Jerzy Rokicki (UG).
W dniach 8−12 lipca odbya si IX Midzynarodowa Konferencja na temat Polimerw i Zaawansowanych Materiaw. Spotkanie zorganizowane zostao przez Politechnik Krakowsk, ktra gocia jego uczestnikw, oraz Instytut Wkien Naturalnych z Poznania.
Podczas konferencji dyskutowano o badaniach prowadzonych nad materiaami, ktre za kilka, kilkanacie lat przynios prawdziw rewolucj technologiczn w rnych dziedzinach ycia. Ju dzi zaczyna si je wykorzystywa do produkcji wywietlaczy w telefonach komrkowych. Prof. Franois Kajzar z Francji, prezydent odbywajcej si co 2 lata konferencji, prognozuje, e z czasem bd powszechnie uywane w ekranach telewizyjnych i komputerowych, wypierajc technologie ciekych krysztaw i plazmow. Pozwol uzyskiwa obrazy znacznie lepszej jakoci niszym kosztem. Materiay te umoliwi te w dalszej przyszoci integrowanie elektroniki z odzie, dziki czemu nie bdziemy musieli nosi np. telefonw komrkowych ani laptopw jako oddzielnych urzdze. Zostan one niejako „wprasowane” w nasze ubrania.
Nowe materiay elektroluminescencyjne bdzie si prawdopodobnie wykorzystywa do owietlania biur i mieszka. Kadzione w nieskomplikowany sposb na sufitach lub cianach mog kiedy cakowicie zastpi tradycyjne arwki. Wielkie perspektywy otwieraj si przed nowymi materiaami stosowanymi w roli ogniw fotowoltaicznych. Niskie koszty ich wytwarzania – w porwnaniu z technologiami krzemowymi – pozwalaj sobie wyobrazi umieszczanie tego typu baterii sonecznych ponad autostradami, w postaci cigncych si caymi kilometrami zadasze, ktre przy okazji chroni bd samochody przez skwarem lub opadami. Zdaniem prof. Kajzara, zaawansowane materiay pozwol take wytwarza holograficzne pamici optyczne o kolosalnych pojemnociach w stosunku do uywanych dzi nonikw.
Przedmiotem zainteresowania uczestnikw krakowskiej konferencji byy m.in.: nanotechnologie, materiay hybrydowe (poczenia materiaw organicznych z nieorganicznymi), polimery naturalne i biomateriay, a take kwestie odpornoci technicznej materiaw. Otwarcie imprezy wraz z sesj inauguracyjn odbyo si w budynku Urzdu Miasta Krakowa. Przedstawiono cznie 213 referatw i komunikatw oraz 162 prezentacje w ramach dwu sesji posterowych. W konferencji uczestniczyo ok. 400 osb z 44 pastw, w tym czoowi specjalici w dziedzinach bdcych przedmiotem obrad.
Instytut Budownictwa na Wydziale Inynierii Ldowej i rodowiska UZ wzbogaci si o nowe laboratorium. Zostao ono wyposaone w najnowoczeniejsz aparatur i urzdzenia badawcze, zakupione w ramach projektu (Sektorowy Program Operacyjny, dziaanie 1.4.2 Wzrost Konkurencyjnoci Przedsibiorstw SPO−WKP) Modernizacja i rozwj laboratorium badawczego Instytutu Budownictwa Uniwersytetu Zielonogrskiego, ktrego warto wyniosa 3571 tys. z.
Z tego grantu zakupiono urzdzenia do: wyznaczania wytrzymaoci oraz pomiaru przemieszcze i odksztace obcionych prbek materiaw lub elementw konstrukcyjnych (np. maszyna wytrzymaociowa INSTRON 8804 o zakresie ±500 kN (na fot.), nowoczesne urzdzenia do pomiarw optycznych ARAMIS i PONTOS); wyznaczania waciwoci fizycznych i chemicznych materiaw budowlanych lub innych (dyfraktometr XRD 3003 TT, aparat FOX 314 do okrelania wspczynnika przewodnoci cieplnej, zestaw do normowego badania betonu itp.); wyznaczania waciwoci gruntw i podoa budowlanego (aparat trjosiowego ciskania, dylatometr, sonda itp.). W laboratorium zamontowano te suwnic typu ZXJ−5000 o rozpitoci 17,5 m i udwigu 5 ton. Urzdzenie to umoliwi prowadzenie bada naukowych na elementach budowlanych odwzorowanych w skali 1: 1. Dziki tej suwnicy bdzie mona prowadzi badania atestacyjne takich wyrobw, jak np. krgi elbetowe czy inne elementy stosowane do budowy sieci kanalizacyjnych.
Instytut otrzyma te 1169 tys. z z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyszego (wwczas KBN) na zakup aparatury uzupeniajcej do grantu SPO−WKP.
W skad Laboratorium Instytutu Budownictwa wchodz: Laboratorium Materiaw Budowlanych, Pracownia Budownictwa Oglnego, Laboratorium Drg i Mostw, Laboratorium Geotechniki, Pracownia Geodezji, Laboratorium Konstrukcji Budowlanych, Laboratorium Wytrzymaoci Materiaw i Laboratorium Komputerowe.
Laboratorium usytuowane jest w nowym budynku Wydziau Inynierii Ldowej i rodowiska (siedzib WILi oddano do uytku w 2006 r.). Obiekt ten za swoj form architektoniczn i rozwizania funkcjonalno−techniczne otrzyma tytu Lubuskiego Mistera Budowy – edycja 2006.
Uroczyste otwarcie Laboratorium Badawczego Instytutu Budownictwa odbyo si 21 wrzenia podczas konferencji naukowo−szkoleniowej Innowacje w budownictwie.
W dniach 3−7 wrzenia odbya si XIX Oglnokrajowa Konferencja Inynierii Chemicznej i Procesowej, zorganizowana przez Komitet Inynierii Chemicznej Polskiej Akademii Nauk i Katedr Inynierii Chemicznej i Procesowej Wydziau Chemicznego Politechniki Rzeszowskiej.
Pierwszy referat plenarny wygosi prof. Leon Grado (PW), ktry mwi o roli inynierii chemicznej w rozwizywaniu problemw przemysu motoryzacyjnego. Nastpnymi prelegentami referatw plenarnych byli: Gnter Wozny (Uniwersytet Techniczny Berlin, Niemcy) Multiscale analysis in separation processes, Kai Sundmacher (Instytut Maxa Plancka, Magdeburg, Niemcy) Process Intensification: Towards a design approach in terms of elementary process functions, Andrzej Grak (P, Uniwersytet w Dortmundzie, Niemcy) Reaktywne i hybrydowe procesy rozdziau substancji chemicznie lub biologicznie aktywnych: modelowanie i weryfikacja dowiadczalna, Jose Coca−Prados (Uniwersytet w Oviedo, Hiszpania) Formulation, performance and disposal of O/W emulsions, Andrzej Kraslawski (Uniwersytet Techniczny w Lappeenranta, Finlandia) Zarzdzanie wiedz w inynierii procesowej, Jacek Tyczkowski (P) Na drodze ku inynierii molekularnej.
Obrady byy prowadzone w trzech sesjach: Inynieria chemiczna – procesy i aparaty, rodowisko, energia, biosystemy, bezpieczestwo, materiay oraz Modelowanie procesw i inynieria systemw procesowych.
Jubileuszow, XX Konferencj Inynierii Chemicznej i Procesowej zorganizuje we wrzeniu 2010 r. Politechnika Gdaska.
The International Workshop on Quantum Dots and Laser Applications (IWQDLA 2007) zostay zorganizowane w dniach 12−14 lipca przez Instytut Fizyki oraz Centrum Materiaw Zaawansowanych i Nanotechnologii PWr. w ramach projektu Zero Order Dimension based Industrial components Applied to teleCommunications (ZODIAC) 6. Progamu Ramowego UE.
Podczas konferencji mwiono o technologiach fotonicznych, wykorzystujcych do przesyania i przetwarzania sygnaw elektronicznych fale wietlne zamiast elektronw. Umoliwi one transmisj z szybkoci rzdu tera−, a nawet petabitw na sekund. Do podstawowych przyrzdw fotonicznych nale lasery – rda wiata spjnego. Wrd materiaw stosowanych do ich budowy istotn rol odgrywaj kropki kwantowe wytwarzane z materiaw pprzewodnikowych typu III−V (GaAs, InGaAs, InGaAsP). Prof. Yasuhiko Arakawa z Uniwersytetu w Tokio zaprezentowa wyniki bada dotyczcych procesu wzrostu kropek kwantowych InAs wytwarzanych metod MOCVD, w ktrym dodano warstw antymonu, oraz wyniki bada nad tunelowaniem elektronw w laserach na kropkach kwantowych i nad krysztaami fotonicznymi. Prof. James S. Harris z Uniwersytetu Stanforda skupi si na metodach wytwarzania nowej generacji laserw typu VCSEL. Prof. Maurice S. Skolnick z Uniwersytetu w Sheffield zaprezentowa wyniki bada dotyczcych elektronowego i nuklearnego spinu w kropkach kwantowych typu InAs osadzanych na GaAs. Prof. Oliver G. Schmidt z Uniwersytetu w Drenie przedstawi sposoby uzyskiwania emisji o okrelonej energii z bardzo duej iloci kropek. Jednoczesne wykorzystywanie duej liczby kropek stwarza wielkie trudnoci w trakcie wprowadzania danej struktury laserujcej do produkcji. Prof. Paola Borri wyjania mechanizmy oddziaywania ekscytron−foton, omwia rwnie procesy relaksacyjne zachodzce w kropkach kwantowych i w wytwarzanych z nich urzdzeniach. Prof. Ian White z Uniwersytetu w Cambridge zaprezentowa prace dotyczce fizycznego ograniczenia generacji impulsu i wyniki bada nad dugoci trwania impulsu z laserw pracujcych na kropkach kwantowych.
Prof. Jean M. Gerard z Laboratorium Nanofizyki Pprzewodnikw w Grenoble zaprezentowa wyniki rozwaa teoretycznych i eksperymentalnych nad dwoma rnicymi si budow strukturami bdcymi rdami pojedynczych fotonw. W pierwszym z tych rozwiza zastosowano mikrokolumn pokryt metalem, a w drugim wykorzystano pojedyncze kropki kwantowe InAs. Prof. Michail Maximov, ktry kieruje laboratorium fizycznym Rosyjskiej Akademii Nauk w Petersburgu, przedstawi badania nad emisj oraz wzmocnieniem lasera wykonanego z kropek kwantowych i pracujcego na zakresie fal 1,32 µm
120 uczestnikw IWQDLA 2007 obradowao w piciu sekcjach tematycznych: Wasnoci laserw na kropkach kwantowych i ich zastosowanie, Fizyka laserw na kropkach kwantowych, Fizyka kropek kwantowych, Nowe materiay w technologii kropek kwantowych oraz Dynamika procesw optycznych zachodzcych w kropkach kwantowych.
Trzem doktorantom z Instytutu Fizyki UMK udao si dokona pomiaru ksztatu pojedynczego fotonu. Dowiadczenie przeprowadzone przez Wojciecha Wasilewskiego, Piotra Kolenderskiego i Roberta Frankowskiego w Krajowym Laboratorium Fizyki Atomowej, Molekularnej i Optycznej (FAMO) w Toruniu, pozwala po raz pierwszy „obejrze” w caej okazaoci pojedynczy foton podrujcy wknem optycznym.
Soce, arwki, a take lasery i inne rda wiata, z ktrymi stykamy si na co dzie, emituj fotony w duych grupach. Skutkiem tego kwantowa natura wiata ulega zatarciu. Jednak ju Max Planck i Albert Einstein przewidywali, e wiato mona wytwarza w okrelonych, niepodzielnych porcjach. Przedstawiali oni wiato jako zoone z fotonw o dobrze okrelonym kolorze i kierunku ruchu. Obecnie dysponujemy rdami, ktre emituj pojedyncze fotony. Znajduj one zastosowanie w kryptografii kwantowej, teleportacji kwantowej, a take proponuje si ich uycie w komputerach kwantowych.
– W laboratorium czsto wpuszczamy pojedyncze fotony do wiatowodw. Uzyskuj one ksztat czciowo narzucony przez wiatowd, chocia wci mog mie rn dugo i kolor. Opracowana przez nas metoda pozwala takie parametry zmierzy – mwi Wojciech Wasilewski, jeden z autorw dowiadczenia. Na zabezpieczonym przed przypadkowymi drganiami stole zbudowano ukad laserw. Siln wizk ultrafioletow modzi fizycy owietlali kryszta nieliniowy betabromu baru. Kryszta ten z jednego fotonu niebieskiego „produkuje” pary fotonw podczerwonych o dugoci 780 nanometrw. Wanie taki foton „obejrzeli” toruscy fizycy. Wczeniej naukowcom udawao si „obejrze” foton tylko w jego przekroju poprzecznym w wiatowodzie (przyjmuje on ksztat wiatowodu), za w FAMO po raz pierwszy na wiecie udao si pozna jego charakterystyk czasow, czyli podun. W toruskim laboratorium najczciej produkowane s fotony o ksztacie obym, dugoci ok. 45 mikrometrw (ok. poowa gruboci wosa) i w podobnym kolorze wzdu caej dugoci. Jeden na sze fotonw ma ksztat garbw wielbda i dugo 65 mikrometrw. Wyniki eksperymentu toruskich fizykw ukazay si w najnowszym numerze pisma „Physical Review Letters”, uwaanego za najlepsze czasopismo w naukach fizycznych.
Toruski eksperyment jest wanym krokiem doskonalenia metody charakterystyki rde. Zastosowanie tej metody przyblia wykorzystanie moliwoci, jakie stwarza mechanika kwantowa. Eksperyment moe mie znaczenie np. przy konstrukcji pprzewodnikowych „pistoletw fotonowych”, ktre mogyby wystrzeliwa pojedyncze fotony na danie. Moe te uatwi konstrukcj rde opartych na naniesionych na powierzchni krysztaw wiatowodach, ktre po zminiaturyzowaniu mona zintegrowa z ukadem do kryptografii kwantowej.
Dzi s ju na rynku maszyny do kryptografii kwantowej, jednak maj due rozmiary, ma wydajno i s strasznie drogie. Rozwj metod stosowanych przez polskich fizykw zblia nas do chwili, gdy kady bdzie mia przy sobie niedrogi, miniaturowy ukad do kryptografii kwantowej, za pomoc ktrego wypaci bezpiecznie pienidze z bankomatu i nie bdzie musia nerwowo zasania klawiatury podczas wprowadzania PIN−u.
Wrocawska DSWE powstaa w 1997 r. Zaoycielem uczelni jest Towarzystwo Wiedzy Powszechnej.
W strukturze uczelni znajduj si dwa wydziay: Nauk Pedagogicznych oraz Nauk Spoecznych i Dziennikarstwa. DSWE prowadzi studia I stopnia na 10 kierunkach oraz studia II stopnia na 4 kierunkach. Uczelnia ma uprawnienia do nadawania stopnia doktora w zakresie pedagogiki. Dotychczas odbyy si w niej dwie promocje doktorskie.
Aktualnie w DSWE ksztaci si 6390 studentw, w tym 960 na studiach stacjonarnych, 5660 na niestacjonarnych i 640 na podyplomowych. W cigu 10 lat uczelnia wyksztacia 10 tys. absolwentw. Kadr naukowo−dydaktyczn tworzy 165 osb, w tym 17 profesorw tytularnych, 35 doktorw hab., 59 doktorw i 54 magistrw. W cigu 10 lat 20 pracownikw dydaktycznych DSWE uzyskao stopie doktora.
Szkoa posiada wasne zaplecze materialne. Tworzy je 5 obiektw o powierzchni ponad 16 tys. m2. Najnowszym budynkiem, oddanym do uytku na pocztku 2007 r., jest kompleks o powierzchni 5800 m2 z nowoczesn aul na 300 osb oraz dobrze wyposaonymi salami dydaktycznymi, gabinetami specjalistycznymi, pracowni fotograficzn oraz kilkunastu pracowniami komputerowymi, studiem radiowym i profesjonalnym studiem telewizyjnym. Mieszczca si tam multimedialna biblioteka zajmuje powierzchni 650 m2. Posiada w swoich zbiorach ponad 48 tys. woluminw.
Uczelnia ma wasne wydawnictwo, ktre opublikowao 65 tytuw w cznym nakadzie 44 760 egz. DSWE wsppracuje z 38 uczelniami zagranicznymi z 17 pastw.
O randze uczelni moe wiadczy m.in. fakt powierzenia jej organizacji V Oglnopolskiego Zjazdu Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego (2004).
Jubileusz 10−lecia uczelnia uczcia cyklem wykadw Uniwersytet XXI wieku. Dyskusje nie tylko wok procesu boloskiego, ktre miay odpowiedzie na pytanie o ksztat i rol wspczesnego uniwersytetu. W dniach 26−27 czerwca spotkania te podsumowano podczas konferencji Misja – rozwj – profesja. Wielo koncepcji szkoy wyszej.
WSHE uruchomia w Londynie Punkt Informacyjno−Rekrutacyjny. Uczelnia oferuje studia prowadzone metod e−learningu w ramach Polskiego Uniwersytetu Wirtualnego na kierunkach: zarzdzanie i marketing, pedagogika, politologia, informatyka i pielgniarstwo. Oferta skierowana jest do Polakw, ktrzy mieszkaj i pracuj w Anglii. Take tych, ktrzy z powodw ekonomicznych przerwali studia w Polsce. szkoa bdzie honorowaa ich dotychczasowe indeksy z innych uczelni i zaliczy wczeniej zdane egzaminy. WSHE nawizaa w tym celu wspprac z Phoenix High School, gdzie mieci si nie tylko sekretariat angielskiej placwki uczelni, ale take stanowiska komputerowe z dostpem do Internetu dla tych, ktrzy nie maj go w domu.
Uczelnia deklaruje, e niektrzy polscy wykadowcy bd w miar potrzeb dostpni dla studentw w Londynie; wykorzystani zostan te polscy naukowcy pracujcy w Anglii. Dwa razy w roku studenci bd jednak musieli pojawi si w Polsce na egzaminach. Koszt ksztacenia wynosi 150 funtw miesicznie, do tego dochodzi wpisowe w wysokoci 120 funtw.
Dotychczas na wirtualne studia zapisao si 300 osb. – To znacznie przeroso nasze oczekiwania – komentuje Karolina Wjcik, rzecznik WSHE. Tak due zainteresowanie jest zapewne wynikiem nie tylko akcji promocyjnej, ale take informacji na temat londyskiego punktu WSHE, ktre przekazywao BBC.
W dniach 15−20 lipca w Zakopanem odbya si konferencja Neutron Scattering Spectroscpy and Related Problems, znana od 50 lat pod nazw Janik’s Friends Meeting (Spotkanie Przyjaci Janika). Inicjatorami pierwszej z tego cyklu konferencji w 1958 r. byo czterech fizykw: Jerzy Janik i Adam Wanic z Krakowa oraz Tormod Riste i Jaap Goedkoop z Kjeller (Norwegia). Wszyscy zajmowali si badaniem materii skondensowanej metod rozpraszania neutronw. Odtd regularnie co 2 lata prof. Jerzy Janik z IFJ, pocztkowo wraz z on, prof. Janin Janikow, a nastpnie ze wsppracownikami z Zakadu Bada Strukturalnych IFJ PAN, organizowali w Polsce kolejne takie konferencje. Ich celem bya wsppraca naukowa, zacienianie kontaktw przyjacielskich Polakw z uczonymi na caym wiecie oraz promowanie kultury polskiej.
Tegoroczna konferencja bya jubileuszowym 25. spotkaniem, a ponadto wanie w tym roku przypada 80. rocznica urodzin prof. Janika. Uczestniczyo w niej ponad 70 osb, w tym 23 spoza Polski i 10 doktorantw IFJ PAN. Przyjaciele prof. Janika przyjechali z: Norwegii, Niemiec, Japonii, Rosji, Korei, Belgii, Holandii, Francji, Woch oraz Polski.
Dla uzyskania penego obrazu struktury oraz dynamiki zjawisk zachodzcych w tak zoonych obiektach, jakimi s krysztay molekularne i cieke krysztay, oprcz neutronowych konieczne jest stosowanie rwnie innych, wzajemnie komplementarnych metod badawczych, jak: kalorymetria adiabatyczna, relaksacja dielektryczna, spektroskopia ramanowska czy spektroskopia w podczerwieni. Realizacja tej wizji oznaczaa rozszerzenie tematyki konferencji. Obecnie program obejmuje bardzo rozlege spektrum zagadnie, cznie z filozofi, medycyn, socjologi, histori nauki, religi, literatur i sztuk.
Tegoroczn zakopiask konferencj otworzy uroczycie prof. Marek Jeabek, dyrektor IFJ PAN, podkrelajc zasugi prof. Janika jako uczonego i wychowawcy nowych pokole fizykw.
Wygoszone referaty dotyczyy m.in.: wynikw uzyskanych metodami spektrometrii rentgenowskiej oraz podczerwonej, metodami NMR, optycznymi (mikroskopia interferencyjno−polaryzacyjna), fluorescencyjnymi, dyfrakcyjnymi, magnetycznymi, a take oblicze komputerowych i prac teoretycznych. Referowano badania neutronowe wykonane w Dubnej, w Kjeller w Norwegii oraz w wielkich europejskich orodkach: ILL Grenoble, CEA−Saclay, Hahn−Meitner Institute Berlin. Najnowsze badania kalorymetryczne przedstawiali Japoczycy.
Zagadnienia luno zwizane lub nie zwizane z fizyk prezentowano podczas sesji wieczornych. Na temat zmarego niedawno prof. Jaapa Goedkoopa mwi prof. Jan Van Loef (z Holandii), prof. Wolfgang Weidlich ze Stuttgartu – o samoorganizacji w yciu uczonych, prof. Sara Koboe z Uniwersytetu w Oslo – o twrczoci A. Mickiewicza, o hormezie – prof. Ludwik Dobrzyski (IPJ wierk), a o muzyce – prof. N.N. Zwetnow (neurochirurg z Oslo) i doc. P. Zieliski (IFJ PAN).
Wszystkie sesje oraz dyskusje prowadzi jubilat, prof. Jerzy Janik.
18 wrzenia minister nauki powoa Rad Narodowego Centrum Bada i Rozwoju. W jej skad weszli przedstawiciele rodowisk naukowych oraz gospodarczych. Te pierwsze w radzie reprezentuj: prof. Marek Chmielewski z Instytutu Chemii Organicznej PAN, zastpca przewodniczcego Wydziau III Nauk Matematycznych, Fizycznych i Chemicznych PAN (kandydatura wysunita przez PAN); prof. Jan Gawcki z Akademii Rolniczej im. A. Cieszkowskiego w Poznaniu, czonek Rady FNP (kandydatura wysunita przez KRASP); prof. Marek Jeabek z Instytutu Fizyki Jdrowej im. Henryka Niewodniczaskiego PAN w Krakowie; prof. Janusz Racho z Politechniki Gdaskiej (kandydatura wysunita przez KRASP); prof. Leszek Rafalski z Instytutu Badawczego Drg i Mostw, przewodniczcy Rady Gwnej JBR; prof. Maciej Zalewski z Midzynarodowego Centrum Ekologii PAN (kandydatura wysunita przez PAN).
rodowiska biznesowe w Radzie NCBR reprezentuj: Marek Darecki, prezes Wytwrni Sprztu Komunikacyjnego – Pastwowe Zakady Lotnicze Rzeszw S. A., prezes Zarzdu Stowarzyszenia Grupy Przedsibiorcw Przemysu Lotniczego „Dolina Lotnicza”, koordynator Polskiej Platformy Technologicznej Lotnictwa; prof. Piotr D. Moncarz ze Stanford University, wspzaoyciel firmy doradczej Exponent Inc., prezes Rady Nadzorczej Elektrociepowni w arnowcu; Krystian Pater, czonek Zarzdu PKN Orlen, przedstawiciel PKN ORLEN w zarzdach: UNIPETROL Rafinerie, a.s., oraz CHEMOPETROL, a.s., czonek Zarzdu AB Mazeikiu Nafta; Krzysztof Pietraszkiewicz, prezes Zwizku Bankw Polskich, przewodniczcy Rady Nadzorczej Biura Informacji Kredytowej S.A.; dr Ludwik Sobolewski, prezes Zarzdu Giedy Papierw Wartociowych w Warszawie, przewodniczcy Rady Nadzorczej Krajowego Depozytu Papierw Wartociowych (kandydatura zgoszona przez rodowisko naukowe).
W dniach 3−8 wrzenia, pod hasem Botanika w Polsce – sukcesy, problemy, perspektywy, odby si 54. Zjazd Polskiego Towarzystwa Botanicznego, zorganizowany przez szczeciski oddzia PTB.
Obrady rozpoczy dwa anglojzyczne wykady. Prof. Ulrich Deil z Uniwersytetu we Freiburgu przedstawi koncepcj pochodzenia niektrych zbiorowisk oraz koewolucji wybranych gatunkw w obrbie tych zbiorowisk, formuujc hipotez, wedug ktrej wiek zbiorowiska niekoniecznie mwi o wieku wystpujcych w nim gatunkw i odwrotnie. Prof. Stefan Porembski z Uniwersytetu w Rostocku omwi rne sposoby przystosowania rolin do ycia w skrajnych warunkach, jakie panuj na izolowanych masywach skalnych w tropikach. Przedstawi kilka gatunkw nie spokrewnionych systematycznie ani ewolucyjnie rolin, ktre pomimo swojej odrbnoci wykazyway podobne sposoby zachowa, wymuszone przez specyficzne warunki siedliskowe. Prof. Jolanta Mauszyska z U wskazywaa na znaczcy udzia chromosomw w procesie ewolucji, przypisujc gwn rol rozwijajcej si cytogenetyce molekularnej. Prof. Adam Zajc z UJ omawia sukcesy polskich naukowcw w dziedzinie taksonomii klasycznej oraz krytycznie spojrza na problemy ochrony gatunkowej rolin w naszym kraju. Poniewa zjazd odbywa si w 300−lecie urodzin Karola Linneusza, Czesaw Czapliski, znany fotograf i dziennikarz, mieszkajcy obecnie w Nowym Jorku, przedstawi miejsca, w ktrych y i pracowa Karol Linneusz.
W trakcie trwania zjazdu zorganizowano pierwsze midzynarodowe sympozjum Flora, vegetation and landscape of Pomerania, na ktrym przedstawiono zagadnienia geobotaniki Pomorza na tle Europy.
21 sierpnia w Sali Zotej Paacu Kazimierzowskiego UW Elbieta Jakubiak, minister sportu i turystyki, gratulowaa polskim sportowcom−studentom udanego wystpu na XXIV Letniej Uniwersjadzie w Bangkoku. Polscy akademicy zdobyli w Tajlandii 16 medali (2 zote, 5 srebrnych i 9 brzowych) i uplasowali si w klasyfikacji medalowej na 19. miejscu wrd ponad 160 startujcych pastw.
Dwch zawodnikw dwukrotnie stawao na podium: lekkoatleta Piotr Klimczak (AWF Krakw, zoto w sztafecie 4x400 m, srebro w biegu na 400 m) i strzelec ukasz Czapla (UZ, srebrne medale w konkurencji sylwetka biegncego dzika 10 m i mieszanej). Medalici z tajlandzkiej uniwersjady to reprezentanci 25 polskich i zagranicznych uczelni (po 5 z AWFiS Gdask i Wyszej Szkoy Gospodarki w Bydgoszczy) oraz 29 klubw sportowych (najwicej – 4 medalistw z „Paacu” Bydgoszcz, 3 – PWSZ Gorzw Wlkp.). Polska reprezentacja akademicka wystartowaa w 13 dyscyplinach: lekkiej atletyce, siatkwce kobiet i mczyzn, koszykwce kobiet, szermierce, pywaniu, judo, tenisie ziemnym, badmintonie, teakwondo, gimnastyce i po raz pierwszy w strzelectwie i golfie.
Zoto wywalczyy polskie siatkarki, pokonujc w finale Serbki 3:0. Brz zdobyy nasze koszykarki pod wodz Dariusza Maciejewskiego – trenera ekstraklasy klubu AZS PWSZ i nauczyciela akademickiego ZWKF w Gorzowie Wlkp. Jest to pierwszy medal w startach kobiecej koszykwki na uniwersjadach.
Do Bangkoku wyjechao 18 lekkoatletw (6 zawodniczek i 13 zawodnikw), ktrzy wywalczyli 6 medali. Zoto: sztafeta 4x400 m dla Witolda Baki (U), Wojciecha Chyliskiego (UWM), Daniela Dbrowskiego i Piotrw Kdzi i Klimczaka (U). Srebro dla Igora Janika (AWFiS Gdask) w oszczepie i wspomnianego ju Klimczaka w biegu na 400 m. Brzowe medale wywalczyli: Sylwia Ejdys (AWF Wrocaw) w biegu na 1500 m, Magdalena Sobieszek (AWF Warszawa) w pchniciu kul i Urszula Jasiska (UWM) w rzucie oszczepem.
Pierwszy raz w programie uniwersjady znalazo si strzelectwo. Nasi studenci zdobyli w tej dyscyplinie 5 medali: 3 srebrne i 2 brzowe. Prcz wspomnianego Czapli, na list medalistw wpisa si Adam Gadyszewski (UMCS, srebro, karabinek pneumatyczny, 50 m), Piotr Daniluk (brz, pistolet szybkostrzelny, 25 m) i Agnieszka Staro (U, brz, karabinek 50 m w trzech postawach).
Pojedyncze brzowe medale zdobylimy jeszcze w: judo – Iwona Michaek (AWFiS Gdask, kat. 52 kg), szermierce – Magorzata Bereza (U, turniej indywidualny szpady) i pywaniu – ukasz Wjt (TU Darmstadt, 200 m zmiennym), ktry osign te minimum kwalifikacyjne na IO w Pekinie.
Poza miymi akcentami polska reprezentacja akademicka miaa te wpadki. Wystp siatkarzy (11. miejsce) miao mona nazwa sportow katastrof. W pozostaych dyscyplinach nie byo tak le. Nasi zawodnicy dzielnie walczyli w tenisie, w szermierce zabrako szczcia, dobry wystp odnotowali gimnastycy.
Coraz trudniej o uniwersjadowy medal. Zawody s bardzo licznie i silnie obsadzone. Tegoroczna Uniwersjada bya najwiksza z dotychczasowych: 9 tys. zawodnikw z aspiracjami na poprawienie przynajmniej wasnych rekordw, nie wspominajc o rekordach krajw czy tytuach akademickiego mistrza wiata.
Edukacja – moralno – sfera publiczna – pod takim hasem Polskie Towarzystwo Pedagogiczne oraz pedagodzy z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawa II i Uniwersytetu Marii Curie−Skodowskiej zorganizowali w dniach 17−19 wrzenia VI Oglnopolski Zjazd Pedagogiczny.
Dr hab. Dariusz Kubinowski, prof. UMCS, szef biura organizacyjnego zjazdu, zwraca uwag na stanowisko wydane przez uczestnikw, w duej czci reprezentujcych rodowisko akademickie. Pedagodzy s zawiedzeni rozwojem polskiego systemu edukacji. Przemiany, ktre nastpiy po roku 1989, daway nadziej na przeksztacenie polskiej szkoy w sfer publiczn. Zdaniem pedagogw to nie nastpio. Owiata staje si miejscem erozji regu demokratycznych – pisz w dokumencie zjazdu. Pedagodzy uwaaj, e polski system owiaty jest zbyt scentralizowany. Symbolem tej centralizacji – o czym wiadczya gorca dyskusja na ten temat – jest dla nich obowizek noszenia mundurkw przez uczniw, skdind zawsze stanowicych wyrnik szk i uczelni na najwyszym poziomie. Pedagodzy uznali, e obiektywizacja wynikw ksztacenia, realizowana obecnie w formie centralnych egzaminw, jest rozwizaniem gorszym ni przyjcie podstaw programowych z poszczeglnych przedmiotw. Zdaniem pedagogw, akcent zosta ze zym skutkiem przeniesiony z procesu ksztacenia na jego rezultat. System owiaty nadal nie wyrwnuje szans osb pochodzcych ze rodowisk spoecznie marginalizowanych. Uczestnicy zjazdu zauwayli te zanik debaty publicznej nad edukacj. Chcieliby, aby taka debata trwaa, a oni mogli by jej czynnymi uczestnikami.
Prof. Maria Chodkowska (UMCS) i jej zesp przedstawili wyniki bada dotyczcych postaw wobec moralnoci w sferze publicznej przyszych kreatorw rnych jej obszarw. Badaniu, przeprowadzonemu specjalnie na potrzeby zjazdu, poddano studentw ostatnich lat dziennikarstwa, medycyny, prawa, pedagogiki oraz politologii. Ich zadaniem byo okrelenie postaci (yjcej oraz nieyjcej), ktra jest autorytetem w danej dziedzinie oraz podanie najwaniejszych cech, waciwych osobie dobrze wykonujcej swj zawd pod wzgldem moralnym. Okazao si, e ponad poowa respondentw nie ma autorytetw w zawodzie, do ktrego si przygotowuj. Uczeni okrelili t prawidowo jako „syndrom pustych cokow”. Wrd wartoci, ktre taki autorytet powinien reprezentowa: moralno, uczciwo i sprawiedliwo, znalazy si na ostatnich miejscach. Prowadzcy badania okrelili to zjawisko jako „moralny astygmatyzm”. – To budzi niepokj o moralne przygotowanie osb, zamierzajcych podj zawody, ktre traktujemy jako zawody zaufania publicznego – mwi prof. Chodkowska.