Aktualności
Nagrody
04 Marca
Opublikowano: 2026-03-04

Osiemnaście osób oraz cztery zespoły walczą o 400 tys. zł

Spośród 22 kandydatur wybrany zostanie pierwszy laureat Nagrody PAN. O laur w wysokości 400 tys. zł walczy 18 osób oraz cztery zespoły badawcze. Rozstrzygnięcie pod koniec czerwca.

Nagroda PAN, ustanowiona pod koniec ubiegłego roku, ma w zamyśle jej pomysłodawców stać się jednym z najważniejszych krajowych wyróżnień za wybitne osiągnięcia naukowe. Jej celem jest wzmocnienie pozycji polskich zespołów badawczych w globalnym obiegu nauki oraz podkreślenie roli doskonałości naukowej.

Ma to być wyróżnienie, które wzmocni konkretnego badacza bądź badaczkę, odciąży od ciągłego zastanawiania się, w jaki sposób zdobyć pieniądze na przetrwanie. Nagrodę – a przypomnę, że
mówimy o kwocie 400 tys. zł – będzie można wykorzystać wedle własnych potrzeby. Z pewnością to ułatwi wiele rzeczy. Ale jest jeszcze perspektywa na zewnątrz – chcemy dać jasny, czytelny sygnał, że
promujemy najlepszych – mówi prof. Marek Konarzewski, prezes Polskiej Akademii Nauk.

Nagroda zostanie przyznana za wybitne osiągnięcia naukowe, uzyskane na podstawie badań prowadzonych w Polsce. Powinny one charakteryzować się potencjałem dalszego rozwoju oraz perspektywą zdobycia najbardziej prestiżowych wyróżnień naukowych na świecie.

Nagroda PAN ma być swoistym indykatorem tego, czy rzeczywiście mamy wśród nas badaczy i badaczki mogących w dalszej perspektywie pokusić się o międzynarodowe laury. Rzecz jasna, z punktu widzenia mizerii finansowej polskiej nauki, można skwitować, że porywamy się z motyką na słońce. Tyle że aktywność naukowa w dużej mierze opiera się właśnie na takim odważnym, śmiałym stawianiu przed sobą kolejnych wyzwań. Wpisujemy się w to naszą inicjatywą – dodaje prezes PAN.

Kandydatów do Nagrody PAN można było zgłaszać do końca lutego. Wpłynęło 31 wniosków, w tym 27 indywidualnych i 4 zespołowe. Najwięcej zgłoszeń dotyczy badaczy z dyscyplin reprezentowanych przez Wydział III Nauk Ścisłych i Nauk o Ziemi PAN (18). Ponadto: Wydział I Nauk Społecznych i Humanistycznych PAN – 2 zgłoszenia, Wydział II Nauk Biologicznych i Rolniczych PAN – 4 zgłoszenia, Wydział IV Nauk Technicznych PAN – 3 zgłoszenia, Wydział V Nauk Medycznych PAN – 4 zgłoszenia.

Ponieważ niektóre nazwiska kandydatów powtarzały się w zgłoszeniach, po ostatecznej weryfikacji wiadomo już, że pod ocenę trafią osiągnięcia 18 badaczy i badaczek oraz 4 zespołów.

Do 15 maja zagraniczni recenzenci (w tym zagraniczni członkowie PAN) będą mieli czas na przygotowanie ocen kandydatur, po czym finalny werdykt wyda Kapituła. W jej skład wejdą po dwie osoby spośród członków każdego wydziału, wskazane przez wiceprezesa nadzorującego prace danego wydziału. Prezydium PAN zapozna się z propozycjami laureatów 9 czerwca. Dwa tygodnie później, podczas uroczystej gali, nastąpi ogłoszenie wyników.

Wartość nagrody wynosi 400 tys. zł i jest najwyższą, jaką dotąd przyznawano w Polsce. Jeśli wygra zespół, nagroda zostanie podzielona równo pomiędzy wszystkich jego członków.

Gdy patrzę, jak bardzo ewaluacja zrujnowała projakościowy sposób myślenia w polskiej nauce, jestem jak najgorszej myśli. Przerodziło się to w dramatyczną pogoń za punktacją, zalewem byle jakich prac produkowanych w czasopismach drapieżnych, udziałem naszych naukowców w papierniach… Wydaje mi się, że Polska Akademia Nauk jest predestynowana do tego, by iść za drogowskazem z napisem „jakość”. Dlatego Nagroda PAN ma pokazać, dokąd naprawdę w nauce powinniśmy zmierzać – mówi prof. Marek Konarzewski.

Mariusz Karwowski

Dyskusja (1 komentarz)
  • ~Krystian 06.03.2026 00:11

    400 000 zł? (nie)Jeden lekarz zarabia tyle na rękę w pół roku :D