O podniesienie w przyszłorocznym budżecie nakładów na naukę i szkolnictwo wyższe o kwotę 4 mld złotych apeluje do premiera oraz marszałków Sejmu i Senatu Rada Główna Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Członkowie tego gremium postulują także wprowadzenie planu stopniowego wzrostu wydatków na ten cel do wysokości co najmniej 2% PKB.
W przyjętej 16 października uchwale w sprawie projektu budżetu państwa na 2026 rok Rada Główna Nauki i Szkolnictwa Wyższego zaapelowała o istotne zwiększenie nakładów na badania, ale także utrzymanie kluczowej infrastruktury, kształcenie, stypendia i wynagrodzenia czy inwestycje w tym sektorze.
Osiąganie priorytetów rządowych – bezpieczeństwa państwa, dobrej opieki zdrowotnej, rozwoju innowacyjnego przemysłu, odporności społeczeństwa i gospodarki na zagrożenia, sytuacje kryzysowe czy wojnę hybrydową – wymaga nakładów zarówno na cele bieżące, jak i na osiąganie trwałych efektów. Jak pokazują przykłady krajów przodujących w rozwoju, nauka i szkolnictwo wyższe stanowi dźwignię uruchamiającą rozwój decydujący także o międzynarodowym znaczeniu tych państw – czytamy w uchwale RGNiSW.
Rada przypomina, że argumenty za wzrostem środków, poparte szczegółowymi analizami, podnoszono w ostatnim czasie w licznych apelach, m.in. Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, Polskiej Akademii Nauk czy Rady Narodowego Centrum Nauki.
Opracowanie przedstawione we wrześniu przez Forum Związków Zawodowych jasno pokazuje, że zawarte w projekcie budżetu na 2026 rok największe wzrosty nakładów na priorytety państwa dotyczą wydatków bieżących i operacyjnych, przy faktycznym zmniejszaniu lub co najwyżej zamrożeniu nakładów
na działania, od których zależą szanse na rozwój i sukcesy w przyszłości. Zmniejszanie nakładów na naukę i szkolnictwo wyższe wyrażonych jako procent PKB (1% PKB w 2026 roku) jest tego dobitną ilustracją – napisali członkowie RGNiSW.
W uchwale wskazano, że niezbędne jest finansowanie kompleksowe, a więc obejmujące nie tylko projekty badawcze (podstawowe i wdrożeniowe), lecz również kształcenie, stypendia i wynagrodzenia, inwestycje, utrzymanie kluczowej infrastruktury badawczej oraz rozwój instytucji, we wszystkich dziedzinach nauki. Podkreślono, że wzrost finansowania tylko w jednym z tych obszarów przyniesie ograniczone rezultaty.
Apelujemy zatem o podniesienie w budżecie państwa na 2026 rok nakładów na naukę i szkolnictwo wyższe o kwotę 4 mld złotych, oraz zmianę planów prowadzących do zmniejszania funduszy na badania i rozwój, mierzonych procentem PKB, na plan stopniowego wzrostu nakładów do wysokości co najmniej 2% PKB – napisała Rada Główna Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Przypomnijmy, że w trakcie prac nad projektem przyszłorocznego budżetu minister nauki wnioskował o zwiększenie środków właśnie o 4 mld zł. W rządowym projekcie zaplanowano wzrost, ale tylko o ok. 1 mld zł (do 44,3 mld zł). Wczoraj o dodatkowe 400 mln zł dla Narodowego Centrum Nauki zaapelowali szefowie najważniejszych organizacji i instytucji przedstawicielskich środowiska akademickiego, a także rektorzy kilku uczelni. Wcześniej list otwarty w tej sprawie wystosowali sami naukowcy. Podpisało się pod nim blisko 6,5 tys. osób. Dziś petycja trafiła do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
MK
Ile kosztuje nowy kierunek studiów "Płeć i Seksualność" na UW. Na wydziale polonistyki. Zdumiewające.
Ile kosztuje nowy kierunek studiów "Płeć i Seksualność" na UW. Na wydziale polonistyki. Zdumiewające.