Aktualności
Szkoły wyższe
15 Kwietnia
Dr hab. Jakub Mieczkowski (z prawej) i prof. Michał Markuszewski, rektor GUMed
Opublikowano: 2026-04-15

GUMed otworzył Centrum Biomedycyny Kosmicznej i Ochrony Radiologicznej

Centrum Biomedycyny Kosmicznej i Ochrony Radiologicznej powstało na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym. Zakres działalności nowej jednostki obejmuje w szczególności badanie czynników środowiskowych i operacyjnych charakterystycznych dla środowisk ekstremalnych i wysokiego ryzyka, w tym promieniowania jonizującego, zmienionych warunków ciśnienia, izolacji oraz innych mogących wpływać na zdrowie człowieka.

Nowa, ogólnouczelniana jednostka organizacyjna Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego została powołana w celu integracji i rozwoju działalności naukowej, eksperckiej oraz wdrożeniowej na styku biomedycyny kosmicznej, ochrony radiologicznej oraz technologii związanych z bezpieczeństwem zdrowotnym. Ma stanowić platformę współpracy interdyscyplinarnej, łączącą kompetencje z zakresu nauk medycznych, biologicznych, fizycznych i inżynieryjnych, a wszystko to w odpowiedzi na współczesne wyzwania zdrowotne wynikające z funkcjonowania człowieka w środowiskach ekstremalnych i wysokiego ryzyka.

Naszym celem jest stworzenie przestrzeni współpracy łączącej biologię molekularną, medycynę kliniczną, analizę danych oraz badania nad wpływem czynników środowiskowych na zdrowie człowieka – wyjaśnia dr hab. Jakub Mieczkowski, kierownik Centrum Biomedycyny Kosmicznej i Ochrony Radiologicznej GUMed.

Misją Centrum Biomedycyny Kosmicznej i Ochrony Radiologicznej jest prowadzenie badań naukowych na najwyższym poziomie oraz przekładanie wiedzy naukowej na praktyczne rozwiązania wspierające ochronę zdrowia człowieka i podejmowanie decyzji medycznych oraz strategicznych. Działalność CBKOR koncentruje się na badaniach naukowych i działaniach translacyjnych ukierunkowanych na ochronę i utrzymanie zdrowia człowieka w środowiskach ekstremalnych, rozwój nowoczesnych metod oceny i monitorowania ryzyka zdrowotnego oraz wzmacnianie bezpieczeństwa zdrowotnego w kontekście cywilnym i operacyjnym.

Medycynę kosmiczną traktujemy szeroko – jako medycynę ograniczonych zasobów i zwiększonego ryzyka, która znajduje zastosowanie nie tylko w przestrzeni kosmicznej, ale także w lotnictwie, czy w środowiskach ekstremalnych. Jednocześnie chcę podkreślić, że działalność w przestrzeni kosmicznej nie jest już wyłącznie wizją przyszłości – to dynamicznie rozwijająca się rzeczywistość. Mikrograwitacja umożliwia prowadzenie badań trudnych lub niemożliwych na Ziemi, takich jak wzrost wysokiej jakości kryształów białek wykorzystywanych w projektowaniu leków czy rozwój zaawansowanych technologii bioprintingu. To otwiera nowe kierunki badań i zastosowań biomedycznych – tłumaczy kierownik Centrum.

Zakres działalności naukowej nowej jednostki obejmuje w szczególności badanie czynników środowiskowych i operacyjnych charakterystycznych dla środowisk ekstremalnych i wysokiego ryzyka, w tym promieniowania jonizującego, zmienionych warunków ciśnienia, izolacji oraz innych mogących wpływać na zdrowie człowieka.

Z perspektywy regionu działalność Centrum wpisuje się również w kontekst rozwoju energetyki jądrowej w północnej Polsce. Widzimy istotną potrzebę budowy kompetencji w zakresie ochrony radiologicznej, monitorowania biologicznych skutków ekspozycji oraz przygotowania systemów wspierających bezpieczeństwo zdrowotne. Naszym celem jest rozwój badań aplikacyjnych, które odpowiadają na realne wyzwania – zarówno w sektorze kosmicznym, jak i energetycznym czy medycznym – zapowiada dr hab. Jakub Mieczkowski.

Centrum ma wspierać rozwój i wdrażanie innowacyjnych rozwiązań diagnostycznych, prognostycznych i analitycznych, świadczyć usługi eksperckie oraz realizować badania na zlecenie instytucji publicznych i partnerów zewnętrznych. Ważnym elementem działalności jest także udział w konsorcjach badawczych i inicjatywach strategicznych, rozwój i transfer własności intelektualnej oraz prowadzenie działalności edukacyjnej i szkoleniowej, w tym wsparcie kształcenia doktorantów, edukacji podyplomowej oraz inicjatyw naukowych studentów.

Centrum od początku ma charakter wyraźnie zespołowy i aplikacyjny. Powstaje dzięki współpracy badaczy i klinicystów reprezentujących komplementarne kompetencje – od medycyny hiperbarycznej i środowisk ekstremalnych, przez fizjologię i adaptację metaboliczną, aż po medycynę nuklearną, fizykę medyczną i obrazowanie kliniczne. Dzięki temu chcemy rozwijać rozwiązania, które będą użyteczne nie tylko naukowo, ale również operacyjnie – w ochronie radiologicznej, medycynie kosmicznej, projektach dual-use oraz we współpracy z partnerami publicznymi i biznesowymi – kończy dr hab. Jakub Mieczkowski.

GaL, źródło: GUMed

Dyskusja (0 komentarzy)