W nowoczesnym spoeczestwie nauka i uniwersytety peni jedn z podstawowych funkcji, s skarbnic wiedzy i daj wyksztacone spoeczestwo. Dlatego te reformowanie polskiej nauki i szkolnictwa wyszego jest bardzo wane. Musimy dy zarwno do polepszenia poziomu bada naukowych, jak i jakoci ksztacenia. Gdzie jestemy, jeli chodzi o jako uniwersytetw? Myl, e najlepsze polskie uczelnie nie odstaj a tak bardzo od europejskiej czowki. (...) Sukcesy w programach ramowych czy konkursach Europejskiej Rady Bada to kwestia czasu. Musimy si nauczy dobrze opracowywa wnioski i do koca wykorzysta posiadane moliwoci badawcze.
Z prof. Tomaszem Boreckim, dyrektorem Instytutu Problemw Wspczesnej Cywilizacji, rozmawia Andrzej wi
Zasadnicze znaczenie przy powstawaniu dziea ma kwestia „wyawiania” z dorobku tego, co jest jego istot, a co z reguy bywa rozproszone w innych, mniej rozbudowanych pozycjach dokumentujcych w dorobek. Jest to sprawa wrcz kluczowa, bo zaskakujco czsto ma si do czynienia z sytuacj, gdy autor dorobku nie potrafi sam wskaza „rdzenia” swych osigni lub te upatruje ich gwnego waloru w czym innym ni recenzent. Powstajca praca, ktra z definicji ma wzgldem innych publikacji charakter syntetyczny (...), zmusza autora do nadania swym wynikom nowej jakoci. Niechby tylko formalnej, ale nawet i to jest dla niego poyteczne, nawet i to podnosi poziom jego mistrzostwa.
W normalnych warunkach krzem jest zwykym krysztaem, ktry nie przewodzi. Dopiero kiedy domieszkujemy krzem, a wic wprowadzamy do sieci krystalicznej atomy innych pierwiastkw, pojawia si w nim przewodnictwo elektryczne – tumaczy prof. Dobaczewski i dodaje, e czsto obserwujc zjawiska fizyczne przyzwyczajamy si do nich na tyle, e nie prbujemy nawet zgbi ich istoty. Tak jak czowiek pierwotny, ktry widzia niebieskie niebo, ale nie potrafi powiedzie, dlaczego ma ono taki kolor. Czy nie podobnie jest z krzemem? Ani piasek na play, ani szyba przecie nie przewodz, a zbudowany z tego samego budulca tranzystor – ju tak. – Kluczem jest tutaj wanie wodr, w zasadzie najmniejszy ze znanych pierwiastkw. Moe on w postaci jonw wnika w krzem i robi to, czego nie chcemy. Ale z drugiej strony patrzc, wodr jest potrzebny na kadym etapie produkcji jako reduktor tlenu. Stosuje si go, aby unikn utleniania krzemu.
Powinny by stosowane jasne zasady wynagradzania i premiowania, w ktrych aktywno naukowo−badawcza i jako dydaktyki powinny by najwaniejszymi kryteriami awansu finansowego. Siatka pac winna zdecydowanie zachca do jednoetatowoci (...). By moe warto wprowadzi zasad, e corocznie zwalnia si z uczelni 5 proc. pracownikw naukowo−dydaktycznych o najmniejszym dorobku publikacyjnym za okres ostatnich kilku lat? Zobiektywizowana ocena dorobku powinna obejmowa take jednostki organizacyjne uczelni, w tym wydziay i instytuty. Te o uporczywie niskim poziomie naukowym powinny by poddane dziaaniom naprawczym (podobnie jak nieefektywne przedsibiorstwa) a do – w skrajnych przypadkach – likwidacji wcznie.