Strona główna

Archiwum z roku 2001

Spis treści numeru 9/2001


Wrzesień 9/2001

Spis treści
 

FELIETON REDAKCYJNY

Wrzesień 
– Andrzej Świć

INFORMACJE

Kronika

Notatnik Ministra Edukacji
  Dokonania rządu
– Edmund Wittbrodt

Notatki Ministra Nauki 
  Komitet oszczędza
– Andrzej Wiszniewski

Notatki Przewodniczącego RGSzW
  Poszukiwanie prawdy
– Andrzej Pelczar

Z prac KRASP
  Znak dialogu
– Jerzy Woźnicki

Zapowiedzi konferencji naukowych 

PRZEGLĄD AKADEMICKI

Rozmowa Forum

Najważniejsza była reforma systemu
  – rozmowa z prof. J. Zdradą, wiceministrem EN

Agora

Zbyt dużo pytań
  – Zofia Szychowska
Korupcja i nepotyzm
w środowisku akademickim

Pozostaje dorabianie na zewnątrz
  – Stanisław czachorowski
O potrzebie reformy strukturalnej w uczelniach

 

Życie akademickie

Najpierw racja stanu
Ryszard Tadeusiewicz
Propozycja hierarchii priorytetów w finansowaniu badań

Kłopotliwe rozdwojenie
  – Ewa Chmielecka
Czy polskie instytucje akredytacyjne będą współpracować?

Dziennikarska zabawa
  – Stanisław Liszewski
Poważny ranking to jasne i porównywalne kryteria.

Uwagi o rankingu edukacyjnym
  – Cezary Szczepaniak
O potrzebie rankingowania szkół wyższych

Czy uniwersytet przetrwa do końca wieku?
  – Jan Kozłowski
Jak Internet i rynek zmienią oblicze szkolnictwa wyższego.

Studencki margines
  – Halina Bykowska
Studenci na bakier z prawem i regulaminem studiów.

Polemiki

Bibliometryczne nieporozumienia
– Andrzej K. Wróblewski
Wady i zalety indeksów publikacji i cytowań 

Jak i po co dyskutować?
– Grzegorz Racki
O stylu debaty na temat przydatności bibliometrii 

Studia za granicą

Szkolnictwo wyższe w Finlandii
– Ryszard Mosakowski
Struktura i organizacja fińskich uczelni

 

BADANIA NAUKOWE

Ekologia krajobrazu
– Piotr Kieraciński
Badania naukowe w Poleskim Parku Narodowym

W STRONĘ HISTORII

Pomniki uczonych polskich (68)
  Pomnik Janusza Groszkowskiego

Kartki z dziejów nauki w Polsce (27)

Polityka naukowa
  - Piotr Hübner
Interesy środowiska akademickiego a polityka państwa.

Rody uczone (58)

Trzeciakowscy i Kindlerowie
  - Magdalena Bajer

Gwiazdy i meteory

Wybraniec nauki
  - Honorata Ołdakowska
Adam Opalski, neurolog

OKOLICE NAUKI

Sposób bycia

Bursztynnik
  – Piotr Kieraciński
Prof. Jan Koteja, zoolog

Poczta elektroniczna

Zrujnowany pałac a społeczeństwo informacyjne
  – Paweł Misiak
Nauczyciele i podstawowe narzędzia informatyczne

Recenzje
  Rozplatanie tęczy
Fenomen zwany inteligencją
Świat na krawędzi
Sören Kierkegaard
I stał się człowiek

FELIETONY

Szkiełko w oku

Już zaczęli zauważać
  – Piotr Müldner-Nieckowski

Wyznania szalonego humanisty

Szary potwór
  – Leszek Szaruga

Najważniejsza była reforma systemu

Od początku mówiliśmy, że powinna to być reforma całościowa – od przedszkola po doktorat. Zmiana sposobu kształcenia uczniów, częstsza konieczność decydowania o wyborze kolejnego etapu, wprowadzenie testów kompetencyjnych i nowej matury – będą z pewnością miały wpływ także na kształcenie na poziomie wyższym. Takim początkiem zmian w szkolnictwie wyższym jest właśnie wprowadzenie nowej matury, jako przepustki na uczelnię zamiast osobnego egzaminu wstępnego. Uczelnie generalnie zaakceptowały takie rozwiązanie, choć niektóre są ostrożne i chcą zobaczyć, jak ten system działa w praktyce.

Rozmowa z prof. Jerzym Zdradą, wiceministrem edukacji narodowej  

 

Zbyt dużo pytań

W Polsce układy rodzinno-towarzysko-zawodowe nabrały, niestety, cech patologicznych. Czas najwyższy, aby zadbać o wyeliminowanie nepotyzmu i karier zawodowych rodzinnych klanów z życia uniwersyteckich klinik. Wiąże się z tym bowiem niebezpieczny brak obiektywizmu w podejmowaniu decyzji nie tylko wobec podwładnych, ale w środowiskach medycznych także wobec pacjentów, a ponadto sprzyja on maskowaniu błędów w sztuce lekarskiej. Czas także ukrócić wpływ nadmiernie wybujałych uczelnianych układów na podejmowanie decyzji w sprawach awansu zawodowego, takiego jak przewód habilitacyjny czy profesura.

Dr hab. Zofia Szychowska piętnuje naganne stosunki zawodowe i personalne w polskich uczelniach

 

Najpierw racja stanu

Badania naukowe muszą być ściśle wiązane z potrzebami gospodarki i społeczeństwa – w tym także potrzebami kształcenia wysoko kwalifikowanych kadr, zwłaszcza w dziedzinach o kluczowym znaczeniu w rozwoju Polski. Uprawianie nauki dla nauki jest kosztownym luksusem, na który nas nie stać. Tylko jedność badań naukowych i kształcenia albo jedność badań naukowych i wdrożeń ich wyników jest gwarancją rozwoju. Tak postąpiły kraje, które dzięki rozwojowi nauki dokonały cywilizacyjnego skoku, gwarantując sobie odpowiednią pozycję na arenie międzynarodowej.

Prof. Ryszard Tadeusiewicz proponuje klasyfikację priorytetów państwa w zakresie badań naukowych

 

Dziennikarska zabawa

Ranking wyższych uczelni będzie dopiero wtedy potrzebny, kiedy wypracowane zostaną akceptowane przez środowisko jasne i porównywalne kryteria. Wówczas będzie on również pomocny w podnoszeniu poziomu szkół wyższych w Polsce, bowiem pokaże i oceni on ich zalety, ale również słabości, których likwidacja będzie autentycznym bodźcem rozwoju szkoły. Tylko uczciwa, oparta na jasnych kryteriach rywalizacja, i to głównie w zakresie jakości, a nie ilości, może mieć pozytywny wpływ na podnoszenie poziomu polskich uczelni wyższych.

O potrzebie i strukturze rankingu szkół wyższych pisze prof. Stanisław Liszewski

 

Bibliometryczne nieporozumienia

Oczywiście wiem, iż postęp nauki odbywa się dzięki wybitnym odkryciom, a nie statystyce, ale – wbrew temu, co na łamach „FA” głosił pewien „znawca” – te dwie rzeczy są ze sobą silnie skorelowane, o czym można się przekonać porównując np. rankingi państw według liczby publikacji i według najbardziej uznanych wyróżnień (nagrody Nobla, medale Fieldsa itp.). Łatwo zrozumieć, że wybitni uczeni i największe odkrycia naukowe nie zdarzają się na pustyni naukowej, lecz tam, gdzie istnieje obszerne i bogate zaplecze z wieloma tysiącami pracowników nauki.

Prof. Andrzej Kajetan Wróblewski tłumaczy niejasności związane z bazami danych
nt. publikacji naukowych i ich cytowań

 

Ekologia krajobrazu

Obszar Polesia ma kluczowe znaczenie w kształtowaniu klimatu i stosunków wodnych w całej Europie Środkowej i Wschodniej, stabilizując poziom wód powierzchniowych. Niestety, unikalne ekosystemy i bioróżnorodność tej krainy zostały znacznie zakłócone nieprzemyślanymi pracami melioracyjnymi – znaczne połacie torfowisk i bagien zostały odwodnione, jeziora połączone systemem kanałów, co spowodowało zanik ich odrębności biologicznej.

O badaniach prowadzonych na terenie Poleskiego Parku Narodowego pisze Piotr Kieraciński

 
 

Komentarze