Prof. Denis Jacquemin z Université de Nantes i Institut Universitaire de France oraz prof. Daniel Gryko z Instytutu Chemii Organicznej PAN zostali laureatami Polsko-Francuskiej Nagrody Naukowej im. Marii Skłodowskiej-Curie i Pierre’a Curie. Wyróżnienie przyznawane jest przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej oraz francuską Akademię Nauk za wybitne osiągnięcia naukowe będące efektem polsko-francuskiej współpracy badawczej.
Badacze zostali nagrodzeni za prace nad syntezą organiczną i obliczeniami kwantowo-mechanicznymi barwników. Ich współpraca, oparta na uzupełniających się kompetencjach w zakresie syntezy organicznej i chemii obliczeniowej, przyniosła efekt w postaci wysokowydajnych barwników fluorescencyjnych. Prowadzone przez nich badania pozwoliły nie tylko dokonać znaczących postępów w dziedzinie materiałów luminescencyjnych, ale także odkryć nowe związki aromatyczne i przewidzieć ich właściwości fotofizyczne jeszcze przed syntezą. Potencjalne zastosowania tych nowych barwników są liczne i mogą obejmować kopolimery o małej przerwie pasmowej, tranzystory organiczne, ogniwa słoneczne, diody emitujące światło w bliskiej podczerwieni i wiele innych. Kolejnym celem ich badań będzie osiągnięcie 20% efektywnej emisji w bliskiej podczerwieni.
Polsko-Francuska Nagroda Naukowa jest przyznawana w drodze konkursu co dwa lata. W tej edycji zgłoszono 29 nominacji. Wyboru laureatów dokonało jury złożone z wybitnych uczonych z Francji i Polski, powołane przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej i francuską Akademię Nauk. Wysokość nagrody wynosi 15 tys. euro dla każdego z laureatów. Jej wręczenie odbędzie się w Warszawie jesienią.
Nagroda została ustanowiona w 2019 roku przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej, francuskie Ministerstwo Szkolnictwa Wyższego, Nauki i Innowacji (MESRI) oraz francuską Akademię Nauk z okazji Polsko-Francuskiego Roku Nauki. Dotychczas uhonorowano trzy pary współpracujących ze sobą uczonych z Polski i z Francji. W pierwszym konkursie nagrodę zdobyli: prof. Marcin Szwed z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz prof. Laurent Cohen z Instytutu Badań nad Mózgiem i Rdzeniem Kręgowym (Institut du Cerveau et de la Moelle épinière, ICM), a także prof. Jakub Zakrzewski z Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego i dr hab. Dominique Delande z Narodowego Centrum Badań Naukowych we Francji (CNRS). W kolejnym – prof. Pierre Kervella z Obserwatorium Paryskiego i prof. Grzegorz Pietrzyński z Centrum Astronomicznego im. M. Kopernika PAN.
MK
Prof. Daniel T. Gryko: Nie „zmuszajmy” naukowców do badań wdrożeniowych